မ့ၢ်နဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် မတၤအသိးလဲၣ်
“သုတအိၣ်ဒီး ပှၤအအံၤတဃၣ်ဖိ အက့ၢ်အဂီၤတဂ့ၤ.”—ရိမ့ၤ ၁၂:၂.
၁, ၂. (က) ဖဲစီၤပ့းတရူးတဲဝဲယ့ၣ်ၡူး လၢကသးကညီၤလီၤအသးအခါ ယ့ၣ်ၡူးစံးဆၢက့ၤအီၤဒ်လဲၣ်. (ကွၢ်တၢ်ဂီၤလၢ တၢ်မၤလိအခီၣ်ထံးတက့ၢ်.) (ခ) ဘၣ်မနုၤအဃိ ယ့ၣ်ၡူးစံးဆၢက့ၤဝဲ ဒ်န့ၣ်လဲၣ်.
ယ့ၣ်ၡူးအပျဲၢ်အဘီၣ်တဖၣ် ဆိကမိၣ်ဝဲလၢ ယ့ၣ်ၡူးကသူၣ်ထီၣ်က့ၤဝဲ အံၣ်စရ့လးအဘီအမုၢ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ် ယ့ၣ်ၡူးတဲဝဲလၢ တယံာ်လၢၤဘၣ် အဝဲကတူၢ်ဘၣ်တၢ်မၤအၢမၤသီ ဒီးကသံဝဲလီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ ယ့ၣ်ၡူးအပျဲၢ်အဘီၣ်တဖၣ် ဖုးဘၣ်အသးလီၤ. တၢ်မၢဖိပ့းတရူးတဲဝဲလၢ “ကစၢ်ဧၢ, မ်တၢ်သးကညီၤနၤတက့ၢ်. တၢ်အံၤတဘၣ်ဘၣ်နၤ လ့ၤတက့ၤဘၣ်.” ဖဲန့ၣ်အခါ ယ့ၣ်ၡူးစံးဆၢက့ၤအီၤလၢ “ဒုၣ်ဒါဧၢ, ဟးထီၣ်ကွံာ်ဆူယလီၢ်ခံတက့ၢ်, နမ့ၢ်ယလီၤဃံၤအလီၢ်လီၤ. အဂ့ၢ်ဒ်အံၤ, နသးတအိၣ်ဘၣ်ယွၤအတၢ် [“ယွၤအတၢ်ဆိကမိၣ်” NWT] ဘၣ်. မ့ၢ်နသးအိၣ် ပှၤကညီအတၢ်လီၤ.”—မးသဲ ၁၆:၂၁-၂၃; မၤတၢ် ၁:၆.
၂ ခီဖျိယ့ၣ်ၡူးတဲဝဲဒ်အံၤအဃိ အဝဲပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲဒၣ်လၢ ယဟိဝၤယွၤအတၢ်ဆိကမိၣ်န့ၣ် လီၤဆီလိာ်အသးဒီး ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိလၢ အအိၣ်လၢ မုၣ်ကီၤလံၢ်အတၢ်ပၢဖီလာ်တဖၣ် အတၢ်ဆိကမိၣ်န့ၣ်လီၤ. (၁ ယိၤဟၣ် ၅:၁၉) စီၤပ့းတရူး ဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါ ယ့ၣ်ၡူးလၢ ကအိၣ်ဒီးတၢ်အဲၣ်လီၤထဲသး ဒ်ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိအါဂၤ မၤဝဲအသိးလီၤ. ဘၣ်ဆၣ် ယ့ၣ်ၡူးသ့ၣ်ညါလၢ ယဟိဝၤယွၤအဲၣ်ဒိးလၢ အကအိၣ်ကတဲာ်ကတီၤအသးလၢ တၢ်နးတၢ်ဖှီၣ်တဖၣ်ဒီး တၢ်သံ လၢ တယံာ်လၢၤဘၣ် ကထံၣ်ဘၣ်ဝဲအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ယ့ၣ်ၡူးအတၢ်စံးဆၢန့ၣ် ပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲလၢ အဝဲဆိကမိၣ်တၢ်ဒ်ယဟိဝၤယွၤအသိး ဒီးတဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ်အသိး နီတစဲးဘၣ်.
၃. ပကတူၢ်လိာ် ယဟိဝၤယွၤအတၢ်ဆိကမိၣ်ဒီး ပကဟးဆှဲး ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ် အတၢ်ဆိကမိၣ်န့ၣ် ဘၣ်မနုၤအဃိကီဝဲလဲၣ်.
၃ မ့မ့ၢ်ပဝဲတခီမီၤ, မ့ၢ်ပဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ယဟိဝၤယွၤအသိးဧါ မ့တမ့ၢ် ပဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ်အသိးဧါ. ဒ်ပမ့ၢ်ခရံာ်ဖိတဖၣ်အသိး ပဂုာ်ကျဲးစၢးမၤ တၢ်လၢအဘၣ်ကစၢ်ယွၤအသးလီၤ. ဘၣ်ဆၣ် မ့မ့ၢ် ပတၢ်ဆိကမိၣ်တခီမီၤ. မ့ၢ်ပဂုာ်ကျဲးစၢး ဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ယဟိဝၤယွၤအသိးဧါ. ပဆိကမိၣ်တၢ် ဒ်ယဟိဝၤယွၤအသိးန့ၣ် အခီပညီမ့ၢ်ဝဲ ပအိၣ်ဒီးတၢ်ထံၣ်ဒ် ယဟိဝၤယွၤအသိးန့ၣ်လီၤ. ပကမၤဒ်န့ၣ်အဂီၢ် ပကဘၣ်ထဲးဂံၢ်ထဲးဘါ သပှၢ်ကတၢၢ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ် ပကဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ်အသိးန့ၣ် ညီဒိၣ်မးလီၤ. မ့ၢ်လၢ ဟီၣ်ခိၣ်အတၢ်ပာ်သူၣ်ပာ်သး အိၣ်ဝးတရံးပှၤအဃိလီၤ. (အ့းဖ့းစူး ၂:၂) တကးဒံးဘၣ် ထီဘိန့ၣ် ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ် ဆိကမိၣ်ဒၣ်ထဲလၢအနီၢ်ကစၢ်အဂီၢ်အဃိ ဘၣ်သ့ၣ်သ့ၣ် ပကအဲၣ်ဒိးမၤဒ်သိး အဝဲသ့ၣ်လီၤ. ပကဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ်အသိးန့ၣ် ညီဒိၣ်မးလီၤ. ဘၣ်ဆၣ် ပကဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ယဟိဝၤယွၤအသိးန့ၣ် တညီဘၣ်.
