နာ်န့ၢ်ယဟိဝၤယွၤ ဒီးအိၣ်မူတက့ၢ်
“သန့ၤနသးလၢယွၤလၢ နသးဒီဖျၢၣ်ညါတက့ၢ်. ဒီးသုတသန့ၤနသးလၢ နတၢ်ကူၣ်တၢ်ဆးဒၣ်နဲတဂ့ၤ.”—ကတိၤဒိ ၃:၅.
၁. ဘၣ်မနုၤအဃိ ပလိၣ်ဘၣ် တၢ်မၤမုာ်ထီၣ်က့ၤ ပသးလဲၣ်.
ပဝဲခဲလၢာ်န့ၣ် ပလိၣ်ဘၣ် တၢ်မၤမုာ်ထီၣ်က့ၤပှၤလီၤ. ဘၣ်သ့ၣ်သ့ၣ် ပတၢ်အိၣ်မူန့ၣ် ကပှဲၤဒီး တၢ်သူၣ်ကိၢ်သးဂီၤ, တၢ်သူၣ်ဟးဂီၤသးဟးဂီၤ မ့တမ့ၢ် တၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီတဖၣ်လီၤ. ဒီးပကတူၢ်ဘၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲ ခီဖျိလၢ ပအိၣ်ဒီးတၢ်ဆူးတၢ်ဆါ, ပသးပှၢ်ထီၣ် မ့တမ့ၢ် ပှၤလၢပအဲၣ်ဘၣ်အီၤတဂၤဂၤ သံအဃိလီၤ. ဒီးပဝဲတနီၤနီၤန့ၣ် ပှၤရ့ဒီးပှၤအၢအၢသီသီလီၤ. ပှၤလၢပခိၣ်ပဃၢၤသ့ၣ်တဖၣ် ဒံးယံာ်ဒံးအၢထီၣ်လီၤ. တၢ် ‘ဆၢကတီၢ်လၢ အကီအခဲ’ အံၤမ့ၢ်ဝဲတၢ်အုၣ်အသးလၢ ပအိၣ်မူဘၣ်လၢ “မုၢ်နံၤအခံကတၢၢ်” ဒီးတနံၤဘၣ်တနံၤန့ၣ် ပဘူးထီၣ်ဒီးဟီၣ်ခိၣ်သီလီၤ. (၂ တံၤမသ့း ၃:၁) ပအိၣ်ခိးလၢ ယဟိဝၤယွၤအတၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤ ကဟဲလၢပှဲၤထီၣ်န့ၣ် ယံာ်တ့ၢ်မးလံ. တကးဒံးဘၣ် ဘၣ်သ့ၣ်သ့ၣ် ပကထံၣ်ဘၣ် တၢ်ကီတၢ်ခဲ အါထီၣ်အါထီၣ်လီၤ. အဃိ ပဃုထံၣ်န့ၢ် တၢ်မၤမုာ်ထီၣ်က့ၤပသး ကသ့ဖဲလဲၣ်.
၂, ၃. (က) ဘၣ်ဃးဒီး ဝံဃဘးကူာ်န့ၣ် ပသ့ၣ်ညါဘၣ် တၢ်မနုၤလဲၣ်. (ခ) ဘၣ်မနုၤအဃိ ပဘၣ်မၤလိသကိး ဝံဃဘးကူာ်အဂ့ၢ်လဲၣ်.
၂ ခဲအံၤ ပကတဲသကိး လံာ်ဃဘးကူာ် ဒ်သိးပကသ့ၣ်ညါ တၢ်သံကွၢ် တဖျၢၣ်အံၤအတၢ်စံးဆၢလီၤ. လံာ်စီဆှံ တပာ်ဖျါထီၣ်န့ၢ်ပှၤ ဝံဃဘးကူာ်အတၢ်အိၣ်မူအဂ့ၢ် အါအါဘၣ်သနာ်က့ တၢ်ဂ့ၢ်လၢ အကွဲးဝဲတဖၣ်န့ၣ် ကဲထီၣ်တၢ်ဂံၢ်တၢ်ဘါလၢပဂီၢ် ဒိၣ်မးလီၤ. ဘၣ်သ့ၣ်သ့ၣ် ဝံဃဘးကူာ် အမံၤအခီပညီကမ့ၢ် “ဖိးဟုဃာ်အီၤ ဃံးဃံး” လီၤ. မံၤအံၤပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲ ကျဲလၢယဟိဝၤယွၤမၤမုာ်ထီၣ်ပှၤလီၤ. ကအဲၣ်ဒိးတဲဝဲ ယဟိဝၤယွၤ ဖိးဟုဃာ်ပှၤလၢ တၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံအပူၤ မ့တမ့ၢ်ဘၣ်န့ၣ် ကအဲၣ်ဒိးပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲ ပဖီၣ်ဃာ်ယဟိဝၤယွၤဃံးဃံးလီၤ. အဝဲတဲတၢ်ဒီးကစၢ်ယွၤဒီး သံကွၢ်ဝဲ တၢ်သံကွၢ်တနီၤလီၤ. ယဟိဝၤယွၤ ထိးဘၣ်ဝံဃဘးကူာ်အသး ဒ်သိးကကွဲးလီၤဝဲ အဝဲသ့ၣ်ခံဂၤ အတၢ်တဲသကိးတၢ်အဂ့ၢ်လီၤ. မ့ၢ်လၢယဟိဝၤယွၤ သ့ၣ်ညါဝဲလၢ တၢ်ဂ့ၢ်တဖၣ်အံၤ ကကဲဘျုးလၢပဂီၢ်အဃိလီၤ.—၃ လၢလံာ်စီဆှံအပူၤန့ၣ် ပထံၣ်ဘၣ်ဝံဃဘးကူာ်အဂ့ၢ် ထဲဒၣ်ဖဲ အဝဲတဲသကိးတၢ်ဒီး ယဟိဝၤယွၤ ဖဲအသူၣ်အုးသးအုး တဘျီအံၤန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ် လံာ်ဃဘးကူာ်န့ၣ် ပၣ်ဃုာ်လၢယွၤအကလုၢ်ကထါအ “တၢ်ကွဲးအသးတဘီလၢ်လၢ်” အကျါဒီး “ဘၣ်ကွဲးအသးလၢ ပဘၣ်တၢ်သိၣ်တၢ်သီအဂီၢ်, ဒ်သိးတၢ်ဝံသးစူၤ, ဒီးတၢ်မၤမုာ်ဘၣ်ဃးဒီး တၢ်ကွဲးအသးတဖၣ်သတးဒီး ပကအိၣ်ဒီးတၢ်မုၢ်လၢ်လီၤ.” (ရိမ့ၤ ၁၅:၄) လံာ်ဃဘးကူာ် ကဲဘျုးလၢ ပဂီၢ်ဒ်လဲၣ်. လံာ်ဃဘးကူာ် ကမၤစၢၤပှၤဒ်သိး ပကနၢ်ပၢၢ်ထီၣ်လၢ တၢ်နာ်န့ၢ်ယဟိဝၤယွၤန့ၣ် မ့ၢ်မနုၤလဲၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးပမ့ၢ်အိၣ်ဒီးတၢ်ကီတၢ်ခဲ ဒီးထံၣ်ဘၣ်တၢ်မၤကွၢ် ဒ်လဲၣ်ဂ့ၤဒ်လဲၣ်ဂ့ၤ ဝံအတၢ်စံးပာ်လၢ လံာ်ဃဘးကူာ်အပူၤန့ၣ် ကမၤစၢၤပှၤဒ်သိး ပပာ်ပသး မုာ်မုာ်ခုၣ်ခုၣ်ကသ့အဂီၢ်လီၤ.
