Mga Willow—Ang Nanuhaytuhay nga Pamilya sang mga Kahoy
Mga Willow—Ang Nanuhaytuhay nga Pamilya sang mga Kahoy
SUNO SA MANUNULAT SANG MAGMATA! SA CZECH REPUBLIC
ANG isa ka sahi sini nga kahoy maniwang kag tadlong kag daw kataas gid tan-awon. Ang isa naman nagabawod kag nagayungyong ang punta. Apang, sa pihak sang ila magkatuhay nga hitsura, paryentihanay sila. Ano ini? Ang mga kahoy nga poplar kag weeping willow. Pareho sila nga naghalin sa pamilya sang kahoy nga willow.
Ang mga kahoy nga willow masami nga makita sa pangpang sang mga suba kag mga sapasapa. Diri sa Czech Republic, nagapamuhi ini sa mga katunggan, diin madasig ini nga nagatubo sa magagmay nga mga sanga. Ang mga willow mahimo magtaas sing kapin sa 30 metros. Mahimo nga may maligwis ini nga mga dahon kag malaba kag magagmay nga mga sanga. Ukon, kaangay sa shining willow kag pussy willow, mahimo nga may malapad ini nga mga dahon.
Bisan pa nga may kapin sa 350 ka espesyi sang mga willow kag mga poplar, ang isa ka sahi sini masami nga nagakuha sing pinasahi nga igtalupangod—ang weeping willow. Ang isa pa ka espesyi, nga ginatawag nga goat willow, kilala bangod nagapamulak ini anay sing pinungpong nga mga bulak nga daw bulbol, antes mangdahon. Kon magtubo na kuno ining magagmay nga mga pinungpong, dali na lang ang tigpamulak.
Isa ka Daku nga Pamilya
Ang poplar nga mga kahoy pamilyar nga talan-awon sa Bohemia, ang rehiyon diin masapwan ang Prague, ang kapital sang Czech. May yara di-magkubos 35 ka espesyi sang poplar, tanan ini pamilya sang willow. Ang black poplar mahimo nga amo ang labing kinaandan, kag masami ini makita sa mga sapa kag sa mahun-og nga kagulangan sang Bohemia. Ang isa ka baridad sang black poplar nga ginatawag nga Lombardy ukon Italian poplar maligwis ang puno nga may mga sanga nga nagatuwas, nga nagatubo malapit sa lawas sang kahoy. Ining matahom nga kahoy mahimo magtaas sing 35 metros, pareho kataas sang 11 ka panalgan nga bilding! Ang mga Italian poplar makita man sa higad sang mga dalan, nga nagapatahom sang kaumhan, labi na gid sa tigragas kon ang mga dahon masili nga dalag.
Ang mga aspen isa pa ka sahi sang poplar. Indi ini mataas, kag mas maligwis ang punta sang kahoy. Ang mga aspen may isa pa ka talalupangdon nga karakteristiko—sa dupoydupoy pa lang sang hangin nagawagayway na ang mga dahon sini.
Mga Willow sa Biblia?
Ayhan wala mo ginahunahuna nga ang kahoy nga poplar nagatubo man sa malayo nga bagatnan subong sang Natung-an nga Sidlangan. Apang, ginalaragway sang Biblia ang mga Israelinhon nga nagabitay sang ila mga arpa sa mga kahoy sang poplar sang gintapok sila sa Babilonia. (Salmo 137:2) Ngaa ginhimo nila ini? Bisan pa ang arpa isa ka instrumento nga ginagamit agod dayawon ang Dios, ang ginsubuan nga mga Israelinhon wala nagtokar sang ila mga arpa sa tion sining kapipit-an. (Isaias 24:8, 9) Sa Pulong sang Dios, ang poplar isa man sa mga kahoy nga ang mga sanga sarang magamit sa pagtukod sang mga payagpayag sa tion sang Piesta sang Pagtipon. (Levitico 23:40) Ginalaragway sang tulun-an sang Biblia nga Job ang walay kahadlok nga hippopotamus nga nagapuyo sa mga suba kag nagasiling nga “ang mga willow [ukon mga poplar, suno sa iban nga badbad] sa suba nagahandong sa iya.”—Job 40:22, The Jerusalem Bible.
Sa karon, ang mga kahoy nga poplar kag willow ginagamit sa nanuhaytuhay nga mga produkto nga ginabaligya. Masami nga ginagamit ang mga poplar sa paghimo sing veneer, plywood, mga dalagku nga kahon, mga karton, kag nanuhaytuhay nga mga produkto nga human sa papel. Ang kahoy nga willow ginapabaloran man tungod sa pagkamapuslanon sini. Ang mga craftsman nagalala sing mga alat nga human sa mahumok nga mga sanga sini. Ang willow matuod gid nga pamilya sang nanuhaytuhay nga mga kahoy!
[Retrato sa pahina 10]
Mga dahon sang aspen
[Retrato sa pahina 10]
Ang weeping willow
[Retrato sa pahina 10]
Ang lombardy poplar
[Retrato sa pahina 10]
Ang goat willow
[Retrato sa pahina 10]
Ang black poplar