Ukiut tusindillit pingajuat qaqugu aallartissava?
Ukiut tusindillit pingajuat qaqugu aallartissava?
TUSARNIKUUIUK ukiut tusindillit pingajuat ukiumi 2000-imi aallartinnani, 2001-imili aallartissasoq? Tamanna ilumoortortaqarpoq. Oqarutta Jesus Kristus ukiumi 1-imi u.n.s. inunngorsimasoq, soorlu siornatigut taama isumaqartoqarsimasoq, taava decembarip 31-ani 2000-imi (1999-imiunngitsoq) ukiut tusindillit aappaat naassaaq, januaarillu aallaqqaataa 2001-imi ukiut tusindillit pingajuat aallartissalluni. * Ullumikkulli ilisimatuut amerlanersaasa isumaqatigiissutigaat Jesus ukiumi 1-imi u.n.s. inunngorsimanngitsoq. Taavami qanga inunngorpa?
Jesus qanga inunngorpa?
Biibilimi allassimanngilaq qangarpiaq Jesus inunngorsimanersoq. Allassimavorli Jesus ’Herodes kunngiutillugu’ inunngortoq. (Matîuse 2:1) Biibilimik misissueqqissaartartut amerlasuut isumaqarput Herodes ukiumi 4-mi u.n.s. toqusimasoq, Jesusilu tamatuma siorna inunngortoq, immaqa ukiumi 5-imi 6-imiluunniit u.n.s. Herodesip toquffia oqaluttuarisaanermik atuakkiortup juutiusup Josefusip ukiuni hundredelinni siullerni inuusup paasissutissiinera tunngavigalugu aalajangerpaat. *
Josefus naapertorlugu kunngi Herodes qaammatip pulanerata kinguninngua toqusimavoq. Biibilimik misissueqqissaartartut ilaasa ukiumi 4-mi u.n.s. marsip 11-ani qaammatip ilaannakuusumik pulanera Herodes ukiumi tamatumani toqusimaneranut uppernarsaataatippaat. Kisianni ukiumi 1-imi u.n.s. januaarip 8-ani qaammat tamakkerluni pulavoq, decembarillu 27-ani ilaannakuumik pulalluni. Josefusip ukiumi 1-imi u.n.s. qaammatip pulanerisa ilaat imaluunniit ukiumi 4-mi u.n.s. pisimasoq innersuussutigineraa nalunarpoq. Taamaattumik ukioq Herodesip toquffia aalajangerniarlugu Josefusip allassimasai tunngavigineqarsinnaanngillat. Tunngavigineqarsinnaagaluarpataluunniit paasissutissat suli amerlanerusut pisariaqarput ukioq Jesusip inunngorfia aalajangerniassagutsigu.
Lúkarse 3:1, 2) Oqaluttuarisaanermi paasissutissat uppernarsarpaat Tiberius ukiumi 14-imi u.n.k. septembarip 15-ani kaasarinngortinneqartoq. Tamanna isumaqarpoq ukiut naalakkersuiffiisa 15-iat ukiup 28-p naalerneraniit 29-p naalerneranut ingerlassimasoq. Johannes tamatuma nalaani kiffartulersimavoq, Jesusilu qaammatit arfinillit tamatuma kingorna kiffartulersimagunarluni. (Lúkarse 1:24-31) Tamatuma paasissutissallu allat takutippaat Jesus ukiumi 29-mi u.n.k. ukiakkut kiffartulersimasoq. * Biibilimi allassimavoq taamani ’30-t missiliorlugit ikioqartoq’. (Lúkarse 3:23) Ukiumi 29-mi ukiami 30-nik ukioqaruni, ukiumi 2-mi u.n.s. ukiakkut inunngorsimassaaq. Ukiumi 2-mi u.n.s. ukiaq aallarnerfigalugu ukiut 2000-t naatsorsorutsigik (eqqaamassavarput ukioqanngimmat 0-imik taaneqartumik; tassa ukiumiit 2-miit u.n.s. 1-mut u.n.k. ukiut marluk qaangiupput) paasissavarput 1999-imi ukiakkut ukiut tusindillit aappaat naasimasoq ukiullu tusindillit pingajuat aallartittoq.
Jesusip inunngorneranik nalunaajaatit tatiginarnersaat Biibilimi nassaassaapput. Tassani oqaluttuap isumassarsiarititaasup takutippaa Jesusip illua, Johannes Kuisisoq, ’kaasarip Tiberiusip naalagaassusiata ukiuisa 15-ianni’ pruffiititut saqqummersoq. (Tamanna pingaaruteqarpa? Assersuutigalugu ukiut tusindillit pingajuata aallartinnerani Jesusip ukiuni tusindini naalakkersuinissaa sarĸúmersitat-ni eqqaaneqartoq aallartissava? Naamik. Biibilimi sumiluunniit ukiut tusindillit pingajuat Kristusip ukiuni tusindini naalakkersuinissaanut attuumassuteqartinneqanngilaq.
