Ndjihelo
“Nyokoya wanɛ walongola alaka lo woho wewɔ la mbetawɔ ndo la solo dia lotutsha.”—HƐBƐRU 6:12.
1, 2. Lande na kele ekɔ ohomba efula sho nkeketsha mbetawɔ kaso ɛlɔ kɛnɛ? Sha ɛnyɛlɔ.
MBETAWƆ ekɔ tshɛkɛta ya dimɛna efula ndo yɔ yekɔ dionga diangɛnyangɛnya anto. Koko etena kɛnaso kana kokaso tshɛkɛta shɔ, ekɔ dimɛna sho nkana yimba lo tshɛkɛta kina nyɛ: “Ohomba efula!” Naka sho bu la mbetawɔ, kete ekɔ ohomba efula sho monga la tɔ. Ndo naka tekɔ la mbetawɔ, kete ekɔ ohomba efula sho kikokɛ ndo kikeketshaka. Lande na?
2 Ohɔsa dia wɛ ekɔ lo tatenyanya oswe wa woke wa shɛnga. Wɛ ekɔ l’ohomba w’efula w’ashi. Etena katanayɛ yema y’ashi, wɛ ayoyikokɛ oma lo yanyi diaha yɔ moma. Oma laasɔ, wɛ ayosala woho waha yɔ nshila edja ndo wɛ ambokoma lɛnɛ atayatshu. Ɛlɔ kɛnɛ, tekɔ lo nsɛna l’oswe wa shɛnga wa lo nyuma, mbuta ate wele l’ɛnyɛlɔ k’ashi, mbetawɔ ka mɛtɛ haleke tanema ndo naka tɔ hakokame kana keketshama, kete tɔ kayoshishɔ esadi eto. Oko wahatakoke ntshikala la lɔsɛnɔ naka ashi bu, mbele hatokoke nama diɔtɔnganelo di’ɔlɔlɔ diasaso la Jehowa naka sho bu la mbetawɔ.—Rɔmɔ 1:17.
3. Kakɔna kambotosha Jehowa dia tokimanyiya dia sho nkeketsha mbetawɔ kaso, ndo naa awui ahende wahombaso mbohɔka dia nsala?
3 Jehowa mbeyaka dia tekɔ l’ohomba w’efula wa mbetawɔ ndo nde mbeyaka dia ekɔ wolo efula di’onto nkeketsha mbetawɔ kande kana kilama ɛlɔ kɛnɛ. Diɔ diakɔ diakandatosha bɛnyɛlɔ diahombaso mbokoya. L’ekimanyielo ka nyuma k’ekila, Jehowa akatshutshuya ɔpɔstɔlɔ Pɔɔlɔ dia mfunda ate: “Nyokoya wanɛ walongola alaka lo woho wewɔ la mbetawɔ ndo la solo dia lotutsha.” (Hɛb. 6:12) Ndo l’ɔkɔkɔ ɔsɔ mbatokeketsha okongamelo waki Jehowa dia sho nsala la wolo dia mbokoya bɛnyɛlɔ di’apami la wamato wa kɔlamelo waki la mbetawɔ, oko nɛ diambotɔsɛdingola lo dibuku nɛ. Ko ahombaso nsala kakianɛ? Tokime awui ahende anɛ: 1) Sho pombaka ntetemala nkeketsha mbetawɔ kaso; 2) sho pombaka ntetemala nama elongamelo kaso.
4. Lande na kataso dia Satana ekɔ otunyi wa mbetawɔ kaso, ndo lande na kahatahombe nshisha elongamelo?
4 Totetemale nkeketsha mbetawɔ kaso. Mbetawɔ kekɔ la otunyi wa woke. Otunyi akɔ ko: Satana. Owandji w’andja ɔnɛ ambokonya andja akɔ dihole diele ekɔ wolo di’onto nama mbetawɔ kande. Nde toleka wolo la fwa. Ko onde sho pombaka mboka wɔma ɔnɛ hatotokoka nkeketsha mbetawɔ kaso? Hatohombe pondjo mboka wɔma! Jehowa ekɔ ɔngɛnyi wa woke w’anto tshɛ wayanga dia monga la mbetawɔ ka mɛtɛ. Nde toshikikɛka dia l’ekimanyielo Kande, sho kokaka ndɔshana la Diabolo ndo sho kokaka mbolawoya! (Jak. 4:7) Sho ndɔshanaka la nde lo ndjatshungwɛka etena lushi tshɛ dia nkeketsha mbetawɔ kaso. Lo yoho yakɔna?
