YIGIL 37
Di suhus bésbomede isi Yéhôva ni maséé
“Lelaa ni di nlama bé suhus béhbomede isi Isañ wés?”—LÔK HÉBER 12:9.
HIÉMBI 9 Yéhôva a yé Kiñe yés!
DINYO MALÉP *
1. Inyuki di nlama suhus bésbomede isi Yéhôva?
DI NLAMA suhus bésbomede * isi Yéhôva. Kiki a yé Nhek wés a kôli tééne bés mambén. (Masoola 4:11) Di nôgôl ki nye inyule a ñane bés loñge kiyaga. Ibôdôl behee, ngandak bôt ba binam i gwé kunde i ane bape. Ngéda di nhégha énél yap ni i Djob, di nléba le Yéhôva nyen a yé Ñane nu a nlôôha bana pék ni gwéha, ni konangoo yak ni ñem ngôô iloo bôt bobasôna.—Manyodi 34:6; Rôma 16:27; 1 Yôhanes 4:8.
2. Inoñnaga ni Lôk Héber 12:9-11, mambe manjom ma ntinde bés i suhus bésbomede isi Yéhôva?
2 Yéhôva a nsômbôl le di nôgôl nye, he inyu bé le di nkon kogse woñi, ndi inyule di ngwés nye, di tehge nye kiki Isañ wés nu gwéha. Mu kaat Paul a tilna bikristen bi Lôk Héber, a bi kal le di nlama ‘suhus bésbomede isi Isañ wés’, inyule a niiga bés “inyu ndooba [loñge] yés.”—Añ Lôk Héber 12:9-11.
3. (a) Lelaa di nla unda le di nsuhus bésbomede isi Yéhôva? (b) Mambe mambadga di ga timbhe?
3 Di nsuhus bésbomede isi Yéhôva ngéda di mboñ kii yosôna di nla inyu nôgôl nye i manjel momasôna, ni i ngéda di nkeñgle lem i kit bésbomede kii i yé loñge ni kii i yé béba. (Bingéngén 3:5) Kiki di nke ni bisu i yi bilem bi Yéhôva, hala nyen i suhus bésbomede isi yé y’a ba jam li ntomb. Inyuki? Inyule bilem bi gwon bi ntinde nye i boñ mam momasôna. (Tjémbi 145:9) Kiki di nke ni bisu i yi Yéhôva, hala nyen di nke ni bisu i gwés nye. Ngeñ di ngwés Yéhôva, di gwé bé ngôñ le a kal bés hiki jam di nlama boñ tole li di nlama bé boñ. Di nsal ni ngui i bana mahoñol malam ni i keñgle ma ma yé mabe. (Tjémbi 97:10) Ndi ngim mangéda, i nôgôl Yéhôva i ntomb bé. Inyuki? Kii mimañ, basañ mbai ni banyañ mbai ba nla nigil mu ndémbél i ngomin Néhémia, Kiñe David, ni Maria nyañ Yésu? I yigil ini i ga timbhe mambadga ma.
INYUKI I NLA BA NLEDEK JAM I SUHUS BÉSBOMEDE ISI YÉHÔVA
4-5. Inoñnaga ni kaat Rôma 7:21-23, inyuki i nla bane bés ndutu i suhus bésbomede isi Yéhôva?
4 Jam jada li li nla boñ le di bana ndutu i suhus bésbomede isi Yéhôva li yé le, di bi kôdôl béba, di yé ki bikwéha bi bôt. Jon di mbéna ndogbene Djob. Mbus le Adam bo Éva ba bi ndogbene Djob, ba je litam a bi sôña bo, ba bi kit le ba ntéé mambén map bomede. (Bibôdle 3:22) I len ini, ngandak bôt ba binam i ngi pohlak i ndogbene Yéhôva, ba yoñok makidik inyu kii i yé loñge ni kii i yé béba inyu yap.