Jesusip ajoqersukkani mianersoqqusimavai ukiut aalajangersimasut eqqarsaatigivallaaqqunagit. Ima oqarfigai: ’Ilissinnut nalunaariaqanngilaq qaquguluunniit qanoq ilisukkulluunniit pissasoq, Ataatap pissaanermigut aalajangeriigaa.’ (apustilit suliait 1:7) Jesus tamanna sioqqullugu oqarsimavoq nammineq nalugini qaqugu Guutip pissutsinik aaqqissuussaanermut ajortumut matumunnga eqqartuussinini naammassissaneraa taamaalillunilu Kristusip ukiuni tusindini naalakkersuinissaa aqqutissiorlugu. Ima oqarpoq: ’Ullussamik taassuminnga ullulluunniit qanoq ilinissaanik ilisimasoqanngilaq, inngililluunniit qilammiittut ernerulluunnimmi ilisimanngilaat; Ataatama kisimi nalunngilaa.’ — Matîuse 24:36.
Ilimagisinnaavarput Kristus inuttut inunngornerminit ukiut 2000-rpiaat qaangiunneranni tikiuteqqissasoq? Naamik. Jesusip nalusimassanngilaa qanga inunngorsimanerluni, soorunalimi piffissamit tassanngaaniit ukiut 2000-t kisissinnaavai. Taamaattorli tikiuteqqiffissami ’ullussaa ullulluunniit qanoq ilinissaa’ ilisimanngilaa. Qaqugu tikiuteqqissanerluni ullormik aalajangersimasumik tikkuussinissaa imaannaanngitsuusimavoq. ’Qaquguluunniit qanoq ilisukkulluunniit pinissaa’ Ataatap pissaaneraniippoq. Jehovap piffissamik pilersaarusiani tamanna kimulluunniit paasitissimanngilaa.
apustilit suliait 1:8; Matîuse 28:19, 20.
Jesus aamma peqqusisimanngilaq ajoqersukkami sumiiffimmi aalajangersimasumi utaqqissagaanni. Katersuutissanngillat, utaqqiinnarlutillu kisianni ’nunarsuup isuanut allaat’ siammarlutik inunnik inuiannit tamaneersunik ajoqersuganngortitsissapput. Peqqussut tamanna Jesusip allanngortissimanngisaannarpaa. —Ukiunut tusindilinnut neriulluaataat pakatsisitsissappat?
Taamaattorli upperisarsiortut fundamentalistiusut ilaat ukiumut 2000-imut neriulluartorujussuupput. Upperaat Biibilimi sarĸúmersitat-ni siulittuutigineqartut ilaat qaammatini tulliuttuni assersuutaanatik piviusunngussasut. Allaat ilaat isumaqarput piviusunngornerannut namminneq pingaaruteqassallutik. Assersuutigalugu tikkuarpaat sarĸúmersitat 11:3, 7, 8-mi, nalunaajaasut marluk ’illorpassuaqarfimmi angisuumi anersaakkut ittumik Sodomamik Egyptenimillu taaneqartumi Naalakkamik kikiattugaaffiani’ siulittuisussat pillugit siulittuut. Nalunaajaasut taakkua marluk oqaluussinertik naammassikkunikku nersummit itinersuarmit qaqisumit toqunneqassapput.
The New York Times Magazine-imi 27. decembari 1998-imoortumi nalunaarusiaq naapertorlugu upperisarsioqatigiinnut siuttuusup „malinnitsini oqaluttuussimavai nammineq tassaalluni nalunaajaasut taakkua, nunarsuup aserornissaanik Naalakkallu tikiuffissaanik nalunaajaaqquneqartut, kingornalu Jerusalemip aqqusernini Satanimit toqunneqartussat, arlaat “. Israelimi oqartussaasut isumakuluutigimmassuk paasinarpoq. Ernumassutigaat ingasaassiniartut ilaasa siulittuut namminneq „eqquutitinnialeqinammassuk “, allaat sakkuaannermik kinguneqassagaluarpat. Guutili siunertami naammassinissaanut inunnit ’ikiorneqartariaqanngilaq’. Siulittuutit Biibilimiittut tamarmik Guutip piffissarititaani periaasialu naapertorlugu eqquutissapput.