5. Ngande wakakondja apami la wamato wa kɔlamelo wɔtɛkɛtshiwɔ lo Bible mbetawɔ kaki la wɔ? Lembetshiya.
Ngal. 5:22, 23) Vɔ wakalɔmbɛ Jehowa dia nde mbakimanyiya, ndo Jehowa akoke dɔmbɛlɔ diawɔ lo ntetemala nkeketsha mbetawɔ kawɔ. Tosale sho lawɔ oko wakawasale, aha la mbohɛ pondjo dia Jehowa mbishaka nyuma kande le wanɛ wɔlɔmbatɔ ndo wasala la wolo dia nsɛna lo yoho yɔtɔnɛ l’alɔmbɛlɔ awɔ. (Luka 11:13) Onde ekɔ awui akina wakokaso nsala?
5 Oko wakatadiɛnyi, apami la wamato waki la mbetawɔ wɔtɛkɛtshiwɔ lo Bible, kombotɔ la mbetawɔ kɛsɔ lootɔ. Vɔ wakɛnya oma lo nsɛnɔ yawɔ dia mbetawɔ kekɔ olowa ɔmɔtshi wa nyuma k’ekila kaki Jehowa. (6. Ngande wakokaso nkondja wahɔ efula oma lo wekelo aso w’ɛkɔndɔ wa lo Bible?
6 Lo dibuku nɛ, tambɔsɛdingola paka bɛnyɛlɔ dingana to di’anto waki la mbetawɔ ka mɛtɛ. Anto akina efula waki la mbetawɔ wekɔ. (Adia Hɛbɛru 11:32.) Tekɔ l’awui wakokaso mbeka oma le ɔmɔmɔ wa l’atei awɔ. Ko naka sho nsɛdingola ɛkɔndɔ wa lo Bible wendana l’anto waki la mbetawɔ asɔ lowango lowango, kete hatotokeketsha mbetawɔ kaso hita. Dia sho nkondja wahɔ efula oma lo wadielo aso, sho pombaka ndjatshungolɛka etena ka ntshimola lotshimola ɛkɔndɔ wa lo Bible ɛsɔ. Naka sho mbohɔka nshi tshɛ di’apami la wamato wele kema kokele asɔ waki la ‘nsaki yele oko yaso,’ kete bɛnyɛlɔ diawɔ diayokoma bɛnyɛlɔ dia mɛtɛ le so. (Jak. 5:17) Naka sho ndjadja lo dihole diawɔ, kete tayokoka mbeya woho wakawayaoke etena kakawahomana l’ekakatanu wele oko wɛnɛ wahomana la so ɛlɔ kɛnɛ.
7-9. a) Ngande wotokoka ndjaoka apami la wamato wa mbetawɔ wa lo nshi yakafundamaka Bible otowalɔmba dia ntɛmɔla Jehowa woho wɔtɛmɔlaso ɛlɔ kɛnɛ? b) Lande na kahombaso nkeketsha mbetawɔ kaso oma lo ditshelo diaso?
7 Sho keketshaka mbetawɔ kaso nto oma lo tɛdikɔ tɔsaso ndo oma l’akambo wasalaso. Laadiko w’akambo asɔ tshɛ, teye dia ‘mbetawɔ kaha l’etsha vɔkaka.’ (Jak. 2:26) Tokanyiya yema woho wotɔngɛnangɛna apami la wamato wambotɔsɛdingola lo dibuku nɛ otowowasha woho w’olimu wambotosha Jehowa dia sho nsala ɛlɔ kɛnɛ!
8 Ɛnyɛlɔ, kakɔna kotosala Abrahama otowowotɛ dia nde kokaka ntɛmɔla Jehowa aha lo elambwelo kakasalema la ave l’oswe wa shɛnga, koko l’atei w’elui w’atɛmɔdi lo Mbalasa ya Diolelo y’elangala efula ndo l’atei wa Mbalasa ya nsanganya ya weke, lɛnɛ akɛtshanyema lo yoho ya dimɛna efula alaka wakandɛnyi “oma l’etale”? (Adia Hɛbɛru 11:13.) Lo nshi yakasalaka Elidja la wolo dia kambɛ Jehowa lo ɛlɔmbwɛlɔ ka nkumekanga ka kɔlɔ, kakɔna kotondosala otowowosha olimu wa membola anto la wɔlamu tshɛ dia mbaewoya losango lasha ekeketshelo ndo elongamelo, lo dihole dia mbɔlɔmba dia ndjaka amvutshi wa kɔlɔ waki Baala? Apami la wamato waki la mbetawɔ wɔtɛkɛtami lo Bible asɔ wotetawɔ aha la ntshimbatshimba dia ntɛmɔla Jehowa oko wɔtɛmɔlaso ɛlɔ kɛnɛ.
