Hais Lus Tseeb
“Ib leeg yuav hais lus tseeb rau ib leeg.”—XEKHALIYA 8:16.
1, 2. Ntxwg Nyoog tau ua dabtsi uas phom sij tshaj rau tibneeg?
TIBNEEG tsim tau ntau yam, xws li lub xov tooj, lub qhov muag teeb, lub tsheb, thiab lub tub yees uas ua rau neeg lub neej yoojyim tuaj. Tiamsis neeg kuj tsim tau tej uas phom sij heev thiab, xws li, hoob pob loj hoob pob me, luam yeeb, thiab tshuaj phom. Tiamsis muaj ib yam uas tseem phom sij tshaj tej ntawd huvsi uas twb muaj nyob ntev los lawm. Yam ntawd yog dabtsi? Yog kev dag! Kev dag yog thaum ib tug hais lus tsis tseeb los ntxias lwm tus. Thawj tus uas dag yog leejtwg? Nws yog dab Ntxwg Nyoog! Vim li no Yexus Khetos thiaj muab Ntxwg Nyoog hu ua “cov uas dag leej txiv.” (Nyeem Yauhas 8:44.) Thaum twg yog thawj zaug uas Ntxwg Nyoog dag?
2 Thawj zaug uas Ntxwg Nyoog dag yog nyob rau hauv lub vaj Edee. Thaum ntawd Adas thiab Eva nkawd tseem nyob kaj siab lug tso siab plhuav hauv lub Vaj Kaj Siab zoo zoo nkauj uas Yehauvas tsim. Vajtswv qhia rau nkawd tias “tsob ntoo uas pub kom paub qhov zoo qhov phem, [nkawd] tsis txhob noj cov txiv kiag li” nkawd thiaj tsis tuag. Xatas yeej paub tias yog Chiv Keeb 2:15-17; 3:1-5.
nkawd noj nkawd yeej yuav tuag, tiamsis nws tseem siv ib tug nab los hais rau Eva tias: “Neb yeej yuav tsis tuag.” Cov lus no yog thawj cov lus dag. Xatas hais ntxiv tias: “Vim [Vajtswv] paub tias neb noj tsob txiv ntoo ntawd thaum twg ces neb lub qhov muag yuav pom tseeb thaum ntawd mas neb yuav zoo ib yam li Vajtswv, yog paub qhov zoo qhov phem.”—3. (1) Xatas siab phem li cas? (2) Nws tej lus dag tsim tau teeb meem li cas?
3 Xatas siab phem kawg li, nws twb paub tias yog Eva ntseeg nws es noj lub txiv ces Eva yeej yuav tuag xwb xwb li. Tiamsis Xatas tseem ua kiag li ntawd. Eva thiaj tsis mloog Vajtswv lus, tom qab ntawd Adas kuj ua ib yam li Eva tau ua thiab. Thaum kawg nkawd thiaj tuag lawm. (Chiv Keeb 3:6; 5:5) Tsis tas li ntawd xwb, vim Adas tau ua txhaum, txojkev tuag thiaj “kis mus rau ib tsoom neeg txhua tus.” Phau Vajlugkub hais tias “txawm yog cov uas tsis tau ua txhaum ib yam li Adas los txojkev tuag kuj kav rawv” lawv. (Loos 5:12, 14) Vim li ntawd peb thiaj yog neeg txhaum thiab tsis tau nyob mus ib txhis li Vajtswv lub siab nyiam. Niaj hnub no peb thiaj nyob txog li “xya caum . . . yim caum xyoo” lawm xwb. (Ntawv Nkauj 90:10) Muaj tej no tshwm sim los raug tibneeg twb yog tim Xatas tej lus dag!
4. (1) Peb yuav tsum teb kom tau 3 lo lus nug twg? (2) Raws li Ntawv Nkauj 15:1, 2, leejtwg thiaj nrog tau Yehauvas sib raug zoo xwb?
