LONGI DIA 47
Kuyambula Konso Diambu ko Diavambula yo Yave
“Kwa ngeye mbundidi e vuvu, e Yave.”—NKU. 31:14.
NKUNGA WA 122 Tusikila yo Kumama!
MANA TULONGOKA a
1. Aweyi tuzayidi wo vo Yave ozolele vo twamfinama?
YAVE okutubokelanga vo twamfinama. (Yak. 4:8) Ozolele kala Nzambi eto, Se dieto ye Nkundi eto. Ovananga e mvutu za sambu yeto ye okutusadisanga muna ntangw’ampasi. Osadilanga e nkubik’andi muna kutulonga yo kututanina. Kansi, aweyi tulenda finamena Yave?
2. Aweyi tulenda finamena Yave?
2 Tulenda finama Yave muna sambanga kwa yandi, tanga e Diambu diandi yo badika mana tutanganga. Ediadi diwokesa o zola yo luyangalalu lweto muna yandi. Dikutufilanga mpe muna kunlemvokela yo kumvana o nkembo. (Lus. 4:11) Ekolo tutoma zayanga Yave, tuwokesanga diaka e vuvu kieto muna yandi ye muna nkubik’andi ina kesadilanga muna kutusadisa.
3. Aweyi Nkadi ampemba kevavilanga kutuvambanesa yo Yave? Nki kikutusadisa mu lembi bembola Nzambi eto ye nkubik’andi? (Nkunga 31:13, 14)
3 Nkadi ampemba ovavanga kutuvambanesa yo Yave musungula vava tukalanga mu mpasi. Aweyi kevangilanga wo? Malembe-malembe ovavanga kutufila twadimbula e vuvu kieto muna Yave ye muna nkubik’andi. Kansi, tulenda sunda e ntambu wau. Avo lukwikilu lweto lwakumama ye vuvu kieto kiasikila, ke vekala diambu ko dikutuvambanesa yo Nzambi ye nkubik’andi.—Tanga Nkunga 31:13, 14.
4. Nkia mambu tulongoka mu longi diadi?
4 Mu longi diadi, tulongoka mambu tatu malenda tuka kuna mbazi ankutakani, malenda kutufila mu dimbula e vuvu kieto muna Yave ye nkubik’andi. Aweyi e mambu mama malenda kutuvambanesa yo Yave? Nkia diambu tulenda vanga muna sunda e ntambu miami mia Satana?
VAVA TUWANANANGA YE MAMBU MAMPASI
5. Aweyi e mpasi zilenda kutufidila mu dimbula e vuvu muna Yave ye nkubik’andi?
5 Ezak’e ntangwa, tuwanananga ye mambu mampasi nze lubangamu lwa yitu yovo katulwa mu salu. Aweyi mambu mama mampasi malenda kutufidila mu dimbula e vuvu muna nkubik’a Yave yo kutuvambanesa yo yandi? Vava tunuananga ye mpasi mu kolo kiandá, tulenda bwa mu lukendalalu lwasaka yo dimbula e vuvu. Satana ovavanga sadila e lau diadi muna kutufila mu katikisa kana vo Yave zola kekutuzolanga. Nkadi ampemba ozolele kutufila mu yindula vo Yave ye nkubik’andi bekututwasilanga e mpasi. I diau mpe diabwila akaka muna Aneyisaele kuna Engipito. Entete bakwikilanga vo Yave watumbika Mose yo Arone muna kubavuluza muna ubundu. (Luv. 4:29-31) Vava Faro kawokesa kubabangika, bayantika tumba Mose yo Arone yo kubavovesa vo: “Nutukitwidi se lekwa kia luvezo kwa Faro ye kwa selo yandi, nusidi nsosolo vana moko mau kimana batuvonda.” (Luv. 5:19-21) Diakenda vo Aneyisaele batumba e selo yakwikizi ya Nzambi. Avo mpasi ozizidilanga mu kolo kiandá, aweyi olenda siamisina e vuvu kiaku muna Yave ye muna nkubik’andi?