9 Ɔnkɔnɛ, nyɛsɔ totetemale nkeketsha mbetawɔ kaso oma lo ditshelo diaso. Naka sho
nsala ngasɔ, kete tayɛnya dia tekɔ lo mbokoya bɛnyɛlɔ dia l’Ɔtɛkɛta wa Nzambi wakafundama l’ɛlɔmbwɛlɔ ka nyuma kande diendana l’apami ndo la wamato wa mbetawɔ. Oko wakadiatama lo mbɔtwɛlɔ, tayoleka ndjaoka suke l’anto asɔ lo mbaɔsa oko angɛnyi aso ndo lɔngɛnyi lɔsɔ layoleka keketshama.10. Ɔngɛnɔngɛnɔ akɔna wayonga la so lo Paradiso?
10 Totetemale nama elongamelo kaso. Apami la wamato wa kɔlamelo wakakondjaka wolo tena tshɛ oma l’elongamelo kakawashaka Nzambi. Onde sho lawɔ kokaka nkondja wolo oma l’elongamelo katosha Nzambi? Ɛnyɛlɔ, tokanyiya ɔngɛnɔngɛnɔ wayonga la so dia mɛnana nto l’ekambi waki Nzambi lo “eolwelo k’anto w’ɛlɔlɔ.” (Adia Etsha 24:15.) Naa ambola wayotokombola ndjombola anto asɔ?
11, 12. L’andja w’oyoyo, ambola akɔna wakokayɛ ndjoka a) Abɛlɛ? b) Nɔa? c) Abrahama? d) Ruta? e) Abigayɛlɛ? f) Ɛsta?
11 Etena kayoyɛnana la Abɛlɛ, onde wɛ ayolomɔlomɔ dia mombola woho waki ambutshi ande? Ko kana wɛ ayowombola wate: “Onde wɛ akasawola lushi lɔmɔtshi l’akɛruba wakalamaka mboka k’otsha l’ekambɔ k’Ɛdɛna? Onde vɔ waketawɔ nsawola la yɛ?” Ko kayotota lo dikambo dia Nɔa? Wɛ kokaka mombola wate: “Onde wɛ akokaka waa Nefilimɛ wɔma? Ngande wakanyakokɛ waa nyama tshɛ edja tshɛ kakinyu lo waato?” Etena kayoyɛnana l’Abrahama, wɛ kokaka mombola wate: “Onde wɛ akɛnana la Shɛmɛ lushi lɔmɔtshi? Akaketsha awui wendana la Jehowa? Onde aki dui dia wolo le yɛ dia ntshika Ura?”
12 Tende ambola amɔtshi wakokaso nkombola dia ndjombola wamato wa kɔlamelo wayolwama. “Ruta, kakɔna kakakotshutshuya dia nkoma ɔtɛmɔdi wa Jehowa?” “Abigayɛlɛ, onde wɛ aki la wɔma wa mbutɛ Nabala dia wɛ ambotokimanyiya Davidɛ?” “Ɛsta, kakɔna kakakokomɛ wɛ la Mɔrdɛkayi l’ekomelo k’awui wakahomana la nyu?”
13. a) Ambola akɔna wayokoka ndjotoka wanɛ wayolwama? b) Akanyiyaso dikambo di’elongamelo kele la so ka ndjɛnana l’apami ndo la wamato wa kɔlamelo wakasɛnaka lo nshi y’edjedja?
13 Lo mɛtɛ, apami la wamato wa kɔlamelo asɔ mbeyaka monga la ambola efula wa toka sho lawɔ. Tayonga mɛtɛ l’ɔngɛnɔngɛnɔ wa mbatɛ woho waki nshi y’ekomelo ndo woho wakatshɔkɔla Jehowa ekambi ande lo tena dia wolo! Aha la taamu, etema awɔ wayonandema efula dia mbeya ɔnɛ Jehowa akakotsha alaka ande tshɛ. Lo nshi yayaye shɔ, hatonga ohomba sho nkanyiya dikambo di’ekambi waki Nzambi wɔtɛkɛtshiwɔ lo Bible, nɛ dia tayonga la wɔ kaamɛ lo Paradiso! Ɔnkɔnɛ, tosale kɛnɛ tshɛ keso l’akoka wa nsala dia anto asɔ nkoma anto wa mɛtɛ le so. Totetemale mbokoya mbetawɔ kawɔ. Nyɛsɔ tokambe Jehowa kaamɛ la wɔ oko angɛnyi aso wa pondjo pondjo!