၄. (က) ပမ့ၢ်ဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ်အသိးန့ၣ် တၢ်ကမၤအသးဒီးပှၤဒ်လဲၣ်. (ခ) လၢတၢ်မၤလိအံၤအပူၤ ပကမၤလိဘၣ် တၢ်ဂ့ၢ်မနုၤလဲၣ်.
၄ ပမ့ၢ်တူၢ်လိာ် ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ် အတၢ်ဆိကမိၣ်န့ၣ် ဘၣ်သ့ၣ်သ့ၣ် ပကအဲၣ်လီၤထဲပသး ဒီးပကအဲၣ်ဒိးဆၢတဲာ် တၢ်အဘၣ်ဒီးတၢ်အကမၣ် လၢပနီၢ်ကစၢ်လီၤ. (မၢ်ကူး ၇:၂၁, ၂၂) အဃိ အရ့ဒိၣ်ဒိၣ်မးလၢ ပကဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် “ယွၤအတၢ်ဆိကမိၣ်” အသိး ဒီးတမ့ၢ်ဒ် “ပှၤကညီ” အတၢ်ဆိကမိၣ်အသိးဘၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်မၤလိတခါအံၤ ကမၤစၢၤပှၤဒ်သိး ပကမၤဒ်န့ၣ်အဂီၢ်လီၤ. ဒီးပကမၤလိဘၣ်စ့ၢ်ကီး ပကဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ယဟိဝၤယွၤအသိးန့ၣ် တမ့ၢ်တၢ်လၢ အဃံးတလၢဘၣ် ဒီးကဲဘျုးလၢပဂီၢ်ဒိၣ်မးလီၤ. ဒီးပကတဲသကိးစ့ၢ်ကီး ပဟးဆှဲး ဟီၣ်ခိၣ်အတၢ်ဆိကမိၣ်တဖၣ် ကသ့ဒ်လဲၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်မၤလိ လၢခံတခါန့ၣ် ပကမၤလိဘၣ်လၢ ဘၣ်ဃးဒီး တၢ်ဂ့ၢ်တခါဂ့ၤတခါဂ့ၤ ပကဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ယဟိဝၤယွၤအသိးအဂီၢ် ပကဘၣ်မၤဒ်လဲၣ်. တကးဒံးဘၣ် ပကမၤလိဘၣ်လၢ ပကဘၣ်ဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ယဟိဝၤယွၤအသိးန့ၣ်လီၤ.
ယဟိဝၤယွၤအတၢ်ဆိကမိၣ်န့ၣ် ကဲဘျုးလၢပဂီၢ်
၅. ဘၣ်မနုၤအဃိ ပှၤတနီၤနီၤန့ၣ် တအဲၣ်ဒိးတူၢ်လိာ် ပှၤဂၤအတၢ်ဆိကမိၣ်ဘၣ်လဲၣ်.
၅ ပှၤတနီၤနီၤန့ၣ် တအဲၣ်ဒိးတူၢ်လိာ်ဝဲ ပှၤတဂၤဂ့ၤတဂၤဂ့ၤ အတၢ်ဆိကမိၣ်န့ၣ်ဘၣ်. အဝဲသ့ၣ်တဲဝဲလၢ “ယဆိကမိၣ်တၢ်လၢ ယဂီၢ်သ့လီၤ.” ဘၣ်သ့ၣ်သ့ၣ် အဝဲသ့ၣ်ကအဲၣ်ဒိးတဲဝဲလၢ အဝဲသ့ၣ် အဲၣ်ဒိးဆၢတဲာ်တၢ်လၢအနီၢ်ကစၢ် ဒီးအိၣ်ဒီးတၢ်သဘျ့လၢ ကမၤဝဲဒ်န့ၣ်လီၤ. အဝဲသ့ၣ်တအဲၣ်ဒိးလၢ ပှၤဂၤကဟံးစုနဲၣ်ကျဲ မ့တမ့ၢ် မၢဆူၣ်အီၤလၢ ကမၤတၢ်ဒ်သိးဒီး ပှၤဂၤမၤဝဲန့ၣ်ဘၣ်. * (ကွၢ်တၢ်ဂ့ၢ်အဘျဲၣ်တက့ၢ်.)
၆. (က) ယဟိဝၤယွၤ ဟ့ၣ်ပှၤတၢ်သဘျ့ ဒ်လဲၣ်တကလုာ်လဲၣ်. (ခ) ပအိၣ်ဒီးတၢ်သဘျ့ လၢာ်လၢာ်ဆ့ဆ့ဧါ.
၆ ပသ့ၣ်ညါဘၣ်လၢ ပမ့ၢ်တူၢ်လိာ် ယဟိဝၤယွၤအတၢ်ဆိကမိၣ်ဒၣ်လဲာ် ပအိၣ်ဒီးပနီၢ်ကစၢ်အတၢ်ထံၣ် သ့ဒံးဝဲအဃိ ပသးခုဒိၣ်မးလီၤ. လံာ်စီဆှံတဲဝဲလၢ “ဖဲယွၤအသးစီဆှံအိၣ်ဝဲအလီၢ်န့ၣ် တၢ်သဘျ့အိၣ်ဝဲလီၤ.” (၂ ကရံၣ်သူး ၃:၁၇, ခ့ခါစှီၤကျိာ်) ယဟိဝၤယွၤဟ့ၣ်ပှၤ တၢ်သဘျ့လၢ ပကဃုထၢလၢ ပအဲၣ်ဒိးကဲပှၤဒ်လဲၣ်တဂၤလဲၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်လၢပအဲၣ်ဒိးသ့ၣ်တဖၣ် ပမၤအီၤသ့ ဒီးပဃုထၢတၢ်လၢ ပဘၣ်သူၣ်ဘၣ်သးတဖၣ်သ့လီၤ. ယဟိဝၤယွၤတ့လီၤပှၤဒ်သိး ပကအိၣ်ဒီးတၢ်သဘျ့ဒ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ် ပတအိၣ်ဒီးတၢ်သဘျ့ လၢာ်လၢာ်ဆ့ဆ့ဘၣ်. (ဖး ၁ ပ့းတရူး ၂:၁၆ တက့ၢ်.) ဖဲပကဆၢတဲာ်တၢ် ဘၣ်ဃးဒီး တၢ်အဘၣ်ဒီးတၢ်အကမၣ်အခါ ယဟိဝၤယွၤအဲၣ်ဒိးလၢ ပကသူအကလုၢ်ကထါ ဒ်သိးကဟံးစုနဲၣ်ကျဲပှၤအဂီၢ်လီၤ. ကစၢ်ယွၤအတၢ်ဟံးစုနဲၣ်ကျဲန့ၣ် မ့ၢ်အဃံးတလၢဧါ မ့တမ့ၢ် မ့ၢ်အကဲဘျုးလၢ ပဂီၢ်ဧါ.
