Unsaon Nako Pagsukol sa Tentasyon?
Mga Batan-on Nangutana
Unsaon Nako Pagsukol sa Tentasyon?
◼ Wala pay diyes minutos si Karen sa party sa dihang miabot ang duha ka lalaki nga nagdalag dagkong supot. Nahibalo na siya kon unsay sulod niana kay iya silang nadunggan nga duna konoy daghang ilimnon sa party. Siyempre, wala sultihi ni Karen ang iyang mga ginikanan bahin niana. Naghunahuna siya nga nangomedya ra tong mga lakiha. Total, duna sad bitaw konoy mga hamtong diha sa balay diin sila nag-party.
Sa kalit nakadungog siyag tingog sa iyang luyo ug nakaila siya nianang tingoga. “Nganong nagtindog-tindog ra man ning killjoy dinhi?” Paglingi ni Karen, si Jessica diay to nga iyang amiga nga nagbitbit ug duha ka botelya sa beer nga bag-o pa gyong abli. Gitunol ni Jessica kang Karen ang usa niana ug miingon, “Ayaw kog ingna nga bata pa ka para mag-enjoy!”
Kabalibaron kaayo si Karen. Apan dili niya kana mahimo. Dili siya gustong moinom, apan naghunahuna siya kang Jessica. Dili niya gusto nga tawgon siyag killjoy sa iyang amiga. Gawas pa, buotan si Jessica, ug kon moinom siya, pwede pod moinom si Karen. ‘Beer ra bitaw na. Dili man na daotan sama sa paggamit ug droga ug pagpakigsekso,’ nangatarongan si Karen.
SA IMONG pagkabatan-on, makasinati kag lainlaing mga tentasyon. Sagad nalangkit niana ang kaatbang nga sekso. “Ang mga babaye sa eskuylahan agresibo kaayo,” miingon ang 17-anyos nga si Ramon. a “Ila kang hikap-hikapon ug bisan imo silang badlongon, dili gihapon mopatuo!” Ingon usab niana ang nasinati sa 17-anyos nga si Deanna. “Giagbayan kog laki,” siya miingon. “Nasuko kaayo ko ug giwakli nako ang iyang kamot, dayon ako siyang giingnan, ‘Pagtarong ha, wala baya ko makaila nimo!’”
Mahimong makasinati usab ka niana, ug daw dili mohunong ang maong mga tentasyon. Giilustrar kini sa usa ka Kristohanon. “Ang tentasyon samag usa ka tawo nga magsige lang gihapog panuktok bisag imo nang gibutangag karatula nga ‘Do Not Disturb’ ang imong pultahan.” Pananglitan, kanunay ka bang tentalon sa paghimo sa mosunod?
□ Pagpanigarilyo
□ Pag-inom-inom
□ Pagdroga
□ Pagtan-awg pornograpiya
□ Pagpakigsekso
□ Uban pa ․․․․․
Kon gitsekan nimo ang bisan usa sa ibabaw, ayaw dayon paghunahuna nga dili ka angayan mahimong usa ka Kristohanon. Mahimo nimong tun-an ang pagpugong sa sayop nga mga tinguha ug ang pagsukol sa mga tentasyon. Sa unsang paagi? Makatabang ang pagsusi kon unsa ang hinungdan sa tentasyon. Tagda kining tulo ka hinungdan.
1. Pagkadili-hingpit. Kitang tanan adunay kiling sa paghimog daotan. Bisan ang hamtong nga Kristohanong apostol nga si Pablo miangkon: “Sa dihang buot nakong buhaton ang maayo, ang daotan ania kanako.” (Roma 7:21) Bisan gani ang kinamaayohang tawo mabiktima usahay sa ‘tinguha sa unod ug sa tinguha sa mga mata.’ (1 Juan 2:16) Apan peligro kon dili nato wad-on sa atong hunahuna ang daotang mga buhat kay ang Bibliya nag-ingon: “Ang tinguha, sa dihang kini makapanamkon na, manganak ug sala.”—Santiago 1:15.
2. Daotang mga impluwensiya. Kaylap kaayo ang tentasyon. “Sa eskuylahan man o sa trabahoan, ampay kaayo sa mga tawo ang paghisgot bahin sa sekso,” miingon si Trudy. “Makadani kaayo ang pagpakita sa TV ug sa mga pelikula bahin sa sekso ug halos dili nimo makita ang daotang epekto niana!” Si Trudy nakasinati mismo kon unsa ka kusog ang maong impluwensiya. “Abi nakog gugma na gayod tong akong gibati sa 16 pa ko,” nahinumdom siya. “Gipasidan-an ko ni Mama nga kon dili nako usbon ang akong linihokan, maburosan gyod kono ko. Abi nakog sobra ra ang iyang gihunahuna. Apan paglabay sa duha ka bulan, wala gayod masayop si Mama—namabdos ko.”
3. Ang ‘mga tinguha sa pagkabatan-on.’ (2 Timoteo 2:22) Nalakip niini ang bisan unsang tinguha panahon sa pagkabatan-on, sama sa pagtinguha nga ilhon ug tagdon ingong usa ka adulto. Dili man hinuon kana daotan, apan kon dili ka magbantay malisdan ka sa pagsukol sa mga tentasyon tungod sa maong mga tinguha. Pananglitan, basin sa imong pagtinguha nga tahoron sa uban, imo na hinuong isalikway ang maayong panggawi nga imong nakat-onan sa balay. Nahitabo kini sa 17-anyos nga si Steve. Siya miingon, “Nagrebelde ko sa akong mga ginikanan ug gituyo nako paglapas ang tanan nilang gibaod kanako. Nahitabo kini human sa akong bawtismo.”
