KUKWE JA TÖTIKARA 25
Nita nemen ja töibikaire ngwane nikwe tö ngwandre Jehovai
“Tita ja töibikaire krubäte” (1 SAM. 1:15).
KANTIKO 30 Ti Rün, Ja Ketamuko tikwe aune Ngöbö tikwe
KUKWE NEBÄTÄ JA TÖTIKAI *
1. ¿Jesús kukwe niebare ni mikakäre mokre ye ñobätä nikwe mikadre täte?
JESÚS blitabare kä krüte nebätä ngwane, niebare kwe: “Munkwe ja ngibia au, munkwe ñan ja töi mika jändrän diän diän nuenbtä amne, [...] munkwe ñan töbika jändrän kä nebtä ye aibebtä” (Luc. 21:34). ¿Kukwe nieta ni mikakäre mokre ye ñobätä nikwe mikadre täte? Ñobätä ñan aune kukwe namani bare kirabe ye arabe ben nita ja tuin aune nita ja tare nike nitre mada ye kwrere arato.
2. ¿Kukwe meden meden ben ja mräkätre tä ja tuin?
2 Ruäre ngwane, nita nemen ja töibikaire kukwe keta kabrebätä. Ani mike gare ruäre jai. Ja mräkä kädekani John, * tä bren esclerosis múltiple ye kisete, niara nämäne ja mäkäninte muko ben kä 19 te, muko yekwe tuanimetre ngwane niara brukwä nötaninte. Ye bitikäre, ngängän nibu käkwe Jehová tuanimetre. Ja mräkä Bob aune muko kwe Linda, niaratre ja tuani kukwe bä jene ben. Niaratre nibu ie sribi ñaka namani aune ye bitikäre ju kwetre ye dianinkä kän. Linda brukwä nämäne bren ye kisete raba krüte aune bren tare artritis ye nämänebätä doctor niebare ie.
3. Kukwe nieta Filipenses 4:6, 7, ¿ye tä dre mike gare nie Jehová yebätä?
3 Nita ja tare nike krubäte ye Jehová, Ni ni Sribekä aune ni Rün ni tarekä ie nüke gare metre yei nikwe tö ngwandre. Aune tö ni dimikai ne kwe nikwe ja tuadre kukwe kri yebe (ñäkädre Filipenses 4:6, 7 yebätä). Nitre Ngöbö mikaka täte käkwe kä ngwani nüke jai ja tuakäre kukwe keta kabre ben aune Jehovakwe dimikani ño ye raba kwen nie Kukwe kwe yebätä. Ani mike gare ruäre jai.
ELÍAS IE JA NAMANI RUIN “NI [...] KWRERE”
4. ¿Kukwe meden meden tare ben Elías ja tuani aune Jehovakwe niara dimikai ye ñobätä nämäne gare metre ie?
4 Kukwe ñaka kwin nämäne nemen bare ye ngwane Elías nämäne Jehová mike täte aune ja tuani kwe kukwe kri ben. Acab nämäne reire Israel ye ngwane nämäne ñaka ja ngwen metre, ja mäkäninte kwe Jezabel ben, Jezabel nämäne ngöbö Baal ye mike täte. Niaratre köböite nitre kwati namani Baal mike täte aune nitre Jehová kukwei niekä kwati murie ketani kwetre. Akwa Elías abokän ngitiani. Ne madakäre, mrö nika nämäne krubäte ye ngwane niara namaninte nire, ñobätä ñan aune tö ngwani kwe Jehovai (1 Rey. 17:2-4, 14-16). Nitre Baal kukwei niekä aune nitre Baal mikaka täte yei ñäkäbare kwe aune nitre israelita rabadre Ngöbö metre ye miketa täte ribebare kwe ietre ye ngwane orabare kwe Ngöböi (1 Rey. 18:21-24, 36-38). Jehová nämäne Elías kriemike aune nämäne dimike kukwe tare näire ye namani gare ie kukwe keta kabre tuani kwe ye köböire.