ဃ့ဘါထုကဖၣ်ဆူ ယဟိဝၤယွၤအအိၣ်
၄. ဘၣ်မနုၤအဃိ ဝံဃဘးကူာ် အသူၣ်ကိၢ်သးဂီၤလဲၣ်.
၄ ဖး ဃဘးကူာ် ၁:၂, ၃ တက့ၢ်. ဃဘးကူာ်အိၣ်မူဘၣ်လၢ ဆၢကတီၢ်လၢ အကီအခဲဒိၣ်မးလီၤ. ပှၤလၢအခိၣ်အဃၢၤတဖၣ်န့ၣ် မၤတၢ်အၢတၢ်သီ, မၤဆူၣ်မၤစိးတၢ်အဃိ အဝဲသးအုးဒိၣ်မးလီၤ. အဝဲထံၣ်ဘၣ်ဝဲလၢ ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် ရ့လိာ်အသးအၢအၢသီသီ ဒီးတတီတလိၤဘၣ်န့ၣ်လီၤ. အဃိဝံဃဘးကူာ် ဆိကမိၣ်ဘၣ်ဝဲလၢ ‘ယဟိဝၤယွၤ ကမၤလီၤမၢ်ကွံာ်ဝဲ တၢ်အၢတၢ်သီတဖၣ် ဆံးယံာ်လဲၣ်, ဘၣ်မနုၤအဃိ ယဟိဝၤယွၤ ပျဲဝဲလၢ တၢ်အၢတၢ်သီတဖၣ်အံၤ ကအိၣ်ယံာ်ထဲအံၤညါလဲၣ်.’ အဝဲတူၢ်ဘၣ်ဝဲလၢ အမၤတၢ်တသ့နီတမံၤဘၣ်. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ အဝဲဃ့ကညးယဟိဝၤယွၤ လၢကမၤတၢ်တမံၤမံၤလီၤ. ဘၣ်သ့ၣ်သ့ၣ် ဝံဃဘးကူာ် ကဆိကမိၣ်ဘၣ်ဝဲလၢ ယဟိဝၤယွၤ တအံးထွဲကွၢ်ထွဲ အခ့အပှၤတဖၣ်လၢၤဘၣ် မ့တမ့ၢ် ယဟိဝၤယွၤတမၤဂ့ၤထီၣ် တၢ်အိၣ်အသးဘၣ်. မ့ၢ်နတူၢ်ဘၣ်ဒ်န့ၣ် တဘျီဘျီဧါ.
ဒ်သိးပကတဲဘၣ် ယဟိဝၤယွၤလၢ ပတၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီတဖၣ် မ့တမ့ၢ် ပတၢ်သးဒ့ဒီတဖၣ်အဂီၢ် ပတလိၣ်ဘၣ်ယိၣ်တၢ်ဘၣ်
၅. ပမၤလိန့ၢ် တၢ်မနုၤလၢ လံာ်ဃဘးကူာ်အပူၤလဲၣ်. (ကွၢ်တၢ်ဂီၤလၢ တၢ်မၤလိအခီၣ်ထံးတက့ၢ်.)
၅ မ့ၢ်လၢဝံဃဘးကူာ် တနာ်န့ၢ်ယဟိဝၤယွၤ ဒီးအတၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤလၢၤဘၣ်အဃိ အဝဲသံကွၢ်ဝဲ တၢ်သံကွၢ်တဖၣ်အံၤန့ၣ်ဧါ. တမ့ၢ်ဒ်န့ၣ်ဘၣ်. ဝံဃဘးကူာ်အိၣ်ဒီး တၢ်သးဒ့ဒီဒီးတၢ်ကီတၢ်ခဲအဃိ အဝဲဃ့တၢ်မၤစၢၤလၢ ယဟိဝၤယွၤအအိၣ်လီၤ. ခီဖျိလၢ အဝဲမၤဝဲဒ်န့ၣ်အဃိ အဝဲပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲလၢ အတဟ့ၣ်ၡူကွံာ်အတၢ်မုၢ်လၢ်ဘၣ် ဒီးနာ်ဒံးဝဲယဟိဝၤယွၤလီၤ. ဝံဃဘးကူာ် ဘၣ်ယိၣ်တၢ်သပှၢ်တၢၢ်ဒီး အသးဒ့ဒီလီၤ. အဝဲတနၢ်ပၢၢ်ဝဲလၢ ဘၣ်မနုၤအဃိ ယဟိဝၤယွၤ အိၣ်ခိးဝဲတၢ်ဆၢကတီၢ်လၢ ကမၤဘၣ်ဂီၢ်က့ၤတၢ်ဂ့ၢ်ကီတဖၣ် ဒီးပျဲဝဲလၢ အဝဲကတူၢ်ဘၣ် တၢ်ကီတၢ်ခဲတဖၣ် ထဲအံၤညါလဲၣ်န့ၣ်လီၤ. ယဟိဝၤယွၤမၢဝဲ ဝံဃဘးကူာ်ကွဲးလီၤဝဲ အတၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီတဖၣ်အဂ့ၢ် ဒ်သိးကသိၣ်လိပှၤ တၢ်မၤလိလၢ အရ့ဒိၣ်တခါန့ၣ်လီၤ. ဒ်သိးပကတဲဘၣ် ယဟိဝၤယွၤလၢ ပတၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီတဖၣ် မ့တမ့ၢ် ပတၢ်သးဒ့ဒီတဖၣ်အဂီၢ် ပတလိၣ်ဘၣ်ယိၣ်တၢ်ဘၣ်. လၢတၢ်န့ၣ်အလီၢ် အဝဲအဲၣ်ဒိးလၢ ပကတဲဘၣ်အီၤလၢ ပတၢ်တူၢ်ဘၣ်တဖၣ် စံးထီၣ်ပတြၢၤ ၅၀:၁၅; ၆၂:၈) ကတိၤဒိ ၃:၅ ဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါပှၤလၢ “သန့ၤနသးလၢယွၤလၢ နသးဒီဖျၢၣ်ညါတက့ၢ်. ဒီးသုတသန့ၤနသးလၢ နတၢ်ကူၣ်တၢ်ဆးဒၣ်နဲတဂ့ၤ.” ဝံဃဘးကူာ် မၤထွဲဝဲ တၢ်ကတိၤတဖၣ်အံၤ လၢအတၢ်အိၣ်မူအပူၤလီၤ.
