Γονείς—Βοηθήστε τα Παιδιά σας να Γίνουν “Σοφά για Σωτηρία”
«Από τη βρεφική ηλικία γνωρίζεις τα άγια συγγράμματα, τα οποία μπορούν να σε κάνουν σοφό για σωτηρία».—2 ΤΙΜ. 3:15.
ΥΜΝΟΙ: 141, 134
1, 2. Γιατί μερικοί γονείς μπορεί να ανησυχούν όταν τα παιδιά τους θέλουν να αφιερωθούν και να βαφτιστούν;
ΧΙΛΙΑΔΕΣ σπουδαστές της Αγίας Γραφής αφιερώνονται στον Ιεχωβά και βαφτίζονται. Πολλοί από αυτούς είναι νεαροί που έχουν ανατραφεί στην αλήθεια και έχουν επιλέξει τον καλύτερο τρόπο ζωής. (Ψαλμ. 1:1-3) Αν είστε Χριστιανός γονέας, αναμφίβολα αποβλέπετε στην ημέρα που ο γιος σας ή η κόρη σας θα βαφτιστεί.—Παράβαλε 3 Ιωάννη 4.
2 Παρ’ όλα αυτά, μπορεί να έχετε ορισμένες ανησυχίες. Ίσως έχετε δει κάποιους νεαρούς να βαφτίζονται αλλά αργότερα να αμφισβητούν το κατά πόσον είναι σοφό να ζουν σύμφωνα με τους κανόνες του Θεού. Μάλιστα μερικοί έχουν εγκαταλείψει την οδό της αλήθειας. Επομένως, μπορεί να ανησυχείτε μήπως το παιδί σας ξεκινήσει μεν τη Χριστιανική πορεία αλλά μετά αλλάξει και χάσει την αρχική του αγάπη για την αλήθεια. Μπορεί να γίνει σαν εκείνους στην εκκλησία της Εφέσου τον πρώτο αιώνα για τους οποίους ο Ιησούς είπε: «Άφησες την αγάπη που είχες πρώτα». (Αποκ. 2:4) Πώς μπορείτε να αποφύγετε μια τέτοια κατάληξη και να βοηθήσετε το παιδί σας να “αυξηθεί σε σωτηρία”; (1 Πέτρ. 2:2) Θα πάρουμε την απάντηση εξετάζοντας το παράδειγμα του Τιμόθεου.
«ΓΝΩΡΙΖΕΙΣ ΤΑ ΑΓΙΑ ΣΥΓΓΡΑΜΜΑΤΑ»
3. (α) Υπό ποιες περιστάσεις έγινε ο Τιμόθεος Χριστιανός, και πώς ανταποκρίθηκε στις Χριστιανικές διδασκαλίες; (β) Για ποιες τρεις πτυχές της μάθησης συμβούλεψε ο Παύλος τον Τιμόθεο;
3 Ο Τιμόθεος ήρθε σε επαφή με τη Χριστιανοσύνη πιθανότατα το 47 Κ.Χ., όταν ο απόστολος Παύλος επισκέφτηκε πρώτη φορά τα Λύστρα. Αν και έφηβος τότε, ο Τιμόθεος προφανώς έκανε μεγάλη πρόοδο. Δύο χρόνια αργότερα άρχισε να συνοδεύει τον Παύλο στα ταξίδια του. Έπειτα από 16 χρόνια, ο Παύλος έγραψε στον Τιμόθεο: «Να παραμένεις στα πράγματα τα οποία έμαθες και πείστηκες να πιστεύεις, γνωρίζοντας από ποιους τα έμαθες και ότι από τη βρεφική ηλικία γνωρίζεις τα άγια συγγράμματα [τις Εβραϊκές Γραφές], τα οποία μπορούν να σε κάνουν σοφό για σωτηρία μέσω της πίστης που είναι σε σχέση με τον Χριστό Ιησού». (2 Τιμ. 3:14, 15) Προσέξτε ότι ο Παύλος αναφέρει (1) το να γνωρίζει κάποιος τα άγια συγγράμματα, (2) να πειστεί να πιστεύει τα πράγματα τα οποία έμαθε και (3) να γίνει σοφός για σωτηρία μέσω πίστης στον Χριστό Ιησού.