4 Yexus hais tias: “[Xatas] tsis nyob hauv qhov tseeb vim nws tsis muaj qhov tseeb kiag li.” Xatas tseem phem li qub. Nws tseem niaj hnub “dag ntxias neeg thoob ntiajteb.” (Qhia Tshwm 12:9) Tiamsis peb tsis xav kom Xatas dag tau peb. Yuav kom Xatas dag tsis tau peb, peb yuav tsum teb kom tau 3 lo lus nug no: (1) Niaj hnub no Xatas dag ntxias tibneeg li cas? (2) Vim li cas tibneeg thiaj dag? Thiab (3) yuav ua li cas peb thiaj hais tau lus tseeb txhua lub sijhawm xwv peb thiaj tsis zoo li Adas thiab Eva nkawd es plam peb txojkev sib raug zoo nrog Yehauvas?—Nyeem Ntawv Nkauj 15:1, 2.
XATAS DAG NTXIAS TIBNEEG LI CAS
5. Niaj hnub no Xatas dag ntxias tibneeg li cas?
5 Peb yeej zam tau Xatas tej lus dag ntxias. Tus tubtxib Povlauj hais tias: “Peb twb paub nws tej tswvyim phem” lawm. (2 Khaulee 2:11) Peb paub tias Xatas yog tus uas kav tag nrho lub qab ntuj no, tsis hais tej kev ntseeg cuav, tej tseem fwv uas coj tsis ncaj, thiab tej kev lag luam uas siab hlob. (1 Yauhas 5:19) Tej zaum lawv muag tej yam uas twb tsis zoo rau peb los lawv tshaj tawm tias lawv qhov yog qhov zoo tshaj kom peb yuav. Ib txhia kuj ua txuj tshaj tawm kev lag luam tiamsis lawv dag noj dag haus xwb. Xatas yog tus kav tag nrho cov uas muaj hwjchim thiab ua nom ua tswv, lawv thiaj “txawj dag” ib yam li nws.—1 Timaute 4:1, 2.
6, 7. (1) Vim li cas hajyam tsis zoo rau cov thawj coj kev ntseeg dag? (2) Koj hnov tej thawj coj kev ntseeg dag li cas xwb?
6 Thaum tej thawj coj kev ntseeg hais lus dag, hajyam tsis zoo. Yog vim li cas? Rau qhov yog leejtwg ntseeg lawv tej kev qhia cuav es mus ua tej yam uas Vajtswv ntxub ces tus ntawd yuav plam txojsia ib txhis tsis kawg. (Hauxeya 4:9) Yexus yeej paub tias cov thawj coj uas nyob rau nws tiam dag ntxias tibneeg heev. Nws thiaj hais kiag rau lawv tias: “Nej cov xibhwb qhia Vajtswv kevcai thiab cov Falixai uas ncauj lus zoo siab phem, nej yuav raug txom nyem lauj! Nej hla hiavtxwv hla nruab nqhuab mus xwv thiaj coj tau ib tug twg los ntseeg nej kevcai, tiamsis thaum nws ntseeg lawd nej tseem ua rau nws [poob mus rau Kehena],” uas yog txojkev puam tsuaj mus ib txhis. (Mathai 23:15) Yexus hais tias cov thawj coj kev ntseeg cuav zoo nkaus li lawv txiv Ntxwg Nyoog uas yog “tus tua neeg.”—Yauhas 8:44.
7 Niaj hnub no kuj muaj cov thawj coj kev ntseeg coob heev. Neeg muab lawv hu ua xibhwb, txiv plig, lanpi, lossis lwm lub npe meej mom. Lawv zoo ib yam li cov Falixai txheej thaud vim lawv tsis qhia qhov tseeb hauv Vajtswv Txojlus rau tibneeg. Lawv “muab txojkev tseeb uas hais txog Vajtswv los pauv txojkev dag.” (Loos 1:18, 25) Lawv dag tias muaj ntuj tawg, neeg muaj ntsuj plig, neeg txawj mus thawj thiab, thiab Vajtswv yeej pom zoo rau txivneej yuav txivneej, pojniam yuav pojniam.