အိၣ်ဝဲဒ်လဲၣ်န့ၣ်လီၤ. (၆. ဘၣ်မနုၤအဃိ အရ့ဒိၣ်လၢ ပကဘၣ်ဃ့ဘါထုကဖၣ်လဲၣ်.
၆ ဝံဃဘးကူာ် ထံၣ်ယဟိဝၤယွၤ ဒ်အတံၤသကိး ဒီးအပၢ်တဂၤအဃိ အဝဲသုးဘူးအသးဆူ ယဟိဝၤယွၤအအိၣ် တဘျီဃီလီၤ. အဝဲတဘၣ်ယိၣ်တၢ် ထဲလၢအတၢ်ကီတၢ်ခဲတဖၣ်ဘၣ် ဒီးတဂုာ်ကျဲးစၢး ဘှီဘၣ်ထီၣ်အတၢ်ကီတၢ်ခဲတဖၣ်အံၤ လၢအနီၢ်ကစၢ်ဘၣ်. လၢတၢ်န့ၣ်အလီၢ် အဝဲဃ့ဘါထုကဖၣ်ဒီး တဲဘၣ်ဝဲယဟိဝၤယွၤလၢ အတၢ်တူၢ်ဘၣ်ဒီး အတၢ်ကိၢ်တၢ်ဂီၤတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. အဃိ အဝဲမ့ၢ်ပှၤလၢ အဒိဂ့ၤတဲာ်ဘၣ် လၢပဂီၢ်လီၤ. ယဟိဝၤယွၤလၢ အမ့ၢ်ပှၤလၢအဒိကနၣ် တၢ်ထုကဖၣ်တဂၤန့ၣ် အဲၣ်ဒိးဝဲလၢ ပကပာ်ဖျါထီၣ်လၢပနာ်အီၤ ခီဖျိပဃ့ထုကဖၣ်တၢ်လၢအအိၣ်ဒီး တဲဘၣ်အီၤ ပတၢ်ကိၢ်တၢ်ဂီၤတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. (စံးထီၣ်ပတြၢၤ ၆၅:၂) ပမ့ၢ်မၤဒ်န့ၣ်န့ၣ် ပကထံၣ်ဘၣ်လၢ ယဟိဝၤယွၤစံးဆၢဝဲ ပတၢ်ထုကဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ပကတူၢ်ဘၣ်လၢ ယဟိဝၤယွၤဖိးဟုဃာ်ပှၤ ခီဖျိမၤမုာ်ထီၣ်ပသး ဒီးကဟုကယာ်ပှၤန့ၣ်လီၤ. (စံးထီၣ်ပတြၢၤ ၇၃:၂၃, ၂၄) ပမ့ၢ်ထံၣ်ဘၣ်ဒီး တၢ်ကီတၢ်ခဲဒ်လဲၣ်ဂ့ၤဒ်လဲၣ်ဂ့ၤ အဝဲကမၤစၢၤပှၤဒ်သိး ပကသ့ၣ်ညါလၢ အဝဲထံၣ်ဝဲ ပတၢ်အိၣ်သးတဖၣ် ဒ်လဲၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ဃ့ဘါထုကဖၣ် ဆူယဟိဝၤယွၤအအိၣ်န့ၣ် မ့ၢ်ဝဲကျဲအဂ့ၤကတၢၢ်တဘိလၢ ပပာ်ဖျါထီၣ်လၢ ပနာ်အီၤန့ၣ်လီၤ.
ဒိကနၣ် ယဟိဝၤယွၤအကလုၢ်
၇. ဖဲဝံဃဘးကူာ် တဲဘၣ်ဝဲယဟိဝၤယွၤလၢ အတၢ်ကိၢ်တၢ်ဂီၤတဖၣ်အခါ ယဟိဝၤယွၤမၤဆၢက့ၤဝဲဒ်လဲၣ်.
၇ ဖး ဃဘးကူာ် ၁:၅-၇ တက့ၢ်. ဖဲဝံဃဘးကူာ် တဲဘၣ်ယဟိဝၤယွၤလၢ အတၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီတဖၣ် ဝံၤအလီၢ်ခံ အဝဲကဆိကမိၣ်ဘၣ်ဝဲလၢ မ့ၢ်ယဟိဝၤယွၤ ကမၤဝဲဒ်လဲၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်ပၢ်လၢ အပှဲၤဒီးတၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံတဂၤအသိး ဝံဃဘးကူာ်တူၢ်ဘၣ်ဝဲဒၣ်ဒ်လဲၣ်န့ၣ် ယဟိဝၤယွၤ နၢ်ပၢၢ်ဝဲလီၤ. အဝဲသ့ၣ်ညါဝဲလၢ ဝံဃဘးကူာ် တူၢ်ဘၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲဒီး လိၣ်ဘၣ်တၢ်မၤစၢၤလီၤ. အဃိ ယဟိဝၤယွၤ တပာ်တၢ်ကမၣ်လၢအလိၤဘၣ်. လၢတၢ်န့ၣ်အလီၢ် ယဟိဝၤယွၤတဲဘၣ်အီၤလၢ တယံာ်လၢၤဘၣ်န့ၣ် အဝဲကမၤဝဲ ပှၤယူဒၤဖိလၢ တအိၣ်ဒီးတၢ်သးတီတဖၣ် ဒ်လဲၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်သ့ၣ်သ့ၣ် ဝံဃဘးကူာ် ကမ့ၢ်ပှၤအဆိကတၢၢ်တဂၤလၢ ယဟိဝၤယွၤတဲဘၣ်အီၤလၢ တယံာ်လၢၤဘၣ် အဝဲကစံၣ်ညီၣ်ဝဲ ပှၤယူဒၤဖိလၢ အအၢအသီတဖၣ်န့ၣ်လီၤ.