၇, ၈. ပကဘၣ်အိၣ်ဒီး တၢ်ထံၣ်ဒ် ယဟိဝၤယွၤအသိးန့ၣ် မ့ၢ်တၢ်လၢ အဃံးတလၢဧါ, ဟ့ၣ်တၢ်အဒိတက့ၢ်.
၇ ပဟ့ၣ်တၢ်အဒိဒ်အံၤသ့လီၤ. မိၢ်ပၢ်တဖၣ်န့ၣ် ဂုာ်ကျဲးစၢးသိၣ်လိအဖိလၢ တၢ်လၢအဂ့ၤသ့ၣ်တဖၣ်လီၤ. အဝဲသ့ၣ်ကသိၣ်လိအဖိလၢ ကမၤတၢ်တီတီလိၤလိၤ, မၤတၢ်ဆူၣ်ဆူၣ် ဒီးကသူၣ်အိၣ်သးအိၣ်ပှၤဂၤလီၤ. မိၢ်ပၢ်တဖၣ် အတၢ်သိၣ်လိတဖၣ်အံၤန့ၣ် တဃံးတလၢဘၣ်. မိၢ်ပၢ်တဖၣ် မၤဝဲဒ်အံၤန့ၣ် မ့ၢ်ဒ်သိးအဝဲသ့ၣ် ကကတဲာ်ကတီၤအဖိလၢ အတၢ်အိၣ်မူလၢ ခါဆူညါအဂီၢ်လီၤ. ဖဲဖိသၣ်သ့ၣ်တဖၣ် ဒိၣ်ထီၣ်ဒီးအိၣ်လီၤဆီဒီး အမိၢ်အပၢ်အခါ အဝဲသ့ၣ်အိၣ်ဒီး တၢ်သဘျ့လၢကဆၢတဲာ်တၢ်လၢ အနီၢ်ကစၢ်လီၤ. အဝဲသ့ၣ် မ့ၢ်ဃုထၢဝဲဒ် တၢ်လၢအမိၢ်အပၢ် သိၣ်လိတ့ၢ်အီၤတဖၣ်အသိးန့ၣ် အဝဲသ့ၣ် မၤတၢ်ဆၢတဲာ်လၢအဂ့ၤကသ့ ဒီးတထံၣ်ဘၣ်ဒီး တၢ်ကီတၢ်ခဲ, တၢ်ကိၢ်တၢ်ဂီၤဒီး တၢ်သူၣ်အုးသးအုးအါအါဘၣ်.
ယဟိဝၤယွၤအဲၣ်ဒိးလၢ ပကမၤလိသ့ထီၣ်ပသး ဒ်သိးပကအိၣ်ဒီးတၢ်ထံၣ်ဒ်အီၤ ဒီးအိၣ်မူဒ် အတၢ်သိၣ်တၢ်သီအသိးလီၤ
၈ ဒ်မိၢ်ပၢ်လၢအဂ့ၤအသိး ယဟိဝၤယွၤအဲၣ်ဒိးလၢ အဖိတဖၣ် ကဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်အိၣ်မူလၢ အပှဲၤဒီးတၢ်သူၣ်မံသးမုာ်လီၤ. (ယၡါယၤ ၄၈:၁၇, ၁၈) အဃိ အဝဲဟ့ၣ်လီၤပှၤ တၢ်ဟံးစုနဲၣ်ကျဲ လၢဘၣ်ဃးဒီး တၢ်သကဲာ်ပဝးဒီး ပကဘၣ်ရ့ဒီးပှၤဂၤ ဒ်လဲၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးအဝဲအဲၣ်ဒိးလၢ ပကမၤလိသ့ထီၣ်ပသး ဒ်သိးပကအိၣ်ဒီးတၢ်ထံၣ်ဒ်အီၤ ဒီးအိၣ်မူဒ် အတၢ်သိၣ်တၢ်သီအသိးလီၤ. ကစၢ်ယွၤအတၢ်ဟံးစုနဲၣ်ကျဲန့ၣ် တမ့ၢ်တၢ်လၢအဃံးတလၢဘၣ်. လၢတၢ်န့ၣ်အလီၢ် ကမၤစၢၤပှၤဒ်သိး ပကကဲထီၣ်ပှၤလၢ အကူၣ်တၢ်သ့ ဒီးဆၢတဲာ်တၢ်လၢအဘၣ်န့ၣ်လီၤ. (စံးထီၣ်ပတြၢၤ ၉၂:၅; ကတိၤဒိ ၂:၁-၅; ယၡါယၤ ၅၅:၉) ဒီးကမၤစၢၤပှၤဒ်သိး ပကမၤတၢ်ဆၢတဲာ်လၢ အမၤသးခုပှၤ တကးဒံးဘၣ် ပမၤတၢ်လၢ ပဘၣ်သူၣ်ဘၣ်သးအီၤသ့ၣ်တဖၣ် သ့ဒံးဝဲလီၤ. (စံးထီၣ်ပတြၢၤ ၁:၂, ၃) ပမ့ၢ်ဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ယဟိဝၤယွၤအသိးန့ၣ် ကကဲဘျုးလၢပဂီၢ်လၢ ကျဲအါဘိလီၤ.
ယဟိဝၤယွၤ အတၢ်ဆိကမိၣ်န့ၣ် ဂ့ၤဒိၣ်န့ၢ်ဒံးပှၤဂၤ
၉, ၁၀. ယဟိဝၤယွၤ အတၢ်ဆိကမိၣ် ဂ့ၤဒိၣ်န့ၢ်ဒံး ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ် အတၢ်ဆိကမိၣ်န့ၣ် တၢ်အုၣ်အသးမနုၤအိၣ်လဲၣ်.