4. Ποια εργαλεία έχετε βρει εσείς αποτελεσματικά καθώς διδάσκετε τα παιδιά σας; (Βλέπε εικόνα στην αρχή του άρθρου.)
4 Ως Χριστιανός γονέας, θέλετε να γνωρίζει το παιδί σας τα άγια συγγράμματα, τα οποία σήμερα περιλαμβάνουν τις Εβραϊκές Γραφές καθώς και τις Χριστιανικές Ελληνικές Γραφές. Ανάλογα με τις ικανότητές τους, ακόμα και πολύ μικρά παιδιά μπορούν να αποκτήσουν βασική γνώση για τους ανθρώπους και τα γεγονότα που αναφέρονται στη Γραφή. Η οργάνωση του Ιεχωβά έχει εφοδιάσει τους γονείς με αρκετά εργαλεία ώστε να βοηθήσουν τα παιδιά τους. Μπορείτε να σκεφτείτε μερικά που είναι διαθέσιμα στη γλώσσα σας; Να θυμάστε ότι η γνώση των Γραφών είναι το θεμέλιο πάνω στο οποίο χτίζεται μια ισχυρή σχέση με τον Ιεχωβά.
«ΠΕΙΣΤΗΚΕΣ ΝΑ ΠΙΣΤΕΥΕΙΣ»
5. (α) Τι σημαίνει το ότι κάποιος “πείστηκε να πιστεύει”; (β) Πώς γνωρίζουμε ότι ο Τιμόθεος πείστηκε να πιστεύει τα καλά νέα για τον Ιησού;
5 Η γνώση των άγιων συγγραμμάτων είναι σημαντική. Ωστόσο, δεν αρκεί απλώς να διδάσκετε τα παιδιά σας για τους ανθρώπους και τα γεγονότα που αναφέρονται στη Γραφή. Η παροχή πνευματικής εκπαίδευσης περιλαμβάνει περισσότερα. Ο Τιμόθεος “πείστηκε να πιστεύει”. Η λέξη του πρωτότυπου ελληνικού κειμένου που αποδίδεται έτσι σημαίνει «είμαι σίγουρος για» κάτι ή «είμαι απολύτως βέβαιος ότι κάτι είναι αληθινό». Ο Τιμόθεος γνώριζε τις Εβραϊκές Γραφές από τη βρεφική του ηλικία. Αλλά κάποια στιγμή, χάρη σε αδιάσειστες αποδείξεις, πείστηκε ότι ο Ιησούς ήταν ο Μεσσίας. Με άλλα λόγια, στη γνώση του προστέθηκε η πεποίθηση. Μάλιστα, ο Τιμόθεος είχε τόσο ισχυρή πεποίθηση για τα καλά νέα ώστε βαφτίστηκε και κατόπιν άρχισε να συνοδεύει τον Παύλο στο ιεραποστολικό έργο.
6. Πώς μπορείτε να βοηθήσετε τα παιδιά σας να πειστούν να πιστεύουν τα όσα μαθαίνουν από τον Λόγο του Θεού;
6 Πώς μπορείτε να οικοδομήσετε πεποίθηση στα παιδιά σας ώστε να πειστούν να πιστεύουν, όπως ο Τιμόθεος; Κατ’ αρχάς, να είστε υπομονετικοί. Η πεποίθηση δεν εμφανίζεται από τη μια στιγμή στην άλλη. Ούτε μεταβιβάζεται από εσάς στα παιδιά σας απλώς και μόνο επειδή εσείς έχετε πειστεί να πιστεύετε. Το κάθε παιδί χρειάζεται να χρησιμοποιήσει τη δική του «δύναμη της λογικής» ώστε να αναπτύξει πεποίθηση για τη Γραφική αλήθεια. (Διαβάστε Ρωμαίους 12:1) Εσείς ως γονέας παίζετε σημαντικό ρόλο σε αυτή τη διαδικασία, ιδίως όταν το παιδί σας σάς κάνει ερωτήσεις. Δείτε ένα παράδειγμα.