၈. ဘၣ်မနုၤအဃိ ယဟိဝၤယွၤက့ၤစံးဆၢက့ၤ ဝံဃဘးကူာ်န့ၣ် တမ့ၢ်ဒ် ဝံဃဘးကူာ် မုၢ်လၢ်ဝဲအသိးဘၣ်လဲၣ်.
၈ ယဟိဝၤယွၤတဲဘၣ် ဝံဃဘးကူာ်လၢ အကစံၣ်ညီၣ်ဝဲပှၤယူဒၤဖိလၢ အအၢအသီဒီး အမၤဆူၣ်မၤစိးတၢ်တဖၣ်လီၤ. ခီဖျိလၢ ယဟိဝၤယွၤတဲဘၣ် ဝံဃဘးကူာ်လၢ အဝဲကစံၣ်ညီၣ်တၢ်ဖဲ “သုမုၢ်နံၤတဖၣ်အပူၤ” အဃိအတၢ်စံၣ်ညီၣ်အံၤ ကဟဲဝဲဖဲ ဝံဃဘးကူာ် အိၣ်မူဝဲအဆၢကတီၢ် မ့တမ့ၢ် ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိဖဲန့ၣ်တဖၣ် အိၣ်မူဝဲအဆၢကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဝံဃဘးကူာ် တမုၢ်လၢ်ဝဲလၢ ယဟိဝၤယွၤကစံးဆၢအီၤ ခီဖျိ သူဝဲပှၤဘၤဘူၤလိၣ်ဖိတဖၣ်လၢ ကစံၣ်ညီၣ်ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိန့ၣ်ဘၣ်. မ့ၢ်လၢပှၤက့ၤစ့းဖိ မ့တမ့ၢ် ပှၤဘၤဘူၤလိၣ်ဖိတဖၣ်န့ၣ် အၢဝဲသီဝဲဒိၣ်မးအဃိလီၤ. အဝဲသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် အၢသီဒိၣ်န့ၢ်ဒံး ပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢပှၤအံၣ်စရ့လးဖိတဖၣ်န့ၣ် သ့ၣ်ညါဒံးယဟိဝၤယွၤ အတၢ်သိၣ်တၢ်သီအဃိလီၤ. ဘၣ်မနုၤအဃိ ယဟိဝၤယွၤသူဝဲ ပှၤလၢအအၢအသီဒီး အဘါထီၣ်တၢ်ဂီၤတဖၣ်အံၤ ဒ်သိးကစံၣ်ညီၣ်ဝဲ အပှၤဂီၢ်မုၢ်န့ၣ်လဲၣ်. အဝဲမ့ၢ်မၤဒ်အံၤန့ၣ် အိၣ်ဒၣ်ပှၤယူဒၤဖိတဖၣ် ကတူၢ်ဘၣ်တၢ်နးတၢ်ဖှီၣ်အါထီၣ်လီၤ. * (ကွၢ်တၢ်ဂ့ၢ်အဘျဲၣ်တက့ၢ်.) နမ့မ့ၢ် ဝံဃဘးကူာ်န့ၣ် နကတူၢ်ဘၣ်ဒ်လဲၣ်.
၉. ဝံဃဘးကူာ်သံကွၢ်ဝဲ တၢ်သံကွၢ်လၢအဂၤ မနုၤတဖၣ်လဲၣ်.
၉ ဖး ဃဘးကူာ် ၁:၁၂-၁၄, ၁၇ တက့ၢ်. ဝံဃဘးကူာ် သ့ၣ်ညါဝဲလၢ ယဟိဝၤယွၤကသူဝဲ ပှၤဘၤဘူၤလိၣ်ဖိတဖၣ် ဒ်သိးကစံၣ်ညီၣ်ဝဲ ပှၤအၢပှၤသီတဖၣ်သနာ်က့ အဝဲအသးဒ့ဒီဒံးလီၤ. ဘၣ်ဆၣ် အဝဲအိၣ်ဒီးတၢ်ဆီၣ်လီၤသးဒီး ဆဲးသန့ၤအသးလၢယဟိဝၤယွၤလီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ အဝဲတဲဒံးဝဲလၢ ယဟိဝၤယွၤမ့ၢ်အ “လၢၢ်” လီၤ. (၅ မိၤၡ့ ၃၂:၄; ယၡါယၤ ၂၆:၄) ဝံဃဘးကူာ် နာ်ဒံးဝဲလၢ ယဟိဝၤယွၤန့ၣ် အိၣ်ဒီးတၢ်အဲၣ်ဒီးတၢ်သးကညီၤအဃိ အဝဲ ကဆဲးသံကွၢ်ဝဲ တၢ်သံကွၢ်အဂီၢ် အဝဲတပျံၤတၢ်ဘၣ်. ယဟိဝၤယွၤမ့ၢ်ဝဲ ပှၤလၢအ “စီဆှံ” ဒီးအ ‘မဲာ်စီဆှံန့ၢ် ကွၢ်တၢ်ဒဲးဘးကဲတက့ၢ်လီၤ.’ လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ ဝံဃဘးကူာ် သံကွၢ်ကဒီးယဟိဝၤယွၤလၢ ဘၣ်မနုၤအဃိ ယဟိဝၤယွၤ ပျဲဝဲတၢ်အိၣ်အသးလၢ ကီၢ်ယူဒၤအပူၤ ကနးဒိၣ်ထီၣ် ဒီးအခ့အပှၤတဖၣ် ကတူၢ်ဘၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲအါထီၣ်လဲၣ်. ဘၣ်မနုၤအဃိ အဝဲတမၤလီၤမၢ်ကွံာ် တၢ်ကီတၢ်ခဲတဖၣ် တဘျီဃီဘၣ်လဲၣ်. ဒီးဘၣ်မနုၤအဃိ သ့တၢ်လၢာ်ကစၢ် “အိၣ်ဃိကလာ်” ဒီးပျဲဝဲလၢ တၢ်အၢတၢ်သီတဖၣ် ကအိၣ်လၢ တၢ်လီၢ်ကိးပူၤဒဲးန့ၣ်လဲၣ်.
