KUKWE JA TÖTIKARA 45
Kukwe drie yebätä Jehovata ni jie ngwen
“Ni Ngöbö kukwei niekä nämäne niaratre ngätäite ye rabai gare ietre” (EZEQ. 2:5).
KANTIKO 67 “Mäkwe kukwe drie”
KUKWE NEBÄTÄ JA TÖTIKAI a
1. ¿Dre gare ni kristiano ie, aune kukwe meden metre gare nie?
KUKWE drieta nikwe ye rüere nitre tä ja mike ye ñan tä ni töi mike krütare, aune ja känenkäre nitrekwe ja mikai bäri ni rüere raba ruin nie. (Dan. 11:44; 2 Tim. 3:12; Apoc. 16:21). Akwa Jehovakwe ni dimikai ye gare metre nie. ¿Ñobätä nita niere? Ñobätä ñan aune, nitre niara mikaka täte ye kisete tä sribi mike ngwane tä dimike kukwe ye mikakäre gare jai, kukwe namani bare Ezequielbätä ye ani mike ñärärä, nitre judío nämäne ngite Babilonia ye ie kukwe driebare kwe.
2. a) ¿Nitre judio ie Ezequielkwe kukwe driebare ye nämäne ja ngwen ño niebare Jehovakwe? (Ezequiel 2:3-6). b) ¿Dre rabai gare nie kukwe ja tötikara nekänti?
2 ¿Nitre ie Ezequielkwe kukwe driebare ye nämäne ja ngwen ño? “Juta ye tä ja mike ti rüere” “ñan ti kukwei mikani ütiäte jai” aune “tä ja brukwä mike ribi” niebare Jehovakwe. Nitre ye blo krubäte espino kwrere aune jurä ngwandre krubäte dribe kwrere. Ye medenbätä Jehovakwe niebare Ezequiel ie: “Mäkwe ñan jurä ngwan jabätä” (ñäkädre Ezequiel 2:3-6 yebätä) Kukwe ketamä ne köböire sribi mikani nuaidre Ezequiel ie ye namani bare ie 1) Jehovakwe juani, 2) üai deme käkwe niara dimikani 3) ja tötikabare kwe kukwe Ngöbökwe yebätä. ¿Kukwe ketamä ne käkwe dimikani ño, aune ye raba ni dimike ño?
JEHOVAKWE EZEQUIEL JUANI
3. ¿Kukwe meden käkwe Ezequiel dimikani, aune Jehová nämäne dimike ye bämikani ño kwe ie?
3 Jehovakwe niebare Ezequiel ie: “Tita mä juen” (Ezeq. 2:3, 4). Kukwe ye käkwe dimikani krubäte raba ruin nie. Jehovakwe kukwe ye niebarera Moises aune Isaias ie juani kwe ngwane ye nükani törö Ezequiel ie raba ruin nie (Éx. 3:10; Is. 6:8). Jehovakwe nitre niara kukwei niekä ye dimikani sribi biani kwe ie ye nuainkäre ye mike nemen bare kukwe ñan nuäre yebiti ta ye nämäne gare Ezequiel ie arato. Aisete, Ngöbökwe “Tikwe mä juain”, niebare bobu ye ngwane Ngöbökwe niara dimikai ye nämä gare ie. Ne madakäre, tärä Ezequiel ye kanti kukwe ne nieta bä kabre: “Jehová kukwe ne bianba tie” (Ezeq. 14:2). Batire batire kukwe ne nieta “Jehová kukwe ne bianbata tie” (Ezeq. 6:1). Jehovakwe Ezequiel juani ye nämäne gare metre Ezequiel ie raba ruin nie. Ne madakäre, run kwe ye sacerdote. Aisete, käre Jehovata ni niara kukwei niekä dimike ye rün kwe käkwe driebare ie raba ruin nie. Ñodre Jehovakwe kukwe ne niebare: Isaac, Jacob aune Jeremias ie “Ti tädi mäbe” (Gén. 26:24; 28:15 JK; Jer. 1:8).
4. ¿Kukwe meden kwin krubäte Ezequiel dimikani?