6. Adieyi tulongokele muna mbandu a Kabakuke? (Kabakuke 3:17-19)
6 Ziula o ntim’aku kwa Yave muna sambu yo kumbunda e vuvu. Kabakuke wa ngunza mambu mayingi mampasi kawanana mau. Nanga vakala ye ntangwa kayantika katikisa kana vo Yave watokanenanga wete diandi. Muna kuma kiaki, waziula o ntim’andi kwa Yave muna sambu yo kunzayisa e ntokani zandi. Wavova vo: “E Yave, yamu nkia kolo ikukazila, ngeye kuwe? . . . Ekuma oyambulwilanga e nsoki?” (Kab. 1:2, 3) Yave wavana e mvutu muna sambu kia nsi a ntima kia selo kiandi kiakwikizi. (Kab. 2:2, 3) Kabakuke wayantika badika una Yave kavuluzila kala o nkangu andi. Ediadi diansadisa mu vutukila e kiese kiandi. Wakala ye ziku vo Yave okunlunga-lunga ye onkusadisa muna zizidila konso mpasi kewanana zau. (Tanga Kabakuke 3:17-19.) Nkia diambu tulongokele? Vava okalanga mu mpasi, samba kwa Yave yo kunzayisa mawonso omonanga muna ntima. I bosi, kala ye vuvu vo okusadisa. Avo ovangidi wo, olenda kala ye ziku vo Yave okuvana o nkuma ovuidi o mfunu muna zindalala. Vava omona lusadisu lwa Yave, o lukwikilu lwaku muna yandi lukumama diaka.
7. Adieyi yitu kia mpangi Shirley kazola kunkwikidisa? Adieyi mpangi Shirley kavanga?
7 Kwamanana vanga e mambu mekusadisa mu tatidila e ngwizani aku yo Yave. Mpangi Shirley ozingilanga kuna Papua-Nova Guiné, mambu mayingi mampasi kawanana mau. b Mpangi Shirley ye esi nzo andi asukami bakala, ezak’e ntangwa nkutu diampasi diakalanga muna vua e nzimbu za sumbila madia. Mosi muna yitu kiandi wavava kumfila mu dimbula e vuvu muna Yave. Wamvovesa vo: “Ongeye ovovanga vo o mwand’avelela a Nzambi ukusadisanga, kansi akweyi luna o lusadisu lwalu? Esi nzo aku bakinu mu usukami. Ntangwa nkatu ofwasanga muna salu kia umbangi.” Mpangi Shirley wavova vo: “Yakiyuvula: ‘Nga Nzambi wete diame kikilu ketokanenanga?’ Muna kuma kiaki, vana vau yasamba kwa Yave yo kunzayisa mawonso yayindulanga. Yakwamanana tanga e Bibila, nkanda mieto, kwenda mu salu kia umbangi ye kiakondwanga muna tukutakanu ko.” Ke vavioka kolo ko, wayantika mona vo Yave watokanenanga e wete dia esi nzo andi. Esi nzo andi ke bakondwanga madia ko ye bakalanga ye kiese. Mpangi Shirley wavova vo: “Yamona vo Yave wavananga e mvutu za sambu yame.” (1 Tim. 6:6-8) Avo okwamanene kala ye nkubika yambote ya mambu ma mwanda, kuyambula ko vo e mambu mampasi yovo lukatikisu lwa vambula yo Yave.
VAVA AMPANGI ANA BEVITANGA O NTU BEBANGIKWANGA
8. Nkia diambu dilenda bwila ampangi ana bevitanga o ntu mu nkubik’a Yave?
8 E mbeni zeto, nkumbu miayingi besadilanga amwangi a nsangu ye internete muna sayanesa e nsangu zaluvunu mu kuma kia ampangi ana bevitanga o ntu mu nkubik’a Yave. (Nku. 31:13) Mpangi zankaka besiwanga mu pelezo yo yikilwa vo yimpumbulu. Kansi, ediadi ke dikutusivikisanga ko kadi Akristu a tandu kiantete mpe, bawanana ye diambu diadi vava Paulu wa ntumwa kavuninua mambu yo siwa mu pelezo. Adieyi bavanga?