၉ မ့ၢ်လၢ ယဟိဝၤယွၤအတၢ်ဆိကမိၣ်န့ၣ် ဂ့ၤဒိၣ်န့ၢ်ဒံး ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ် အတၢ်ဆိကမိၣ်အဃိ ပအဲၣ်ဒိးလၢ ပတၢ်ဆိကမိၣ် လီၤဂာ်ဒီးအီၤလီၤ. ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ် ဟ့ၣ်ကူၣ်ပှၤဘၣ်ဃးဒီး တၢ်အိၣ်မူသကဲာ်ပဝးအဂ့ၢ်, ပကအိၣ်ဒီးဟံၣ်မုာ်ဃီပၢၤဒ်လဲၣ်, ပအိၣ်ဒီး တၢ်မၤလၢအဂ့ၤကသ့ဒ်လဲၣ်ဒီး တၢ်ဂ့ၢ်လၢအဂၤတဖၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ် အဝဲသ့ၣ်အတၢ်ဟ့ၣ်ကူၣ်အါတက့ၢ်န့ၣ် ထီဒါလိာ်အသးဒီး ယဟိဝၤယွၤအတၢ်ဆိကမိၣ်လီၤ. အဒိ ထီဘိန့ၣ် ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ် ဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါပှၤလၢ ပကအဲၣ်လီၤထဲပသး ဒီးပကထံၣ်လၢ တၢ်မၤကမၣ်မုၣ်ကမၣ်ခွါန့ၣ် တမ့ၢ်တၢ်လၢ အကမၣ်ဘၣ်. တကးဒံးဘၣ် ပှၤနီၢ်ဒီမါဝၤတဖၣ် မ့ၢ်အိၣ်ဒီးတၢ်ဂ့ၢ်ကီ ဆံးဆံးဖိဒၣ်လဲာ် တဘျီတခီၣ် အဝဲသ့ၣ်ဟ့ၣ်ကူၣ်ဝဲလၢ ပှၤနီၢ်ဒီမါဝၤတဖၣ် မ့ၢ်မၤကတၢၢ်ကွံာ် အတၢ်ဆီဟံၣ်ဆီဃီန့ၣ် ကဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်သးခုလီၤ. တၢ်ဟ့ၣ်ကူၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ် ထီဒါလိာ်အသးဒီး လံာ်စီဆှံအတၢ်သိၣ်လိတဖၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ် ဆၢကတီၢ်ခဲအံၤ ဟီၣ်ခိၣ်အတၢ်ဟ့ၣ်ကူၣ်ဟ့ၣ်ဖးတဖၣ်န့ၣ် မ့ၢ်အကဲဘျုးဒိၣ်န့ၢ်ဒံး လံာ်စီဆှံ အတၢ်ဟ့ၣ်ကူၣ်ဧါ.
၁၀ ယ့ၣ်ၡူးတဲဝဲလၢ “တၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့န့ၣ် ဘၣ်တၢ်ပာ်တီပာ်လိၤအီၤလၢ အဖိ [“အတၢ်မၤ” NWT] ဒၣ်ဝဲလီၤ.” (မးသဲ ) ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ် ဒုးအိၣ်ထီၣ်ဝဲ စဲးဖီကဟၣ် ဒီးတၢ်လဲၤထီၣ်လဲၤထီ အိၣ်ဝဲအါမးဘၣ်ဆၣ် တၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ မၤလီၤမၢ်ကွံာ်ဝဲ တၢ်ကီတၢ်ခဲဖးဒိၣ်တဖၣ်လၢ အမၤဟးဂီၤကွံာ် ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ်အတၢ်သးခု ဒ်သိးဒီး တၢ်ဒုးတၢ်ယၤ, တၢ်ကွၢ်တလီၤကလုာ်ဒူၣ် ဒီးတၢ်မၤအၢမၤသီတဖၣ် တန့ၢ်ဘၣ်. တကးဒံးဘၣ် ဘၣ်ဃးဒီးတၢ်မၤကမၣ်မုၣ်ကမၤခွါန့ၣ် ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ် တထံၣ်ဝဲလၢအကမၣ်ဘၣ်. ဘၣ်ဆၣ် ပှၤအါဂၤန့ၣ် အၢၣ်လီၤတူၢ်လိာ်ဝဲလၢ တၢ်မၤကမၣ်မုၣ်ကမၣ်ခွါန့ၣ် ဒုးအိၣ်ထီၣ်ဝဲဟံၣ်ဖိဃီဖိ တၢ်လီၤမုၢ်လီၤဖး, မၤဘၣ်ဒိတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့ ဒီးဒုးအိၣ်ထီၣ် တၢ်ကီတၢ်ခဲလၢအဂၤ အါမးန့ၣ်လီၤ. မ့မ့ၢ်ယဟိဝၤယွၤ အတၢ်ဟ့ၣ်ကူၣ်တဖၣ်မီၤ. ခရံာ်ဖိတဖၣ်လၢ အတူၢ်လိာ် ယဟိဝၤယွၤအတၢ်ထံၣ်န့ၣ် အိၣ်ဒီးဟံၣ်မုာ်ဃီပၢၤ, တၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့လၢအဂ့ၤ ဒီးအိၣ်ဒီးတၢ်ဃူတၢ်ဖိးဒီး ဒီပုၢ်ဝဲၢ်မုၣ်ခွါတဖၣ်လၢ ဟီၣ်ခိၣ်ဒီဘ့ၣ်န့ၣ်လီၤ. ( ၁၁:၁၉ယၡါယၤ ၂:၄; မၤတၢ် ၁၀:၃၄, ၃၅; ၁ ကရံၣ်သူး ၆:၉-၁၁) တၢ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤ ပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲလၢ ယဟိဝၤယွၤအတၢ်ဆိကမိၣ်န့ၣ် ဂ့ၤဒိၣ်န့ၢ်ဒံး ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ် အတၢ်ဆိကမိၣ်န့ၣ်လီၤ.
၁၁. စီၤမိၤၡ့ ဆိကမိၣ်တၢ်ဒ်မတၤအသိးလဲၣ် ဒီးအဝဲဒိးန့ၢ်ဘၣ်အဘျုးဒ်လဲၣ်.