4 ¿Nitre isralita kwati käkwe ja töi mikani ño kukwe mikani gare yebätä? Jehovakwe niebare: “Nitre Israel ñan mä kukwe nuai ñan ñobätä aune ñan tö ti kukwe nuai” (Ezeq. 3:7). Nitrekwe ñan Ezequiel kani ngäbiti yebiti ñan nämäne Jehová kain ngäbiti bämikani kwetre. Nitre käkwe ñan Ezequiel kukwe kani ngäbiti akwa yebiti ta sribibare kwin kwe namani gare metre ie kukwe yebiti ye käkwe töi mikani jäme raba ruin nie. Ne madakäre, kukwe niebare Ezequielkwe ye rabai bare ngwane ni Ngöbö kukwei niekä nämäne “nitre judío ngätäite rabai gare nitre judío ie” (Ezeq. 2:5; 33:33). Kukwe ütiäte krubäte ne käkwe Ezequiel dimikani krubäte sribi nämäne kisete kukwe driekäre ye nuainkäre raba ruin nie.
JEHOVÁ TÄ NI JUEN
Ezequiel erere, nitrekwe ñan ni kukwei kai ngäbiti aune ja mikai ni rüere. Akwa Jehova tä nibe gare nie. (Párrafo 5 aune 6 mikadre ñärärä).
5. ¿Kukwe nieta Isaías 44:8 ye ñobätä tä ni dimike?
5 Jehová tä ni juen gare nie ye tä ni dimike. Ni testiko kwe ye kukwe kwin biani nuaindre kwe nie (Is. 43:10). Jehovakwe niebare Ezequiel ie “mä ñan kä jurö ngwan jabätä”, ye erere tä niere kä nengwane nie: “Ñan ja ngwan nikenkä”. ¿Ñobätä ni ñan rabadre nitre ja mikaka ni rüere ye jurä ngwen jabätä? Ezequiel erere Jehová tä ni juen aune tä ni dimike ye gare nie (ñäkädre Isaías 44:8 yebätä). b
6. a) ¿Jehovata ni dimike ye tä bämike ño nie? b) ¿Dreta ni töi mike jäme aune ni dimike?
6 Jehovakwe ni dimikai tä niere nie. Ñodre, ni testiko kwe niedre kwe känenkri kukwe ne niebare kwe: “Mä näin ñöte ta ngwane, ti täi mäbe aune ñö kri, ye ñaka näin mä ngwena. Mä näin ñukwäte ta ngwane, mä ñaka rukwai, ñukwä jutra ye ñaka mä kukwai.” (Is. 43:2). Ruäre ngwane, nita kukwe driere ngwane, kukweta nemen ni jiete ñö kri ye kwrere aune kukwe ben nita ja tuin ye ñukwä ye kwrere. Akwa, Jehová diebiti, nita kukwe driere jankunu (Is. 41:13). Kukwe namani bare Ezequielbätä ye erere tä nemen bare nibätä: nitre kwati ñan tä ni kukwe kain ngäbiti. Nitre ñan tä ni kukwe kain ngäbiti ye ñan tä mike gare ni abokän testiko Ngöbökwe käme ye nita ngwen törö jai. Nikwe kukwe driei jankunu ngwane kä täi juto Jehovabätä gare nie ye tä ni töi mike jäme aune tä ni dimike. Apóstol Pablo käkwe niebare: “Ni itire itire käta sribire ño, ye erere Ngöbökwe ütiä biandi jene jene nie” (1 Cor. 3:8; 4:1, 2). Meri testiko iti tä sribire kä kwati te prekursora erere tä niere: “Nita ja di ngwen yebätä Jehovata kukwe kwin mike nemen bare ni kräke gare tie ye tä kä mike juto tibätä”.
ÜAI DEME YE KÄKWE EZEQUIEL DIMIKANI
Karo Jehovakwe jutuani Ezequiel ie yebiti Jehovakwe niara dimikai kukwe driekäre nibi gare metre ie. (Párrafo 10 mikadre ñärärä).
7. ¿Kukwe mikani tuare Ezequiel ie yebätä nämäne töbiketari ngwane ja namäne nemen ruin ño ie? (Üai kena täräkwatabätä ye mikadre ñärärä).
7 Üai deme Ngöbökwe ye dite krubäte ye jutuabare Ezequiel ie. Aune üai deme nämäne sribi ño nitre üaire aune llanta kri karo ja üaire yekwe yebätä ye jutuabare ie kukwe mikani tuare ie yete (Ezeq. 1:20, 21). Ja namani ruin ño ie ye niara ara tä niere: “Ti okwä rabababätä angwane ti rikaba ngitiekä tibien ngukodokwäbiti”. Töi namani niä yebätä nikani ngitiekä tibien (Ezeq. 1:28). Kukwe mikani tuare ie yebätä nämäne töbiketari ngwane, üai deme Ngöbökwe raba dimike kukwe drie yebätä ye nämäne gare metre ie.
8, 9. a) ¿Dre nuainmanambare Jehovakwe Ezequiel ie? b) ¿Dre mada nuainbare Jehovakwe niara mikakäre dite?
