Posible ba Gayong Repormahon ang mga Kriminal?
Posible ba Gayong Repormahon ang mga Kriminal?
“Walay makapugos sa laing tawo nga magbag-o sa iyang kinabuhi. Ang pag-usab kinahanglang maggikan sa sulod sa maong tawo ug kinabubut-on.”—VIVIEN STERN, A SIN AGAINST THE FUTURE—IMPRISONMENT IN THE WORLD.
ANG usa ka hinungdanong yawi sa tinuod nga pagreporma sa mga binilanggo nasentro sa edukasyon ug sa kausaban sa mga prinsipyo ug panglantaw. Sa walay duhaduha, dunay sinserong mga tawo nga naningkamot sa pag-edukar ug pagtabang sa mga binilanggo. Ang maayo ug dili-hinakog nga buluhaton sa maong mga tawo gipabilhan gayod sa daghang binilanggo.
Ang ubang mga tawo mangatarongan nga ang sistema sa bilanggoan sa katibuk-an dili na gayod mareporma pa ug halos imposible nga mausab ang mga binilanggo sa ingon niana nga palibot. Bisag tinuod nga ang pagbilanggo dili ang bugtong makatisok ug bag-ong mga prinsipyo, ang instruksiyon sa Bibliya nakatabang sa pipila sa pag-usab sa ilang kinabuhi. Nag-ilustrar kini nga ang pagreporma posibleng mahitabo diha sa tagsatagsa ka tawo.
Karon, sa tabang sa Bibliya, ang pipila ka binilanggo nagahimog mga kausaban nga magpatunghag hustong panghunahuna ug panggawi. Sa unsang paagi? Pinaagi sa pagsunod sa tambag sa Bibliya: “Hunong na sa pagpaumol sumala niining sistemaha sa mga butang, kondili mag-usab kamo pinaagi sa pagbag-o sa inyong hunahuna, aron inyong ikapamatuod sa inyong kaugalingon ang maayo ug dalawaton ug hingpit nga kabubut-on sa Diyos.” (Roma 12:2) Sa unsang paagi kini nalampos?
Ang Bahin sa Bibliya
Gibati sa daghang tawo nga ang relihiyon dunay dakong bahin sa pagtabang sa mga binilanggo nga maghinulsol sa ilang kanhing mga binuhatan. Siyempre, ang sukaranang problema niini mao nga ang bisan unsang kausaban sa kinaiya nga gipahinabo diha sa bilanggoan mahimong mahanaw sa dihang buhian na ang binilanggo. Usa ka binilanggo nagpahayag niana niining paagiha: “Daghang tawo ang nakakaplag kang Kristo niining dapita—apan inigbiya nila dinhi, ibilin nila si Kristo!”
Ang eksperyensiya nagpasundayag nga ang tinuod nga kausaban kinahanglang mahitabo sa sulod—sa hunahuna ug kasingkasing sa kriminal—ug ang sukaranan kinahanglang mao ang sinserong paghinulsol sa gibuhat kanhi nga sayop. Ang usa ka programa sa edukasyon nga pinasukad sa Bibliya makatabang sa usa ka tawo nga makakat-on kon unsay pagbati sa Diyos sa pagkadaotan ug kon nganong sayop kini. Makahatag kini kaniyag lig-ong mga hinungdan nga dili magtinguha sa pagpadayon sa maong dalan.
Ang mga Saksi ni Jehova nagadumala sa maong programa sa edukasyon nga pinasukad sa Bibliya diha sa daghang bilanggoan sa tibuok kalibotan, nga adunay maayong mga resulta. (Tan-awa ang panid 10.) “Natabangan mi sa pagkahibalo kon unsay giingon sa Bibliya bahin sa katuyoan sa kinabuhi ug sa mga panalangin nga anaa sa umaabot alang sa katawhan,” mikomento ang usa ka binilanggo, nga midugang: “Kahibulongan kini nga edukasyon!” Ang laing binilanggo miingon: “Nagahimo mig mga desisyon nga pinasukad sa tambag sa Diyos. . . . Nakita namo ang mga kausaban sa among kaugalingon. Nahibalo mi kon unsa ang kinahanglang unahon sa kinabuhi.”
Siyempre, ang panginahanglan nga magreporma dili kay diha ra sa sulod sa bilanggoan. Ang tinuod nga solusyon sa krisis sa bilanggoan nahasandig sa pagwagtang sa panginahanglan alang sa mga bilanggoan. Usa sa mahimayaong mga kamatuoran sa Bibliya nga nakatandog sa kasingkasing sa daghan kaayong binilanggo gipahayag diha sa saad sa Diyos: “Ang mga mamumuhat ug daotan pagaputlon . . . Ang mga matarong magapanag-iya sa yuta, ug sila magapuyo sa ibabaw niini hangtod sa kahangtoran.”—Salmo 37:9, 29.
Kon mahitabo na kana, ang kinalabwang mga sukdanan sa Diyos ipatuman sa usa ka maayong gobyerno nga mahigugmaon ug lig-on, ang langitnong Gingharian sa Diyos ilalom ni Kristo—ang kagamhanan nga gitudlo sa mga Kristohanon nga iampo. (Mateo 6:10) Nianang bag-ong kalibotan, ang tanang molupyo mareporma pinaagi sa pagkakat-on sa kinalabwang mga balaod sa Diyos. Unya matinuod na gayod nga “ang yuta mapuno sa kahibalo kang Jehova ingon sa katubigan nga nagtabon sa dagat mismo.” (Isaias 11:9) Uban sa unsang resulta? Ang masinundanon-sa-balaod nga mga molupyo sa bag-ong kalibotan “makakaplag gayod sa ilang tumang kalipay sa kadagaya sa pakigdait.”—Salmo 37:11.