၁၁ ယွၤအခ့အပှၤအတီအလိၤ လၢပျၢၤသ့ၣ်တဖၣ်သ့ၣ်ညါဝဲလၢ ယဟိဝၤယွၤတၢ်ဆိကမိၣ်န့ၣ် မ့ၢ်တၢ်လၢ အဂ့ၤကတၢၢ်လီၤ. အဒိ စီၤမိၤၡ့မၤလိဘၣ်ဝဲ “ပှၤအဲၤကူပတူးဖိ အတၢ်ကူၣ်သ့ကူၣ်ဘၣ်ခဲလၢာ်” ဘၣ်ဆၣ်အဝဲသ့ၣ်ညါဝဲလၢ တၢ်ကူၣ်သ့လၢ အဂ့ၤကတၢၢ်န့ၣ် ဟဲလၢယဟိဝၤယွၤအအိၣ်လီၤ. (မၤတၢ် ၇:၂၂; စံးထီၣ်ပတြၢၤ ၉၀:၁၂) လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ အဝဲဃ့ဝဲ ယဟိဝၤယွၤလၢ “ဘိးဘၣ်သ့ၣ်ညါလၢ်ယၤလၢနကျဲ” တက့ၢ်. (၂ မိၤၡ့ ၃၃:၁၃) ခီဖျိလၢစီၤမိၤၡ့ ပျဲယဟိဝၤယွၤဘှီအီၤ ဒ်သိးကဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ကစၢ်ယွၤအဃိ ယဟိဝၤယွၤသူအီၤ လၢကမၤလၢပှဲၤအတၢ်တိာ်ပာ်ဒီး မၤလၤကပီၤအီၤခီဖျိ ကိးအီၤလၢ ပှၤလၢအအိၣ်ဒီးတၢ်နာ်လီၤ.—ဧ့ၤဘြံၤ ၁၁:၂၄-၂၇.
၁၂. ဖဲစီၤပီလူး ကဘၣ်ဆၢတဲာ်တၢ်အခါ အဝဲသူဝဲတၢ်မနုၤလဲၣ်.
၁၂ တၢ်မၢဖိပီလူး မ့ၢ်ပှၤလၢအဖၠဲး, ပှၤကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့ ဒီးကတိၤကျိာ် အစှၤကတၢၢ် ကဘၣ်ဝဲခံကျိာ်လီၤ. (မၤတၢ် ၅:၃၄; ၂၁:၃၇, ၃၉; ၂၂:၂, ၃) ဘၣ်ဆၣ် ဖဲအဝဲဆၢတဲာ်တၢ်အခါ အဝဲတသူ ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ် အတၢ်ကူၣ်ဘၣ်ကူၣ်သ့ဘၣ်. လၢတၢ်န့ၣ်အလီၢ် အဝဲသူဝဲ ကစၢ်ယွၤအကလုၢ်ကထါလီၤ. (ဖး မၤတၢ် ၁၇:၂; ၁ ကရံၣ်သူး ၂:၆, ၇, ၁၃ တက့ၢ်.) မ့ၢ်လၢအဝဲ မၤဝဲဒ်န့ၣ်အဃိ အတၢ်စံၣ်တဲၤတဲလီၤတၢ်မၤ ကဲထီၣ်လိၣ်ထီၣ်ဝဲဒီး အိၣ်ခိးကွၢ်လၢ်ဝဲ ခိၣ်ဖးလၢ အဟးဂီၤတသ့ နီတဘျီဘၣ်န့ၣ်လီၤ.—၂ တံၤမသ့း ၄:၈.
၁၃. ဒ်သိးပကဆီတလဲ ပတၢ်ဆိကမိၣ်ဒီး အိၣ်ဒီးတၢ်ထံၣ်ဒ် ယဟိဝၤယွၤအသိးအဂီၢ် မတၤအိၣ်ဒီးမူဒါလဲၣ်.
၁၃ ဖဲအံၤပထံၣ်ဘၣ်ၡဲၡဲလၢ ကစၢ်ယွၤအတၢ်ဆိကမိၣ်န့ၣ် ဂ့ၤဒိၣ်န့ၢ်ဒံး ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ် အတၢ်ဆိကမိၣ်ဒံးလီၤ. ပမ့ၢ်မၤထွဲ ကစၢ်ယွၤအတၢ်သိၣ်တၢ်သီန့ၣ် ပကဒိးန့ၢ်ဘၣ် တၢ်သူၣ်ခုသးခုဒီး တၢ်သူၣ်မံသးမုာ်အနီၢ်ကီၢ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ် ယဟိဝၤယွၤ တမၢဆူၣ်ပှၤလၢ ပကဆိကမိၣ်တၢ်ဒ်သိးဒီးအီၤဘၣ်. “တၢ်အကုၢ်အပှၤလၢ အကလုၢ်တီ, ဒီးအကူၣ်တၢ်သ့” ဒီးတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်သးပှၢ်တဖၣ်စ့ၢ်ကီး တမၢဆူၣ်ပှၤလၢ ပကဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ယဟိဝၤယွၤအသိးစ့ၢ်ကီးဘၣ်. (မးသဲ ၂၄:၄၅; ၂ ကရံၣ်သူး ၁:၂၄) ပဝဲတဂၤစုာ်စုာ်န့ၣ် ဒ်သိးပတၢ်ဆိကမိၣ် ကလီၤပလိာ်ဒီး ယဟိဝၤယွၤအဂီၢ် ပကဘၣ်မၤလၢ ပနီၢ်ကစၢ်လီၤ. ပမၤဒ်န့ၣ်ကသ့ဒ်လဲၣ်.
တဘၣ်ဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ်အသိးတဂ့ၤ
၁၄, ၁၅. (က) ဒ်သိး ပကဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ယဟိဝၤယွၤအသိးအဂီၢ် ပကဘၣ်ဆိကမိၣ်ထံ တၢ်ဂ့ၢ်မနုၤတဖၣ်လဲၣ်. (ခ) ဘၣ်မနုၤအဃိ ပတဘၣ်ပျဲလၢ ဟီၣ်ခိၣ်အတၢ်ဆိကမိၣ်တဖၣ် ကနုာ်လီၤလၢပသးပူၤဘၣ်န့ၣ်လဲၣ်. ဟ့ၣ်တၢ်အဒိတက့ၢ်.
