Ena Vakadonui Keda na Kalou ni Dei Noda Vakabauta
“Moni vakatotomuri ira na taukena na vosa ni yalayala ni Kalou ena vuku ni nodra vakabauta kei na vosovoso.”—IPER. 6:12.
SERE: 86, 54
1, 2. Na veivakatovolei cava rau sotava o Jefica kei luvena?
SA OTI na nanamaki. E marau na goneyalewa ni raici tamana ni lesu mai na ivalu, e cici yani me tavaki koya qai meke me marautaka nona qaqa vakairogorogo. Ia e sega ni tomani luvena ena lagasere kei na meke, e dresulaka nona isulu ni vala qai kaya: “Oilei na luvequ! O sa vakamosia dina na lomaqu.” E qai cavuta na vosa e veisautaka vakadua na bula i luvena, e sega ni yaco kina na ka e vinakata. Ia na ka e tukuna o luvena e vakayaloqaqataki tamana me vakayacora na ka e yalataka vei Jiova. E laurai na dei ni nona vakabauta ena ka e tukuna. E nuidei ni ka e kerea o Jiova ena vinaka vua. (Dvei. 11:34-37) Dua na ka na marau nei tamana ni kila nona yalorawarawa o luvena me tokona nona vakatulewa ena vakadonuya o Jiova.
2 Erau nuitaki Jiova vakaoti o Jefica kei luvena kei na ivakarau ni nona dau cakava na ka. E sega ni rawarawa, ia
erau yalodina kina. Rau nuidei ni bibi duadua me vakadonui rau na Kalou.3. E yaga vakacava nikua na ivakaraitaki nei Jefica kei na luvena?
3 Eda kila ni sega ni rawarawa me dei tiko ga noda vakabauti Jiova. E vinakati meda ‘vala vakaukaua meda taqomaka na vakabauta.’ (Juta 3) Me rawa nida vakayacora qori, meda veivosakitaka mada na ka erau vosota o Jefica kei na luvena goneyalewa. E dei tiko ga vakacava nodrau vakabauti Jiova?
DEI NA VAKABAUTA ENA VURAVURA DAUVEIVAKAMUAI QO
4, 5. (a) Na ivakaro cava e tukuna o Jiova vei ira na Isireli nira butuka na Vanua Yalataki? (b) Me vaka e volai ena Same 106, na cava e yacovi ira na Isireli nira talaidredre?
4 Kena irairai ni rau dau vakasamataka e veisiga o Jefica kei na luvena na itinitini ca ni tawayalodina vei Jiova. Voleka ni 300 na yabaki yani e liu, era vakaroti na tukadra mera vakawabokotaki ira kece na qaravi kalou lasu ena Vanua Yalataki. (Vkru. 7:1-4) Nira talaidredre na Isireli, levu era muria na nodra ivakarau ca na kai Kenani, era bacani mera qarava na kalou lasu, era vakayacora tale ga na ivalavala vakasisila.—Wilika Same 106:34-39.
5 E mani sega ni vakadonui ira kina o Jiova, e sega tale ga ni taqomaki ira. (Dvei. 2:1-3, 11-15; Same 106:40-43) Kena irairai ni sega ni rawarawa vei ira na vuvale era qaravi Jiova mera yalodina tiko ga vua ena gauna dredre qori! Ia e tukuni ena iVolatabu nira tiko o ira na yalodina, me vakataki Jefica, na luvena yalewa, o Elikana, o Ana, kei Samuela, era saga me vakadonui ira na Kalou.—1 Sam. 1:20-28; 2:26.
6. Na ivakarau ni bula cava e yaco tu nikua? Cava meda cakava?
6 Na nodra ivakarau ni bula na lewenivanua nikua e tautauvata kei ira na kai Kenani makawa, era guta vakalevu na veiyacovi vakaveitalia, na ivalavala kaukaua, kei na domodomoiyau. Me vakataki ira ga na Isireli, e vakasalataki keda o Jiova meda qarauna na ivakarau qori. Vakacava eda na vuli vei ira na Isireli? (1 Kor. 10:6-11) E dodonu meda kauta tani na mataqali vakasama vaKenani. (Roma 12:2) Vakacava eda saga tiko meda muria qori?
NIDA YALOLAILAI ME DEI TIKO GA NODA VAKABAUTA
7. (a) Na cava era cakava vei Jefica na kainona? (b) Na cava e cakava?
7 Ena gauna i Jefica, nodra talaidredre na Isireli era bobula kina vei ira na kai Filisitia kei ira na Amoni. (Dvei. 10:7, 8) Era sega wale ga ni vakatovolei Jefica na veimatanitu qori, eratou vakatovolei koya tale ga na tacina kei ira na iliuliu e Isireli. Ni ratou vuvutaki koya na tacina vakacabecabe, eratou cemuri koya, ratou taura tale ga vakatawadodonu na nona ivotavota vakaulumatua. (Dvei. 11:1-3) E sega ni vakayalolailaitaki Jefica na nodra ivakarau voravora. Ia e tokoni ira ga na qase ena gauna era kere veivuke kina. (Dvei. 11:4-11) Na cava e rairai uqeti Jefica me vakaraitaka ni turaga e matua vakayalo?