sarĸúmersitat-ni allanneqarsimasut ’assersuutaapput’. sarĸúmersitat 1:1 naapertorlugu Jesusip ’kiffani’ (inuiaat tamaasa pinnagit) piumaartussanik nalunaarfigerusussimavai. sarĸúmersitat paasissagunikkik Kristusip kiffaasa, imaluunniit ajoqersugaasa, Guutip anersaava illernartoq, taassuma inunnut iluarisaminut tunniuttaq, pisariaqartippaat. sarĸúmersitat assersuutituunngitsoq paasineqartussaagaluarpata allaat inuit uppinngitsut atuarlugit paasisinnaassagaluarpaat. Taamaakkaluarpat paasiniarlugit kristumiut Guutip anersaava illernartoq qinnutigisariaqassanngikkaluarpaat. — Matîuse 13:10-15.
Soorlu paasereeripput Biibilimi takutinneqarpoq Jesusip inunngorneraniit ukiut tusindillit pingajuat 1999-imi ukiakkut aallartissimasoq, piffissarlu tamanna, 2000-milu 1. januaari, imaluunniit 2001-imi 1. januaari, immikkut pingaaruteqanngitsut. Kisianni kristumiut ilumoortut ukiut tusindillit aalajangersimasut soqutigaat. Ukiut tusindillit pingajuat pineqanngimmat taava ukiut tusindillit sorliit pineqarpat? Tamanna allaaserisami tulliuttumi nassuiarneqassaaq.
[Quppernerup ataani ilanngussat]
^ imm. 2 Takuuk ungalusaq „2000 imaluunniit 2001?“ qupperneq 5-imiittoq.
^ imm. 4 Ilisimatuut taakkua naatsorsuisarnerat naapertorlugu ukiut tusindillit pingajuat 1995-imi 1996-imiluunniit aallartippoq.
^ imm. 6 Qinerlerfissiami Indsigt i Den Hellige Skrift-imi atuagaq 1-imi, qupperneq 890-91, Jehovap Nalunaajaasuinit naqititerneqartumi, amerlanerusunik paasissutissaqarpoq.
[Qupp. 5-mi ungalusaq]
Ukioq 2000 imaluunniit 2001?
Paasiniarlugu sooq ilaat oqartartut Jesusip inunngorneraniit ukiut tusindillit pingajuat 1. januaari 2001-imi aallartitussaaq ima assersuusiorsinnaavugut: Takorlooriaruk atuagaq 200-nik quppernilik atuarlugu. Qupperneq 200 atualerukku quppernerit 199-it atuareersimassavatit ataaserlu suli amigaatigalugu. Aatsaat quppernerup 200-p naggataa atuareerukku naassavat. Tamatumunnga assinguvoq 31. decembari 1999-imi ukiut tusindillit makkua ukiuisa 999-it qaangiunnissaat. Aatsaalli ukioq ataaseq qaangiuppat ukiut tusindillit makku qaangiutissapput. Naatsorsuineq tamanna naapertorlugu ukiut tusindillit tulliuttut 1. januaari 2001-imi aallartissapput. Soorluli allaaserisami matumani takutinneqartoq, tamanna isumaqanngilaq ulloq taanna Jesusip inunngorneraniit ukiut 2000-it qaangiussimassasut.
[Qupp. 6-mi ungalusaq]
Kristusip inunngornera aallarnerfigalugu ukiunik naatsorsuisarneq
Ukiut 500-kkut u.n.k. aallartilerneranni paavi Johannes I-ip mattuttoq Dionysius Exiguus suliassissimavaa ullunik naatsorsuisarnilioqqullugu oqaluffeqarfiit qaqugu poorskissanersoq qanoq naatsorsorsinnaaniassammassuk.
Dionysiusip suliaq aallartippaa. Kingumut naatsorsuivoq Jesusip toqunerata siornanut ukiumut Jesusimut inunngorfigisorisaminut, taavalu piffissamit tassanngaanniit ukiut normulersorlugit. Dionysiusip Jesusip inunngornerata kingorna ukiut A. D.-mik taavai (anno Domini, isumaqartoq „Naalakkap ukiuani“). Dionysiusip ukiut tamaasa qaqugukkut poorskertarnissaanik tutsuginartumik naatsorsuisarniliuinnarniaraluarluni Kristusip inunngornera aallarnerfigalugu ukiunik naatsorsuisarneq piaarinaatsoornikkut atuutilersippaa.
Misissueqqissaartartut amerlanersaasa isumaqatigiissutigigaluaraat Dionysiusip naatsorsuisarnermini aallaavigisaa Jesusip inunngorfigisimanngikkaa, ukiunik naatsorsueriaasiata pisimasut qanoq ilisukkut pisimanerinik imminnullu attaqatigiinnerinik paasitippaatigut.