LONGI DIA 38
‘Nwiza kwa Mono, Ikunuvundisa’
“Nwiza kwa mono, yeno awonso nufuntukanga yo bimuka yo mazitu, ikunuvundisa.”—MAT. 11:28.
NKUNGA WA 17 “Nzolele Wo”
MANA TULONGOKA *
1. Landila Matai 11:28-30, nkia nsilu Yesu kasia?
YESU wasia nsilu ambote kwa wantu banwanga ye sungididi kiawonso. Wavova vo: ‘Nwiza kwa mono, ikunuvundisa.’ (Tanga Matai 11:28-30.) Yesu kasia kaka mpasi nsilu ko, walungisa o nsilu wau. Kasikil’owu, yindula dina Yesu kavanga kwa nkento ona wakala ye kimbevo kiampasi.
2. Adieyi Yesu kavanga kwa nkento wakala wayela?
2 O nkento ndioyo lusadisu kikilu kavuanga o mfunu. Wayenda kwa nganga zayingi za mawuku muna vava sasuka muna kimbevo kiandi. Vioka mvu 12 kanuananga ye mpasi, ke vakala muntu ko walenda kunsadisa. Mun’owu wa nsiku, o nkento ndioyo wafunzuka kakala. (Fuka 15:25) Kansi, vava kawá vo Yesu olenda wuka awana bakala ye yimbevo, wayenda kumvava. Vava kansolola, waviakana nswiku a mvuatu andi yo sasuka vana vau! Kansi, Yesu kawuka kaka o nkento ndioyo ko. E mpila ina kakadila yandi yamfila mu mona vo wazolwanga yo zitiswa. Kasikil’owu, vava Yesu kanyikila vo e “mwana,” disonganga vo zola ye luzitu kansonga. Olenda yindula una kamona nkento ndioyo?—Luka 8:43-48.
3. Nkia yuvu tubakila e mvutu mu longi diadi?
3 Tumwene vo, o nkento ndioyo yandi wayenda kwa Yesu. Yandi wabaka e nzengo za kwenda kumvava. Diau dimosi mpe difwete vangama o unu; yeto tufwete vanganga e ngolo mu kwenda kwa Yesu. Kieleka, o unu Yesu kevanganga masivi ko mu wuka mayela m’awana bekwendanga kwa yandi. Kansi, wakinu
bokela wantu vo: “Nwiza kwa mono, . . . ikunuvundisa.” Mu longi diadi yuvu tanu tubakila e mvutu: Aweyi tufwete kwendela kwa Yesu? Adieyi Yesu kazola vova vava kavova vo:“Nuvuata vangu kiame”? Adieyi tulenda longoka muna mbandu a Yesu? O sala e salu kina Yesu katuvana, ekuma dilenda kutukumikina? Aweyi tulenda kwamanena kumikinua muna nata e vangu kia Yesu?“NWIZA KWA MONO”
4-5. Azeyi i mpila zankaka tulenda kwendela kwa Yesu?
4 Imosi muna mpila tulenda kwendela kwa Yesu i vanga ngolo mu longoka mayingi muna mambu kavova yo vanga. (Luka 1:1-4) Ke muntu ankaka ko ofwete dio kutuvangila. Yeto kibeni tufwete longoka o lusansu lwa zingu kia Yesu. Tukwendanga mpe kwa Yesu vava tubakanga nzengo za vubwa yo kituka se alongoki andi.