8, 9. (a) Na ivakavuvuli cava ena Lawa e rairai vukei Jefica? (b) Na cava e bibi duadua vei Jefica?
8 E sega wale ga ni turaga qaqa o Jefica, e vulica tale ga na ka e vakayacora o Jiova vei ira na nona tamata. Ni kila Dvei. 11:12-27) Na ivakavuvuli vakalou ena Lawa e vola o Mosese e moica nona rai kei na lomana. E kila ni sega ni taleitaka o Jiova na lomaca, ia e vinakata mera veilomani na nona tamata. E vulica tale ga ena Lawa me kauaitaka na ka era vinakata eso tale, na ka mada ga e vinakata o ira na ‘cati’ koya.—Wilika Lako Yani 23:5; Vunau ni Soro 19:17, 18.
vinaka na kedra itukutuku na Isireli, e matata kina vua na ka e donu kei na ka e cala ena mata i Jiova. (9 E rairai uqeti Jefica tale ga na nodra ivakaraitaki na dausokalou yalodina me vakataki Josefa. Eratou ‘cati koya’ na tacina, ia e vosoti ratou. (Vkte. 37:4; 45:4, 5) Ni vakasamataka vakatitobu o Jefica na ivakaraitaki qori, e uqeti koya me vakayacora na ka e vakamarautaki Jiova. E macala ni vakararawataki koya nodratou ivakarau na tacina, ia e qaravi Jiova tiko ga kei ira na nona tamata. (Dvei. 11:9) E bibi duadua vei Jefica me taqomaka na yaca i Jiova, sega ni ka e yacovi koya. E dei me vakabauti Jiova tiko ga, e mani vakalougatataki kina kei ira na kena vo.—Iper. 11:32, 33.
10. E yaga vakacava na ivakavuvuli vakaivolatabu meda vakaraitaka kina nida lotu vaKarisito?
10 Vakacava eda na vuli vei Jefica? De dua eda yalolailai se ra vakararawataki keda eso na tacida. Ia me kua ni tarova na noda tiko ena soqoni vaKarisito, qaravi Jiova se veimaliwai kei ira ena ivavakoso. Eda rawa tale ga ni muria na ivakatagedegede vakalou me vakataki Jefica, meda vosota kina na ituvaki eda sotava da qai rawa tiko ga na ca ena vinaka.—Roma 12:20, 21; Kolo. 3:13.
LAURAI NODA VAKABAUTA NIDA VAKUAI KEDA
11, 12. Na cava e bubuluitaka o Jefica, cava e okati kina?
11 E kila o Jefica ni vinakati me tokoni koya na Kalou me sereki ira na Isireli mai vei ira na Amoni. Ke solia vua o Jiova na qaqa, e yalataka ni na cabori me “isoro kama” o koya ena mai veitavaki e liu ni lesu mai na ivalu. (Dvei. 11:30, 31) Na cava e okati ena isoro qo?
12 E sevaka o Jiova me cabori na tamata. Macala gona ni sega ni nakita o Jefica me vakamatea e dua me isoro. (Vkru. 18:9, 10) E volai ena Lawa me soli vei Jiova na isoro kama taucoko. E vakaibalebaletaka gona o Jefica me solia e dua me qarava na Kalou ena nona bula taucoko. E okati ena yalayala qori me veiqaravi vakatabakidua ena valeniveitavaki. E mani vakadonuya o Jiova na kerekere nei Jefica, e qai vakalougatataki koya me qaqa ni ravuti ira na meca, me vakadrukai ira. (Dvei. 11:32, 33) Ia o cei ena soli me “isoro kama” vua na Kalou?
13, 14. E laurai vakacava na vakabauta i Jefica ena ka e tukuna ena Dauveilewai 11:35?
13 Vakasamataka mada na italanoa ena itekivu ni ulutaga qo. Ni lesu mai na ivalu o Jefica, e tavaki koya na luvena lomani duabau! Vakacava ena dina ena nona yalayala, me solia na luvena me veiqaravi ena valeniveitavaki ena nona bula taucoko?