၁၄ ရိမ့ၤ ၁၂:၂ တဲဝဲလၢ “ဒီးသုတအိၣ်ဒီး ပှၤအအံၤတဃၣ်ဖိ အက့ၢ်အဂီၤတဂ့ၤ, မ့မ့ၢ်လဲလိာ် သုက့ၢ်သုဂီၤလၢ တၢ်မၤက့ၤသုသးသီ, ဒ်သိးသုကမၤကွၢ် ယွၤအတၢ်ဘၣ်သးလၢ အမ့ၢ်တၢ်ဂ့ၤ, ဒီးတၢ်လၢပဂ့ၤအဲၣ်ဒိး, ဒီးတၢ်လၢတၢ်ပှဲၤ မ့ၢ်တၢ်ဒ်လဲၣ်ဒ်လဲၣ်န့ၣ်တက့ၢ်.” လံာ်စီဆှံတဆၢအံၤ သိၣ်လိပှၤလၢ တချုးပမၤလိတၢ်မ့ၢ်တၢ်တီအခါ ပမ့ၢ်ဆိကမိၣ်တၢ် ဒ်လဲၣ်ဂ့ၤဒ်လဲၣ်ဂ့ၤ ပဆီတလဲပတၢ်ဆိကမိၣ် ဒီးပဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ယဟိဝၤယွၤအသိးသ့ဝဲလီၤ. ပဝဲခဲလၢာ် ပစၢၤပသွဲၣ်ဒီး ပတၢ်လဲၤခီဖျိ မ့ၢ်အိၣ်ဒ်လဲၣ်ဂ့ၤဒ်လဲၣ်ဂ့ၤ ပဆီတလဲပတၢ်ဆိကမိၣ် သ့ဒံးဝဲလီၤ. ဒ်သိးပတၢ်ဆိကမိၣ် ကဆီတလဲ အဂီၢ်န့ၣ် ဒိးသန့ၤထီၣ်အသးလၢ တၢ်ဂ့ၢ်လၢပဆိကမိၣ်အီၤတဖၣ်အဖီခိၣ်န့ၣ်လီၤ. ပမ့ၢ်ဆိကမိၣ်ထံ ယဟိဝၤယွၤအတၢ်ဆိကမိၣ်န့ၣ် ပကသ့ၣ်ညါဘၣ်လၢ အဝဲအတၢ်ဆိကမိၣ်န့ၣ် ဘၣ်ဝဲထီဘိလီၤ. တကးဒံးဘၣ် ဘၣ်ဃးဒီးတၢ်ဂ့ၢ်တမံၤဂ့ၤတမံၤဂ့ၤန့ၣ် ပကအဲၣ်ဒိးထံၣ်အီၤဒ် ယဟိဝၤယွၤအတၢ်ထံၣ် အိၣ်ဝဲအသိးန့ၣ်လီၤ.
၁၅ ဒ်သိးပကဆီတလဲ ပတၢ်ဆိကမိၣ်ဒီး ဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ယဟိဝၤယွၤအသိးအဂီၢ် ပတဘၣ် “အိၣ်ဒီး ပှၤအအံၤတဃၣ်ဖိ အက့ၢ်အဂီၤ” ဘၣ်. အဲၣ်ဒိးတဲဝဲ ပကဘၣ်ပတုာ် ကွၢ်, ဖးဒီးဒိကနၣ် တၢ်ကိးမံၤဒဲးလၢ အထီဒါလိာ်အသးဒီး ကစၢ်ယွၤအတၢ်ဆိကမိၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒ်သိးပကမၤဒ်န့ၣ်အဂီၢ် ဘၣ်မနုၤအဃိ မ့ၢ်တၢ်လၢအရ့ဒိၣ်လဲၣ်န့ၣ် ပကကွၢ်သကိးတၢ်အဒိလၢ ဘၣ်ဃးဒီးတၢ်အီၣ်တၢ်အီန့ၣ်လီၤ. ပှၤတဂၤမ့ၢ်အဲၣ်ဒိးလၢ အတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့ကဂ့ၤန့ၣ် ကဘၣ်အီၣ်တၢ်အီၣ်လၢ အန့ၢ်ဂံၢ်န့ၢ်ဘါန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်အဝဲမ့ၢ်အီၣ်တၢ်အီၣ်လၢ အနၢဆံၣ်ဘီ ထီဘိန့ၣ် အဝဲအတၢ်ဂုာ်ကျဲးစၢးတဖၣ် ကကဲထီၣ်တၢ်ကလီကလီလီၤ. ဒ်န့ၣ်အသိး ပမ့ၢ်ဂုာ်ကျဲးစၢးအိၣ်ဒီး တၢ်ထံၣ်ဒ်ယဟိဝၤယွၤသနာ်က့ ပမ့ၢ်ပျဲဟီၣ်ခိၣ်အတၢ်ဆိကမိၣ်တဖၣ် နုာ်လီၤလၢပသးပူၤန့ၣ် ပတၢ်ဂုာ်ကျဲးစၢးတဖၣ် ကကဲထီၣ်တၢ်ကလီကလီလီၤ.
၁၆. ဒ်သိးပကဒီသဒၢလီၤပသးအဂီၢ် ပကဘၣ်ဟးဆှဲး တၢ်မနုၤလဲၣ်.
၁၆ ပဟးဆှဲး ဟီၣ်ခိၣ်အတၢ်ဆိကမိၣ်တဖၣ် ခဲလၢာ်ခဲဆ့ကသ့ဧါ. တသ့ဘၣ်. မ့ၢ်လၢ ပဟးထီၣ်ကွံာ်လၢ ဟီၣ်ခိၣ်တဖျၢၣ်အံၤအပူၤ တသ့ဘၣ်အဃိလီၤ. (၁ ကရံၣ်သူး ၅:၉, ၁၀) ဖဲပဟးစံၣ်တဲၤတဲလီၤတၢ်အခါဒၣ်လဲာ် ပကနၢ်ဟူဘၣ် ပှၤဂၤအတၢ်ဆိကမိၣ်ဒီး အတၢ်နာ်လၢအကမၣ်တဖၣ်အဂ့ၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲန့ၣ်အခါ ပဟးဆှဲးတၢ်ဆိကမိၣ်လၢ အကမၣ်တဖၣ် မ့ၢ်တန့ၢ်ဒၣ်လဲာ် ပတဘၣ်ဆဲးဆိကမိၣ်ဒီး တူၢ်လိာ်တၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်ဘၣ်. မ့ၢ်လၢမုၣ်ကီၤလံၢ်အဲၣ်ဒိးလၢ ပကဆိကမိၣ်တၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. အဃိ ပကြၢးတြီဆၢကွံာ် တၢ်ဆိကမိၣ်တဖၣ်န့ၣ်ချ့ချ့ ဒ်ယ့ၣ်ၡူးမၤဝဲအသိးန့ၣ်လီၤ. ပမ့ၢ်မၤဒ်န့ၣ်န့ၣ် ပကဒီသဒၢလီၤပသး ဒ်သိးပသုတဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ်အသိးတဂ့ၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ.—ဖး ကတိၤဒိ ၄:၂၃ တက့ၢ်.
