Ang Pagpahimulos sa mga Bata Hapit Nang Matapos!
Ang Pagpahimulos sa mga Bata Hapit Nang Matapos!
“SA Universal Declaration of Human Rights, ang Hiniusang Kanasoran nagpahayag nga ang mga bata angayan sa linaing pag-atiman ug tabang,” nag-ingon ang pasiuna sa Convention on the Rights of the Child. Mahitungod sa kahinungdanon sa pamilya, kini midugang: “Ang bata, aron bug-os ug malinawong maugmad ang iyang personalidad, kinahanglang magtubo diha sa usa ka pamilya, sa usa ka atmospera sa kalipay, gugma ug pagsabot.” Bisan pa niana, kining maong mithi wala gayod makab-ot.
Ang paghisgot lamang bahin sa usa ka mas maayong kalibotan alang sa mga bata dili pa igo. Ang pag-us-os sa moral kaylap kaayo, ug daghang tawo ang naghunahuna nga normal ang situwasyon. Ang kaylap nga kahilayan ug kadalo dili makontrolar pinaagig pagpatuman sa balaod. Bisan ang mga ginikanan, imbes magpakitag gugma ug manalipod sa ilang mga anak, kasagarang makatampo sa pagkamapatuyangon. Nan, may paglaom ba nga matapos ang pagpamampam sa mga bata?
Bisan tuod kining dunot nga sistema napakyas sa pagseguro nga ang tanang bata mahatagan ug mahigugmaong panimalay ug may-kasegurohang kaugmaon, ang atong Maglalalang sa dili madugay magwagtang sa tanang matang sa kahiwian ug kahilayan, lakip na sa pagpamampam sa mga bata. Sa dili madugay, nga ikahibulong sa kalibotan, si Jehova nga Diyos mobalda sa tawhanong mga kahikayan pinaagi sa iyang Gingharian. Kadtong Proverbio 2:21, 22.
nagtukmod sa uban nga mahimong imoral ug kadtong mapahimuslanon sa uban dili makaeskapar sa paghukom sa Diyos. Ang mga tawo lamang nga nahigugma sa ilang mga isigkatawo ang makalabang-buhi aron mopuyo sa bag-ong kalibotan sa Diyos. “Ang mga matul-id mao ang magapuyo sa yuta, ug ang walay-ikasaway mao ang magpabilin diha niana. Kon mahitungod sa mga daotan, sila pagaputlon gikan sa yuta; ug kon bahin sa mga maluibon, sila pagalukahon gikan niini.”—Handurawa ang kahupayan sa dihang ang mga bata ug mga hamtong mahimong magkinabuhi nga walay kadaot ug seksuwal nga pag-abuso! Bisan ang emosyonal ug pisikal nga kadaot nga gipahinabo sa pagpahimulos ug kapintasan mahanaw na. Ang kanhing mga biktima sa seksuwal nga pagpahimulos makahimo sa pagkinabuhi diin walay makapatugaw nga mga panumdoman o mga epekto sa masakit nga kasinatian. “Ang unang mga butang dili na pagahinumdoman, ni kini sila motungha pa sa kasingkasing.”—Isaias 65:17.
Unya, wala nay bata nga matawo nga mag-antos sa pagdagmal o seksuwal nga pag-abuso. Ang kalipay, gugma, ug pagsabot dili na kay damgo lamang. Mahitungod sa mga molupyo sa bag-ong kalibotan sa Diyos, ang Isaias 11:9 nag-ingon: “Dili sila magadaot ni magagun-ob.”
Sa pagkatinuod, pagkadakong kalipay unya kana sa dihang ang kakabos, pag-abuso sa droga, dili-malipayong mga pamilya, ug moral nga pagkadaotan mawala na! Ang pakigdait, pagkamatarong, ug kasegurohan maoy maghari. “Ang akong katawhan magapuyo sa malinawong puloy-anang dapit ug sa mga pinuy-anan sa bug-os nga pagsalig ug sa walay-pagkatugaw nga mga dapit-pahulayan.”—Isaias 32:18.
[Kahon/Mga hulagway sa panid 9]
Ang Ginikananhong Pag-atiman Makapugong sa Pagkabungkag sa Pamilya
● “Ang akong mga ginikanan nagdasig kanako sa pagpahimulos sa mga tuig sa akong pag-eskuyla ug sa pagkat-on ug propesyon. Wala nila ipugos nako ang ilang mga gusto, apan gitabangan nila ako sa pagpili sa mga eskuylahan nga nagtanyag sa kurso nga akong gikinahanglan.”—Tais.
● “Sa dihang ang akong igsoong babaye ug ako mamalit, mokuyog ang among inahan. Gawas nga tabangan niya kami sa pagdaginot, siya usab mitabang kanamo sa paglikay sa mga sinina nga sobra ka daghan ug dayandayan o magladlad sa mga parte sa lawas nga naandan nang tabonan.”—Bianca.
● “Sa dihang motambong mig mga parti, mangutana gayod ang among mga ginikanan kon kinsay tua didto, unsang matanga sa musika ang patokaron didto, ug kon kanus-a magsugod ug matapos ang parti. Sa kadaghanang parti motambong mi ingong pamilya.”—Priscila.
● “Panahon sa akong pagkabata ug pagkatin-edyer, ang akong mga ginikanan ug ako kanunayng dunay maayo kaayong komunikasyon. Usa ka eskolmet ang nakamatikod niana ug miingon: ‘Nasina ko sa kasayon nga ikaw makapakig-estorya sa imong mga ginikanan bahin sa bisan unsa. Magpanuko gani ko sa pagpakig-estorya sa akong inahan, ug kasagaran ang gusto nakong mahibaloan akong ipangutana sa ubang mga tawo.’”—Samara.
● “Ako usa ka malipayong tin-edyer. Wala koy makitang daotan sa mga tawo ug hingatawa ko. Relaks akong makig-uban sa akong mga higala ug malingaw sa pagpakig-estorya kanila bahin sa makapahimuot nga mga butang. Ang akong mga ginikanan nakasabot nga mao kiniy akong personalidad, ug wala nila sulayi sa pagbag-o ang akong kinaiya. Apan maluloton nila akong gitabangan sa pagsabot nga kinahanglang mag-amping ug makiglabot sa hustong paagi sa kaatbang nga sekso.”—Tais.
● “Sama sa kadaghanang ubang mga batan-on, naibog ako sa kaatbang nga sekso. Ang akong amahan nagsitar ug edad kon kanus-a ako magsugod sa pagpakigtrato. Wala ko masubo niini. Hinunoa, akong nasabtan nga ang akong mga ginikanan may kahingawa kanako ug buot manalipod kanako batok sa mga kadaot nga anaa sa unahan.”—Bianca.
● “Akong giisip ang kaminyoon ingong usa ka butang nga makapalipay, ilabina tungod sa panig-ingnan sa akong mga ginikanan. Kanunay silang maayog relasyon ug dunay maayong komunikasyon. Akong nahinumdoman nga sa dihang ako nakigdeyt, gitambagan ko sa akong inahan kon unsaon paggawi ilalom sa pipila ka sirkumstansiya ug gipatin-aw kon sa unsang paagi mag-apektar kini sa akong kaminyoon.”—Priscila.
[Hulagway sa panid 10]
Sa bag-ong kalibotan sa Diyos, wala nay bata nga maltrataron