Jehovakwe ángel juani Elías dimike ne kwe rabadreta dite (Párrafo 5 aune 6 mikadre ñärärä) *
5, 6. Kukwe nieta 1 Reyes 19:1-4 ye erere, ¿ja namani ruin ño Elías ie aune Jehová nämäne tarere ye bämikani ño kwe ie?
5 (Ñäkädre 1 Reyes 19:1-4 yebätä). * Akwa, reina Jezabel tö namani Elías murie ketai ye ngwane, kä jürä namani Eliabätä. Aisete Elías ngitiani kä Beer-seba yekänti. Niara nämäne ulire krubäte yebätä tö namani ja tuai ngwakare ribebare kwe. ¿Ñobätä ja namani ruin kore ie? Ñobätä ñan aune niara töi nämäne ngite, “ni [...] kwrere” (Sant. 5:17). Kä jürä namanibätä aune namani nainte yebätä namani ulire raba ruin nie. Dre dre nuainbare kwe Ngöbö mikakäre täte ye ñaka namani ütiäte, nitre Israel nämäne ja kwen jankunu käme aune niara aibe nämäne Jehová mike täte namani ruin ie (1 Rey. 18:3, 4, 13; 19:10, 14). Ni Ngöbö kukwei niekä ñaka töbikabare kwin ye raba ni mike töbike akwa ja namani ruin ño ie ye Jehovakwe mikani nüke gare jai.
6 Ja namani ruin ño Elías ie niebare kwe Ngöböi yebätä ñaka ñäkäbare kwe ie, ñakare aune dimikani kwe (1 Rey. 19:5-7). Ye bitikäre, Elías töi ükaninte kwe jondron ñan tuabare nuainbare kwe yebiti. Ne madakäre, nitre israelita 7,000 abokän ñaka nämäne Baal mike täte ye mikani gare kwe ie (1 Rey. 19:11-18). Jehová nämäne Elías tarere ye bämikani kwe ie.
¿JEHOVAKWE NI DIMIKAI ÑO?
7. ¿Jehovakwe Elías dimikani ño yebätä nikwe töbikaitari ye ni töi mikai ño?
7 ¿Nita ja tuin kukwe tare ben? Elías ie ja nämäne ruin ño ye nükani gare Jehovai ye raba ni dimike. Nita nemen ja töibikaire ye nüke gare ie ye raba ni töi mike jäme. Ni ñaka raba jondron jökrä nuainne ye gare ie, nita töbike ño aune ja ruin ño nie ye gare ie (Sal. 103:14; 139:3, 4). Elías ja di käräbare Jehovai ye erere nikwe nuaindi ngwane, niarakwe ni dimikai ja tuin kukwe meden tä nemen ni kisete yebe (Sal. 55:22).
8. ¿Kukweta ni kisete yebätä Jehová tä ni dimike ño?
8 Nita nemen töbike krubäte ye raba ni mike ñaka töbike kwin aune di nekä. Ye erere rabadre bare nibätä ngwane, Jehovakwe ni dimikai ye nikwe ngwandre törö jai. ¿Tä ni dimike ño? Dreta ni mike töbike krubäte ye nikwe niedre ie aune niarakwe ni kukwei kai ngäbiti ye tä mike gare metre nie (Sal. 5:3; 1 Ped. 5:7). Ye medenbätä, kukwe meden tä ni kisete ye nikwe mikadre gare käre ie. Blitabare kwe Elías ben ye erere ñaka nuaindi kwe nibe, akwa raba nuainne Kukwe kwe aune juta ükaninte kwe yebiti. Kukwe namani bare kädrieta Bibliabätä yebätä nikwe ñäkäi ngwane, yekwe ni töi mikai jäme aune ni rabai tö ngwen ie. Aune ja mräkätre aune ja ngwaitre ni dimikai arato (Rom. 15:4; Heb. 10:24, 25).
