Pagpamalandong
Ang lalom, bug-os nga paghunahuna nga niana ang usa ka tawo seryosong maghinuktok sa nangaging mga kasinatian, dulot nga mag-isip ug maghanduraw sa presenteng mga butang, o maghunahuna pag-ayo sa posibleng mga mahitabo sa umaabot.
Aron makapamalandong sa hustong paagi, ang usa ka tawo kinahanglang walay mga kabaldahan, sa ato pa, naghunahuna nga nag-inusara. Pananglitan, si Isaac naglakawlakaw nga nag-inusara sa sayong kagabhion aron sa pagpamalandong, lagmit bahin sa iyang umaabot nga kaminyoon kang Rebeca. (Gen 24:63) Sa panahon sa pag-inusara sa mga pagbantay sa gabii nga ang salmista namalandong sa pagkahalangdon sa iyang Dakong Maglalalang. (Sal 63:6) Ang mga pagpamalandong sa kasingkasing angay nga ipunting sa mapuslanong mga butang, diha sa kahalangdon ug sa mga kalihokan ni Jehova, sa mga butang nga makapahimuot kaniya (Sal 19:14; 49:3; 77:12; 143:5; Flp 4:8), ug dili sa mga laraw sa daotan.—Pr 24:1, 2.
Pinaagi sa paghimog mapuslanong pagpamalandong, ang usa ka tawo dili maaghat sa paghatag ug binuang nga mga tubag. Iyang hinuktokan kining mahinungdanong mga butang, ug ingong resulta, ang mga tubag nga iyang ihatag maggikan sa kasingkasing Pr 15:28.
ug dili butang nga pagabasolan sa ulahi.—Sa dihang si Josue gitudlo ingong magtatan-aw sa nasod sa Israel, siya gisugo sa paghimog usa ka kopya sa balaod ni Jehova, ug siya giingnan (sumala sa pagkahubad sa daghang bersiyon sa Bibliya) nga “palandongon” kini adlaw ug gabii. (Jos 1:8; AS, KJ, JB, RS) Ang Hebreohanong pulong dinhi alang sa “pamalandong” maoy ha·ghahʹ. Kini sa panguna nagkahulogang “pagsulti ug dili tin-awng mga tingog” ug gihubad nga ‘danguyngoy,’ ‘ngulob,’ ‘agumod,’ ug “yamyam.” (Isa 16:7; 31:4; 38:14; 59:3) Ang ha·ghahʹ nagkahulogan usab ug ‘pagsulti sa mahinayng tingog’ ug ‘pagpamalandong.’ (Sal 35:28; Pr 15:28) Ang Bag-ong Kalibotang Hubad sa tukma naghubad sa Hebreohanong termino nga ha·ghahʹ, nga makita sa Josue 1:8, nga “sa hinayng tingog kinahanglang magbasa ka.” (Tan-awa usab ang Sal 1:2.) Ang pagbasa diha sa hinayng tingog mas magpatisok sa materyal nga gipamalandong diha sa hunahuna. Ang Gesenius’s Hebrew and Chaldee Lexicon (gihubad ni S. Tregelles, 1901, p. 215) nag-ingon bahin sa ha·ghahʹ: “Sa tukma, kini nagtumong sa pagsulti sa kaugalingon, nga nagyagubyob ug diha sa hinayng tingog, sama sa sagad himoon niadtong nagapamalandong.”—Itandi ang Sal 35:28; 37:30; 71:24; Isa 8:19; 33:18.
Si apostol Pablo miingon kang Timoteo nga kinahanglan niyang pamalandongon ang iyang panggawi, ministeryo, ug pagpanudlo. Ingong usa ka magtatan-aw, si Timoteo kinahanglang mag-amping pag-ayo nga siya magtudlog hustong doktrina ug nga sulondan ang iyang paagi sa pagkinabuhi.—1Ti 4:15.
Sayop nga Pagpamalandong. Human ang mga apostoles nga si Pedro ug Juan maaresto sa kapitan sa templo ug human nga ang Hudiyong mga magmamando naghulga kanila ug nagbaod kanila sa dili na pagtudlo pinasukad sa ngalan ni Jesus, ang mga apostoles mibalik ngadto sa ubang mga tinun-an. Sila miampo sa Diyos, nga naghisgot sa matagnaong mga pulong ni David, nga nag-ingon: “‘Nganong ang mga nasod nagkaguliyang ug ang mga katawhan nagapamalandong sa mga butang nga walay-pulos?’ . . . Gani, si Herodes ug si Poncio Pilato uban sa mga tawo sa kanasoran ug uban sa mga katawhan sa Israel sa pagkatinuod nagkatigom niini nga siyudad batok sa imong balaang alagad nga si Jesus, kinsa imong gidihogan, aron sa pagbuhat kon unsang mga butanga nga gimbut-an nang daan sa imong kamot ug sa imong katuyoan nga mahitabo.”—Buh 4:1-3, 18, 21, 23-28.
Ang “mga butang nga walay-pulos” nga gihisgotan dinhi gipakita sa konteksto nga kini dili mao ang mga butang nga sagad gitinguha sa katawhan diha sa ilang kinabuhi, kondili mao ang mga butang nga kawang gayod—ang paghunahuna, pagsulti, ug pagsulay sa pagpakig-away batok kang Jehova ug sa iyang mga alagad—mga butang nga wala gayoy kapuslanan.—Buh 4:25.
Si Haring David miingon labot niadtong nagdumot kaniya ug nagtinguha sa iyang kamatayon: “Nagpadayon sila sa pagyamyam [usa ka porma sa ha·ghahʹ] ug mga panglimbong sa tibuok nga adlaw.” (Sal 38:12) Kini nga mga pagpamalandong maoy dili lamang lumalabay nga mga paghunahuna. Kini natisok pag-ayo sa kasingkasing, sanglit sila nakiling sa daotang pangagpas. Ang magsusulat sa Mga Proverbio nag-ingon labot sa maong mga tawo: “Ang pagpangagaw maoy kanunay nga ginapamalandong sa ilang kasingkasing, ug ang kasamok maoy kanunay nga ginasulti sa ilang mga ngabil.”—Pr 24:2.
Si Jesus miingon ngadto niadtong nagdumot kaniya: “Nganong nangatarongan kamo niining mga butanga diha sa inyong mga kasingkasing?” (Mar 2:8) Sa tanan nga “nagsugpo sa kamatuoran sa dili-matarong nga paagi,” si apostol Pablo miingon: “Sila nahimong walay buot sa ilang mga pangatarongan ug ang ilang dili-makinaadmanong kasingkasing mingitngit.” Ang maong pagpamalandong maoy makamatay alang niadtong nagabuhat niana.—Rom 1:18, 21.