7, 8. (α) Πώς δείχνει υπομονή ένας Χριστιανός πατέρας καθώς διδάσκει την κόρη του; (β) Πώς έχει χρειαστεί να δείξετε εσείς παρόμοια υπομονή;
7 Ο Τόμας, που έχει μια 11χρονη κόρη, λέει: «Η κόρη μου κάνει διάφορες ερωτήσεις όπως: “Δεν θα μπορούσε ο Ιεχωβά να χρησιμοποιήσει την εξέλιξη για να αναπτυχθεί η ζωή στη γη;” ή “Γιατί εμείς δεν συμμετέχουμε στα κοινά—όπως ας πούμε στις εκλογές—για να βελτιώσουμε τα πράγματα;” Μερικές φορές χρειάζεται να συγκρατηθώ για να μην απαντήσω με απόλυτο τρόπο. Άλλωστε, η πεποίθηση δεν χτίζεται με ένα μεγάλο κομμάτι αλήθειας αλλά με πολλές μικρές αποδείξεις».
8 Ο Τόμας ξέρει ότι η διδασκαλία απαιτεί υπομονή. Στην πραγματικότητα, η υπομονή, η οποία αποτελεί βασική πτυχή της μακροθυμίας, είναι σημαντική για όλους τους Χριστιανούς. (Κολ. 3:12) Ο Τόμας συνειδητοποιεί ότι ενίοτε χρειάζεται να γίνονται πολλές συζητήσεις για κάποιο διάστημα. Πρέπει να αναπτύσσει λογικά επιχειρήματα από τις Γραφές ώστε η κόρη του να αποκτήσει πεποίθηση για αυτά που μαθαίνει. «Ιδίως σε σημαντικά θέματα», λέει, «η γυναίκα μου και εγώ θέλουμε να ξέρουμε αν η κόρη μας όντως πιστεύει αυτά που μαθαίνει και αν της φαίνονται λογικά. Αν έχει ερωτήσεις, αυτό είναι καλό σημάδι. Ειλικρινά, θα ανησυχούσα αν αποδεχόταν κάτι ασυζητητί».
9. Πώς μπορείτε να ενσταλάξετε τον Λόγο του Θεού στα παιδιά σας;
9 Με υπομονετική διδασκαλία από τους γονείς τους, τα παιδιά σταδιακά θα αρχίσουν να συλλαμβάνουν «το πλάτος και μήκος και ύψος και βάθος» της πίστης. (Εφεσ. 3:18) Μπορούμε να αναζητούμε ό,τι ταιριάζει στην ηλικία και στις ικανότητές τους. Καθώς πείθονται για αυτά που μαθαίνουν, θα είναι όλο και πιο ικανά να υπερασπίζονται τα πιστεύω τους ενώπιον άλλων, περιλαμβανομένων και των συμμαθητών τους. (1 Πέτρ. 3:15) Για παράδειγμα, μπορούν τα παιδιά σας να εξηγήσουν από τη Γραφή τι συμβαίνει όταν πεθαίνουμε; Τους φαίνεται λογική η εξήγηση της Γραφής; * Θα χρειαστεί υπομονή για να ενσταλάξετε τον Λόγο του Θεού στο παιδί σας, αλλά αξίζει τον κόπο.—Δευτ. 6:6, 7.
10. Ποιο πρέπει να είναι ένα σημαντικό κομμάτι της διδασκαλίας σας;
10 Φυσικά, και το παράδειγμά σας συμβάλλει σημαντικά ώστε να οικοδομήσετε στα παιδιά σας πεποίθηση. Η Στέφανι, η οποία έχει τρεις κόρες, λέει: «Από τότε που τα παιδιά μου ήταν πολύ μικρά, κάνω στον εαυτό μου τις εξής ερωτήσεις: “Λέω στα παιδιά μου γιατί είμαι εγώ πεπεισμένη για την ύπαρξη του Ιεχωβά, για την αγάπη του και για την ορθότητα των οδών του; Μπορούν να δουν καθαρά ότι εγώ αγαπώ πραγματικά τον Ιεχωβά;” Δεν μπορώ να αναμένω από τα παιδιά μου να πειστούν αν δεν έχω πειστεί εγώ».