၁၇. တသ့ဖဲအသ့ ပဟးဆှဲးဟီၣ်ခိၣ် အတၢ်ဆိကမိၣ်တဖၣ် ကသ့ဒ်လဲၣ်.
၁၇ အဒိ ဖဲပဃုထၢပတံၤသကိးအခါ ပကဘၣ်ပလီၢ်ပသးလီၤ. လံာ်စီဆှံဟ့ၣ်ပလီၢ်ပှၤလၢ ပမ့ၢ်ဒီတံၤဒီသကိးဒီး ပှၤလၢအတဘူၣ်ထီၣ်ဘါထီၣ် ယဟိဝၤယွၤန့ၣ် ပကစးထီၣ် ဆိကမိၣ်ဘၣ်တၢ်ဒ် အဝဲသ့ၣ်အသိးလီၤ. (ကတိၤဒိ ၁၃:၂၀; ၁ ကရံၣ်သူး ၁၅:၁၂, ၃၂, ၃၃) ဒီးဖဲပဃုထၢ တၢ်မၤမုာ်မၤဖှံသးအခါစ့ၢ်ကီး ပကဘၣ်ပလီၢ်ပသးလီၤ. ပမ့ၢ်ဟးဆှဲး တၢ်မၤမုာ်မၤဖှံသးလၢ အပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲ သးသမူအတၢ်လဲလိာ်သး တဆီဘၣ်တဆီ, တၢ်မၤဆူၣ်မၤစိး ဒီးတၢ်မၤကမၣ်မုာ်ကမၣ်ခွါန့ၣ် မ့ၢ်ဝဲပဒီသဒၢလီၤပသးလၢ တၢ်စုၣ်တၢ် ပျၢ်လၢအမ့ၢ် တၢ်ဆိကမိၣ်လၢအ “ထီဒါတၢ်သ့ၣ်ညါယွၤ” လီၤ.—၂ ကရံၣ်သူး ၁၀:၅.
မ့ၢ်ပမၤစၢၤ ပဖိတဖၣ်ဒ်သိး အဝဲသ့ၣ် ကဟးဆှဲး တၢ်မၤမုာ်မၤဖှံသးတဖၣ်လၢ ကမၤဘၣ်ဒိအီၤန့ၣ်ဧါ. (ကွၢ်လံာ်အဆၢ ၁၈, ၁၉)
၁၈, ၁၉. (က) ဘၣ်မနုၤအဃိ ပကဘၣ်ပလီၢ်ပသးလၢ ဟီၣ်ခိၣ်အတၢ်ထံၣ်လၢ တဘၣ်တၢ်ပာ်ဖျါထီၣ်အီၤ လိၤလိၤတဖၣ်န့ၣ်လဲၣ်. (ခ) ပကဘၣ်သံကွၢ်လီၤပသးလၢ တၢ်သံကွၢ်မနုၤတဖၣ်လဲၣ် ဒီးဘၣ်မနုၤအဃိလဲၣ်.
၁၈ ဟီၣ်ခိၣ်တၢ်ဆိကမိၣ်တနီၤလၢ အတဖျါလိၤလိၤလၢ အမ့ၢ်ဟီၣ်ခိၣ်အတၢ်ဆိကမိၣ်ဒၣ်လဲာ် ပကဘၣ်ပလီၢ်ပသးဒီး ဟးဆှဲးအီၤစ့ၢ်ကီးလီၤ. အဒိ တၢ်ကစီၣ်တနီၤန့ၣ် ဖျါလၢအဆီၣ်ထွဲဝဲ ပဒိၣ်ပပှၢ်တဖုဖုလီၤ. ဒီးတၢ်ကစီၣ်အဂၤတနီၤန့ၣ် ပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲ ဖီတၢၣ်ဒီး တၢ်ကဲထီၣ်လိၣ်ထီၣ်တဖၣ်လၢ ပှၤအါဂၤ ဘၣ်သူၣ်ဘၣ်သးဝဲန့ၣ်လီၤ. လံာ်ဒီးတၢ်ဂီၤမူတနီၤနီၤ ဆီၣ်ထွဲဝဲ တၢ်ဆိကမိၣ်လၢအမ့ၢ် “ယၤန့ၣ်အရ့ဒိၣ်ကတၢၢ်” ဒီး “ယဟံၣ်ဖိဃီဖိန့ၣ် အရ့ဒိၣ်ကတၢၢ်” လီၤ. ဒီးတၢ်လၢအဝဲသ့ၣ် ပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲတဖၣ်အံၤန့ၣ် ဖျါလီၤဂာ်လၢ အကြၢးဝဲဘၣ်ဝဲ ဒီးဂ့ၤဝဲလီၤ. ဘၣ်ဆၣ် အဝဲသ့ၣ်အတၢ်ထံၣ်တဖၣ်အံၤန့ၣ် ထီဒါလိာ်အသးဒီးလံာ်စီဆှံလီၤ. မ့ၢ်လၢလံာ်စီဆှံတဲဝဲလၢ ပမ့ၢ်ပာ်ကစၢ်ယွၤလၢ နီၢ်ဂံၢ်တၢမး ပနီၢ်ကစၢ်ဒီး ပဟံၣ်ဖိဃီဖိ ကဒိးန့ၢ်ဘၣ် တၢ်သူၣ်ခုသးခုအနီၢ်ကီၢ်အဃိလီၤ. (မးသဲ ၂၂:၃၆-၃၉) ဒီးတၢ်တဲပူတနီၤလၢ ပှၤဖိသၣ်တဖၣ်အဂီၢ်စ့ၢ်ကီး မ့ၢ်ဖျါလၢအတကမၣ်ဘၣ်ဒၣ်လဲာ် လၢတၢ်တပာ်သူၣ်ပာ်သးအပူၤ အဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါဖိသၣ်တဖၣ်လၢ အကတူၢ်လိာ် တၢ်သကဲာ်ပဝးလၢ အတဂ့ၤတဖၣ်သ့လီၤ.