5 Yak i bôt ba nyi Yéhôva, ba gwéhék ki nye, ba nla bana ndutu i suhus bomede isi yé i nya i yôni. Ñôma Paul a bi boma i ndutu i. (Añ Rôma 7:21-23.) Kiki Paul, di nsômbôl lémél Yéhôva. Ndi di nlama jôs ngôñ yés i boñ mam mabe hiki ngéda.
6-7. Limbe jam lipe li nla boñ le i bane bés ndutu i suhus bésbomede isi Yéhôva? Ti hihéga.
6 Jam lipe li yé le, di gwé lem i nigle maboñok, ni mahoñol ma bôt ba ba niñ i homa di bi néñél. Mahoñol ma bôt ba binam ma mbéna bé kiha ni sômbôl i Yéhôva, jon di nlama ke ni bisu i boñ biliya le di bana bañ minlélém mi mahoñol ni bo. Di yoñ hihéga hiada.
7 I ngim biloñ, ba mbéna nyégsa boñge ba wanda i tégbaha ngéda yap yosôna i yéñ moni. Mankéé nu muda wada le Maria * a bi boma i nya ndutu i. Ilole a nigil Bibel, a bé i suklu yada i nlôôha ikeñi mu loñ yé. Lihaa jé li bé tinde nye i yéñ bôlô i i bé le i ti nye ngandak moni, ni lipém. Yak nyemede a bé gwés hala. Ndi ngéda a bi nigil Bibel, a kahal gwés Yéhôva, a héñha mahoñol. Ndi to hala, a nkal le: “Ngim mangéda, me bé me bana pôla i kôs bôlô i i bé le i ti me ngandak moni, ndi i kéñék me i gwélél Yéhôva kiki me ngwés. Letee ni len, hala a nlédél me i tjél i nya bôlô i, inyule ba bi néñés me ni nya mahoñol i. Jon me mbat Yéhôva ikété masoohe le a hôla me i keñgle hipa i neebe bôlô yosôna i ntuga me i gwélél nye kiki me ngwés.”—Matéô 6:24.
8. Kii di ga nigil nano?
8 Ñ, di ñôt nseñ i suhus bésbomede isi Yéhôva. Ndi ngéda i bet ba gwé ndék kunde kiki bo mimañ, basañ mbai ni banyañ mbai, ba noñ maéba ma Djob, ba nla hôla bôt bape i ôt nseñ mu. Di béñge ndék dihéga di Bibel di di ñunda bés lelaa di nla gwélél i ndék kunde di gwé i nya i nlémél Yéhôva.
JAM MIMAÑ MI NLA NIGIL MU NDÉMBÉL I NÉHÉMIA
Mimañ mi nyoñ ngaba i nson u mbôña i ndap Ane, kiki Néhémia a bi yoñ ngaba maoñ ma lipénd li Yérusalem (Béñge maben 9-11) *
9. Mambe mandutu Néhémia a bi boma?
9 Mimañ nwon Yéhôva a bi bééga nson i tat bémba yé. (1 Pétrô 5:2) Ibale mimañ mi nigil lelaa Néhémia a bi yoñ ndun ni litén li Yéhôva, hala ga bane bo nseñ. Kiki a bé ngomin i Yuda, Néhémia a bé ane ngandak bôt. (Néhémia 1:11; 2:7, 8; 5:14) Noode le hégda mandutu a bé le a boma. A bi nok le bôt ba nyônôs témpel ni mam ma nyega, ba bé ti bé to Lôk Lévi makébla kiki Mbén i bé kal. Ba bé noñ bé ki to mbén i Yéhôva inyu Sabat. Bôlôm bahogi ikété yap ba bi bii bakén ba bôda. Ngomin Néhémia a bé lama kodol mam.—Néhémia 13:4-30
10. Kii Néhémia a bi boñ ngéda a bi boma mandutu?
10 Néhémia a bi bep bé gwélél kunde yé, ñ a bi nyégsa bé litén li Djob i noñ mé mé mambén. Ndi ni njel minyemhe, a bi bat Yéhôva mahôla, a niiga ki litén Mbén i Yéhôva. (Néhémia 1:4-10; 13:1-3) Ni suhulnyuu, Néhémia a bi sal ni lôkisañ, a hôla ki bo i tiimba oñ lipénd li Yérusalem.—Néhémia 4:15.