Sa walay duhaduha, grabe kaayo ang maong mga impluwensiya. Bisan pa niana, masuklan nimo ang tentasyon. Sa unsang paagi?
◼ Una, susiha kon unsa ang kinalisorang tentasyon alang kanimo. (Sama sa imong gihimo sa ibabaw.)
◼ Dayon pangutan-a ang imong kaugalingon, ‘Kanus-a motungha ang maong tentasyon?’ Butangig tsek ang usa niining mosunod:
□ Sa eskuylahan
□ Sa trabahoan
□ Dihang nag-inusara
□ Uban pa ․․․․․
Ang pagkahibalo kon kanus-a motungha ang tentasyon makatabang aron imo kanang malikayan. Pananglitan, tagda ang situwasyon nga
gihisgotan sa sinugdan niining artikuloha. Unsang timailhan ang nakita ni Karen nga dunay dili maayong mga buhat nga mahitabo sa party? Unsa untay iyang gihimo aron iya kanang malikayan?◼ Sanglit (1) nahibalo ka na kon unsa ang maong tentasyon ug (2) ug kon kanus-a kana motungha, andam ka na kon unsay angay nimong himoon. Ang panguna nimong hatagag pagtagad mao ang paglikay niana. Isulat sa ubos ang mahimo nimong himoon.
․․․․․
․․․․․
(Mga pananglitan: Kon inig-uli nimo gikan sa eskuylahan masugatan nimo kanunay ang imong mga eskolmet nga magsigeg pamugos kanimo sa pagpanigarilyo, mas maayo tingali kon mangita kag laing kaagian. Kon kalit lang motungha diha sa imong eskrin ang pornograpikong mga larawan sa Internet, lagmit makatabang ang pag-instalar diha sa imong kompiyuter ug programa nga makapahunong niana. Mas maayo usab kon mas espesipiko ka sa mga pulong nga imong isulat diha sa kompiyuter kon mangita kag usa ka impormasyon sa Internet.)
Siyempre, dili nimo malikayan ang tanang tentasyon. Basin dili ka makamatikod nga naa na diay sa imong atubangan ang tentasyon. Unsay imong himoon kon mahitabo kini?
Magmaandam. Sa dihang “gitental ni Satanas” si Jesus, iya dayon kanang gibalibaran. (Marcos 1:13) Nganong nahimo niya kana? Tungod kay nahibalo na siya kon unsay iyang himoon nianang kahimtanga. Hunahunaa kini. Si Jesus dili usa ka robot. Mahimong madaog usab siya sa tentasyon. Apan determinado gayod siyang magmasinugtanon sa iyang Amahan sa tanang panahon. (Juan 8:28, 29) Si Jesus kinasingkasing nga miingon: “Ako nanaog gikan sa langit aron buhaton, dili ang akong kabubut-on, kondili ang kabubut-on niya nga nagpadala kanako.”—Juan 6:38.
Isulat diha sa blangko sa ubos ang duha ka rason kon nganong angay nimong suklan ang mga tentasyon nga kanunay nimong masinati ug ang paagi kon unsaon nimo kana paghimo.
1. ․․․․․
2. ․․․․․
Hinumdomi nga kon magpadaog ka sa tentasyon, mahimo kang ulipon sa imong sayop nga mga tinguha. (Tito 3:3) Busa, ayaw gayod patumani ang imong gusto. Samag usa ka hamtong, pugngi ang imong kaugalingon.—Colosas 3:5.
Ang ubang mga artikulo gikan sa seryeng “Mga Batan-on Nangutana” makita diha sa Web site nga www.watchtower.org/ype
[Footnote]
a Ang mga ngalan niining artikuloha giusab.
MGA BUTANG NGA ANGAYNG PALANDONGON
◼ Matental ba usab ang hingpit nga mga linalang?—Genesis 6:1-3; Juan 8:44.
◼ Kon imong suklan ang mga tentasyon, unsay epekto niana sa uban?—Proverbio 27:11; 1 Timoteo 4:12.
[Kahon sa panid 27]
SULAYI KINI
Pagkuhag usa ka kompas ug itunong sa norte ang dagom niana. Tupari kanag magnet. Matikdi kon unsay mahitabo sa dagom. Motudlo pa ba sa hustong direksiyon ang dagom niana? Dili na, sanglit suyopon man kana sa magnet.
Ingon usab niana ang imong konsensiya. Kon maayong pagkabansay, kana motudlo sa hustong direksiyon ug motabang kanimo sa paghimog maalamong mga desisyon. Apan ang dili maayong mga kauban nahisamag magnet nga makadaot sa maayong pamatasan. Unsa may atong makat-onan gikan niini? Maglikay kita sa mga tawo ug mga kahimtang nga makadaot sa atong maayong panggawi.—Proverbio 13:20.
[Kahon sa panid 27]
SUGYOT
Andama kon unsay imong itubag sa dihang dunay motental kanimo sa paghimog sayop nga buhat. Ayawg kabalaka. Dili kinahanglan nga imo silang kasab-an. Sagad, ang gikinahanglan maoy usa ka simple ug lig-ong tubag. Pananglitan, kon tunolan ka sa imong eskolmet ug sigarilyo, mahimo kang moingon: “Sori ha, pero di gyod ko manigarilyo!”
[Hulagway sa panid 28]
Kon magpadaog ka sa tentasyon, mahimo kang ulipon sa imong sayop nga mga tinguha