“ΣΟΦΟΣ ΓΙΑ ΣΩΤΗΡΙΑ”
11, 12. Τι είναι σοφία, και γιατί μπορούμε να συμπεράνουμε ότι δεν εξαρτάται αποκλειστικά από την ηλικία ενός ατόμου;
11 Όπως είδαμε, ο Τιμόθεος είχε (1) γνώση των Γραφών και (2) πεποίθηση για τα πιστεύω του. Αλλά τι εννοούσε ο Παύλος όταν είπε ότι τα άγια συγγράμματα θα έκαναν τον Τιμόθεο «σοφό για σωτηρία»;
12 Το έντυπο Ενόραση στις Γραφές, Τόμος 2, εξηγεί ότι στην Αγία Γραφή η σοφία περιλαμβάνει «την ικανότητα που έχει κάποιος να χρησιμοποιεί τη γνώση και την κατανόηση με επιτυχία ώστε να επιλύει προβλήματα, να αποφεύγει ή να αποσοβεί κινδύνους, να επιτυγχάνει συγκεκριμένους στόχους ή να συμβουλεύει άλλους πώς να ενεργούν κατ’ αυτόν τον τρόπο. Η σοφία είναι το αντίθετο της αφροσύνης, της ανοησίας». Η Γραφή λέει ότι «η ανοησία είναι συνδεδεμένη με την καρδιά του παιδιού». (Παρ. 22:15, υποσ. ΜΝΚ, στην αγγλική) Λογικά λοιπόν, η σοφία—το αντίθετο της ανοησίας—θα ήταν μία ένδειξη ωριμότητας. Η πνευματική ωριμότητα δεν καθορίζεται πρωτίστως από την ηλικία κάποιου αλλά από τον υγιή του φόβο για τον Ιεχωβά και από την προθυμία του να υπακούει στις εντολές του.—Διαβάστε Ψαλμός 111:10.
13. Πώς μπορεί ένα νεαρό άτομο να δείξει ότι είναι σοφό για σωτηρία;
13 Οι νεαροί που διαθέτουν σε λογικό βαθμό πνευματική ωριμότητα “δεν κλυδωνίζονται και δεν μεταφέρονται εδώ και εκεί” από τις επιθυμίες τους ή από την πίεση των συνομηλίκων τους. (Εφεσ. 4:14) Απεναντίας, κάνουν πρόοδο προσπαθώντας να έχουν «τις δυνάμεις της αντίληψής τους γυμνασμένες για να διακρίνουν και το ορθό και το εσφαλμένο». (Εβρ. 5:14) Δείχνουν ότι προοδεύουν προς την ωριμότητα παίρνοντας σοφές αποφάσεις—ακόμα και όταν δεν τους βλέπουν οι γονείς τους ή άλλοι ενήλικοι. (Φιλιπ. 2:12) Αυτό το είδος σοφίας είναι απαραίτητο για σωτηρία. (Διαβάστε Παροιμίες 24:14) Πώς θα βοηθήσετε τα παιδιά σας να το αποκτήσουν; Πρώτα από όλα, φροντίστε να τους μιλάτε ξεκάθαρα για τις Γραφικές σας αξίες. Με τα λόγια και το παράδειγμά σας, δείξτε τους ότι οι αξίες που βρίσκονται στον Λόγο του Θεού είναι και δικές σας.—Ρωμ. 2:21-23.
