Teytakuna, salvakuyänampaq wamrëkikunata yanapayë
“[Musyankim] santu qellqashqakunata llullullaraq kanqëkipita patsë reqinqëkita, tsëkunaqa [...] salvacionta tarinëkipaq[mi] yachaqta tikratsishïnikita puëdin” (2 TIM. 3:15).
1, 2. ¿Imanirtaq wakin teytakuna yarpachakuyan wamrankuna bautizakïta munayaptin?
BIBLIAPITA mëtsikaq yachakïkaqkunam cada wata Jehoväta sirwiyänampaq bautizakuyan. Y masqa cristiänu familiachö winashqa jövinkunam bautizakuyan (Sal. 1:1-3). Teytankunaqa alläpam kushikuyan, wamrankunata bautizakoqta rikarnin (igualaratsi 3 Juan 4 textuwan).
2 Peru wakin jövinkunaqa bautizakushqana këkarmi Bibliachö consëjukuna manana yanapakunqanta pensarnin Jehoväta sirwita jaqiriyashqa. Tsëta rikarninqa itsa teytakunaqa yarpachakuyan wamrankuna bautizakïta munayaptin. Itsa pensayanqa bautizakushqana këkarnimpis Jehoväta kuyëta jaqiriyänampaq kaqta. Tsëmi pasarqan Ëfesuchö këkaq congregacionchöpis. Tsëmi Jesusqa, “kuyakïnikiqa manam qallananchö kanqannönatsu” nirqan (Rev. 2:4). Tsëqa, ¿imataraq teytakuna rurayanman wamrankunawan tsënö mana pasakunampaq, sinöqa Jehoväta kuyarnin salvakuyänampaq? (1 Pëd. 2:2). Tsëta musyarinapaq Timoteupita yachakurishun.
‘SANTU QELLQASHQAKUNATAM’ REQIRQUNKI
3. (1) ¿Imëtaq Timoteuqa cristiänu tikrarqan y yachakurirqa imatataq rurarqan? (2) ¿Ima kima precisaqkunatataq Timoteuta Pablu nirqan?
3 Timoteuqa itsa cristiänu tikrarqan 47 watachö Listraman apostol Pablu puntata watukakunqan witsan. Jövinllaraqchi karqan, peru yachakunqanmannömi kawar qallëkurqan. Y ishkë wata pasariptinnam Pabluta viäjinkunachö yanaqar qallëkurqan. Tsëpita 16 watakunanö pasariptinam Pabluqa kënö nir cartakurqan: “Yachakunqëkichö y creitsiyäshunqëkichö tsarakurnin sïgui, porqui musyankim pikunapita yachakunqëkita, y santu qellqashqakunata [Hebreu Idiömachö Qellqakanqan Diospa Palabranta] llullullaraq kanqëkipita patsë reqinqëkita, tsëkunaqa Cristu Jesusman markäkunqëkirëkurmi salvacionta tarinëkipaq yachaqta tikratsishïnikita puëdin” (2 Tim. 3:14, 15). Pabluqa këkunatam Timoteuta nirqan, 1) ‘santu qellqashqakunata reqinqëkita’, 2) “creitsiyäshunqëkichö” y 3) “salvacionta tarinëkipaq yachaqta tikratsishïnikita puëdin”. Kë kimampita yachakurishun.
4. ¿Mëqan publicaciontaq yanapashurqunki wamrëkita yachatsinëkipaq? (Rikäri kë yachatsikïpa qallananchö këkaq fötuta).
4 Cristiänu teytakunaqa, “santu qellqashqakunata” o Biblia ninqanta wamrankuna alleq yachakuyänantam munayan. Hasta pishi wamrakunapis, Bibliachö willakïkunapitaqa yachakïta puëdiyanmi. Tsëmi, Jehoväpa markanqa librukunata, follëtukunata y videukunata alistamushqa teytakuna wamrankunata yanapayänampaq. Yarpäshun, Jehoväwan amïgu kanapaqqa Bibliapita yachakunantsikmi alläpa precisan.
“CREITSIYÄSHUNQËKICHÖ”
5. (1) ¿Ima ninantaq “creitsiyäshunqëkichö” ninanqa? (2) ¿Imanirtaq Timoteuqa Jesus Mesïas kanqanta següru karqan?
