Wo Man Ṣi?
Eju ijighere bokọ wun ọlaṣẹ ira Itiopia rẹn winọrọn gua ti Filip gba rẹn ma a?
ỌFỌ grik ti a yidẹ gba da “ijighere” ni Baibol New World Translation nemi soro gbẹ ijighere eju ikẹnẹkun toro. (Uṣe 8:28, 29, 38) Dẹreke, o gha ṣiṣi gin ira Itiopia rẹn winọrọn gua ijighere ti o jọlọ la ju ijighere ogun tie tie ghaan wẹrẹ ti a gba sa ogure. Di ẹnẹ ko urun bọbọ ti o lẹghẹ ẹnẹ gin wẹrẹ ni uro.
Ira Itiopia we ka ṣe ọlaṣẹ kporo ti o gua oroko gidijẹ rẹn. “Ọnọkẹnrẹn we ka ṣe ọlaṣẹ ti o ka bejuto uwa Ọlaja Itiopia.” (Uṣe 8:27) Ẹri Itiopia ira ẹghaarẹ jọlọ la gba lu ubo ti ẹnẹ man ni Sudan ni onuwe biri ubo ti o ri ju ni ẹwẹlẹ alẹ Ijipt ti onuwe. O wu gin o nemi ṣe gin ee ṣe ijighere ọkan we owun ẹdẹma we lo gbẹ ugua ro dede, ee nẹ iyan gin o gbe ẹrun gidijẹ ni ugua ti o ri we. Ijighere bọbọ ti a ka lo ni ọru ọdọn ọṣọgua gba gbe irẹye, ka nẹ ẹsẹn mẹẹrẹn biri ubo ti a bo, ti a ka ṣikalẹ ni. “Ijighere eju eyiwe ka nẹ ubo ti o jọlọ funọ ti a ka ko ẹrun biri urun mirẹn ni. Eyi ka lẹghẹ ugua we gba rọ oniye ara, ti o nemi lẹghẹ gbẹ a gba nemi gua re ubo ti o ri,” ṣiṣi biri a ya a ni iwe Acts—An Exegetical Commentary.
Ira Itiopia we winọrọn rọ iwe ti Filip gba rẹn ma a. Ita we gin “Filip ka sa gba buruu, o ka gbọ ti won gba rọ iwe Ukọ Oriṣẹ Aisaya.” (Uṣe 8:30) Ijighere ti a gba gbe irẹye biri ẹrun ee ka nemi sa gẹrẹrẹ. Teri ijighere we winọrọn gua dẹndẹn, o wa lẹghẹ ọlaṣẹ we gba nemi rọ iwe, gbẹ Filip gba nemi gba ẹsẹn sa ma a.
Ọlaṣẹ we “ka gin di Filip gun ijighere rẹn gba ṣikalẹ tin wun.” (Uṣe 8:31) Ni ijighere ti a gba sa ogure, di aghan ti o gua a ka soro. Gbẹ ijighere ti a gba gbe irẹye biri ẹrun dẹ, ayẹ wa winọrọn gbẹ ọlaṣẹ rẹn biri Filip gba nemi ṣikalẹ.
Teri urun ti iwe Uṣe origho 8 gin, biri urun mirẹn ti a fẹ alẹ ro ni ita ẹnẹ irẹye, iwe ẹkọ ẹnẹ bọbọ ti a ṣe lẹfun ti ee te kpẹ we nẹ ifoto ọlaṣẹ ira Itiopia we gba gua ni ijighere ti o la, okpinju ijighere tie tie ti a ka lo ni ogun wẹrẹ ogure.