Γιατί είναι σημαντικό να προσπαθεί συνεχώς ένας γονέας; (Βλέπε παραγράφους 14-18)
14, 15. (α) Ποια βαρυσήμαντα ζητήματα πρέπει να εξετάσει το νεαρό άτομο που σκοπεύει να βαφτιστεί; (β) Πώς θα βοηθήσετε τα παιδιά σας να συλλογιστούν τις ευλογίες της υπακοής στους νόμους του Θεού;
14 Εντούτοις, δεν αρκεί απλώς να λέτε στα παιδιά σας τι είναι σωστό και τι λάθος. Πρέπει επίσης να τα βοηθάτε να κάνουν λογικές σκέψεις γύρω από ερωτήσεις όπως: “Γιατί απαγορεύει η Γραφή πράγματα που ελκύουν τη σάρκα; Τι με πείθει ότι οι Γραφικοί κανόνες είναι πάντοτε για το δικό μου καλό;”—Ησ. 48:17, 18.
15 Αν το παιδί σας εκφράσει την επιθυμία να βαφτιστεί, πρέπει να το βοηθήσετε να σκεφτεί και ένα άλλο ζήτημα—πώς βλέπει τις ευθύνες που συνοδεύουν τη ζωή του Χριστιανού. Ποια είναι τα οφέλη; Ποιες είναι οι θυσίες; Γιατί τα οφέλη ξεπερνούν κατά πολύ τις θυσίες; (Μάρκ. 10:29, 30) Πρόκειται για ζητήματα που πιθανότατα θα αντιμετωπίσει μετά το βάφτισμά του. Επομένως, είναι απολύτως απαραίτητο να τα σκεφτεί προτού κάνει αυτό το σοβαρό βήμα. Όταν τα παιδιά βοηθούνται να εξετάσουν σε βάθος τις ευλογίες της υπακοής και τις συνέπειες της ανυπακοής, είναι πιο πιθανό να αναπτύξουν προσωπική πεποίθηση. Για ποιο πράγμα; Για το ότι οι Γραφικοί κανόνες είναι πάντα για το καλό τους.—Δευτ. 30:19, 20.
ΟΤΑΝ ΕΝΑΣ ΒΑΦΤΙΣΜΕΝΟΣ ΝΕΑΡΟΣ ΠΑΛΕΥΕΙ ΜΕ ΑΜΦΙΒΟΛΙΕΣ
16. Τι πρέπει να προσέξουν οι γονείς αν το βαφτισμένο παιδί τους αρχίσει να αμφιταλαντεύεται;
16 Τι γίνεται όμως αν ο γιος ή η κόρη σας αρχίσει να εκφράζει αμφιβολίες ενώ έχει ήδη βαφτιστεί; Για παράδειγμα, ένας βαφτισμένος έφηβος ίσως φαίνεται ότι ελκύεται από τα πράγματα του κόσμου ή μπορεί να αρχίσει να αμφισβητεί το κατά πόσον είναι σοφό να ζει σύμφωνα με τις Γραφικές αρχές. (Ψαλμ. 73:1-3, 12, 13) Ως γονέας, πρέπει να ξέρετε ότι ο τρόπος με τον οποίο θα χειριστείτε αυτή την αμφισβήτηση ίσως επηρεάσει το αν ο γιος ή η κόρη σας θα επιλέξει να έρθει πιο κοντά στην πίστη σας ή να απομακρυνθεί από αυτήν. Προσέξτε να μην κηρύξετε πόλεμο στο παιδί σας για αυτό το ζήτημα, είτε είναι ακόμα αρκετά μικρό είτε βρίσκεται πια στην εφηβεία. Ο στόχος σας πρέπει να είναι να του προσφέρετε στοργική υποστήριξη και βοήθεια με τέτοιον τρόπο ώστε να το κερδίσετε.