11. Inoñnaga ni kaat 1 Tésalônika 2:7, 8, mambe maada mimañ mi nlama bana ni lôk kéé yap?
11 Bebek le mimañ mi ga boma bé minlélém mi mandutu i len ini kiki Néhémia. Ndi ndémbél yé i nla niiga bo ngandak mam. Kiki hihéga, ba nsal ni ngui inyu lôk kéé yap i bôda ni i bôlôm. Ndi tel yap i ntinde bé bo i hoñol le ba nloo bape. Maselna ni hala, ba nyoñ ndun ni lôk kéé yap. (Añ 1 Tésalônika 2:7, 8.) Njôôn gwéha ba gwé inyu lôk kéé yap ni suhulnyuu bi ntinde bo i kwélés bo ni minyaô. Mañ wada le André a nkal le: “Lôk kéé i bôda ni i bôlôm i mbéna kon maséé ngéda ba ntehe le mañ u gwé loñgeñem u bak minyaô. Bilem bi bi ntinde lôk kéé i bôda ni i bôlôm i nit makidik ma mimañ.” Tôni, nu a yé mañ nano a yé ntandaa ngéda a nkal le: “Me noode noñ maéba ma kaat Filipi 2:3, me nwaa bé sal ni ngui inyu tehe le bape ba nloo me. Hala a nhôla me le me ba bañ mut a nsop bi oda.”
12. Inyuki mimañ mi nlama bana suhulnyuu?
12 Mimañ mi nlama bana suhulnyuu kiki Yéhôva. To hala kii Yéhôva a yé Ñane ngiinda yosôna, “a nsuhus nyemede” inyu héya ‘hiyeyeba ikété nluñ ték.’ (Tjémbi 18:36; 113:6, 7) I pot mbale, Yéhôva a ñoo bôt ba ngôk.—Bingéngén 16:5.
13. Inyuki mañ u nlama ‘ane (gwel) hilémb hié’?
13 Mañ u u nsuhus womede isi Yéhôva u nlama ‘ane (gwel) hilémb hié.’ Ibale hala bé, a nla bep pôdôs mut a nyan nye. (Yakôbô 1:26; Galatia 5:14, 15) Mankéé André nu di mbôk pôdôl a nkal le: “I ma pam le me bana ngôñ i bep timbhe mankéé nu a nyan me. Ndi, me bi hoñol dihéga di ngim bôt Bibel i mpôdôl, hala a bi hôla me i tehe nseñ u suhulnyuu ni u ñemlima.” Mimañ mi ñunda le mi nsuhus nwomede isi Yéhôva ngeñ mi mpôdôs lôk kéé yap, ni mimañ mimpe ni gwéha lôñni loñgeñem.—Kôlôsé 4:6.
JAM BASAÑ MBAI BA NLA NIGIL MU NDÉMBÉL I KIÑE DAVID
14. Umbe nson Yéhôva a bi bééga basañ mbai, kii a mbémél bo?
14 Yéhôva a bi ti isañ mbai kunde i éga ndap yé lihaa, a ngwés le a niiga bon bé, a kodol ki bo. (1 Korintô 11:3; Éfésô 6:4) Ndi kunde i isañ mbai i gwé nwaa, a nlama yi le a’ timbhe bisu bi Yéhôva, nwet ndap lihaa. (Éfésô 3:14, 15) Basañ mbai ba ñunda le ba nsuhus bomede isi Yéhôva ngéda ba ngwélél kunde yap i nya i nlémél Nyambe. Ñañ u Kiñe David u nla niiga bo ngandak mam.