9. ¿Ja ketamuko ie nita tö ngwen ye raba ni dimike ño?
9 Sribi nämäne Elías kisete ye biandre ruäre kwe Eliseo ie Jehovakwe niebare ie. Ne kwe niara ie ja rabadre ruin di nekä ye ngwane ja ketamuko tädrera kwe dimikakäre. Ye erere arato, ja ketamuko tärä nikwe abokän ie nita tö ngwen ye ni dimikai ja tuin kukwe kri ben (2 Rey. 2:2; Prov. 17:17). Ja ketamuko ñaka nikwe rabadre ruin nie ngwane, ¿nikwe dre nuaindre? Ye erere ngwane, nikwe ja di ribedre Jehovai ne kwe ni kristiano ünä kukwe ja üairebiti rabadre nikwe ja ketamukore abokän ni dimikadre.
10. a) ¿Ngöbökwe Elías dimikani ye raba ni dimike tö ngwen ño? b) ¿Kukwe käbämikata Isaías 40:28, 29 ye raba ni dimike ño?
10 Elías yebätä kä jürä namani ngwane, Jehovakwe dimikani aune ye köböire niara mikani täte metre kwe kä kwati krubäte te. Ngöbökwe ni niara kukwei niekä dimikani ye raba ni dimike tö ngwen. Nita nemen ja töibikaire ye raba ni di gainkä aune töbike krubäte. Akwa, nita tö ngwen Jehovai ngwane ni dimikai kwe niara mike täte jankunu (ñäkädre Isaías 40:28, 29 yebätä). *
ANA, DAVID AUNE SALMISTA ITI KÄKWE TÖ NGWANI JEHOVAI
11-13. ¿Nitre nimä Ngöbö mikaka täte yebätä kukwe meden namani bare?
11 Nitre mada kädekateta Bibliabätä, abokän käkwe ja tare nikani krubäte. Ñodre, Ana monsoi ñaka nämäne nemen yebätä nämäne ja tare nike krubäte aune Elganá muko mada ye nämäne niara kötaire (1 Sam. 1:2, 6). Niara namani ulire krubäte yebätä namani ja muaire aune ñaka tö namani mrödi jire (1 Sam. 1:7, 10).
12 Rei David ja tuani kukwe tare ben arato. Ani mike gare ruäre jai. Niara ja mikani ngite krubäte yebätä ja namani ruin di nekä ie (Sal. 40:12). Ngobo kwe Absalón ja mikani rüere kukwe ye köböite Absalón murie ketani kukwe yebe ja tuani kwe (2 Sam. 15:13, 14; 18:33). Ne madakäre, ja ketamuko bäri kwin kwe yekwe ja mikani niara rüere (2 Sam. 16:23-17:2; Sal. 55:12-14). Salmo keta kabre tikani kwe yekänti ja namani ruin ño ie ye tikani kwe aune nämäne tö ngwen Jehovai ye mikani gare kwe arato (Sal. 38:5-10; 94:17-19).
¿Dre käkwe salmista dimikani ne kwe rabadreta sribire kä jutobiti Jehová kräke? (Párrafo 13 nemen 15 mikadre ñärärä) *
13 Kä nikani ta ye bitikäre, salmista iti jatani Asaf mräkätre yekri raba ruin nie, niara nämäne sribire “ju deme Ngöbökwe yekänti” abokän namani di nekä. Namani bätä ngwen nitre nämäne ja ngwen käme yebätä aune ye köböite kä ñaka namani jutobätä aune namani ulire. Ni Ngöbö mikaka täte kwe jondron kwin tä nemen ye ñaka jatani tuin metre ie (Sal. 73:2-5, 7, 12-14, 16, 17, 21).
14, 15. ¿Nitre nimä kädekateta Bibliabätä ye tä dre driere nie?