8. Tsis ntev xwb tej nom tej tswv yuav dag li cas, tiamsis peb yuav tsum ua li cas?
8 Tej nom tej tswv kuj dag ntxias tibneeg yuam kev thiab. Tsis ntev xwb lawv yuav dag sawvdaws thoob ntiajteb tias: “Nyob tiaj nyob tus nyob tso siab plhuav.” Tiamsis “thaum ntawd ntag kev puam tsuaj yuav los raug lawv tamsid.” Yog li ntawd, peb yuav tsum tsis txhob ntseeg tej nom tswv thaum lawv hais tias yuav zoo zuj zus tuaj. Qhov tseeb tiag peb “yeej paub tias [Yehauvas] hnub ntawd yuav los yam li tub sab tuaj hmo ntuj.”—1 Thexalaunika 5:1-4.
UA CAS TIBNEEG DAG
9, 10. (1) Ua cas tibneeg thiaj dag, thiab thaum kawg zoo li cas? (2) Peb yuav tsum nco ntsoov li cas txog Yehauvas?
9 Niaj hnub no tsis yog tej neeg uas muaj hwjchim thiaj dag xwb. Ib tsab ntawv, “Why We Lie” (Vim Li Cas Peb Dag) hauv ib phau ntawv tshawb txujci hais tias tej neeg tshawb fawb pom tias tsis muaj ib tug twg uas tsis dag. Lawv hais tias tibneeg txhua tus yeej yuav tsum dag. Lawv xav tias tsis txhaum dabtsi. Tibneeg dag los tiv thaiv lawv tus kheej, dag kom lwm tus tsis txhob paub tej kev phem kev txhaum uas lawv tau ua. Lawv kuj dag kom tau nyiaj tau txiaj lossis kom tau tej yam uas lawv ntshaw. Zaj ntawd kuj hais ntxiv tias ib txhia neeg yeej tsis ntshai dag “cov lawv tsis paub, cov lawv nrog ua haujlwm, lawv cov phoojywg, thiab cov lawv hlub.”
Tibneeg dag tau tibneeg, tiamsis tibneeg yeej dag tsis tau Yehauvas
10 Vim lawv ib leeg pheej dag ib leeg lawv thiaj tsis sib ntseeg siab, thiab tsis muaj kev sib raug zoo nrog leejtwg li lawm. Xav li no, yog ib tug pojniam mus deev hluas es dag rau nws tus txiv, thaum tus txiv paub lawd tus txiv yuav tu siab npaum cas. Lossis tus pojniam yuav nyuaj siab npaum cas yog nws tus txiv ua nruj ua tsiv thiab cem nws thiab cov menyuam hauv tsev, tiamsis ua txuj ua zoo zoo rau lawv thaum muaj lwm tus nyob ntawd. Cov neeg uas zoo li no dag tau tibneeg, tiamsis peb yuav tsum nco ntsoov Henplais 4:13, TMZ.
tias lawv yeej dag tsis tau Yehauvas. Phau Vajlugkub hais tias “tsis muaj ib yam dabtsi uas neeg yuav muab ntis tau tsis pub Vajtswv pom.”—11. Anania thiab Xafila nkawd tus qauv qhia li cas rau peb? (Saib thawj daim duab hauv zaj no.)
11 Nyob hauv phau Vajlugkub, muaj ib nkawm niam txiv Khixatia uas Ntxwg Nyoog ntxias tau dag Vajtswv. Nkawd yog Anania thiab Xafila. Nkawd muab nkawd tej qhov txhia chaw ib txhia muag thiab dag rau cov tubtxib tias nkawd nqa tag nrho cov nyiaj tuaj rau lawv. Tiamsis qhov tseeb, nkawd twb qee cov nyiaj ntawd ib co cia lawm. Nkawd dag vim nkawd xav tau ntsej muag. Tiamsis Yehauvas paub tias nkawd dag xwb, nws thiaj rau txim rau nkawd.—Tubtxib Tes Haujlwm 5:1-10.
