LAIF STOARI
“Ah Mi Waahn Werk fi Jehoava”
WI MI seh gudbai tu wahn smaal groop a peepl weh wi mi-di vizit kloas tu Granbori Vilij, weh deh deep eena di Suriname rayn faris. Den wi mi gaan eena wahn doari dong di Tapanahoni Riva. Wen wi mi-di paas chroo di riva, di schrang korant mek di propela nak intu wahn rak. Az dat hapm, di front a di boat staat tu sink eena di riva, ahn wee anaal en op anda waata. Ah mi fraitn no miks! Eevn doa Ah mi chravl op ahn dong da riva wen Ah mi deh eena di serkit werk, Ah neva noa how fi swim!
Bifoa Ah tel unu di res a di stoari, mek Ah tel unu how Ah mi staat eena ful-taim servis.
Eena 1942, Ah mi baan pahn di byootiful ailan a Curaçao eena di Caribbean. Mai pa mi baan da Suriname, bot hihn moov tu Curaçao fi werk. Wahn kopl yaaz bifoa Ah baan, mai pa mi geh baptaiz, ahn soh hihn mi geh fi bee wan a di fers Jehoava Witnisiz da Curaçao. a Evri week hihn mi stodi wid aal faiv a ih pikni, eevn doa wi neva aalwayz waahn stodi. Wen Ah mi 14 yaaz oal, mi pa mi disaid dat wi wahn moov da Suriname soh dat hihn ku luk afta ih ma, weh mi-di geh oalda.
GUD FRENZ MI REELI HELP MI
Da Suriname, Ah mi staat tu bee frenz wid yong wanz eena di kangrigayshan weh mi bizi eena dehn servis tu Jehoava. Dehn mi lee oalda dan mee ahn dehn mi serv az regyula painyaaz. Ah mi reeli si how hapi dehn mi hapi wen dehn wuda taak bowt difrent ekspeeryens weh dehn wuda ga eena di minischri. Afta di meetin, wi wuda goh owtsaid ahn luk pahn di staarz ahn taak bowt difrent Baibl tapiks. Dehnya gud frenz mi help mi fi noa weh Ah waahn du wid mi laif, an Ah mi riyalaiz dat Ah waahn werk fi Jehoava. Soh Ah mi geh baptaiz wen Ah mi 16 yaaz oal, ahn wen Ah mi 18, Ah mi staat tu regyula painyaa.
AH LAAN SOHN IMPOATANT LESN
Dis da wen Ah mi-di painyaa da Paramaribo
Az wahn painyaa, Ah laan sohn lesn weh help mi eena ful-taim servis. Wan a di fers impoatant lesn weh Ah mi laan da-mi fi chrayn adaz. Wen Ah mi staat tu painyaa, wahn mishineri weh naym Willem van Seijl mi shoa mi dat ih reeli kay bowt mi. b Hihn mi teech mi how fi tek kayr a difrent rispansabiliti eena di kangrigayshan. Da taim deh, Ah neva noa dat Ah mi reeli need da chraynin. Di neks yaa, Ah staat tu serv az wahn speshal painyaa an Ah mi haftu tek kayr a sohn groop a bradaz ahn sistaz weh mi liv eena di rayn faris da Suriname. Yu noh noa how graytful Ah graytful fi geh di chraynin weh Ah mi need fahn bradaz laik Willem. Sins den, Ah mek shoar fi fala dehn egzampl ahn tek di taim fi chrayn adaz.