5 Wamrantsikkunataqa manam Bibliapita parlapänantsikllatsu, sinöqa rasumpa kanqanta creiyänampaqmi yanapanantsik. Porqui Timoteutapis creinampaqmi yanapayarqan. “Creitsiyäshunqëkichö” neq palabraqa, Biblia qellqakanqan griëgu idiömachöqa, “imapis rasumpa kanqanta següru kë” ninanmi. Timoteuqa wamra kanqampitam Diospa Palabrantaqa alleq yachakushqa karqan, peru tiempuwanqa mëtsika pruëbakunata rikanqanmi yanaparqan Jesus Mesïas kanqanta següru kanampaq. Tsëmi bautizakurirqan y viäjinkunachö Pabluta yanaqarqan.
6. ¿Imanöraq juk teyta wamranta yanapanman Bibliapita yachakïkanqan rasumpa kanqanta creinampaq?
6 ¿Imanöraq teytakunaqa wamrankunata yanapayanman Timoteunö rasumpa kanqanta creiyänampaq? Puntataqa pacienciayoqmi kayänan. Porqui wamrakunaqa manam teytankuna imatapis següru kayanqanllapitatsu imatapis raslla creiriyanqa. Biblia yachatsikunqan rasumpa kanqanta següru kayänampaqqa, wamrakunaqa alleq pensëtam yachakuyänan (leyi Romänus 12:1). Y tsëpaqqa teytakuna yachatsiyänanmi alläpa precisan, masran wamrakuna tapukuyaptinnäqa. Imanö yanapayänampaq kaqta jukta rikärishun.
7, 8. (1) ¿Imanötaq juk teyta rikätsikun pacienciayoq kanqanta wamranta yachatsinqanchö? (2) ¿Imachötaq qamqa pacienciayoq këta wanarqëki wamrëkikunata yachatsirnin?
7 Thomas jutiyoq cristiänum willakun 11 watayoq warmi wamran kënö tapunqanta: “¿Manatsuraq Jehoväqa evolucion nishqanta utilizarqan llapanta kamanampaq? ¿Imanirtaq candidätukunapaq votantsiktsu? ¿Imanirtaq markantsik mas alli kanampaq imallatapis rurantsiktsu?”. Hörataqa Thomasqa aguantakunanmi raslla imanöpis mana contestarinampaq, porqui musyanmi pruëbakunata rikätsir ichikllapa ichikllapa entienditsinqanqa mas alli kanqanta.
8 Pacienciayoq këqa llapantsikpaqpis alläpam precisan. Tsëmi Thomasqa musyan wamranta shumaq yachatsinampaqqa pacienciayoq kë alläpa precisanqanta (Col. 3:12). Jina musyanmi tiemputaraq wananqanta, y mas seguïdu parlayänan precisanqanta. Pensëta yachakunampaqmi wamranta yanapan, tsënöpa Biblia ninqan rasumpa kanqanta creinampaq. Kënömi nin: “Yachakïkanqanta wamrä creinqanta y tsëpaq imata pensanqantam warmïwan musyëta munayä, y masran precisaq yachatsikïkuna kaptinnäqa. Tapukunqanqa alläpa allim, porqui imatapis mana tapukurlla creiptinqa yarpachakümanmi”.
9. ¿Imanöraq teytakunaqa wamrankunata yachatsiyanman Biblia ninqanman creiyänampaq?
9 Teytakuna pacienciayoq kayaptinqa, wamrakunaqa ichikllapa ichikllapam Dios imanir imatapis mandakunqanta alleq entiendiyanqa (Efes. 3:18). Edäninkunamannö y yachakïta puëdiyanqanmannömi wamrankunata yachatsiyänan. Imatapis yachakuyanqampita següru karninqa, escuëlachö o mëchö këkarnimpis creiyanqanta alleqmi defendiyanqa (1 Pëd. 3:15). Wamrëkikunaqa, ¿Bibliawan entienditsikïta puëdiyanku wanurishqa ima pasamanqantsikta? ¿Y tsëpaq Biblia ninqanwanqa acuerduku kayan? * Rikanqantsiknöpis, Biblia ninqanta wamrakunapa shonqunman chätsinapaqqa pacienciayoq këtam wanantsik (Deut. 6:6, 7).
10. ¿Teytakuna imata rurayänantaq alläpa precisan?