၁၀. တဘျီတခီၣ်န့ၣ် ဘၣ်မနုၤအဃိ ပကတူၢ်ဘၣ်ဒ် ဝံဃဘးကူာ်အသိးလဲၣ်.
၁၀ တဘျီတခီၣ် ပကတူၢ်ဘၣ်ဒ် ဝံဃဘးကူာ်အသိးလီၤ. ပဒိကနၣ် ယဟိဝၤယွၤ အကလုၢ်, ပနာ်အီၤ, ဖးဒီးမၤလိအကလုၢ်ကထါအဃိ မၤဂၢၢ်ကျၢၤထီၣ် ပတၢ်မုၢ်လၢ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ် ပနၢ်ဟူဘၣ် ယဟိဝၤယွၤအတၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤတဖၣ် ခီဖျိလၢ အတၢ်ကရၢကရိ သိၣ်လိပှၤတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ် ဘၣ်သ့ၣ်သ့ၣ် ပကဆိကမိၣ်ဘၣ်လၢ ‘ပတၢ်ကီတၢ်ခဲတဖၣ် ကကတၢၢ်ကွံာ်ဆံးယံာ်လဲၣ်.’ မ့မ့ၢ်ဒ်န့ၣ်န့ၣ် ပဟံးန့ၢ်တၢ်မၤလိလၢ ဝံဃဘးကူာ်အအိၣ် ကသ့ဒ်လဲၣ်.
အိၣ်ခိးယဟိဝၤယွၤ ဒ်သိးကမၤဂ့ၤထီၣ်က့ၤ တၢ်အိၣ်သး
၁၁. ဝံဃဘးကူာ် ပာ်လီၤအသးလၢ ကမၤဝဲတၢ်မနုၤလဲၣ်.
၁၁ ဖး ဃဘးကူာ် ၂:၁ တက့ၢ်. ဝံဃဘးကူာ် တဲသကိးတၢ်ဒီးယဟိဝၤယွၤအဃိ အဝဲဒိးန့ၢ်ဘၣ် တၢ်သူၣ်မံသးမုာ်လီၤ. အဝဲပာ်လီၤအသးလၢ ကအိၣ်ခိးယဟိဝၤယွၤအဃိ တဲဝဲလၢ “ယကအိၣ်ဃိကလာ် ဒီးအိၣ်ခိးတၢ်ဆၢကတီၢ် ဖဲကစၢ်ယွၤကစံၣ်ညီၣ် ပှၤလၢအဒုးတၢ်ထီဒါ ပှၤတဖၣ်န့ၣ်လီၤ.” (ဃဘးကူာ် ၃:၁၆, ခ့ခါစှီၤကျိာ်) ကစၢ်ယွၤအခ့အပှၤအဂၤ လၢအအိၣ်ဒီးတၢ်သးတီတဖၣ်စ့ၢ်ကီး အိၣ်ခိးဝဲလၢ ယဟိဝၤယွၤကမၤဂ့ၤထီၣ်က့ၤ တၢ်အိၣ်သးတဖၣ် လၢတၢ်သူၣ်စူၤသးစူၤအပူၤလီၤ. အဝဲသ့ၣ် အဒိအတဲာ်န့ၣ် ကဲထီၣ်တၢ်ဂံၢ်တၢ်ဘါ လၢပဂီၢ်ဒိၣ်မးလီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ ပသ့ၣ်ညါဘၣ်လၢ ပဝဲသ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီး ပမၤဒ်အဝဲသ့ၣ်အသိးသ့ဝဲလီၤ.—မံကၤ ၇:၇; ယၤကိာ် ၅:၇, ၈.
ပကြၢးအိၣ်ခိး ယဟိဝၤယွၤလၢ တၢ်သူၣ်စူၤသးစူၤအပူၤ ဒီးနာ်န့ၢ်အီၤလၢ အဝဲကမၤလီၤမၢ်ကွံာ် ပတၢ်ကီတၢ်ခဲတဖၣ် ဖဲတၢ်ဆၢကတီၢ် လၢအပာ်ပနီၢ်ဝဲအခါန့ၣ်လီၤ
၁၂. ပမၤလိန့ၢ်ဘၣ် တၢ်မနုၤလၢ ဝံဃဘးကူာ်အအိၣ်လဲၣ်.
၁၂ ပဟံးန့ၢ်တၢ်မၤလိလၢ ဝံဃဘးကူာ်အအိၣ် ကသ့ဒ်လဲၣ်. အဆိကတၢၢ်န့ၣ် ပကဘၣ်ဃ့ဘါထုကဖၣ်လၢ ယဟိဝၤယွၤအအိၣ်ထီဘိ ဒီးပမ့ၢ်အိၣ်ဒီး တၢ်ကီတၢ်ခဲဒ်လဲၣ်ဂ့ၤဒ်လဲၣ်ဂ့ၤ ပကဘၣ်တဲဘၣ်အီၤလီၤ. ခံခါတခါန့ၣ် ပကဘၣ်ဒိကနၣ်ယဟိဝၤယွၤ ခီဖျိဒိကနၣ် အကလုၢ်ကထါဒီး အတၢ်ကရၢကရိ အတၢ်ဟံးစုနဲၣ်ကျဲတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. သၢခါတခါန့ၣ် ပကြၢးအိၣ်ခိး ယဟိဝၤယွၤလၢ တၢ်သူၣ်စူၤသးစူၤအပူၤ ဒီးနာ်န့ၢ်အီၤလၢ အဝဲကမၤလီၤမၢ်ကွံာ် ပတၢ်ကီတၢ်ခဲတဖၣ် ဖဲတၢ်ဆၢကတီၢ် ဘၣ်ဝဲအခါန့ၣ်လီၤ. ပမ့ၢ်ကွၢ်လိမၤဒိး ဝံဃဘးကူာ်န့ၣ် ပကဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်သူၣ်မံသးမုာ် ဒီးပကအိၣ်ဒီး တၢ်တူၢ်န့ၢ်ခီၣ်ကဲလီၤ. ဒီးပမ့ၢ်အိၣ်ဒီး တၢ်ကီတၢ်ခဲဒ်လဲၣ်ဂ့ၤဒ်လဲၣ်ဂ့ၤ ပတၢ်မုၢ်လၢ် ကမၤစၢၤပှၤဒ်သိး ပကအိၣ်ဒီး တၢ်သူၣ်စူၤသးစူၤ ဒီးတၢ်သူၣ်ခုသးခုလီၤ. ပနာ်သ့သပှၢ်ကတၢၢ်လၢ ပပၢ်အိၣ်လၢမူခိၣ် ကဘှီဘၣ်ထီၣ်က့ၤ ပတၢ်ကီတၢ်ခဲတဖၣ်လီၤ.—ရိမ့ၤ ၁၂:၁၂.
