Dignidad nin Tawo—Posible Para sa Gabos
Dignidad nin Tawo—Posible Para sa Gabos
“Kaipuhan na magtogdok kita nin sarong bagong kinaban—sarong orog nanggad karahay na kinaban—kinaban na iginagalang an daing sagkod na dignidad nin tawo.”—PRESIDENTE KAN E.U. NA SI HARRY TRUMAN, SAN FRANCISCO, CALIFORNIA, E.U.A., ABRIL 25, 1945.
AROG kan dakol kaidtong mga taon pagkatapos kan Guerra Mundial II, naniniwala si Presidente Truman na an tawo makakanood sa saiyang nakaagi asin papangyayarihon an “sarong bagong kinaban” na may dignidad para sa gabos. Makamomondo, an kasaysayan sa presenteng panahon nagpapaheling na bakong arog kaini an kamugtakan. “An daing sagkod na dignidad nin tawo” padagos na tinitimaktimakan huli ta an pinakagamot kan problema, bakong an tawo, kundi an pinakadakulang kaiwal nin tawo.
An Pinakagamot kan Problema
Ipinapamidbid kan Biblia na an kaiwal na ini iyo si Satanas na Diablo, sarong maraot na espiritung linalang na poon pa sa kapinonan kan kasaysayan nin tawo inangat an deretso nin Dios na mamahala. Magpoon sa pakikipag-olay ni Satanas ki Eva sa hardin nin Eden, an saiyang pasohan iyo an irayo an mga tawo sa paglilingkod sa saindang Kaglalang. (Genesis 3:1-5) Isipon an kapahapahamak na mga epekto ki Adan asin Eva kan magpadara sinda sa sadol kan Diablo! An ensegidang epekto kan pagsuway ninda sa ley nin Dios mapadapit sa ipinapangalad na bunga iyo na sindang duwa “nagtago sa lalauogon ni Jehova Dios.” Taano man? Si Adan nagtuga: “Natakot ako huli ta ako huba kaya nagtago ako.” (Genesis 3:8-10) Nabago an relasyon ni Adan sa saiyang langitnon na Ama asin an pagheling nia sa saiyang sadiri. Sia nasupog asin dai na sia komportable kun nakikipag-olay si Jehova.
Taano ta gustong maheling kan Diablo na mainaan an paggalang ni Adan sa saiyang sadiri? Huli ta an tawo ginibo sa ladawan nin Dios, asin ikinakaogmang marhay ni Satanas na maheling sia na minagawe sa paagi na matao nin digta sa ladawan kan kamurawayan nin Dios. (Genesis 1:27; Roma 3:23) Nakakatabang ini na masabotan kun taano ta lakop sa kasaysayan nin tawo an mga gibo nin paghamak. Bilang “dios kan sistemang ini nin mga bagay,” pinalakop ni Satanas an aktitud na ini “sa laog kan panahon na an tawo nagsakop sa tawo sa saiyang ikakaraot.” (2 Corinto 4:4; Eclesiastes 8:9; 1 Juan 5:19) Nangangahulogan daw ini na nawara na sagkod lamang an tamang dignidad nin tawo?
Tinatawan ni Jehova nin Dignidad an Saiyang mga Linalang
Isipon giraray an mga kamugtakan sa hardin nin Eden bago nagkasala si Adan asin Eva. Igwa sinda nin abundang kakanon, nakakakontentong trabaho, asin esperansa na magkaigwa nin marahay na salud saka daing katapusan na buhay para sainda asin sa mga aki ninda. (Genesis 1:28) Idinodoon kan gabos na aspekto kan pag-eksister ninda an mamomoton asin may dignidad na katuyohan nin Dios para sa katawohan.
Nagbago daw an pagmansay ni Jehova sa dignidad nin tawo kan magkasala si Adan asin Eva? Dai. Nagpaheling sia nin konsiderasyon sa pagkasupog na namatean ninda kaidto kan sinda huba. May pagkamoot na nagtao an Dios nin “haralabang gubing na anit” tanganing ribayan an tapis na mga dahon nin higuerra na tinahi ninda para sa saindang sadiri. (Genesis 3:7, 21) Imbes na bayaan sinda sa saindang pagkasupog, trinatar sinda nin Dios na may dignidad.