14 Nitre nimä ye käkwe ja di ribebare Jehovai. Niaratre ja driebare ie orasion yebiti. Ñobätä namanintre ja töibikaire ye mikani gare metre kwetre ie. Aune Jehová mika nämäne täte yekänti käre niaratre nämäne nemen (1 Sam. 1:9, 10; Sal. 55:22; 73:17; 122:1).
1 Sam. 1:18). David kukwe tikani: “Ni kukwe kwin nuainkä tä ja tuin kukwe keta kabre ben, akwa kukwe jökrä yebätä Jehovata mike kwäre” (Sal. 34:19). Jehová nämäne salmista “ketaninte kise ruinkri yebiti” namani ruin salmista ie aune nämäne niara jie ngwen kukwe kwin mäträkärebätä yebiti niebare kwe. Kantabare kwe: “Akwa ti rökradre Ngöbö ken ye kwin ti kräke. Däkien Gobranka Kri Jehová ye tita känene ja kriemikara” (Sal. 73:23, 24, 28). ¿Kukwe ne tä dre driere nie? Kukweta nemen ni kisete yebätä ruäre ngwane ni raba nemen ja töibikaire. Jehová tä nitre mada dimike ño yebätä nikwe töbikaitari, nikwe oradi ie aune nikwe niara mikai täte kukwe jökrä känti ngwane, ja di kwain nie nänkäre ja käne (Sal. 143:1, 4-8).
15 Ngöbö ni mikaka tuin bobre jai yekwe niaratre kukwei kani ngäbiti. Ana töi namaninta jäme (NIKWE TÖ NGWAIN JEHOVAI NGWANE KUKWE KWIN RABAI NIKWE
Kenanbe meri Testiko iti tö namani ja diainkä kaibe mento, akwa niara ja töi mikani nitre mada dimike ngwane ja töi kwitani kwe (Párrafo 16 aune 17 mikadre ñärärä)
16, 17. a) ¿Ñobätä nikwe ñaka ja diandrekä kaibe mento? b) ¿Ja di raba kwenta ño nie?
16 Nitre nimä yebätä kukwe ütiäte nibi gare nie: nikwe ñaka kämikadrekä Jehovabätä aune nitre niara mikaka täte yebätä (Prov. 18:1). Nancy ja tare nikani krubäte muko kwe niara tuanimetre ye ngwane. Tä mike gare: “Köbö ruäre te ti ñaka tö nämä nitre tuai jakänti aune ti ñaka tö nämä blitai jire. Ti tö nämä ja tuai kaibe ye ngwane bäri ti nämä nemen ulire”. Nire nire kisete kukwe nämäne yebätä niarakwe ja töi mikani yekwe dimikani arato. Niara tä niere: “Nitre ie ja nämä ruin ño ye nämä mike gare tie ye ngwane ti nämä kukwe nuin. Ye ngwane rababa gare tie, nitre ie ja nämä nemen ruin ño yebätä ti nämä ja töi mike ngwane ti ñaka nämä nemen töbike krubäte kukwe nämä ti kisete yebätä”.
17 Ni tädi nemen gätäbätä ngwane ja di kwainta nie. Nikwe ye erere nuaindi ngwane, Jehovakwe ni dimikai aune ni töi mikai jäme (Sal. 86:17). Üai deme, Kukwe kwe aune nitre niara mikaka täte yebiti tä ni dimike. Ne madakäre, gätäte ni raba nitre mada dimike aune ja di raba kwen nie (Rom. 1:11, 12). Meri Testiko kädekata Sofía tä niere: “Jehová bätä ja mräkätre aune ja ngwaitre ti dimikani näin ja käne. Gätä ye nämä bäri ütiäte ti kräke. Tita kukwe driere bäri aune tita sribire bäri konkrekasionte ngwane, tä nemen bäri nuäre ti kräke ja tuakäre kukweta ti kisete yebe”.
18. ¿Nita nemen di nekä ye ngwane Jehová raba ni dimike ño?