၁၃. ယဟိဝၤယွၤ မၤမုာ်ထီၣ်ဝဲ ဝံဃဘးကူာ်ဒ်လဲၣ်.
၁၃ ဖး ဃဘးကူာ် ၂:၃ တက့ၢ်. ခီဖျိလၢ ဝံဃဘးကူာ် ပာ်လီၤအသးလၢ ကအိၣ်ခိးဝဲ တၢ်ဆၢကတီၢ်လၢ ကစၢ်ယွၤကမၤဂ့ၤထီၣ်က့ၤ တၢ်အိၣ်သးအဃိ ပနာ်သ့လၢ ယဟိဝၤယွၤကသးခုဝဲ သပှၢ်တၢၢ်လီၤ. ဝံဃဘးကူာ် တူၢ်ဘၣ်တၢ်ကီတၢ်ခဲဒ်လဲၣ်န့ၣ် သ့တၢ်လၢာ်ကစၢ် သ့ၣ်ညါဝဲလီၤတံၢ်လီၤဆဲးလီၤ. အဃိ အဝဲမၤမုာ်ထီၣ်ဝဲ အဝံတဂၤအံၤ လၢတၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံအပူၤ ခီဖျိအၢၣ်လီၤဝဲလၢ တယံာ်လၢၤဘၣ်န့ၣ် အဝဲကမၤဘၣ်ဂီၢ်က့ၤ တၢ်အိၣ်သးတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ တယံာ်လၢၤဘၣ်န့ၣ် ဝံဃဘးကူာ် အသးကမုာ်ထီၣ်က့ၤလီၤ. လီၤဂာ်ဒ်သိးဒီး ယဟိဝၤယွၤတဲဘၣ် ဝံဃဘးကူာ်လၢ “ဆဲးဝံသးစူၤတစိၢ်ဖိ ဒီးနာ်ယၤ. မ့ၢ်ဖျါလၢ နဘၣ်အိၣ်ခိးတၢ် ယံာ်သနာ်က့ ယကစံးဆၢ နတၢ်ထုကဖၣ်လီၤ.” ယဟိဝၤယွၤ ဒုးသ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်ဝဲ ဝံဃဘးကူာ်လၢ အဝဲဆၢတဲာ်လီၤအသးလၢ အကမၤလၢပှဲၤ အတၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤတဖၣ်အဂီၢ်ဝံၤလံ. အဝဲဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါဝဲ ဝံဃဘးကူာ်လၢ ကဆဲးအိၣ်ခိးအီၤလီၤ. ဒီးအဝဲမ့ၢ်မၤဝဲဒ်န့ၣ်န့ၣ် အသးတဟးဂီၤဘၣ်.
ဘၣ်မနုၤအဃိ ပပာ်လီၤပသးလၢ ပကမၤယဟိဝၤယွၤအတၢ်မၤ လၢအဂ့ၤကတၢၢ်န့ၣ်လဲၣ်. (ကွၢ်လံာ်အဆၢ ၁၄)
၁၄. ဖဲပထံၣ်ဘၣ်ဒီး တၢ်ကီတၢ်ခဲဒီးတၢ်မၤကွၢ်တဖၣ်အခါ ပကဘၣ်ပာ်လီၤပသးဒ်လဲၣ်.
၁၄ ပဝဲသ့ၣ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီး ပကဘၣ်အိၣ်ခိးယဟိဝၤယွၤ ဒီးပကဘၣ်ဒိကနၣ်တၢ်လၢ အတဲပှၤတဖၣ် လီၤတံၢ်လီၤဆဲးလီၤ. ပမ့ၢ်မၤဒ်န့ၣ်န့ၣ် ပမ့ၢ်ထံၣ်ဘၣ် တၢ်မၤကွၢ်ဒီးတၢ်ကီတၢ်ခဲ ဒ်လဲၣ်ဂ့ၤဒ်လဲၣ်ဂ့ၤ ပကနာ်န့ၢ်အီၤဒီး ပပာ်ပသးမုာ်မုာ်ခုၣ်ခုၣ် ကသ့ဝဲလီၤ. ယ့ၣ်ၡူးဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါပှၤလၢ ပတဘၣ်သးစၢၢ်ဆၢတၢ် “အမုၢ်အလါ, အဆၢအကတီၢ်” လၢကစၢ်ယွၤတတဲဘၣ်ပှၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ဘၣ်. (မၤတၢ် ၁:၇) ဒီးပကဘၣ်နာ်လၢ ယဟိဝၤယွၤသ့ၣ်ညါဝဲ တၢ်ဆၢကတီၢ်လၢ အဂ့ၤကတၢၢ် လၢအဝဲကမၤဂ့ၤထီၣ်က့ၤ တၢ်အိၣ်အသးအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ် ပတကြၢးဟ့ၣ်အၡူဘၣ်, လၢတၢ်န့ၣ်အလီၢ် ပကြၢးအိၣ်ဒီးတၢ်ဆီၣ်လီၤသး, တၢ်သူၣ်စူၤသးစူၤ ဒီးအိၣ်ဒီးတၢ်နာ်န့ၢ်ကစၢ်ယွၤလီၤ. ဒီးဖဲပအိၣ်ခိးတၢ်အခါ ပကဘၣ်သူပတၢ်ဆၢကတီၢ် လၢတၢ်ကူၣ်သ့အပူၤဒီး တသ့ဖဲအသ့ ပကဘၣ်မၤယဟိဝၤယွၤအတၢ်မၤ လၢအဂ့ၤကတၢၢ်န့ၣ်လီၤ.—မၢ်ကူး ၁၃:၃၅-၃၇; ကလၤတံ ၆:၉.