Isañ mbai nu a yé kristen a nlama soohe i nya i ñunda le a yé suhulnyuu (Béñge maben 15-16) *
15. Inyuki Kiñe David a yé ndémbél ilam inyu basañ mbai?
15 David a bé bé ndik ñéga lihaa jé, ndi Yéhôva a bi téé ki nye kiki ñéga litén li Israel jolisôna. Kii a bé kiñe, David a bééna kunde i ngii ngandak bôt. I bi pam ngim mangéda le a bep gwélél i kunde i, a bi boñ yak bibéba bikeñi. (2 Samuel 11:14, 15) Ndi a bi unda le a bé suhus nyemede isi Yéhôva ngéda a bi neebe bikodlene. A bi yible Yéhôva ñem wé ni njel masoohe. A boñ kii yosôna a bé la inyu nôgôl Yéhôva. (Tjémbi 51:3-6) Jam lipe li yé le, suhulnyuu i bi hôla nye i neebe maéba malam, he ndik ma bôlôm bé, ndi yak ma bôda. (1 Samuel 19:11, 12; 25:32, 33) David a bi niglene mu mahôha mé, nson u Yéhôva won u bé jam li bisu i niñ yé.
16. Kii basañ mbai ba nla nigil mu ndémbél i David?
16 Di béñge ndék biniigana basañ mbai ba nla ôt munu ndémbél i Kiñe David. Pog, u bep bañ gwélél i kunde Yéhôva a bi ti we. Iba, neebe mahôha moñ, u leege ki maéba bôt bape ba nti we, ma ma npémél Bibel. Ibale u mboñ mam mana, lihaa joñ li ga ti we lipém inyu suhulnyuu yoñ. Ngéda u nsoohe ni lihaa joñ, kal Yéhôva i mam ma yé toi we ñem, hala a’ hôla lihaa joñ i nok le u gwé toi ngôñ ni mahôla ma Yéhôva, ni le a éga we. I jam li nlôôha nseñ li yé le, nson u Yéhôva won u nlama ba jam li bisu i niñ yoñ. (Ndiimba Mbén 6:6-9) Likébla li li nloo makébla momasôna u nla ti lihaa joñ li yé ndémbél yoñ ilam.
JAM BANYAÑ MBAI BA NLA NIGIL MU NDÉMBÉL I MARIA
17. Umbe nson Yéhôva a bi bééga banyañ mbai?
17 Yéhôva a bi ti muda nson nlam ikété ndap lihaa, a bi ti ki nye ngim kunde i ngii bon bé. (Bingéngén 6:20) I pot maliga, boñge ba nla nigil ngandak mam mu maboñok ma nyañ wap, ma ma ga hôla bo niñ yap yosôna. (Bingéngén 22:6) Di wan le biniigana bôda ba nla ôt mu ndémbél i Maria, nyañ Yésu.
18-19. Kii banyañ mbai ba nla nigil mu ndémbél i Maria?
18 Maria a bé tibil yi Bitilna. A bé ti Yéhôva njôôñ lipém, a ban-ga maada malam ni nye. A bé bebee i suhus nyemede isi Yéhôva to hala kiki hala a bé lama héñha ngandak mam i niñ yé.—Lukas 1:35-38, 46-55.
Ibale nyañ mbai a yé nwaak tole ñunbak, i nsômbla nye biliya bi ngui inyu unda bôt bé ba lihaa le a ngwés bo (Béñge liben 19) *
19 A bôda, ni gwé ngandak manjel inyu kôna Maria. Pog, ni lédés maada manan ni Yéhôva ni njel yigil i Bibel ni masoohe. Iba, ni ba bebee i héñha ngim mam mu niñ nan inyu lémél Yéhôva. Kiki hihéga, bebek le ngéda ni bé nañ, bagwal banan ba bééna lem i nyéyéi bé ni i sol bé. Jon ni nla hoñol le hala nyen yak bé ni nlama boñ ni bon banan. To hala kii u nigil matiñ ma Yéhôva, i nla bane we ndutu i yén nwee ni i hônba bon boñ, téntén ngéda u yé nwaak, ndi ba ndogbak. (Éfésô 4:31) Ha ngéda i, i nlôôha ba nseñ i bat Yéhôva mahôla ni njel masoohe. Nyañ bon wada le Lidia a nkal le: “Ngim mangéda, me yé me soohe ngandak inyu boñ le me unup bañ ngeñ lok yem i ndogbene me. I yé i pam yak le me bôdôl hop ndi me téé wo, inyu soohe Yéhôva ikété ñem. Masoohe ma nhôla me i ba nwee.”—Tjémbi 37:5.