18 Ni rabadre di nekä ngwane, nikwe ngwandre törö jai nita ja tare nike ye ñan aibe Jehovakwe diainkä kärekäre, ñakare aune tä ni dimike kä nengwane arato. Niara tä ja di bien nie ne kwe ni ñaka tädre ulire aune töbike krubäte (Filip. 2:13).
19. ¿Romanos 8:37-39 ye tä dre mike gare nie?
19 (Ñäkädre Romanos 8:37-39 yebätä). * Apóstol Pablo mikani gare metre nie Ngöböta ni tarere ye jondron mada ñaka raba ketebätä jire. Akwa, ja mräkätre o ja ngwaitre kisete kukwe kri tä nemen, ¿ye ni raba dimike ño? Jehová erere ni raba ni mada mike tuin ño bobre jai aune dimike ye rabai gare nie kukwe ja tötikara mada yekänti.
KANTIKO 44 Ni ulire tä orare
^ párr. 5 Ja tare nikata kä kwati krubäte te ye raba ni mike bren aune töbike krubäte. ¿Jehová raba ni dimike ño? Elías dimikani ño kwe ye rabai gare nie kukwe ja tötikara nekänti. Nitre mada nimä kädekateta Bibliabätä ye dimikani ño kwe ye erere raba ni dimike ño ye rabai gare nie arato.
^ párr. 2 Kukwe ja tötikara nekänti niaratre kä kwitani.
^ párr. 5 1 Reyes 19:1-4: “Angwane Elías dre dre nuainbare aune nitre kukwe niekä ye kämikani ño kwe ye Acab niebare jökrä Jezabel ie. Yebätä, Jezabel ni juani Elías känti, kukwe ne niekäre ie: ‘¡Nitre itire itire yebätä mäkwe dre nuainbare ye erere, jetebe ora ne näre te tikwe ñaka nuaindi mäbätä angwane, ngöbö jökrä yekwe ti mikadre ja ngie nuin bäri!’. Angwane kä jürä namanibätä. Yebätä, nükani krö aune ngitiani ja nire mikakäre kwäre. Niara namani Beer-seba, kä ye nemenkä Judá aune ni sribikä kräke ye mikaninte kwe yete. Niara nikani kä ngwarbe nötare yekänti, nänbare köböiti kwe aune namani kä yekänti bätä namani täkäni kri chi täni aune murie ketadre ribebare kwe. Niebare kwe: ‘¡Nibira debe! Ti murie kete Jehová, ñobätä ñan aune ti ñaka bäri ütiäte ti mräkätre kirabe ye kräke’”.
^ párr. 10 Isaías 40:28, 29: “¿Ñaka gare mäi? ¿Mä ñaka kukwe nuin? Jehová kä tibien jökrä Sribekä, niara Ngöbö nünanka kärekäre. Niara ñaka nemen nainte aune ñaka di nekä jire chi. Töi ño ye ñaka raba nüke gare täte. Nitre tä nainte yei tä ja di bien aune nitre tä di nekä yei tä ja di bien krubäte”.
^ párr. 19 Romanos 8:37-39, (NGT): “Jondron ne jökrä tä nun rüere akwa, nun tä kwäräbekä bäri, nikwe nun tarebarebiti. Ne medenbätä gare metre tie, gata, ja nire, angeletre, ji dokwäte krikri, gobran krikri, jondron nengwane, jondron tä rakakakä, jondron mente kwin, jondron mente nguse, jondron bätäkä ngwarbe mada tä sribebare, ne jökrä ñan tärä nun ötaka ja tarekrä Ngöbökwebätä; ne medendre tä Jesús Gobran kri, Ji dokwäte nunkwebiti”.
^ párr. 56 KUKWE MIKATA GARE ÜAIBÄTÄ. Ángel Jehovakwe tä Elías gainkrö bätärekä aune tä ñö bätä ban bien ie.
^ párr. 58 KUKWE MIKATA GARE ÜAIBÄTÄ. Ni iti kite Asaf mräkätre yekri raba ruin nie ye tä kantare aune salmo tike nitre mada levita yebe.