ပှၤလၢအသန့ၤအသးလၢ ယဟိဝၤယွၤန့ၣ် ကန့ၢ်ဘၣ်တၢ်မူ
၁၅, ၁၆. (က) လၢလံာ်ဃဘးကူာ်အပူၤန့ၣ် ပထံၣ်ဘၣ် တၢ်အၢၣ်လီၤအီၤလီၤ မနုၤသ့ၣ်တဖၣ်လဲၣ်. (ခ) ဒီးဘၣ်ဃးဒီး တၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤတဖၣ်အံၤန့ၣ် ပန့ၢ်ဘၣ်တၢ်မၤလိဒ်လဲၣ်.
၁၅ ယဟိဝၤယွၤ အၢၣ်လီၤဝဲလၢ “ပှၤအတီအလိၤန့ၣ် ကမူဝဲလၢအတၢ်နာ်လီၤ.” ဒီး “ဟီၣ်ခိၣ်ကပှဲၤထီၣ်ဒီး တၢ်သ့ၣ်ညါယွၤအလၤကပီၤ” ဃဘးကူာ် ၂:၄, ၁၄) ပှၤလၢ အအိၣ်ဒီးတၢ်ဝံသးစူၤ ဒီးနာ်န့ၢ်အီၤန့ၣ် ယဟိဝၤယွၤအၢၣ်လီၤဝဲလၢ အကဟ့ၣ်အီၤ တၢ်မူအထူအယိာ်လီၤ.
လီၤ. (၁၆ တၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤလၢ ပထံၣ်ဘၣ်အီၤဖဲ ဃဘးကူာ် ၂:၄ အပူၤန့ၣ် မ့ၢ်တၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤလၢ အရ့ဒိၣ်တုၤဒၣ်လဲာ် ဖဲတၢ်မၢဖိပီလူး ကွဲးဝဲအလံာ်ပရၢတဖၣ်အခါ အဝဲပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲ သၢဘျီညါလီၤ. (ရိမ့ၤ ၁:၁၇; ကလၤတံ ၃:၁၁; ဧ့ၤဘြံၤ ၁၀:၃၈) ပမ့ၢ်ထံၣ်ဘၣ် ဒီးတၢ်ကီတၢ်ခဲ ဒ်လဲၣ်ဂ့ၤဒ်လဲၣ်ဂ့ၤ ပမ့ၢ်နာ်ယဟိဝၤယွၤန့ၣ် ပနာ်သ့သပှၢ်ကတၢၢ်လၢ ပကထံၣ်ဘၣ် အတၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤတဖၣ် ဟဲလၢထီၣ်ပှဲၤထီၣ်ဝဲန့ၣ်လီၤ. ယဟိဝၤယွၤ အဲၣ်ဒိးဝဲလၢ ပကသးစၢၢ်ဆၢ ပတၢ်မုၢ်လၢ်လၢ ခါဆူညါန့ၣ်လီၤ.
၁၇. ပမ့ၢ်နာ်န့ၢ်ယဟိဝၤယွၤန့ၣ် အဝဲအၢၣ်လီၤပှၤလၢ အကမၤန့ၢ်ပှၤ တၢ်မနုၤလဲၣ်.
၁၇ မ့ၢ်လၢပအိၣ်မူဘၣ်လၢ မုၢ်နံၤခံကတၢၢ်အဆၢကတီၢ်အဃိ တၢ်မၤလိလၢ လံာ်ဃဘးကူာ်အပူၤန့ၣ် အရ့ဒိၣ်လၢပဂီၢ်ဒိၣ်မးလီၤ. ယဟိဝၤယွၤအၢၣ်လီၤဝဲလၢ ပှၤတီပှၤလိၤလၢ အနာ်အီၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် ကဒိးန့ၢ်ဘၣ် တၢ်မူလီၤထူလီၤယိာ်လီၤ. အဃိ ပမ့ၢ်အိၣ်ဒီး တၢ်ကီတၢ်ခဲဒီး တၢ်ကိၢ်တၢ်ဂီၤ ဒ်လဲၣ်ဂ့ၤဒ်လဲၣ်ဂ့ၤ မ်ပဆဲးမၤဂၢၢ်ကျၢၤထီၣ် ပတၢ်နာ်ကစၢ်ယွၤထီဘိတက့ၢ်. တၢ်လၢယဟိဝၤယွၤတဲဘၣ် ဝံဃဘးကူာ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် ဒုးနာ်န့ၢ်ပှၤလၢ ယဟိဝၤယွၤကမၤစၢၤပှၤဒီး ကမၤပူၤဖျဲးပှၤလီၤ. လၢတၢ်အဲၣ်တၢ်ကွံအပူၤ အဝဲမၢပနာ်န့ၢ်အီၤ ဒီးမၢပအိၣ်ခိး အဘီအမုၢ်အတၢ်ပၢ လၢတၢ်ဝံသးစူၤအပူၤလီၤ. ဖဲယွၤအဘီအမုၢ် ပၢဟီၣ်ခိၣ်အဆၢကတီၢ် ဟီၣ်ခိၣ်ကပှဲၤဝဲဒီး ပှၤလၢအဘူၣ်ထီၣ်ဘါထီၣ်ယဟိဝၤယွၤလၢ တၢ်သူၣ်ခုသးခု ဒီးတၢ်ဃူတၢ်ဖိးအပူၤလီၤ.—မးသဲ ၅:၅; ဧ့ၤဘြံၤ ၁၀:၃၆-၃၉.
နာ်န့ၢ်ယဟိဝၤယွၤ ဒီးအိၣ်ဒီးတၢ်သူၣ်ခုသးခု
၁၈. ယဟိဝၤယွၤအတၢ်ကတိၤန့ၣ် ကဲဘျုးလၢ ဝံဃဘးကူာ်အဂီၢ်ဒ်လဲၣ်.