8 Jehovakwe kukwe ne nuainmananbare Ezequiel ie: “Ni kä tibienbätä monsoi, nünenkä krö ti bike blite mäbe”. Kukwe nuain manambare ye käkwe ja di biani Ezequiel ie rükakäre krö. Tikabare kwe: “Üai deme rababa tibätä aune ye köböire ti rükaba krö” (Ezeq. 2:1, 2). “Jehová kise” —ye abokän, üai deme Ngöbökwe— käkwe jie ngwani ja känenkäre aune kukwe driebare kwe ngwane (Ezeq. 3:22; 8:1; 33:22; 37:1; 40:1). Üai deme ye köböire dimikani nämäne ja di ribere yebätä. Dirikäre nitre judio nämäne “ja dokwä mike ribi aune ja brukwä mike ribi” nunanka niara käite ye ie (Ezeq. 3:7). Jehovakwe niebare ie: “Diamante bäri ribi pedernal kräke, ye kwrere tikwe mä küben mikani. Mäkwe ñaka niaratre jürä ngwan jabätä aune mäkwe ñan grükaka käne” (Ezeq. 3:8, 9). Jehovakwe kukwe ne kwrere niebare ie ni raba niere: “Niaratre dokwä ribi ye mäkwe ñan tuanmetre ja di ngwen nekä. Tikwe mä mikai dite”.
9 Yete ja käne, üai deme Ngöbökwe nikani Ezequiel ngwena medente kukwe driere kwe yekänti. Niara käkwe tikabare: “Jehová kise dite ye nämä tibiti”. Ezequielkwe kukwe mikadre gare ye dre gärä nämäne ye rukakäre gare ie kä nikani bämä krati ta (Ezeq. 3:14, 15). Yebitikäre, Jehovakwe niebare ie rikadre kä kiare ye känti, känti üa ideme namani niarabätä. Ye ngwane Ezequiel namanina juto kukwe drie kömikakäre (Ezeq. 3:23, 24).
ÜAI DEME TÄ NI DIMIKE
Namani bare Ezequielbätä erere ¿dre ni dimikai kukwe driere jankunu? (Párrafo 10 mikadre ñärärä).
10. ¿Nita dre ribere jai kukwe driekäre, aune ñobätä?
10 ¿Nita dre ribere jai kukwe driekäre? Kukwe ngwantarita ye mikakäre gare jai ani töbike Ezequiel yebätä. Kukwe driere kwe känenkri, dimikadre nämäne ribere jai yebätä üai deme yebiti dimikani. Ezequiel erere, üai deme ñan ni dimikadre akräke kukwe drie ye ñan rabadre nie. ¿Ñobätä nita ye niere? Ñobätä ñan aune Satanás tä ja di ngwen kukwe drie ye ketabätäkäre (Apoc. 12:17). Satana ye ni riba dite krubäte raba nemen tuin nie akwa nita kukwe driere yebiti nita ganainne (Apoc. 12:9-11 TNM). Nita kukwe driere ngwane Satanas tä ni rätekä ye jurä ñan nibätä nita bämike. Nita kukwe driere batire batire ngwane nita Satanás ganane aisete ja mikata ni rüere yebitita nita kukwe driere ngwane üai deme tä ja di bien nie aune Jehovata ni kain ngäbiti tä nemen gare nie (Mat. 5:10-12; 1 Ped. 4:14).
11. ¿Üai deme yekwe ni dimikai ño aune rabadre jankunu nikwe yekäre nikwe dre nuaindre?
11 Jehovakwe Ezequiel ngwäre aune ökro mikai ribi ye tä kukwe mada mike gare nie ja töi kräke. Üai deme ye raba ni dimike kukwe meden raba nemen ni jiete o kukwe meden ben nikwe ja tuadre kukwe drierebätä yebe (2 Cor. 4:7-9). Ye medenbätä, üaideme ye rabadre jankunu nikwe yekäre , ¿nikwe dre nuaindre? Nikwe kärädre jankunu Jehovai orasionte, aune niarakwe ni kukwe nuai ye tädre gare metre nie. Jesukwe niebare nitre ja tötikaka kwe ie “munkwe jondron kärä” “munkwe jondron känäntari” aune “munkwe jondron kärä jukwebätä”. ¿Jehovakwe dre nuaindi? Niarakwe üai deme biandi munye” (Luc. 11:9, 13; Hech. 1:14; 2:4).