10 Peru Biblia yachatsikunqampita wamrakuna següru kayänampaqqa, teytakunam ejempluta qoyänan. Kima wamrayoq Stephanie jutiyoq panim kënö nin: “Pishillaraq kayanqampitam kënö tapukurqö: ‘¿Wamräkunata entiendïkätsiku Jehovä rasumpa kanqanta, alli y kuyakoq kanqanta y imanir pëman noqa creinqäta? ¿Cläruku rikäyan Jehoväta rasumpëpa kuyanqäta?’. Manam shuyarämantsu wamräkuna següru kayänanta, noqapis següru mana këkarninqa”.
‘SALVACIONTA TARINËKIPAQMI YACHAQTA TIKRATSISHUNKI’
11, 12. ¿Imataq yachaq këqa, y imanirtaq nishwan edäyoq këpita mana kanqanta?
11 Rikärinqantsiknöpis, Timoteuqa Diospa Palabrampitam musyarqan, y yachakunqan rasumpa kanqanmanmi creirqan. Peru “salvacionta tarinëkipaq yachaqta tikratsishïnikita puëdin” nirqa, ¿ima nitataq Pablu munëkarqan?
12 “Yachaq kë” palabrapaq entienditsikurmi Perspicacia libru 2 kaq volüminchö kënö nin: “Problëmakunata altsanapaq, peligrukunata evitanapaq, munanqantsikta ruranapaq o pitapis consejanapaq Prov. 22:15). Yachaq këqa rikätsikun, poqu nuna këtam. Peru poqu nuna këmanqa chantsik Jehoväta respetarnin y mandakunqankunata cäsukurninmi, y manam edäyoq karninraqtsu (leyi Salmus 111:10 *).
yachaq kënintsikta y entiendeq kënintsikta alleq utilicëmi. Y imatapis llutalla rurëpitaqa jukläyam”. Bibliachöqa nin, ‘wamrakunaqa, upa rurëta imëpis rurayanqantam’ (13. ¿Imanötaq jövinkunaqa rikätsikuyanman yachaq kayanqanta?
13 Dios ninqanta alleq entiendeq jövinkunaqa manam munëninkuna vencinanta permitiyantsu, ni yanaqinkuna imatapis niyanqankunata rurayantsu (Efes. 4:14). Tsëpa rantinqa ‘tantiyakoq këninkunatam’ alleq utilicëta yachayan alli kaqta y mana alli kaqtapis alleq musyayänampaq (Heb. 5:14). Tsënöpam imatapis allita decidiyan teytankuna o jukkuna mana rikëkäyaptimpis (Filip. 2:12). Tsënö yachëyoq kayanqanmi salvakuyänampaqqa yanapanqa (leyi Proverbius 24:14 *). ¿Imanötaq teytakuna wamrankunata yanapayanman yachaq kayänampaq? Tsëpaqqa kikin teytakunam ejempluta qoyänan Biblia ninqannö parlakurnin y imatapis rurarnin (Rom. 2:21-23).
¿Imanirtaq alläpa precisan teytakuna wamrankunata yanapar sïguiyänan? (Rikäri 14-18 kaq pärrafukunata).
14, 15. (1) ¿Imamantaq pensanan bautizakïta munaq jövinqa? (2) ¿Imanöraq yanapankiman wamrëkita Biblia ninqanta cäsukï imëpis alli kanqanta entiendinampaq?
14 Peru wamrakuna yachaq kayänampaqqa, manam teytakuna ima alli o mana alli kanqanta niyänanllatsu, sinöqa alleqmi pensatsiyänan kënö tapukïkunawan: “¿Imanirtaq Bibliaqa michäkun shumaqnö rikakoq rurëkunata ruranata? ¿Imataq rikätsishunki Biblia ninqanqa biennikipaq kanqanta?” (Is. 48:17, 18).
Mar. 10:29, 30). Alläpam precisan, manaraq bautizakurnin tsëkunaman pensananqa. Cäsukoq kë imanö yanapakunqanman y mana cäsukoq këqa imaman chätsikunqanman pensayänampaq wamrankunata teytakuna yanapayaptinqa, segürum kayanqa Bibliachö consëjukunata cäsukïqa imëpis allilla kanqanta (Deut. 30:19, 20).
15 Juk wamra bautizakïta munaptinqa, teytankunam yanapayänan këkunaman alleq pensanampaq: ¿imanötaq rikan bautizädu këta? ¿Musyanku imanir alli kanqanta, imakunapa pasanampaq kaqta, y ima bendicionkunata chaskinampaq kaqta? (CREINQAMPITA DUDAR QALLËKUPTIN
16. ¿Imataraq teytakuna rurayanman bautizakushqa wamrankuna, creiyanqampita dudar qallëkuyaptin?