5 E mpila yankaka tulenda kwendela kwa Yesu i vava tukwendanga kwa akuluntu mu lomba lusadisu kele vo divuilu o mfunu. Yesu osadilanga e ‘tukau twatu twa wantu’ muna lunga-lunga mameme mandi. (Ef. 4:7, 8, 11; Yoa. 21:16; 1 Pet. 5:1-3) Yeto tufwete vitanga o ntu muna vava lusadisu lwau. Kele vo ke tubazayisi ko, ke tulendi vingila ko vo akuluntu bazaya mana tuyindulanga yovo mana tuvuidi o mfunu. Tala dina diabwila mpangi mosi ayakala una ye nkumbu a Julian. Wavova vo: “Vava yayambula sadila kuna Betele mu kuma kia mayela, mosi muna akundi ame wankasakesa vo yavava lusadisu lwa akuluntu. Kuna lubantiku yayindula vo ke diakala kwandi mfunu ko. Kansi, kuna kwalanda yavava lusadisu lwa akuluntu. Ndenda vova vo o lusadisu yavewa kwa akuluntu i lukau lwa sunda o mfunu yatambula.” Akuluntu akwa kwikizi, nze awana bakingula mpangi Julian, balenda kutusadisa mu zaya “nyindu a Kristu,” i sia vo, balenda kutusadisa mu bakula yo tanginina e ngindu ye mavangu ma Yesu. (1 Kor. 2:16; 1 Pet. 2:21) Kieleka, o lwalu i lukau lusundidi o mfunu balenda kutuvana akuluntu.
“NUVUATA VANGU KIAME”
6. Adieyi Yesu kazola vova vava kavova vo “nuvuata vangu kiame”?
6 Vava Yesu kavova vo: “Nuvuata vangu kiame,” nanga edi kazola vova vo: “Nutambulwila e wisa kiame.” Nanga edi mpe kazola vova vo: “Nukota kunsi a vangu kiame, twasadila Yave kumosi.” Vana ntandu a mawonso, o vuata e vangu kia Yesu disongele vo salu.
7. Landila Matai 28:18-20, nkia salu twavewa? Nkia ziku tulenda kala kiau?
7 Tutambulwilanga e mbok’a Yesu vava tuyekolanga e zingu kieto kwa Yave yo vubwa. Yeto awonso tulenda wo vanga, kadi Yesu kalendi bembola muntu ko ozolele sadila Nzambi. (Yoa. 6:37, 38) Alandi awonso a Kristu, batambula e lau dia sala e salu kina Yave kavana kwa Yesu. Tulenda kala ye ziku vo Yesu okala kaka yeto muna kutusadisa twasala e salu kiaki.—Tanga Matai 28:18-20.
‘NUALONGWA KWA MONO’
Kumikanga akaka nze una Yesu kavanga (Tala e tini kia 8-11) *
8-9. Ekuma alembami bazolelanga kala vana ndambu a Yesu? Nkia yuvu tufwete kukiyuvulanga?
8 Alembami bazolanga kala vana ndambu a Yesu. (Mat. 19:13, 14; Luka 7:37, 38) Ekuma? Kadi Yesu waswaswana kakala ye Afarisi. E mfumu zazi za mabundu, ke basonganga zola ko, akwa lulendo bakala. (Mat. 12:9-14) Kansi, Yesu nkwa zola ye nlembami kakala. Muna kuma kia vava e tunda yo lulendo, Afarisi bayimwenanga vo basundidi akaka. Yesu wavovesanga wantu vo bayambula e fu kia vava e tunda. Walonga alongoki andi vo bakala alembami yo sadilanga akaka. (Mat. 23:2, 6-11) Afarisi bazolanga vumisa akaka kimana babalemvokela. (Yoa. 9:13, 22) Kansi, Yesu wakumikanga o wantu muna sadila mvovo miangemba yo zola.
9 Omama i mambu tulenda longoka muna mbandu a Yesu. Ukiyuvula: ‘Nga akaka bekumbadikilanga vo i nkwa ntim’anleka ye nlembami? Nga ikalanga ye tima dia sala e salu yasakalala muna wete dia akaka? Nga isonganga e ngemba kw’akaka?’
10. Aweyi Yesu kakadilanga y’awana kasalanga yau entwadi?
10 E mpila Yesu kakadilanga y’awana kasalanga yau entwadi yabasadisanga bakala mu luvuvamu. Wakalanga mpe ye luzolo lwa kubalonga. (Luka 10:1, 19-21) Wakasakesanga alongoki andi bayuvulanga e yuvu. Wakalanga ye tima dia wá e ngindu zau. (Mat. 16:13-16) Nze nti vana fulu kia sansila nti mia kuna, alongoki mpe va fulu kiambote kia nungunukina bakala. Batoma sia e sungididi muna malongi ma Yesu yo yima mbongo ambote, i sia vo, mavangu mambote.