EZEQUIELKWE JA TÖTIKABARE KUKWE NGÖBÖKWE YEBÄTÄ
12. Ezequiel 2:9-3:3 tä niere erere, ¿rollo jatani medenkri aune kukwe meden nämäne tikanibätä?
12 Üai deme käkwe Ezequiel dimikani, akwa ye ñan aibe nuainbare kwe, ñakare aune Ezequielkwe kukwe Ngöbökwe aune kukwe mikai gare kwe yebätä ja tötikabare. Kise nämäne rollo keteiti ngwen ye tuani kwe kukwe mikani tuare keteiti ie yete (ñäkädre Ezequiel 2:9–3:3 yebätä). c ¿Rollo ye jatani medenkri? ¿Kukwe meden nämäne tikanibätä? ¿Aune Ezequiel bukani ño kwe? O rollo ye jatani kürä Ngöbökwe yekri. Angel nibäkä tuani Ezequielkwe iti yebiti Ngöbökwe rollo bianba nämä Ezequiel ie raba ruin nie (Ezeq. 1:8; 10:7, 20). Kukwe Ngöbökwe nämä rollo yebätä: kukwe ngä tare ñäkäbare nitre judío ñan tö namani Ngöbö mikai täte nämä ngite Babilonia ye kräke kukwe ñäkäbare ye Ezequiel rabadre mike gare ye nämäne rollo yebätä (Ezeq. 2:7). Kukwe ye nämäne tikani rollo yebätä kwärikwäri.
13. ¿Rollo yebätä Ezequielkwe dre nuaindre niebare Jehovakwe ie, aune ñobätä nämäne mane?
13 Jehovakwe niebare ni niara kukwei niekä ye ie: “Tita rollo bien mäi ye kwete aune ja bule mike trinebiti”. Ezequielkwe kukwe mikani täte aune rollo kwetani ngöi kwe. ¿Kukwe mikani tuare ye dre gäräta? Ezequielkwe kukwe mikai gare ye Ezequielkwe mikadre gare kwin jai meden gärätä. Kukwe mikadre gare kwe ye mikadre era kwe jai aune töi mikadre kukwe driere. Ye ngwane kukwe ñan ngibia nämäne Ezequielkwe namani bare. Rollo ye mane krubäte “Mun göi kwrere” (Ezeq. 3:3). ¿Ñobätä? Ñobätä ñan aune blitadre kwe Jehovabätä ye namani niara kräke jondron mane krubäte o kwin krubäte ye kwrere (Sal. 19:8-11). Jehovakwe dianinkä ja kukwei mikakäre gare yebätä nämäne debe bien krubäte.
14. ¿Dre käkwe Ezequiel dimikani rabakäre juto biare sribi mikani kisete ye nuainkäre?
14 Ja känenkäre, Jehovakwe niebare Ezequiel ie: “Ti kukwe nuin aune kukwe jokrä ti bike niere mäi ne mäkwe ketate ja brukwäte” (Ezeq. 3:10). Kukwe nämäne tikani rollobätä ye Ezequiel rabadre ngwen törö aune töbiketaribätä ye Jehovakwe niebare ie. Kukwe ye kukwe tödeka kwe mikai dite aune kukwe ütiäte mikadre gare kwe nitre ie ye täi mrebe töite (Ezeq. 3:11). Kukwe mikadre ye täi Ezequiel katate aune brukwäte, ye köböire rabai juto biare kukwe driekäre aune sribi mikani nuaindre ie ye mikakäre nemen bare (Salmo 19:14 mikadre ñärärä).
NITA JA TÖTIKE KUKWE NGÖBÖKWE YEBÄTÄ
15. ¿Nikwe dre kadre ngäbiti ja brukwäte kukwe drie ye ñan tuamedrekä?
15 Kukwe drie tä nuaindre nie, ye nikwe ñan tuanimetre yekäre nikwe ja tötikadre jankunu kukwe Ngöbökwe yebätä. Kukwe jökrä nieta Jehovakwe nie ye nikwe kadre ngäbiti ja brukwäte. Kä nengwane Jehová tä blite nibe kukwe tikani yebiti ye abokän, Biblia yebiti. ¿Kukwe Ngöbökwe ye matadre mun töite ja ruin ño nie aune ni töi ño yebätä yekäre nikwe dre nuaindre?
16. ¿Kukwe Ngöbökwe yebätä nikwe dre nuaindre, aune ye rabadre bare nie yekäre nikwe dre nuaindre?