Ah laan dat ih gud fi liv wahn simpl laif ahn bee aaganaiz. Dat da akchwali di sekant lesn weh Ah mi laan. Da di biginin a eech mont, mee ahn di speshal painyaa brada weh mi-di serv lang wid mi wuda mek wahn lis a di tingz weh wi wuda need fi di mont. Den wan a wi wuda haftu mek di lang chrip tu di kyapital ahn bai di tingz weh wi need. Wi mi haftu bojet di lee moni weh wi geh fahn di branch ahn wach how wi yooz di tingz weh wi bai soh dat ih wuda laas wi di hoal mont. If wi mi ron owta eniting wail wi mi deh eena di faris, haadli enibadi kuda mi help wi. Ai bileev dat weh mi help mi fi stay foakos pahn Jehoava werk aal chroo mi laif da dat Ah mi laan fi liv wahn simpl laif ahn bee aaganaiz.
Terd, Ah mi laan dat ih mi impoatant fi teech peepl eena dehn oan langwij. Ah groa op di taak Dutch, English, Papiamento, ahn Sranantongo, weh dehn aalso noa az Sranan, di mayn langwij a Suriname. Eena di rayn faris, Ah mi geh fi si dat di peepl mi lisn beta tu di gud nyooz wen wi preech tu dehn eena dehn oan langwij. Ih mi haad fi mek Ah taak som a di langwij, laik Saramaccan, bikaaz di peepl yooz hai ahn loa toan wen dehn di taak. Da chroo, ih neva eezi, bot Ah chrai. Soh oava di yaaz, Ah mi taak tu dehn eena dehn oan langwij an Ah geh fi teech wahn lata peepl bowt di chroot.
Af koars, Ah gaahn chroo sohn shaymin ekspeeryens. Fi egzampl, wan taim Ah mi aks wahn stodi weh taak Saramaccan how ih mi-di feel, sins fi wahn wail ih beli mi-di hert ahn. Bot weh Ah mi akchwali aks ahn da if ih mi pregnant! Ah noh eevn haftu tel unu, da kweschan mi mek shee feel shaym. Eevn doa Ah mek lata mistayk, Ah aalwayz chrai haad fi taak di langwij weh di peepl taak eena mai asainment.
AH GEH FI DU MOA EENA JEHOAVA SERVIS
Ah mi geh asain fi serv az wahn serkit oavaseeya eena 1970. Da saym yaa, Ah mi geh fi shyaa wahn slaid shoa weh naym “Visiting the World Headquarters of Jehovahʼs Witnesses” tu wahn lata difrent groop a bradaz ahn sistaz weh liv faar eena di rayn faris. Fi mek wi kuda mi vizit dehn, mee ahn sohn bradaz mi yooz wahn doari fi chravl dong di riva dehn. Wi doari mi ful op wid wahn jenarayta, wahn smaal gyas tank, sohn keroseen lamp, ahn wahn projekta. Wen wi reech, wi mi haftu kehr aala wi ikwipment eena di faris tu wehpaat wi mi wahn shoa di proagram. Weh Ah reeli memba fahn dehndeh chrip da humoch di peepl weh liv faar eena di faris mi injai di proagram. Ah mi soh hapi dat Ah kuda mi help adaz fi laan bowt
Jehoava an ih aaganaizayshan. Fi si how adaz geh kloas tu Jehoava mi mek Ah feel hapi fi di haad werk weh Ah mi du.WI MI GEH FI BIL WAHN SCHRANG MARIJ
Dis da wen mee an Ethel mi geh marid eena Septemba 1971
Ah kuda mi si how ih mi eeziya fi du mi asainment az wahn singl man, bot Ah stil mi waahn geh marid. Soh Ah mi pray tu Jehoava fi wahn waif weh mi wahn hapi fi serv wid mee eena dis chalenjin ful-taim asainment da di rayn faris. Sohn yaaz layta, Ah staat tu dayt Ethel, wahn speshal painyaa weh mi wilin fi werk haad fi Jehoava eevn wen ih neva eezi fi shee. Fahn Ethel mi yong, shee mi luk op tu di apasl Paal az wahn egzampl ahn shee mi redi fi du eniting eena ih minischri laik weh Paal mi du. Wi mi geh marid eena Septemba 1971 ahn wi staat tu serv eena di serkit werk az wahn kopl.