Kan huri, sa pagtratar nia sa nasyon nin Israel, nagpaheling si Jehova nin pagmalasakit sa mga ilo, babaeng balo, asin nakikihimanwa—mga miembro kan sosyedad na parateng marhay na inaabuso. (Salmo 72:13) Halimbawa, kun nag-aani kan saindang mga pananom na may tipasi, nagguguno sa mga poon nin olibo asin ubasan, sinabihan an mga Israelita na dai na pagbalikan an nawalat na mga bunga. Imbes, ipinagboot nin Dios na an mga nawalat na iyan “maninigong magdanay para sa nakikihimanwa, para sa aking lalaki na ilo sa ama asin para sa babaeng balo.” (Deuteronomio 24:19-21) Kun iinaaplikar, an mga ley na ini naghahale kan pangangaipong makilimos asin nagtatao nin may dignidad na trabaho dawa sa pinakadukhang mga indibiduwal.
Tinawan ni Jesus nin Dignidad an Iba
Mantang yaon digdi sa daga, an Aki nin Dios, si Jesu-Cristo, nagpaheling nin interes sa dignidad nin iba. Halimbawa, kan nasa Galilea, nagdolok sa saiya an sarong lalaki na grabe na an daot. Oyon sa Ley ni Moises, tanganing dai sia makaolakit sa iba, an may daot kaipuhan na magkurahaw: “Marigsok, marigsok!” (Levitico 13:45) Minsan siring, an lalaking ini dai nagkurahaw bilang pagpatanid kan sia duminolok ki Jesus. Imbes, sia naglaob asin nakimaherak ki Jesus: “Kagurangnan, kun boot mo sana, mapapalinig mo ako.” (Lucas 5:12) Ano an reaksion ni Jesus? Dai estriktong sinagwe ni Jesus an lalaking iyan huli sa pagbalga kan Ley, ni dai Nia inintindi o linikayan Nia an lalaking iyan. Imbes, tinawan nia nin dignidad an daoton paagi sa pagduta sa saiya asin pagsabi: “Boot ko. Luminig ka.”—Lucas 5:13.
Sa ibang okasyon, ipinaheling ni Jesus an saiyang kakayahan na magpaomay na mayo nin ano man na pisikal na pagrani—kun beses sa harayo. Minsan siring, sa kamugtakan na ini, pinili niang dutaan an lalaking iyan. (Mateo 15:21-28; Marcos 10:51, 52; Lucas 7:1-10) Huling an lalaki “pano nin lepra,” daing duwa-duwa na haloy nang mayo nin nagduduta sa saiya na ibang tawo. Seguradong nakakaranga nanggad na mamatean giraray an duta nin ibang tawo! Seguradong an inaasahan sana kan lalaki iyo an maomayan sa saiyang daot. Pero, an paagi ni Jesus sa pagpaomay sa saiya daing duda na nakatabang na ikabalik sa dati an saro pang bagay—an dignidad kan tawong iyan. Realistiko daw na maniwala na an siring na interes sa dignidad kan iba puedeng mag-eksister sa presenteng sosyedad? Kun iyo, paano iyan ikakapaheling?
An Pamamahala na Nagtatao nin Dignidad
Sinabi ni Jesus an ibinibilang nin dakol na pinakabantog na instruksion na itinao kasuarin man mapadapit sa mga relasyon nin tawo: “Kun siring, an gabos na boot nindong gibohon sa saindo nin mga tawo, gibohon man nindo sa sainda.” (Mateo 7:12) An Bulawan na Reglamento sa Paggawe na ini, siring kan parateng apod dian, nagpapahiro sa saro na igalang an kapwa tawo, na naglalaom na iyo man an gigibohon sa saiya.
Siring kan ipinapaheling kan kasaysayan, bakong madali an pag-aplikar sa reglamentong ini—sa parate kabaliktaran nanggad an nangyayari. “An totoo, dati naoogma akong hamakon an iba,” an sabi nin sarong lalaki na aapodon niatong Harold. “Paagi sa pira sanang tataramon, nagigibo
kong mataranta, mapasupog, asin kun beses mapahibi sinda.” Alagad may nangyari na nagpabago sa pagtratar ni Harold sa iba. “May mga Saksi ni Jehova na nagpoon na dumalaw sa sako. Kun ginigirumdom ko an nakaagi, nasusupog akong isipon an nagkapira sa mga sinabi ko asin kun beses an paagi nin pagtratar ko sa sainda. Alagad nungka sindang suminuko, asin padikitdikit, an mga katotoohan sa Biblia nakatudok sa sakong puso asin nagpahiro sa sako na magbago.” Ngonyan, si Harold naglilingkod bilang sarong magurang sa Kristianong kongregasyon.Si Harold sarong buhay na prueba na “an tataramon nin Dios buhay asin mapuersa asin mas matarom kisa arin man na espada na may duwang tarom asin nakakalagbas sagkod sa pagbulag kan kalag asin espiritu, saka kan mga pagsokmolan asin hotok kaiyan, asin nakakabatid kan mga kaisipan asin intension kan puso.” (Hebreo 4:12) An Tataramon nin Dios may puersa na pahiroon an puso nin saro asin bagohon an saiyang kaisipan asin gawe-gawe. Ini an pangenot na basehan sa pagtao nin dignidad sa iba—sarong odok sa pusong pagmawot na magtabang imbes na mangolog, magtao nin onra imbes na manhamak.—Gibo 20:35; Roma 12:10.