17, 18. Αν ένας νεαρός έχει αμφιβολίες, πώς μπορούν να βοηθήσουν οι γονείς;
17 Βέβαια, ο νεαρός που έχει βαφτιστεί έχει κάνει επίσημη αφιέρωση στον Ιεχωβά. Αυτό σημαίνει ότι έχει υποσχεθεί να αγαπάει τον Θεό και να βάζει το θέλημά του πάνω από οτιδήποτε άλλο. (Διαβάστε Μάρκος 12:30) Ο Ιεχωβά δεν παίρνει αυτή την υπόσχεση στα ελαφρά, και ούτε πρέπει να την παίρνει στα ελαφρά οποιοσδήποτε την έχει δώσει. (Εκκλ. 5:4, 5) Σε μια κατάλληλη στιγμή και με καλοσυνάτο τρόπο, υπενθυμίστε στο παιδί σας αυτές τις αλήθειες. Αλλά πρώτα αξιοποιήστε την ύλη που έχει παράσχει η οργάνωση του Ιεχωβά στους γονείς. Κάνοντάς το αυτό, ίσως θέσετε τη βάση για να τονίσετε πόσο σοβαρό πράγμα είναι η αφιέρωση στον Ιεχωβά και το να είναι κάποιος βαφτισμένος Χριστιανός, καθώς και τις ευλογίες που προκύπτουν.
18 Μπορείτε λόγου χάρη να βρείτε πρακτικές συμβουλές στο παράρτημα «Οι Γονείς Ρωτούν» που βρίσκεται στο τέλος του βιβλίου Οι Νεαροί Ρωτούν—Αποτελεσματικές Απαντήσεις, Τόμος 1. Εκεί λέει: «Μη βιαστείτε να συμπεράνετε ότι το παιδί σας έχει απορρίψει την πίστη σας. Σε πολλές περιπτώσεις, τα αίτια είναι βαθύτερα». Μπορεί να φταίει η πίεση από τους συνομηλίκους. Ή το πρόβλημα μπορεί να είναι η μοναξιά ή η αίσθηση ότι άλλοι Χριστιανοί νεαροί κάνουν μεγαλύτερη πνευματική πρόοδο. Στη συνέχεια το παράρτημα αναφέρει: «Ας σημειωθεί ότι ζητήματα όπως αυτά δεν έχουν καμία σχέση με τις διδασκαλίες της πίστης σας. Πρόκειται περισσότερο για περιστάσεις που δυσκολεύουν το παιδί να ακολουθήσει αυτή την πίστη—τουλάχιστον προς το παρόν». Κατόπιν, το παράρτημα προσφέρει κάποιες εισηγήσεις για το πώς μπορεί ο Χριστιανός γονέας να βοηθήσει έναν νεαρό που αμφιταλαντεύεται.
19. Πώς μπορούν να βοηθήσουν οι γονείς τα παιδιά τους να γίνουν “σοφά για σωτηρία”;
19 Ως γονέας, έχετε τη βαριά ευθύνη—αλλά και το προνόμιο—να αναθρέψετε τα παιδιά σας «με τη διαπαιδαγώγηση και τη νουθεσία του Ιεχωβά». (Εφεσ. 6:4) Όπως είδαμε, αυτό απαιτεί όχι μόνο να τα διδάξετε τι λέει η Γραφή αλλά και να τα βοηθήσετε να αναπτύξουν πεποίθηση για τα όσα μαθαίνουν. Ναι, χρειάζονται πεποίθηση τόσο ισχυρή ώστε να τα υποκινήσει να αφιερωθούν στον Ιεχωβά και να τον υπηρετούν ολόκαρδα. Είθε ο Λόγος του Ιεχωβά, το πνεύμα Του και οι προσπάθειες που κάνετε ως γονέας να βοηθήσουν τα παιδιά σας να γίνουν “σοφά για σωτηρία”.
^ παρ. 9 Οι οδηγοί μελέτης «Τι Διδάσκει Πράγματι η Αγία Γραφή;» είναι εξαιρετικά εργαλεία που βοηθούν μικρούς και μεγάλους να κατανοούν και να εξηγούν τις Γραφικές αλήθειες. Είναι διαθέσιμοι σε πολλές γλώσσες στον ιστότοπο jw.org. Επιλέξτε ΒΙΒΛΙΚΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΕΣ > ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΗΣ ΓΡΑΦΗΣ.
Η ΣΚΟΠΙΑ (ΕΚΔΟΣΗ ΜΕΛΕΤΗΣ)