၁၉ ဘၣ်ဆၣ် အခီပညီတမ့ၢ်လၢ ပမ့ၢ်ဃုထၢ တၢ်မၤမုာ်မၤဖှံသးလၢအဂ့ၤန့ၣ် ကမၣ်ဝဲန့ၣ်ဘၣ်. ပကြၢးသံကွၢ်လီၤပသးလၢ ‘တၢ်ဂီၤမူဒီးလံာ်လဲၢ်တဖၣ် မ့ၢ်တပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲ ဟီၣ်ခိၣ်အတၢ်ဆိကမိၣ်လိၤလိၤဒၣ်လဲာ် မ့ၢ်ယပာ်သူၣ်ပာ်သးအီၤ ဒီးယဒီသဒၢလီၤယနီၢ်ကစၢ်သးဒီး ယဖိတဖၣ်ဧါ. မ့ၢ်ယမၤစၢၤ ယဖိတဖၣ်ဒ်သိး အကအိၣ်ဒီးယဟိဝၤယွၤအတၢ်ထံၣ် ဒီးယဒီသဒၢအီၤလၢ ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ် အတၢ်ဆိကမိၣ်လၢ အနၢ်ဟူဘၣ်ဝဲဒီး အထံၣ်ဘၣ်ဝဲတဖၣ်န့ၣ်ဧါ.’ ပမ့ၢ်သ့ၣ်ညါလၢ ကစၢ်ယွၤအတၢ်ဆိကမိၣ်ဒီး ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ် အတၢ်ဆိကမိၣ် လီၤဆီလိာ်အသးဒ်လဲၣ်န့ၣ် ပဟးဆှဲး “ပှၤအအံၤတဃၣ်ဖိ အက့ၢ်အဂီၤ” ကသ့ဝဲန့ၣ်လီၤ.
ခဲအံၤန့ၣ် မ့ၢ်နဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် မတၤအသိးလဲၣ်
၂၀. ပဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် မတၤအသိးလဲၣ်န့ၣ် ပသ့ၣ်ညါအီၤကသ့ဒ်လဲၣ်.
၂၀ ပကဘၣ်သ့ၣ်နီၣ်ထီၣ်လၢ တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤလၢ ပဒိးန့ၢ်ဘၣ်အီၤတဖၣ် အခီၣ်ထံးခီၣ်ဘိန့ၣ် အိၣ်ဟဲဝဲ ထဲလၢတၢ်လီၢ်ခံတီၤလီၤ. ဟဲဝဲလၢ ယဟိဝၤယွၤအအိၣ်တခါ ဒီးအဂၤတခါန့ၣ် ဟဲလၢမုၣ်ကီၤလံၢ်ဒီး အဟီၣ်ခိၣ်အအိၣ်လီၤ. မ့ၢ်နတူၢ်လိာ်အီၤ ဖဲလဲၣ်တခါလဲၣ်. အတၢ်စံးဆၢန့ၣ် ဒိးသန့ၤထီၣ်အသးလၢ နဟံးန့ၢ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤလၢ မၤတၤတဂၤအအိၣ်လဲၣ်န့ၣ်လီၤ. ပမ့ၢ်တူၢ်လိာ် ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ် အတၢ်ဆိကမိၣ်န့ၣ် ပကဆိကမိၣ်တၢ်ဒ်အဝဲသ့ၣ်အသိး ဒီးမၤတၢ်ဖဲပသးလီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ အရ့ဒိၣ်ဒိၣ်မးလၢ ပကဃုထၢ တၢ်လၢပကွၢ်အီၤ, ဖးအီၤ ဒီးဆိကမိၣ်အီၤတဖၣ် လီၤတံၢ်လီၤဆဲးန့ၣ်လီၤ.
၂၁. တၢ်မၤလိလၢခံတခါန့ၣ် ပကမၤလိဘၣ် တၢ်ဂ့ၢ်မနုၤလဲၣ်.
၂၁ လၢတၢ်မၤလိတခါအံၤအပူၤန့ၣ် ပမၤလိဘၣ်လၢ ဒ်သိးပကဆိကမိၣ်တၢ်ဒ် ယဟိဝၤယွၤအသိးအဂီၢ် ပကဘၣ်ဟးဆှဲး ပှၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိတဖၣ် အတၢ်ဆိကမိၣ်န့ၣ်လီၤ. ပကဘၣ်ဆိကမိၣ်ထံ ကစၢ်ယွၤအတၢ်ဆိကမိၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ပမ့ၢ်မၤဒ်န့ၣ်မး ပတၢ်ဆိကမိၣ် ကလီၤဂာ်ဒိၣ်ထီၣ်ဒီးအီၤလီၤ. တၢ်မၤလိလၢခံတခါန့ၣ် ကမၤစၢၤပှၤဒ်သိး ပမၤဒ်န့ၣ်ကသ့အဂီၢ်လီၤ.
^ လံာ်အဆၢ. 5 နီၢ်နီၢ်န့ၣ် ပှၤလၢအဒိးသန့ၤအသးထဲလၢ အနီၢ်ကစၢ်အတၢ်ဆိကမိၣ် အါကတၢၢ်တဂၤဒၣ်လဲာ်န့ၣ် ပှၤဂၤအတၢ်ဆိကမိၣ် လုၢ်ဘၢအီၤဒံးလီၤ. အဒိ ဖဲပဆိကမိၣ်ဘၣ်ဃးဒီး သးသမူဟဲကဲထီၣ်အသးဒ်လဲၣ် မ့တမ့ၢ် ပကဘၣ်ကူတၢ်သိးတၢ် ဒ်လဲၣ်အခါ ပမ့ၢ်တဆိကမိၣ်ဘၣ်တၢ်ဒ်ပှၤဂၤအသိး လၢာ်လၢာ်ဆ့ဆ့ဒၣ်လဲာ် တစဲးဖိဒု ပကဆိကမိၣ်ဘၣ် ဒ်အဝဲသ့ၣ်အသိးလီၤ. ဘၣ်ဆၣ် ပကတူၢ်လိာ် မတၤတဂၤအတၢ်ဆိကမိၣ်လဲၣ်န့ၣ် ပဃုထၢသ့လီၤ.