Nakabalik an Tamang Dignidad
An kaparehong pagmawot na ini an nagpapahiro sa Mga Saksi ni Jehova na makipag-olay sa iba manongod sa makangangalas na paglaom sa Biblia. (Gibo 5:42) Mayo na nin mas marahay na paagi nin pagpaheling nin paggalang asin pagtao nin dignidad sa kapwa tawo kisa pagsabi sa saiya kan “maogmang bareta dapit sa bagay na orog karahay.” (Isaias 52:7) Kaiba sa “bagay na orog karahay” an pagsulog kan “bagong personalidad,” na iyo an mahale kan “nakakadanyar na mawot” na hamakon an iba. (Colosas 3:5-10) Kaiba man dian an katuyohan ni Jehova na haleon sa dai na mahahaloy an mga kamugtakan asin aktitud na naghahale nin dignidad sa tawo, pati an parasutsut, si Satanas na Diablo. (Daniel 2:44; Mateo 6:9, 10; Kapahayagan 20:1, 2, 10) Sa panahon sanang iyan, kun an daga ‘mapano na kan kaaraman dapit ki Jehova,’ na an dignidad para sa gabos makakamit na sa katapustapusi.—Isaias 11:9.
Iniimbitaran niamo kamo na mag-adal manongod sa makangangalas na paglaom na ini. Paagi sa pakikiasosyar sa Mga Saksi ni Jehova, maaaraman nindo mismo na an pag-aplikar kan mga prinsipyo sa Biblia nagtatao nin dignidad sa iba. Asin manonodan nindo kun paanong sa dai na mahahaloy papangyayarihon kan Kahadean nin Dios an ‘sarong bago asin orog nanggad karahay na kinaban,’ sarong kinaban na dian magigin totoo “an daing sagkod na dignidad nin tawo,” na nungka nang titimaktimakan giraray.
[Kahon/Ritrato sa pahina 6]
An Pagdanay na May Integridad Nakatabang na Maingatan an Saindang Dignidad
Durante kan Guerra Mundial II, labing 2,000 kan mga Saksi ni Jehova an ipinadara sa mga kampo de konsentrasyon kan Nazi huli sa saindang mga tinutubod. Kinokomentohan an pambihirang pagpaheling ninda kan saindang integridad, an dating bilanggo sa Ravensbrück na si Gemma La Guardia Gluck nagsasaysay sa saiyang libro na My Story: “May panahon na iinanunsiar kan Gestapo na an siisay man na Estudyante sa Biblia na magtalikod sa saiyang mga tinutubod asin magpirma sa sarong deklarasyon na nagpapatunay kaiyan papatalingkason asin dai na pepersegiron.” May labot sa mga nagsayumang magpirma sa deklarasyon, sia nagsurat: “Mas pinili nindang padagos na magsakit asin mapasensiang maghalat sa aldaw nin pakabutas.” Taano ta nanindogan sinda nin siring kaiyan? Ngonyan na labi nang 80 anyos, si Magdalena, na nasambitan sa kapinonan kan naenot na artikulo, nagpapaliwanag: “An pagdanay na maimbod ki Jehova mas importante kisa pagdanay na buhay sa ano man na paagi. An pagdanay niamo na may dignidad nangangahulogan nin pagdanay niamo na may integridad.” *
[Nota sa Ibaba]
^ par. 23 Para sa detalyadong pagkasaysay manongod sa pamilyang Kusserow, helingon an The Watchtower kan Setyembre 1, 1985, pahina 10-15.
[Ritrato sa pahina 5]
Tinawan ni Jesus nin dignidad an mga pinaomayan nia
[Ritrato sa pahina 7]
Tinatawan kan Mga Saksi ni Jehova nin dignidad an iba paagi sa pagsabi sa sainda kan “maogmang bareta dapit sa bagay na orog karahay”