9. Adieyi Akristu akaka bavanga vava Paulu wa ntumwa kasiwa mu pelezo?
9 Vava Paulu wa ntumwa kasiwa mu pelezo kuna Roma muna tandu kiantete, Akristu akaka, bayambula kunsadisa. (2 Tim. 1:8, 15) Ekuma? Nga nsoni bamona wau vo nkangu wabadikilanga Paulu vo kimpumbulu? (2 Tim. 2:8, 9) Nga wonga bamona wa sia vo yau mpe balenda bangikwa? Kiakala nkia kuma bakala kiau, olenda yindula una Paulu kamona! Paulu, mambu mayingi mampasi kazizidila yo sia nkutu e zingu kiandi mu vonza mu kuma kiau. (Mav. 20:18-21; 2 Kor. 1:8) Kieleka, ke tuzolele kala ko nze awana babembola Paulu muna kolo kavuanga lusadisu o mfunu. Nkia diambu tufwete sungamenanga vava ampangi ana bevitanga o ntu bebangikwanga?
10. Nkia diambu tufwete sungamenanga vava ampangi ana bevitanga o ntu bebangikwanga?
10 Yindula e tuku ye kuma tubangikilwanga. E sono kia 2 Timoteo 3:12 kivovanga vo: “Awonso ana bazolele vumina Nzambi muna zingu kiau, muna Kristu Yesu, bangikwa mpe bebangikwa.” Muna kuma kiaki, ke tusivikanga ko vava Satana kebangikanga mpangi ana bevitanga o ntu. E kani diandi, i fila ampangi zazi bayambula sikila ye kwikizi muna Yave ye ozolele mpe vo twakala yo wonga walembi sadisa mpangi zeto.—1 Pet. 5:8.
Kana una vo Paulu mu pelezo kakala, Onesiforo kuna unkabu wawonso wansadisa. O unu mpe, mpangi zeto besadisanga ampangi bena mu pelezo, nze una usonganga e foto diadi (Tala e tini kia 11-12)
11. Adieyi tulongokele muna nona kia Onesiforo? (2 Timoteo 1:16-18)
11 Kwamanana sadisa mpangi ana bevitanga o ntu yo kubasonga e kwikizi. (Tanga 2 Timoteo 1:16-18.) Muna tandu kiantete, Nkristu mosi wayikilwanga vo Onesiforo, wasadisa Paulu vava kakala muna pelezo. Kadi “kamwena tuvambu twa [Paulu] nsoni ko.” Kansi, Onesiforo wavava Paulu, vava kansolola wamvana lusadisu kavuanga o mfunu. Muna vanga wo, Onesiforo wasia moyo andi mu vonza. Nkia diambu tulongokele? Ke tufwete yambula ko vo o wonga wa wantu watufila mu lembi sadisa mpangi zeto ana bebangikwanga. Kansi, tufwete kubataninanga yo kubasadisa. (Nga. 17:17) Kadi, zola yo lusadisu lweto bavuidi o mfunu.
12. Nkia diambu tulongokele muna mpangi zeto kuna Rússia?
12 Badika e nona kia mpangi zeto kuna Rússia. Bekwamanananga sadisa ampangi ana besiwanga mu pelezo. Vava akaka befundiswanga kuna mbazi ankanu, mpangi zayingi bekwendanga muna kubayikama. Nkia diambu tulongokele? Vava ampangi ana bevitanga o ntu bevuninuanga mambu, kangwa, bangikwa yo vumiswa, ke tufwete monanga wonga ko. Kansi, tufwete sambanga mu kuma kiau, sadisa esi nzo zau, yo vava mpila zankaka tulenda kubakasakesela.—Mav. 12:5; 2 Kor. 1:10, 11.