12. Yuav ua li cas rau cov neeg siab phem uas dag lwm tus es tsis ntxeev dua siab tshiab, thiab yog vim li cas?
12 Yehauvas xav li cas txog cov neeg dag? Txhua tus neeg siab phem uas dag lwm tus es tsis kam ntxeev dua siab tshiab, Yehauvas yuav muab pov rau hauv “lub pas hluav taws leej faj” ib yam li pov Xatas, uas yog yuav raug puam tsuaj mus ib txhis. (Qhia Tshwm 20:10, NN; 21:8; Ntawv Nkauj 5:6) Yog vim li cas? Rau qhov Yehauvas saib cov neeg dag zoo li nws saib “cov neeg uas ua phem ua qias.”—Qhia Tshwm 22:15, TMZ.
13. Yehauvas zoo li cas, thiab qhov ntawd txhawb kom peb ua li cas?
13 Peb paub tias Yehauvas “tsis yog neeg uas yuav hais dag” thiab “Vajtswv tsis txawj dag.” (Xwm Txheej Taug Kev 23:19; Henplais ) Yehauvas ntxub tus “nplaig dag.” ( 6:18Paj Lug 6:16, 17) Yog peb xav ua kom haum Yehauvas siab, peb yuav tsum hais lus tseeb. Peb “ib leeg tsis txhob dag ib leeg.”—Khaulauxi 3:9.
PEB “HAIS LUS TSEEB”
14. (1) Cov tseem Khixatia coj txawv kev ntseeg cuav li cas? (2) Piav lub hauv paus ntsiab lus hauv Luka 6:45.
14 Cov tseem Khixatia coj txawv tej kev ntseeg cuav. Lawv coj txawv li cas? Peb “hais lus tseeb.” (Nyeem Xekhaliya 8:16, 17.) Povlauj hais tias: “Peb ua rau sawvdaws pom tias peb yog cov uas ua koom tu Vajtswv” vim “peb hais lus tseeb.” (2 Khaulee 6:4, 7) Yexus hais tias tibneeg “hais tej uas muaj puv nkaus hauv lub siab tawm los.” (Luka 6:45) Qhov no txhais tias tus neeg ncaj ncees hais lus tseeb tawm hauv lub siab dawb paug tuaj. Nws hais tseeb rau cov uas nws tsis paub, cov uas nws nrog ua haujlwm, nws cov phoojywg, thiab nws tsev neeg. Cia peb kawm seb peb yuav tau ua li cas thiaj qhia tias peb xav ua ncaj rau txhua fab.
Koj puas pom tus muam no qhov teeb meem? (Saib nqe 15, 16)
15. (1) Vim li cas tsis zoo rau peb ua 2 lub siab? (2) Dabtsi yuav pab tau cov hluas kom txhob xyaum lawv cov npoj? (Saib cov lus hauv qab taw qhia.)
15 Yog koj yog ib tug hluas, tej zaum koj yuav xav kom koj cov npoj nyiam koj. Twb yog vim li no, ib txhia hluas thiaj ua 2 lub siab. Lawv coj zoo zoo tas zog thaum nyob hauv tsev thiab nyob tom koom txoos, tiamsis thaum lawv mus hauv Is Taws Nej lossis thaum nrog cov uas tsis teev tiam Yehauvas mas lawv coj txawv kawg li. Lawv hnav tej tsoos tsis raug muag, hais lus phem, mloog tej nkauj phem, haus yeeb haus tshuaj, qaug dej qaug cawv, nyiag tham hluas nkauj hluas nraug, thiab ua lwm yam kev phem kev qias. Lawv dag lawv niam lawv txiv, dag lawv cov kwvtij nkauj muam, thiab dag Yehauvas. (Ntawv Nkauj 26:4, 5) Tiamsis Yehauvas yeej paub thaum peb ua txuj hwm nws tiamsis ho mus ua tej uas nws ntxub. (Malakau 7:6) Zoo dua rau peb ua raws li zaj paj lug no: “Tsis txhob cia koj lub siab khib cov uas muaj txim, tiamsis yuav tsum ua koj lub neej hwm thiab paub ntshai [Yehauvas] tas hnub tas hmo li.”—Paj Lug 23:17. * (Saib cov lus hauv qab taw qhia.)