20. Imbe ndutu banyañ mbai bahogi ba mboma, lelaa ba nla yémbél yo?
20 Ndutu ipe banyañ mbai ba nla boma i yé le, ba nyi bé lelaa ba unda bon bap gwéha. (Titô 2:3, 4) Inyu bôda bahogi ikété yap, bagwal bap ba bi unda bé bo gwéha ngéda ba bé nañ. Ibale hala a bi pémél we, u nlama bé kôna ndémbél yap. Nyañ mbai nu a nsuhus nyemede isi Yéhôva a nlama nigil i unda bon bé gwéha. I yé maliga le i nla bane nye ndutu i héñha mahoñol mé, ni maboñok mé. Ndi hala a nla bôña, biliya gwé inyu boñ mahéñha ma, bi ga bane nye ni lihaa jé nseñ.
KEE NI BISU I SUHUS WEMEDE ISI YÉHÔVA
21-22. Inoñnaga ni kaat Yésaya 65:13, 14, umbe nseñ di nkôs i ngéda di nsuhus bésbomede isi Yéhôva?
21 Kiñe David a bé yi nseñ i suhus nyemede isi Yéhôva. A tila le: “Mabéhna ma Yéhôva ma téé, ma nkônha ñem maséé; litiñ li Yéhôva li yé lipubi, li nyibil bôt mis. Iloo ha ki ma mbéhe nkol woñ; i tééda mo, hala a yé bom keñi.” (Tjémbi 19:9, 12) I len ini, di ntehe maselna ma yé ipôla i bet ba nsuhus bomede isi Yéhôva ni i bet ba ntjél noñ maéba mé. I bet ba nsuhus bomede isi Yéhôva ba ‘nséé inyu mahak ma ñem.’—Añ Yésaya 65:13, 14.
22 Ngéda mimañ, basañ mbai ni banyañ mbai ba nsuhus toi bomede isi Yéhôva, niñ yap i nlama, mahaa map ma yé maséé, yak adna i yé ikété likoda jolisôna. Jam li nloo mana momasôna li yé le, Yéhôva a nkon maséé. (Bingéngén 27:11) Hala a yé maséé ma mbôk ni ma nsôk di nla bana!
HIÉMBI 123 Di tiñi ni suhulnyuu i noñ oda Djob a ntéé
^ liboñ 5 Munu yigil ini, di ga tehe inyuki di nlama suhus bésbomede isi Yéhôva. I ga unda ki bés biniigana mimañ, basañ mbai, banyañ mbai ni ba bobasôna ba gwé kunde i ngii bape ba nla ôt mu ndémbél i ngomin Néhémia, Kiñe David, ni Maria nyañ Yésu.
^ liboñ 1 NDOÑI I BUK: Ini buk le suhus bésbomede i nlémél bé i bôt ba yé isi énél i mbanda. Ndi, bagwélél ba Djob ba yé maséé i nôgôl nye, jon ba ntehe bé i suhus bomede isi yé kiki jam libe.
^ liboñ 7 Di nhéñha ngim môl munu i yigil ini.
^ liboñ 62 NDOÑI I BITITII: Mañ wada u yé bôñgôl ndap Ane ni lok yé, nlélém kiki Néhémia a bi yoñ ngaba maoñ ma lipénd li Yérusalem.
^ liboñ 64 NDOÑI I BITITII: Isañ mbai wada a yé soohe Yéhôva ni ñem wonsôna inyu lihaa jé.
^ liboñ 66 NDOÑI I BITITII: Hiloga hiada hi yé tuk, hi nlôôs ngandak ngéda i tuk gém nye ngi mal bibôlô gwé bi ndap tole bi ba nti nye i suklu. Nyañ nu a nlo nwaak i bôlô, a yé kodol nye ibabé i nyéyéi nye, to sol nye.