Ethel famili neva ga wahn lata mateeryal tingz wen shee mi-di groa op, soh dis mi help ahn fi ajos gud tu di chravlin werk eena di rayn faris. Fi egzampl, wen wi mi-di pripyaa fi goh vizit di kangrigayshan dehn weh mi deh faar eena di faris, wi neva kehr wahn lata tingz. Wi yoostu wash wi kloaz ahn bayd eena di riva. Wi eet eniting weh di bradaz gi wi fi eet, laik gwaana, piraana, er eniting els weh dehn hont eena di faris er weh dehn kech eena di riva. Wen wi neva ga playt, wi eet pahn banaana leef. Wen wi neva ga faak er spoon fi eet wid, wi yoostu eet wid wi han. Di sakrifais weh mee an Ethel mek tugeda eena wi servis tu Jehoava mi help mek wi marij schrang. (Eccl. 4:12) Wee wuda neva ekschaynj dehndeh ekspeeryens fi notn!
Wan day wen wi mi-di kohn bak fahn vizit wi bradaz eena di rayn faris, wi mi gaahn chroo di ekspeeryens weh Ah mi tel unu da di biginin a di stoari. Az di boat paas chroo di schrang korant ih gaan anda di waata, bot ih kom op bak kwik. Gud ting wi mi-di wayr laif jakit ahn wi neva jrap owta di
doari. Bot wi boat mi ful op wid waata. Soh wi mi chroa di food weh mi deh eena di pat dehn eena di riva ahn den wi mi yooz dehndeh saym pat fi tek owt di waata weh mi deh eena di boat.Wi neva ga nohmoh food lef. Soh wi mi staat fishin az wi mi-di goh dong di riva, bot wi neva kech notn. Soh wi pray tu Jehoava an aks ahn fi gi wi food fi da day. Lee wail afta wi mi pray, wan a di bradaz mi chroa owt wahn fishin lain an ih mi kech wahn big fish weh mi inof fi di faiv a wi fi eet da nait. An aala wi mi geh ful.
WAHN HOZBAN, PA, AHN SERKIT OAVASEEYA
Afta faiv yaaz eena di serkit werk tugeda, mee an Ethel mi geh wahn big sopraiz weh wi neva ekspek. Wi mi fain owt dat wi mi wahn bee payrents. Ah mi hapi fi hyaa da nyooz, eevn doa Ah neva shoar how dat mi wahn afek wi laif. Mee an Ethel mi reeli waahn stay eena ful-taim servis if ih mi pasabl. Eena 1976, Ethniël mi baan. Too an a haaf yaaz afta dat wi mi ga wi neks son, Giovanni.
Wi gaahn si wahn baptizm da di Tapanahoni Riva kloas tu Godo Holo da Eastern Suriname eena 1983
Afta dat, bikaaz di branch aafis mi need help, dehn mi araynj fi mek Ah kantinyu serv az wahn serkit oavaseeya da Suriname wail wi mi-di rayz wi pikni. Wen wi pikni dehn mi smaal, dehn mi asain mi fi luk afta sohn serkit weh mi ga lee bit a kangrigayshan. Dat mi alow mi fi serv wahn kopl weeks eech mont az wahn serkit oavaseeya ahn den spen di res a di mont az wahn painyaa eena di kangrigayshan wehpaat dehn mi asain wi. Ethel ahn di pikni dehn wuda goh lang wid mi wen Ah yoostu vizit di kangrigayshan dehn kloas tu wehpaat wi mi liv. Bot wen Ah yoostu vizit di kangrigayshan ahn di asembli dehn eena di rayn faris, Ah wuda goh bai miself.