[Kahon/Mga hulagway sa panid 10]
Paghatag sa mga Binilanggo ug Kahigayonan nga Makabatog Paglaom
Sulod sa kapin sa 20 ka tuig, ang boluntaryong mga ministro sa mga Saksi ni Jehova nagahimo ug malamposong pinasukad-sa-Bibliya nga edukasyonal nga programa diha sa pederal nga bilanggoan sa Atlanta, Georgia, T.B.A. Sulod nianang panahona, kapin sa 40 ka binilanggo ang natabangan nga mahimong bawtismadong mga ministro sa mga Saksi ni Jehova, ug kapin sa 90 pa ka laing mga binilanggo ang nakabenepisyo usab gikan sa regular nga mga pagtuon sa Bibliya.
Ang Pagmata! di pa dugayng nakigsulti sa ubay-ubayng mga magtutudlo sa Bibliya nga dili-mahakogong nagasangyaw diha sa maong bilanggoan.
◼ Nganong ang edukasyon nga pinasukad sa Bibliya epektibo kaayo sa pagpalihok sa pipila ka binilanggo sa pag-usab sa ilang kinabuhi?
David: Daghang binilanggo maoy mga tawo nga wala mapakitaig gugma, bisan sa pagkabata pa. Busa sa dihang ilang mahibaloan nga ang Diyos nahigugma kanila ug sa dihang ilang ipahayag ang ilang gibati ngadto kaniya diha sa pag-ampo ug dayon tubagon niya ang ilang mga pag-ampo, siya mahimong tinuod alang kanila. Ang ilang kasingkasing mapalihok sa paghigugma usab kaniya.
Ray: Usa sa mga binilanggo nga akong gitun-an giabusohan sa bata pa. Sa dihang gipangutana nako siya kon unsay nakadani niya kang Jehova, siya mitubag nga sa dihang makat-onan nimo ang kamatuoran sa Bibliya, mahibaloan nimo nga si Jehova makasabot gayod kanimo. Kini nagpalihok kaniya sa pagtinguha nga makakat-on ug dugang bahin sa personalidad nianang mahigugmaon nga Diyos.
◼ Ang uban moingon nga ang mga binilanggo modangop sa relihiyon tungod kay dunay nagpahiping mga motibo—aron mamenosan ang ilang sentensiya o magpalabay lamang sa panahon. Unsay gipakita kanimo sa imong eksperyensiya?
Fred: Sa dihang ang mga binilanggo motambong sa among mga panagtuon, dili namo pukawon ang ilang pagbati. Basta tun-an lang namo sila sa Bibliya. Sa dili madugay, ilang mahibaloan nga sila pagatudloan bahin sa Bibliya ug nga mao ra kanay among buhaton. Ang ubang mga binilanggo moduol nako ug mangayog tabang sa pag-atiman sa ilang mga kaso sa korte. Dili ko maghisgot niini uban nila. Ingong resulta, kadtong moduyog sa grupo sa pagtuon ug magpabilin dinha sulod sa usa ka yugto sa panahon gusto gayong makakat-on kon unsay giingon sa Bibliya.
Nick: Ang usa ka butang nga akong namatikdan mao ang mga kausaban nga gihimo sa pipila ka binilanggo samtang anaa sila sa bilanggoan. Ang uban kanila nahimong bawtismadong mga ministro ug nag-antos pag-ayo tungod sa mga binuhatan sa ubang mga binilanggo. Nalisdan gayod sila niana. Kon wala pa matandog sa Bibliya ang ilang kasingkasing, dili unta sila makapabiling matinumanon ilalom nianang maong mga kahimtang.
Israel: Sa katibuk-an, sila maoy mga tawo nga dunay dulot nga tinguha nga makakat-on bahin kang Jehova, ug ipahayag nila kana sa makapatandog nga paagi. Makita nimo nga kana naggikan sa ilang kasingkasing.
Joe: Kadtong nahimong matuod nga mga Kristohanon nakasabot kon nganong dili maayo ang gisangpotan sa ilang kinabuhi. Nakasabot usab sila nga dunay paglaom nga mausab—usa ka kahigayonan nga makabaton silag paglaom. Karon mahimong sinsero silang makapaabot sa katumanan sa mga saad ni Jehova sa umaabot.
◼ Nganong ang sistema sa bilanggoan dili mao ang bugtong makausab sa mga kriminal?
Joe: Ang katuyoan sa sistema sa pagsilot mao, dili ang pagpabag-o sa ilang kinabuhi, kondili ang pagpalayo sa mga kriminal gikan sa ubang sakop sa katilingban. Mao kana ang uyok sa problema—ang dili-mausab nga hunahuna sa sistema sa bilanggoan ngadto niining mga tawhana.
Henry: Ang sistema sa bilanggoan dili makausab sa kasingkasing sa mga makasasala. Kadaghanan niining mga tawhana mohimo pag-usab sa ilang mga krimen kon buhian na sila.
[Hulagway sa panid 8, 9]
Daghang binilanggo ang natabangan sa pagkakat-on sa kamatuoran sa Bibliya