Yambula akaka bafinamanga, kala nkwa ngemba
Kukadi molo ko, kala yo vema
Kala nlembami ye nkwa fululu muna salu *
11. Nkia yuvu tufwete kukiyuvula?
11 Nga wisa una kiau muna akaka? Avo i wau, ukiyuvula: ‘Aweyi ikadilanga ye akaka kuna salu yovo muna nzo? Nga e kadilu kiame kisadisanga kimana awonso bakala mu luvuvamu? Nga ikasakesanga akaka bayuvulanga e yuvu? Nga ikalanga ye tima dia wá e ngindu zau?’ Kieleka, ke tuzolele kala ko nze Afarisi ana bafunganga makasi vava akaka babayuvulanga yo bangika awana bakalanga ye ngindu zaswaswana ye zau.—Maku 3:1-6; Yoa. 9:29-34.
“NUSOLOLA VUNDU”
12-14. Ekuma e salu kina Yesu katuvana kikutukumikinanga?
12 Ekuma tulenda vovela vo e salu kina Yesu katuvana kumika kikutukumikanga? Vena ye kuma yayingi, kansi tuvovela kaka kuma yakete.
13 Tuvuidi akengi ambote. Yave wa Nkengi eto Anene, ke nkwa ntim’ambadi ko ngatu ntokozi. Otoma yangalelanga e salu tusalanga. (Ayib. 6:10) Okutuvananga nkuma tuvuidi o mfunu kimana twatoma natanga e zitu dieto. (2 Kor. 4:7; Ngal. 6:5, mvovo vana yand’a lukaya.) Yesu wa Ntinu eto, watusisila mbandu yalunga mu mpila ina tufwete kadilanga ye akaka. (Yoa. 13:15) Akuluntu ana bekutuvungulanga bevavanga tanginina Yesu wa “mvungudi anene.” (Ayib. 13:20; 1 Pet. 5:2) Bevanganga mawonso kimana bakala akwa ngemba, akasakesi yo songa unkabu ekolo bekutuludikanga ye kututanina.
14 Tuvuidi akundi ambote. Ke vena ye wantu ankaka ko bena ye salu kiakiese avo ke salu kiaki ko tusalanga. Akundi eto mpe basundidi muna kutusonga o zola. Yindula edi: Tuna ye lau dia sala kumosi yo wantu bena ye kadilu kisundidi o wete, kansi ke bekuyibadikilanga ko vo basundidi akaka. Bena ye ngangu zayingi, kansi alembami yo badikilanga akaka vo babasundidi. Ke bekutubadikilanga ko nze mpasi akwau a salu kaka, kansi bekutubadikilanga se akundi. Wau vo e nzol’au yatoma kumama, bakubama bena mu vana mioyo miau mu kuma kieto.
15. Aweyi tufwete kuyimwenanga mu kuma kia salu eki tusalanga?
15 Tuvuidi salu kiambote. Tulonganga o wantu e ludi mu kuma kia Yave yo senzeka o luvunu lwa Nkadi ampemba. (Yoa. 8:44) Satana otensekanga wantu o mazitu mana ke balendi nata ko. Kasikil’owu, ozolele twakwikila vo Yave kesinga loloka masumu meto ko ye ke tufwanukinu o zola kwandi ko. Ekwe luvunu lwangemi ye zitu dikosomonanga wantu! Vava tukwendanga kwa Kristu, o masumu meto melolokwanga. E ludi i kiaki, Yave otoma kutuzolanga. (Roma 8:32, 38, 39) Ekwe kiese mu sadisa wantu babundanga e vuvu muna Yave yo kala ye zingu kiambote!