16. Thaum peb rau npe ua haujlwm puv ntoob rau Yehauvas, peb yuav tau qhia li cas?
16 Yog koj xav ua ib tug tho kev lossis xav ua haujlwm puv ntoob rau Yehauvas, xws li mus Npe-ee ces koj yuav tau rau npe ua ntej. Thaum koj rau npe, tseem ceeb uas koj qhia qhov tseeb txog koj tus kheej. Xws li, koj puas muaj mob dabtsi, koj nyiam tej kev lomzem zoo li cas, thiab koj puas ua lub neej dawb huv. (Henplais 13:18) Ua li, yog koj tau ua tej uas Yehauvas ntxub lossis tej uas ua rau koj lub siab pheej nkaug koj ne? Koj puas tau mus nrog cov txwj laus tham? Yog tsis tau, cia li mus cuag lawv. Cov txwj laus thiaj pab tau koj teev tiam Yehauvas kaj siab lug.—Loos 9:1; Kalatia 6:1.
17. Yog cov uas tsim txom peb nug txog peb cov kwvtij, peb yuav teb li cas?
17 Yog koj nyob hauv ib lub tebchaws uas txwv peb tes haujlwm es luag ntes tau koj thiab nug txog koj cov kwvtij, koj yuav ua li cas xwb? Puas tsim nyog koj qhia txhua Laj Lim Tswvyim 3:1, 7; Mathai 27:11-14) Yog peb raug li Yexus, peb yuav tau xyuam xim thiab ua neeg ntse, peb thiaj tsis ua rau peb cov kwvtij raug teeb meem.—Paj Lug 10:19; 11:12.
yam uas koj paub rau lawv? Yexus ua li cas thaum ib tug tswv xeev Loos nug nws? Yexus ua raws nkaus li lub hauv paus ntsiab lus no: “Muaj caij nyob twjywm thiab muaj caij hais lus.” Tej lub sijhawm nws thiaj tsis hais ib los li! (Thaum twg zoo rau koj nyob twjywm thiab thaum twg zoo rau koj qhia qhov tseeb tag nrho? (Saib nqe 17, 18)
18. Yog cov txwj laus nug peb txog ib tug kwvtij twg, peb lub luag haujlwm yog li cas?
18 Ua li, yog koj paub tias ib tug hauv lub koom txoos tau ua txhaum loj es cov txwj laus los nug koj txog tus ntawd, koj yuav ua li cas? Yog tus ntawd yog koj ib tug phoojywg lossis ib tug txheeb ze koj ne? Phau Vajlugkub hais tias: “Tus uas hais tseeb nws ua timkhawv ncaj.” (Paj Lug 12:17; 21:28) Yog li ntawd, koj lub luag haujlwm yog qhia qhov tseeb rau cov txwj laus, tsis txhob zais ib yam dabtsi li. Cov txwj laus muaj tes haujlwm saib xyuas lub koom txoos kom dawb huv. Tsim nyog lawv paub qhov tseeb xwv lawv thiaj paub pab tus ntawd rov sib raug zoo nrog Yehauvas.—Yakaunpau 5:14, 15.
19. Zaj tom ntej peb yuav kawm txog dabtsi?
19 Davi thov Yehauvas tias: “Koj yeej xav yuav qhov tseeb hauv nruab siab.” (Ntawv Nkauj 51:6) Davi paub tias tej uas nyob hauv nruab siab yog tej uas tseem ceeb tshaj. Cov tseem Khixatia “ib leeg yuav hais lus tseeb rau ib leeg” txhua lub sijhawm. Ib qho ntxiv uas qhia tias peb txawv ntawm tej kev ntseeg cuav yog qhov uas peb qhia qhov tseeb hauv phau Vajlugkub. Zaj tom ntej, peb yuav kawm seb thaum peb mus qhia Vajlugkub peb yuav ua li ntawd li cas.
^ nqe 15 Mus saib phau ntawv 10 Txojkev Pab Rau Cov Hluas, lo lus nug 6, “Yuav Ua Cas Thiaj Tsis Raug Tej Npoj Txw?” thiab mus saib phau ntawv Questions Young People Ask—Answers That Work, Volume 2, tshooj 16, “A Double Life—Who Has to Know?”