၁၈ ဖး ဃဘးကူာ် ၃:၁၆-၁၉ တက့ၢ်. တၢ်လၢယဟိဝၤယွၤတဲဘၣ် ဝံဃဘးကူာ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် ကဲဘျုးလၢ ဝံဃဘးကူာ်အဂီၢ်ဒိၣ်မးလီၤ. အဝဲဆိကမိၣ်ထံက့ၤဝဲ တၢ်လီၤလးလၢ ယဟိဝၤယွၤမၤတ့ၢ်ဝဲ လၢအပှၤဂီၢ်မုၢ်တဖၣ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ အတၢ်နာ်ယဟိဝၤယွၤ ဂၢၢ်ကျၢၤထီၣ်ဝဲ ဒီးနာ်ဝဲလၢ တယံာ်လၢၤဘၣ်န့ၣ် ယဟိဝၤယွၤ ကမၤလၢပှဲၤထီၣ် အတၢ်အၢၣ်လီၤ သပှၢ်တၢၢ်လီၤ. ဒီးအဝဲသ့ၣ်ညါဝဲလၢ တဘျီတခီၣ်န့ၣ် အကထံၣ်ဘၣ် တၢ်ကီတၢ်ခဲဘၣ်ဆၣ် အဝဲဒိးန့ၢ်ဘၣ် တၢ်သူၣ်မံသးမုာ်လီၤ. တကးဒံးဘၣ် အဝဲတအိၣ်ဒီးတၢ်သးဒ့ဒီလၢၤဘၣ်. လၢတၢ်န့ၣ်အလီၢ် အဝဲနာ်ဝဲလၢ ယဟိဝၤယွၤကမၤပူၤဖျဲးအီၤ သပှၢ်ကတၢၢ်လီၤ. ဒီးဝံဃဘးကူာ်အတၢ်ကတိၤဖဲ အဆၢဖိ ၁၈ အံၤအပူၤန့ၣ် အဝဲပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲ အတၢ်နာ်အဂ့ၢ်လီၤ. ဒီးအတၢ်ကတိၤအံၤ ကမ့ၢ်ဝဲတၢ်ကတိၤလၢအပာ်ဖျါထီၣ် တၢ်နာ်လၢအဒိၣ်ကတၢၢ်အကျါတခါ လၢပထံၣ်ဘၣ်အီၤလၢ လံာ်စီဆှံအပူၤန့ၣ်လီၤ. ပှၤကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့လၢ ဘၣ်ဃးဒီးလံာ်စီဆှံတနီၤန့ၣ် နာ်ဝဲလၢ လံာ်စီဆှံတဆၢအံၤ အခီပညီမ့ၢ်ဝဲ “ယကစံၣ်ဖုထီၣ်လၢ တၢ်သးခုအပူၤ လၢယွၤအဃိလီၤ, ယကအူတရံးဒီး ဂဲၤကလံာ် ခီဖျိလၢယသးခုလၢ ကစၢ်ယွၤအဃိလီၤ.” ပဒိးန့ၢ်ဘၣ် တၢ်မၤလိလၢ အဂ့ၤဒိၣ်မးလီၤ. တမ့ၢ်ထဲယဟိဝၤယွၤ ဟ့ၣ်လီၤပှၤ တၢ်မုၢ်လၢ်လၢ ခါဆူညါအဂီၢ်ဘၣ်. အဝဲဒုးနာ်န့ၢ်ပှၤလၢ တယံာ်လၢၤဘၣ် အဝဲကမၤလၢပှဲၤဝဲ အတၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤတဖၣ်န့ၣ်လီၤ.
၁၉. ဒ်ဝံဃဘးကူာ်အသိး ပဒိးန့ၢ်ဘၣ် တၢ်မၤမုာ်ထီၣ်က့ၤလၢ ယဟိဝၤယွၤအအိၣ် ကသ့ဒ်လဲၣ်.
၁၉ တၢ်မၤလိအရ့ဒိၣ်တခါလၢ ပမၤလိန့ၢ်ဘၣ်အီၤလၢ လံာ်ဃဘးကူာ်အပူၤန့ၣ် မ့ၢ်ဝဲပကဘၣ်နာ်န့ၢ် ယဟိဝၤယွၤလီၤ. (ဃဘးကူာ် ၂:၄) ဒ်သိးပကဆဲးနာ်န့ၢ် ယဟိဝၤယွၤအဂီၢ် ပကဘၣ်မၤဂၢၢ်ကျၢၤထီၣ် ပတၢ်ရ့လိာ်သးဒီးအီၤလီၤ. ဒီးပကဘၣ် (၁) ဆဲးဃ့ဘါထုကဖၣ် ဒီးတဲဘၣ်ယဟိဝၤယွၤလၢ ပတၢ်ကိၢ်တၢ်ဂီၤဒီး တၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဘၣ်ဘှီတဖၣ်လီၤ. (၂) ပကဘၣ်ဒိကနၣ် တၢ်လၢယဟိဝၤယွၤတဲပှၤတဖၣ် လီၤတံၢ်လီၤဆဲး ခီဖျိဒိကနၣ် အကလုၢ်ကထါ ဒီးအတၢ်ကရၢကရိ အတၢ်ဟံးစုနဲၣ်ကျဲတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. (၃) ဒီးဖဲပအိၣ်ခိးလၢ ယဟိဝၤယွၤ အတၢ်အၢၣ်လီၤအီလီၤတဖၣ် ကဟဲလၢထီၣ်ပှဲၤထီၣ်အခါ ပကဘၣ်အိၣ်ဒီး တၢ်သးတီဒီး တၢ်သးစူၤလီၤ. ဝံဃဘးကူာ် မၤဝဲဒ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲဝံဃဘးကူာ်စးထီၣ် တဲသကိးတၢ်ဒီး ယဟိဝၤယွၤအခါ အဝဲအသူၣ်အုးသးအုး ဘၣ်ဆၣ် ဖဲအဝဲတဲသကိးတၢ်ဒီး ယဟိဝၤယွၤဝံၤဝဲအလီၢ်ခံ အဝဲဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်ဂံၢ်တၢ်ဘါ ဒီးတၢ်သူၣ်ခုသးခုလီၤ. ပမ့ၢ်ကွၢ်လိမၤဒိး ဝံဃဘးကူာ်န့ၣ် ပဝဲစ့ၢ်ကီး ပကတူၢ်ဘၣ်လၢ ပပၢ်ယဟိဝၤယွၤ လၢမူခိၣ် ဖိးဟုဃာ်ပှၤ ခီဖျိမၤမုာ်ထီၣ်ပှၤလီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ ပအိၣ်မူဘၣ်လၢ ဟီၣ်ခိၣ်လၢအပှဲၤဒီး တၢ်အၢတၢ်သီအပူၤဘၣ်ဆၣ် ပဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်သူၣ်မံသးမုာ်ဒိၣ်မးလီၤ.
^ လံာ်အဆၢ. 8 ဖဲ ဃဘးကူာ် ၁:၅ န့ၣ်သူဝဲတၢ်ကတိၤလၢအမ့ၢ် “သု” အဃိပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲလၢ တၢ်မၤဟးဂီၤန့ၣ် ကဟဲဘၣ်ဝဲ ပှၤလၢအအိၣ်လၢ ကီၢ်ယူဒၤဒီဘ့ၣ်အပူၤန့ၣ်လီၤ.