16 Nita mröre aune mrö ye tä niken ni ngrabare ngwane ni ngrabare tä kwin. Ye erere arato nita ja tötike Bibliabätä aune töbiketaribätä ngwane töteka nikwe tä nemen dite. Kukwe mikani tuare rollobätä yebätä kukwe ye raba nemen gare ja töi kräke nie. Kukwe Ngöbökwe yebätä nikwe ja tötikadre, kukwe meden mikata garebätä ye nikwe mikadre nüke gare jai ie Jehová tö. Nikwe oradi, ja tötikai, aune töbikaitari ngwane kukwe ye raba nemen bare nie. Käne, nikwe oradre ja brukwä ye mikakäre juto biare Ngöbö töi ño ye ka ngäbitikäre. Biti nikwe ñäkädre Bibliabätä. Aune biti nikwe nünandrekrä ken kukwe medenbätä nita ñäke yebätä töbikatarikäre kwin. ¿Ye köböire kukwe meden rabai bare? Nikwe töbikaitari bäri ngwane kukwe meden mikata gare kukwe Ngöbökwe yebätä ye jatai nüke gare bäri kwin nie.
17. ¿Nita ñäke Bibliabätä ngwane töbikadretaribätä ye ñobätä ütiäte?
17 ¿Nikwe ja tötikadre Bibliabätä aune töbikadretaribätä ye ñobätä ütiäte krubäte? Ñobätä ñan aune nuaindre nikwe ye tä ja di bien nie kukwe Gobran Ngöbökwe yebätä driekäre matare aune kukwe tare mikakäre gare ja känenkäre ni raba niere. Ne madakäre Jehová töi kwin ketakabre yebätä nita töbiketari ngwane nita kite ja kete bäri kwin ben. Aune ye köböire, jondron mane aune kwin krubäte tä nemen nikwe ye abokän jata nemen ruin jäme nie aune kätä nemen juto nibätä (Sal. 119:103).
NI TÖITA KWATIBE SRIBIKÄRE JANKUNU
18. ¿Dre rabai gare nitre ie, aune ñobätä?
18 Ni ñaka ni Ngöbö kukwei niekä Ezequiel erere, akwa kukwe kite Ngöbökri tä Bibliabätä tä nikwe. Ni töita kwatibe kukwe ye mikabätä gare nememe Jehovakwe kukwe driemana mrä nie ye ngwane. Jehovakwe kukwe ükadrete nitre ben ye käi rükai ngwane nitre ye ñan mikani mokre aune Jehovakwe ñan ngwani törö jai ye ñan rabai niedre ietre (Ezeq. 3:19; 18:23). Ñakare aune kukwe mika nämäne gare nikwe ye kite Ngöbökri rabai gare ietre.
19. ¿Ñokänti ja di tä nemen nie sribi tä nuaindre nie kukwe driekäre ye mikakäre nemen bare?
19 ¿Ñokänti ja di tä nemen nie sribi tä nuaindre nie kukwe driekäre ye mikakäre nemen bare? Kukwe ketamä nämäne Ezequielkwe tä nikwe: Jehovakwe ni juani yebätä nita kukwe dri ere jankunu, üaideme tä ja di bien nie aune nita ja tötike kukwe Ngöbökwe yebätä. Jehová die köböire sribi tä nuaindre nie kukwe driekäre ye rabai bare nie aune nikwe kä ngwandi nüke jai “nemene mrä” (Mat. 24:13).
KANTIKO 65 Ja di ngwandre nirien kukwe ja üairebiti
a Kukwe ketamä käkwe Ngöbö kukwei niekä Ezequiel dimikani sribi biani Jehovakwe ie ye nuainkäre ye rabai gare nie kukwe ja tötikara nekänti. Jehovakwe Ezequiel dimikani ye käkwe ni dimikai tö ngwen ie aune ni dimikai kwe kukwe driekäre.
b Isaías 44:8: “Ñan ja ngwan nikenkä; mun ñan ja tuametre ganaine kä jurä ie. ¿Akräke tikwe ñan mikaba gare munye ya? ¿tikwe ñan mikaba gare ya? mun abokän testiko tikwe. ¿Ngöbö mada tärä ti kwrere? ñaka, jä mada ñaka, mada ñan gare tie”.
c Ezequiel 2:9-3:3: “Tikwe nikraba ngwane, ni iti nämä kise ngökaninte ti kokwäre jutuaba tie aune yete rollo nämä tikani. Metateba kwe ti ngwärekri ngwane, kukwe nämä tikani tärä yebätä kwärikwäri. Kukwe tare, kukwe ulire aune kukwe muare nämä tikanibätä. Nieba kwe arato: ‘Ni kä tibienbätä monsoi, tita rollo bien mäi ye kwete aune mäkwe ja bule mika trinebiti’. Yebätä tikwe kwetaba aune bänä rababa mane ti kadate mun göi kwrere”.