16 Bautizakushqa wamrankuna, creiyanqampita dudar qallëkuyaptinqa, ¿imataraq teytakuna rurayanman? Itsa juk jövinqa Diosta mana sirweqkuna rurayanqanta munapar qallëkunman, o Biblia ninqanta cäsukïqa mana precisanqanta pensar qallëkunman (Sal. 73:1-3, 12, 13). Tsënö pasakuptinqa, teytankuna imanö yanapayanqampitam Jehoväta sirwir sïguiyanqa o manapis. Jövin kaptin o wamrallaraq kaptimpis, manam llutaqa piñapäyänantsu. Kuyayanqanta y yanapëta munayanqantam cläru rikätsiyänan.
17, 18. Juk jövin creinqampita dudar qallëkuptinqa, ¿imanötaq teytakuna yanapayanman?
17 Bautizakushqa jövinqa Jehovätam änishqa mandakunqanta imëpis wiyakunampaq (leyi Marcus 12:30). Y Jehoväqa cumplinantam shuyaran (Ecl. 5:4, 5). Tsëmi teytakunaqa wamrankunata yarpätsiyänan änikuyanqanta cumpliyänampaq. Peru puntataqa, wamrankunata imanö yanapayänampaq Jehoväpa markan jorqamunqan publicacionkunatam yachakuyänan. Tsënöpam wamrankunata entienditsiyanqa Jehoväpa testïgun këqa juk bendicion kanqanta y pöcu cäsupaq mana churayänampaq.
18 Tsënö yanapakïkunataqa teytakuna tariyanqa, Los jóvenes preguntan volumen 1 nishqan librupa apendice nishqanchö “Los padres preguntan” neq yachatsikïninchömi. Tsëchömi teytakunata nin, wamrankuna Jehoväta sirwita manana munayanqantaqa mana pensayänampaq, sinöqa imapa pasëkäyanqanta entiendita procurayänampaq. Itsa estudiaq mayinkuna imatapis nikäyan, japallan sientikïkan o congregacionchö wakin jövinkuna carguta chaskiyaptin y pëqa mana chaskirnin mana alli sientikïkan. Jövinkuna tsënö sientikuyanqanqa manam Jehoväta sirwita manana munayanqantatsu rikätsikun, sinöqa problëmakunapa pasëkäyanqanllatam. Jina tsë apendicichömi tariyanqa creiyanqanta wamrankuna dudayaptin teytakuna imanö yanapayänampaq kaqtapis.
19. ¿Imanötaq teytakuna yanapayanman wamrakunata yachaq kayänampaq y salvakuyänampaq?
19 Rikärinqantsiknöpis wamrakunata watëqa manam fäciltsu, peru Jehovä mandakunqankunata yachatsiqa alläpa shumaqmi (Efes. 6:4). Y tsëpaqqa manam Biblia ninqanllatatsu yachatsiyänan, sinöqa yachakïkäyanqanman creiyänampaqmi yanapayänan. Yachakïkäyanqampitam següru kayänan, tsënöpam Jehoväta kikinkuna sirwita munar bautizakuyanqa. Teytakuna, wamrëkikunata yachaq kayänampaq y salvakuyänampaq yanaparnin sïguiyë, y Diospa Palabran y santu espïritunmi yanapayäshunki.
^ par. 9 Guías de estudio “¿Qué enseña realmente la Biblia?” nishqan yanapakïqa tukï idiömachömi këkan. Y jövinkunata y mayorkunatapis yanapanmi Diospa Palabranta entiendiyänampaq y yachatsikuyänampaqpis. Tsë yanapakïqa këkan jw.org päginapa ENSEÑANZAS BÍBLICAS > AYUDAS PARA ESTUDIAR LA BIBLIA nishqanchömi.
^ par. 12 Salmus 111:10: “Rasumpa yachaq nuna kanapaqqa, puntataqa Jehovätam respetanantsik. Pë ninqanta ruraqkunaqa alli tantiyaq kayanqantam rikätsikuyan. Jehoväqa imëyaqpis alabashqam kanqa”.
^ par. 13 Proverbius 24:14: “Jina tsënöllam, yachaq këpis kawënikichö alläpa yanapashunki. Yachaq tikraptikiqa alli kawakïmi shuyaräshunki, y shuyaranqëkiqa cumplikanqam”.