KWAMANANA SOLOLA E VUNDU MUNA VANGU KIA YESU
16. Nkia nswaswani ina vana vena e zitu dina Yesu kekutulombanga vo twanata ye mazitu mankaka mana tunatanga?
16 E zitu dina Yesu kekutulombanga vo twanata diaswaswana ye mazitu mankaka mana tunatanga. Kasikil’owu, kuna mfoko a konso lumbu, tutoma monanga wantu betukanga ku salu bamana tovoka ye bakendalala kikilu. Nswaswani yo yau, vava tusadilanga Yave yo Kristu, kiese kiayingi tukalanga kiau. Kuna mfoko a lumbu kia salu, nanga twayoya tukalanga ye divavanga vo twavanga ngolo mu kwenda ku lukutakanu muna fuku. Kansi, kuna mfoko a lukutakanu vava tuvutukanga ku nzo, tukumamanga yo vanguluka. Diau dimosi mpe muna ngolo tuvanganga mu kwenda muna salu kia umbangi yo kala ye longi dia Nkand’a Nzambi dia yeto kibeni. E nluta tutambulanga ke milendi tezaneswa ko ye nkuma ye ngolo zina tuvidisanga.
17. Nkia ziku kia diambu tufwete zayanga? Mu nkia diambu tufwete kuyikebelanga?
17 Tufwete zayanga e ziku kia diambu edi: Konso muntu mu yeto e ngolo zandi zaswaswana. Muna kuma kiaki, tufwete kebanga vava tusolanga e zitu tunata. Kasikil’owu, tulenda fwasa e ngolo zeto muna vava kala ye mavua mayingi. Tala dina Yesu kavova kwa toko dia mvuama ona wanyuvula vo: “Adieyi mfwete vanga muna vua moyo a mvu ya mvu?” E toko diodio walemvokelanga o Nsiku. Nanga muntu ambote kakala, kadi e Nsangu Zambote zasoneka Maku zisonganga vo Yesu “unzolele.” I bosi, Yesu wamvana e mboka vo: ‘Wenda teka yawonso una yau, wiz’andandi.’ E toko mazitu mole kakala mau, wakala ye luzolo lwa landa Yesu, kansi kazola bembola ‘mavua mandi’ ko. (Maku 10:17-22) Muna kuma kiaki, wabembola e vangu kina Yesu kamvana yo kwamanana kala se ntaudi a “Umvuama.” (Mat. 6:24) Kele vo ngeye, nkia nzengo wadi baka?
18. Ezak’e ntangwa, adieyi tufwete vanganga? Ekuma?
18 Ezak’e ntangwa, diambote twavavanga zaya mana tusia va fulu kiantete muna zingu kieto. Ekuma? Kadi dilenda kutusadisa mu zaya kana vo mu sadila twina e ngolo zeto mu mpila yambote. Tala dina e toko dimosi una ye nkumbu a Mark kavova: “Mu mvu miayingi yayindulanga vo zingu kiavevoka yakalanga kiau. Mviti a nzila yakala, kansi e ntangwa zawonso yayindulanga una ndenda kadila ye nzimbu zayingi ye zingu kiambote. Yakiyuvulanga e kuma e zingu kiame kiakadila kiampasi. I bosi, yabakula vo zolela yame ntete yalandanga, yasadilanga fintangwa ye ngolo zasuvanga muna salu kia Yave.” Mpangi Mark wasingika e ngindu zandi yo soba e mpila zingu kiandi kimana kakalanga ye ntangwa yasalanga e salu kia Yave una ufwene. Mpangi Mark wavova vo: “Ezak’e ntangwa, itokananga mu kuma kia nzimbu, kansi muna lusadisu lwa Yave yo Yesu ilendanga sunda e mpasi zame.”