14 Io, e dusimaki Jefica tale na ivakavuvuli vakalou me vakatulewa vakadodonu. De dua e vakasamataka na ka e Lako Yani 23:19, era vakaroti na tamata ni Kalou mera yalorawarawa ni solia vei Jiova na ka vinaka duadua. E volai tale ga ena Lawa ni dua e bubului, me vakayacora sara. E kaya: “Ke yalayala vei Jiova e dua na tamata . . . , me kua ni vakacala o koya na nona vosa. Me vakayacora sara o koya na ka kece e yalataka ni na cakava.” (Tiko 30:2) Me vaka na marama yalodina o Ana e rairai bula ena gauna ya, e vinakati tale ga vei Jefica me vakayacora nona bubului, dina ni kila na ka ena yacovi rau vakaveitamani. E dua ga na luvena me vakabula na yacana, me taukena tale ga na nona ivotavota e Isireli. (Dvei. 11:34) Ia e kaya o Jefica ena Dauveilewai 11:35: “Au sa yalayala oti vei Jiova, au na sega ni vakasuka.” Nona yalodina ni vakuai koya ena levu na ka, e vakadonui kina qai vakalougatataki. Vakacava o na cakava tale ga qori?
tukuni ena15. Na cava eda sa rairai bubuluitaka? Eda na vakaraitaka vakacava noda vakabauta?
15 Nida yalataki keda vei Jiova, eda bubuluitaka nida na vakayacora nona inaki mai vu ni lomada. E vinakati kina meda vakuai keda. Ia ena vakatovolei noda yalorawarawa nida kerei meda cakava na ka eda sega ni taleitaka. Ena laurai noda yalodina nida vakuai keda da qai talairawarawa vei Jiova. Ena rawa ni mosimosi noda vakuai keda, ia eda na marautaka na veivakalougatataki. (Mala. 3:10) Ia vakacava na luvei Jefica?
Eda na vakatotomuria vakacava na vakabauta i Jefica kei na luvena? (Raica na parakaravu 16, 17)
16. E raica vakacava o luvei Jefica na yalayala i tamana? (Raica na imatai ni iyaloyalo.)
16 De dua e sega ni rawarawa me ciqoma na luvei Jefica na ka e vauci ena bubului nei tamana. E duidui qo kei na bubului nei Ana, ni yalataka me veiqaravi na luvena o Samuela ena valeniveitavaki me Nasaraiti. (1 Sam. 1:11) E rawa ni vakawati na Nasaraiti se vakavuvale. Ia na luvei Jefica ena soli me “isoro kama” taucoko, ena sega kina ni vakawati se vakavuvale. (Dvei. 11:37-40) E rawa ni vakawatitaka na tagane vinaka duadua e Isireli ni luvena na iliuliu qaqa. Ia qo me veiqaravi ena yalomalumalumu ena valeniveitavaki. Na cava ena tukuna na goneyalewa qo? E vakaraitaka ni vakaliuca nona qaravi Jiova ni kaya: “I tamaqu, ke o sa yalayala oti vei Jiova, mo vakayacora vei au na ka o yalataka.” (Dvei. 11:36) E vakuai koya me kua ni vakawati se vakaluveni me tokona kina na sokalou dina. Rawa vakacava nida muria nona ivakaraitaki?
17. (a) Eda na vakatotomuria vakacava na nodrau vakabauta o Jefica kei na luvena? (b) E uqeti iko vakacava na Iperiu 6:10-12 mo vakuai iko?
17 Levu sara na cauravou kei na goneyalewa lotu vaKarisito era yalorawarawa mera kua ni vakawati se vakaluveni ena gauna qo mera qaravi Jiova kina vakatabakidua. O ira tale ga na uabula era vakayagataka na gauna mera veimaliwai kina kei na luvedra se makubudra mera vakaitavi ena tarataravaki se vuli ena Koronivuli ni iTalatala ni Matanitu, mera veiqaravi tale ga ena vanua e vinakati kina vakalevu na veivuke. Eso tale era vakarabailevutaka nodra cakacaka vakaitalatala ena gauna ni iVakananumi. Era vakamarautaki Jiova nira veiqaravi mai vu ni lomadra, ena sega ni guilecava nodra cakacaka kei na nodra lomani koya. (Wilika Iperiu 6:10-12.) Vakacava o rawa ni vakuai iko ena levu tale na ka mo qaravi Jiova vakatabakidua?
KA EDA VULICA
18, 19. Na cava eda vulica ena ka e tukuna na iVolatabu me baleti Jefica kei na luvena? Eda na vakatotomuri rau vakacava?
18 E levu na ka e vakatovolei kina o Jefica, ia e nuitaka na veidusimaki i Jiova me vakatulewa. E cata na nodra veivakamuai na bula ena gauna ya. E sega ni vakayalolailaitaki koya na ka ca e caka vua, ia e dei tiko ga nona vakabauta. Rau vakalougatataki vakaveitamani ni rau yalorawarawa ni vakuai rau, oya ni vakayagataki rau o Jiova me rau tokona na sokalou savasava. Nira sega ni muria eso na ivakatagedegede i Jiova, rau yalodina tiko ga o Jefica kei na luvena.
19 E uqeti keda na iVolatabu meda “vakatotomuri ira na taukena na vosa ni yalayala ni Kalou ena vuku ni nodra vakabauta kei na vosovoso.” (Iper. 6:12) Meda vakataki Jefica mada ga kei na luvena ni rau bulataka na ka dina qo: Ena vakadonui keda na Kalou ni dei tu ga noda vakabauta.