VAVA TUVEZWANGA
13. Aweyi luvezo lulenda kutufidila mu dimbula e vuvu muna Yave ye nkubik’andi?
13 E yitu yeto yankaka bena vo ke Mbangi za Yave ko, akweto a sikola, a salu, balenda kutuveza wau tusamunanga e nsangu zambote yovo wau tuzingilanga e ngwizani ye nkanikinu miankal’ambote mia Yave. (1 Pet. 4:4) Balenda vova vo: “I toma kuzolanga, kansi e dibundu diaku diazala ye nsiku miampasi ye diaviokela e ntangwa.” Akaka bekutuvovelanga e mbi mu kuma kia mpila tukadilanga ye awana bavaikiswa mu nkutakani yo vova vo: “Aweyi nuvovelanga vo akweno nuzolanga?” E mvovo nze miami, milenda kututwasila lukatikisu. Tulenda yantika yindula: ‘Nga o Yave mayingi kikilu kelombanga kwa mono? Nga mu nkubik’a Yave nsiku miampasi mina mo?’ Avo mambu mama owanananga mau, aweyi olenda finamena Yave ye nkubik’andi?
Akundi aluvunu a Yobi bavova luvunu yo kumveza. Kana una vo iwau, Yobi wakala ye kani dia kwamanana sikila ye kwikizi muna Yave (Tala e tini kia 14)
14. Adieyi tufwete vanga vava akaka bekutuvezanga wau tulemvokelanga e nkanikinu mia Yave? (Nkunga 119:50-52)
14 Kala ye kani dia kwamanana lemvokela nkanikinu mia Yave. Yobi walemvokelanga e nkanikinu mia Yave kana una vo wavezwanga. Nkundi mosi a Yobi wavava kumfila mu yindula vo kana nkutu ovangidi e diambu diambote, kuna kwa Nzambi ke dina kwandi mfunu ko. (Yobi 4:17, 18; 22:3) Kansi, Yobi kakwikila mu luvunu lwalu ko. Wazaya wo vo e nkanikinu mia Yave muna edi diambote ye edi diambi, miansongi kaka mikalanga ye wakala ye kani dia lemvokela mio. Kayambula ko vo akaka bamfila mu kulula e kwikizi kiandi. (Yobi 27:5, 6) Nkia diambu tulongokele? Kuyambula ko vo avezi bafila mu katikisa e nkanikinu mia Yave. Yindula mawonso wawanana mau kala muna zingu kiaku. Nga kumonanga ko vo konso ntangwa olemvokelanga e nkanikinu mia nsongi mia Yave nluta miayingi ovuanga? Ozevo, kala ye kani dia yikama e nkumbik’a Yave eyi ilemvokelanga e nkanikinu miami. Muna mpila yayi, omona vo ke vena luvezo ko lulenda kuvambanesa yo Yave.—Tanga Nkunga 119:50-52.
15. Ekuma mpangi Brizit kavezelwa?
15 Badika nona kia mpangi Brizit ona ozingilanga kuna Índia. Wavezwanga kwa yitu yandi mu kuma kia mana kakwikilanga. Ke vavioka kolo ko vava kavubwa muna mvu wa 1997, o nkaz’andi ona kakala Mbangi a Yave ko wakatulwa mu salu. Muna kuma kiaki, wabaka e nzengo vo yandi, Brizit wa nkaz’andi yo wan’au tatu a makento benda zingila kwa mase mandi kuna mbanza yankaka. Okwakuna, mpangi Brizit mpasi zayingi diaka kawanana zau. Wau vo nkaz’andi wakatulwa mu salu, diavava vo kasala kwayingi muna lunga-lunga esi nzo andi. Vana ntandu, e nkutakani au kwandá yakala, tezo kia kilometa 350. Diankenda vo e yitu ya nkaz’andi bansia kitantu mu kuma kia mana kakwikilanga. O lubangamu lwawokela diaka, diavava vo mpangi Brizit ye esi nzo andi bayaluka diaka. Muna kolo kiokio kaka, wabwilwa diambu dina kavingilanga ko, o nkanz’andi wafwa. I bosi, mosi muna wan’andi wa mvu 12 wabakama kimbevo kia câncer yo fwa. Vana ntandu a mawonso mama, e yitu ya mpangi Brizit bayantika kuntumba vo yandi i nkwa kuma muna mambu mama mambwila. Bavova vo kele vo kakadi Mbangi a Yave ko o mambu mama amwonso ke madi kumbwila ko. Kana una vo i wau, mpangi Brizit wakwamanana bunda e vuvu muna Yave yo finama e nkubik’andi.