19. Ekuma dinina o mfunu mu kala ye ngindu zasikila?
19 Avo tuzolele kwamanana solola vundu muna vangu kia Yesu, mambu matatu tufwete vanga. Diantete, tukalanga ye ngindu zasikila. Wau vo salu kia Yave tusalanga, tufwete kio sadilanga mun’owu wa luzolo lwandi. Yeto tu asadi, Yave i Mfumu a salu. (Luka 17:10) Avo tuvavidi sadila e salu kia Yave mu mpila ina tuzolele, dikala nze yeto tunuananga ye vangu. Yindula dina dibwilanga e ngombe kele vo kazolele kala ku nsi a vangu kia mfumu andi ko, ovavanga tina yo kwenda konso kuna kazolele. Kana nkutu vo ngolo kikilu kena zau, o ngombe olenda yoya ye kuyivangula. Kansi, avo tulemvokele luludiku lwa Yave, tulenda vanga mambu mayingi yo sunda konso nkakalakani. Sungamena dio vo, konso diambu kazolele vanga o Yave ke vena muntu ko olenda kunkakidila.—Roma 8:31; 1 Yoa. 4:4.
20. Nkia kani tufwete kalanga diau muna nata e vangu kia Yesu?
20 Diazole, salanga ye kani diasikila. E kani dieto i vana nkembo kwa Yave wa Se dieto dianzodi. Muna lumbu ya Yesu, awana basalanga mu kuma kia loko yovo mu zolela ya yau kibeni, nzaki bavidisa e kiese yo bembola e vangu kia Yesu. (Yoa. 6:25-27, 51, 60, 66; Fili. 3:18, 19) Kansi, awana basalanga mu kuma kia zola kwau muna Nzambi ye akwau, ye kiese kiawonso banata e vangu kia Yesu muna zingu kiau kiawonso ova ntoto, batambula e vuvu kia kwenda sala kumosi yo Kristu kuna zulu. Diau dimosi mpe yo yeto, avo tunete e vangu kia Yesu ye kani diasikila, tukala ye kiese kiayingi muna salu kieto.
21. Landila Matai 6:31-33, nkia mambu tulenda vingila kuna kwa Yave?
21 Diatatu, kala ye vuvu kiasikila. Avo tutambulwidi e vangu kia Yesu, zingu kia kuyivana kuna mvevo tusolele yo sala kwayingi. Yesu wavova vo bangikwa tubangikwa. Kansi, tulenda kala ye vuvu vo Yave okutuvana o nkuma mu zizidila konso mpasi. Vava tutoma zindalalanga, tutoma kumamanga mpe. (Yak. 1:2-4) Tulenda kala mpe ye vuvu vo Yave olungisa e nsatu zeto, Yesu okutuvungula, mpangi zeto mpe bekutukasakesa. (Tanga Matai 6:31-33; Yoa. 10:14; 1 Tes. 5:11) Kieleka, tuna ye mawonso tuvuidi o mfunu muna zizidila!
22. Nkia diambu tufwete vutulwilanga matondo?
22 O nkento ndiona kawuka Yesu watambula nkuma muna lumbu kiakina kawukwa. Kansi, muna tambula nkuma wakwele mvu, diavavanga vo kakituka nlongoki akwikizi a Kristu. Muna ngindu zaku, nkia nzengo kabaka? Avo wasola nata vangu kia Yesu, yindula e nsendo katambula: osalanga kumosi yo Yesu kuna zulu! Konso lekwa kabembola muna landa Kristu, ke ilendi tezaneswa ko ye nsendo una katambula. Kiakala nkia vuvu tuna kiau, kia zingila kuna zulu yovo ova ntoto, tuvutulanga matondo wau twatambulwila e mbok’a Yesu: “Nwiza kwa mono!”
NKUNGA WA 13 Kristu i Mbandu Eto
^ tini. 5 Yesu okutubokelanga vo “nwiza kwa mono.” Adieyi tufwete vanga muna songa vo tutambulwidi e mboka yayi? E longi diadi divana e mvutu za kiuvu kiaki yo kutusungamesa una tulenda kumikinua vava tusalanga kumosi yo Kristu.
^ tini. 60 FWANISWA: Yesu wakumikanga akaka mu mpila zayingi.
^ tini. 66 FWANISWA: Diau dimosi mpe, mpangi mosi olenda kumika akaka mu mpila zayingi.