Eena di serkit werk, Ah mi yoozhwali chravl bai boat fi vizit di kangrigayshan dehn weh mi deh faar eena di faris
Fi mek Ah kuda tek kayr a mi rispansabiliti dehn, Ah mi haftu plan op weh Ah mi wahn du. Ah mi mek shoar dat wi mi du wi famili stodi evri week. Wen Ah wuda haftu vizit di kangrigayshan dehn eena di rayn faris, Ethel wuda kandok di famili stodi wid wi too lee bwai hoam. Az moch az wi kud, wi du tingz tugeda az wahn famili. Mee an Ethel mi geh fi du fon tingz wid wi lee bwai dehn, laik play gaymz ahn vizit sohn inchrestin plays kloas tu wehpaat wi mi liv. Moas a di taim Ah wuda stay op layt da nait fi pripyaa fi mi asainment dehn. Ethel Proverbs 31:15 taak bowt. Shee wuda get op erli da maanin ahn mek shoar dat wi kuda reed di dayli teks az wahn famili ahn ga brekfas tugeda bifoa wi son dehn goh da skool. Ah soh hapi fi ga wahn waif weh mi aalwayz sakrifais ihself ahn help mi wid di rispansabiliti dehn weh Jehoava mi gi mi!
da-mi laik di kaina waif wehAz payrents, wi mi werk haad fi help wi pikni dehn fi lov Jehoava ahn di minischri. Wi mi waahn wi son dehn chooz ful-taim servis az dehn kareeya noh bikaaz dat da weh wee mi waahn, bot bikaaz dat da weh dehn mi waahn du. Wi mi aalwayz taak tu dehn bowt how ful-taim servis kuda mek dehn feel hapi. Wi neva ignoar di prablemz weh wi mi ga, bot wi mi foakos pahn how Jehoava mi help ahn bles wi az wahn famili. Wi aalwayz mek shoar dat wi son dehn spen taim wid frenz weh put Jehoava fers eena dehn laif.
Jehoava mi gi wi aal weh wi need fi rayz wi famili. Af koars, Ai mi need fi du mi paat fi sopoat mi famili. Weh Ah gaahn chroo eena di rayn faris az wahn singl speshal painyaa mi teech mi fi sayv mi moni fi di tingz weh Ah mi need fi bai. Eevn doa wi mi chrai wi bes, wi mi ga sohntaim wen wi neva ga evriting weh wi need. Joorin dehndeh taim Ai kuda mi si how Jehoava mi help wi. Fi egzampl, joorin di layt 1980ʼs ahn di erli 1990ʼs, wahn waar mi brok owt da Suriname. Joorin dehndeh taim, ih mi haad fi geh baysik tingz weh wi mi need, bot Jehoava mi gi wi weh wi need.—Mach. 6:32.
WEN AH LUK BAK PAHN MI LAIF
Fahn lef tu rait: Ai deh wid mi waif, Ethel
Wi oalda son, Ethniël, an ih waif, Natalie
Wi ada son, Giovanni, an ih waif, Christal
Aal chroo wi laif, wi si how Jehoava tek kayr a wi ahn help wi fi bee hapi. Wi chiljren da wahn big blesin fi wi ahn da wahn privilij fi mek dehn groa op ahn serv Jehoava. Wi mi soh hapi dat dehn chooz ful-taim servis az dehn kareeya. Too a wi son, Ethniël ahn Giovanni, grajuayt fahn wahn teeyokratik skool ahn now dehn di serv da di branch da Suriname lang wid dehn waif.
Mee an Ethel lat oalda now, bot wi stil bizi di serv az speshal painyaaz. Az a mata a fak, wi soh bizi dat Ah stil noh fain taim fi laan how fi swim! Wen Ah luk bak pahn mi laif, Ah ku seh dat wen Ah mi disaid fi mek ful-taim servis mai kareeya, da-mi di bes disizhan Ah kuda eva mek.
b Brada Willem van Seijlʼs laif stoari, “Reality Has Exceeded My Expectations,” deh eena di Aktoaba 8, 1999, kapi a di Awayk!