16. Aweyi mpangi Brizit kasambulwilwa wau kafinama Yave ye nkubik’andi?
16 Wau vo mpangi Brizit kwandá kazingilanga ye nkutakani, o nkengi a zunga wankasakesa vo kasilanga umbangi kuna kazingilanga yo vangila tukutakanu muna nzo andi. Kuna lubantiku wamona vo diampasi. Kansi, walemvokela luludiku. Mpangi Brizit wasilanga umbangi kwa akaka, wavanganga tukutakanu muna nzo andi yo fila e nsambila ya esi nzo yo wan’andi wole a makento. Nkia nluta diatwasa? Mpangi Brizit wakala ye alongoki ayingi a Bibila, ayingi muna yau bavubwa. Muna mvu 2005, wayantika sala se mviti a nzila a ngonde ke ngonde. Nsambu zayingi katambula wau kabunda e vuvu muna Yave yo sikila ye kwikizi muna nkubik’andi. O mwan’andi ankento wasikila ye kwikizi muna Yave. O unu nkutakani zole zina kuna zunga kiau. Mpangi Brizit wakala ye ziku vo Yave wamvananga o nkuma muna zizidila e mpasi yo luvezo lwa yitu yandi.
SIKILA YE KWIKIZI MUNA YAVE YE NKUBIK’ANDI
17. Nkia kani tufwete kala diau?
17 Satana ozolele vo twakwikila vo Yave okutubembolanga muna ntang’a mpasi ye oyikama nkubik’andi, mpasi zayingi kaka dikututwasilanga muna zingu. Satana ozolele mpe vo twamona o wonga vava ampangi bevitanga o ntu bevuninuanga o mambu, bangikwa yovo siwa mu pelezo. Osadilanga mpe avezi muna kutufila twalembi bunda e vuvu muna nkanikinu mia Yave ye nkubik’andi. Kansi, tutomene zaya e ntambu mina Satana kesadilanga ye kalendi kutuvuna ko. (2 Kor. 2:11) Kala ye kani dia bembola luvunu lwa Satana yo sikila ye kwikizi muna Yave ye nkubik’andi. Sungamena vo Yave kesinga kubembola nkutu ko. (Nku. 28:7) Muna kuma kiaki, kuyambulula konso diambu ko diavambula yo Yave.—Roma 8:35-39.
18. Nkia mambu tulongoka muna longi dilanda?
18 Mu longi diadi, tumwene mambu mampasi tulenda wanana mau metukanga ku mbazi a nkutakani. Kansi, e vuvu kieto muna Yave ye nkubik’andi, kilenda tontwa mu kuma kia mambu mampasi mebwanga muna nkutakani. Aweyi tulenda sundila e mambu mama mampasi? E longi dilanda divovela e mambu mama.
NKUNGA WA 118 “Utukudikila Lukwikilu”
a Muna zizidila e mpasi za lumbu yayi yambaninu ye kwikizi kiawonso, tufwete kwamanana bunda e vuvu muna Yave ye nkubik’andi. O Nkadi ampemba ovavanga sadila lubangamu muna kutufila twadimbula e vuvu kieto muna Nzambi. Mu longi diadi, tubadika mambu tatu mampasi o Nkadi ampemba kesadilanga ye dina tulendanga vanga muna sikila ye kwikizi muna Yave.
b E nkumbu zankaka zasobwa.