Twapanzilwe Ukuti Twaikala Amanda Pe
ANTU yonsi yakalonda ukuya nu umi pa myaka iingi nu kuya ni nsansa. Elenganyini vino umi ungazipa ndi cakuti kutaali ukufwa nupya mukuipazya umi ukwaula nu kulwala. Tungakwata insita ikulu iyakuya pamwi na antu yano twatemwa, ukutandala ukuli konsi umu nsi nu kusambilila ivya kucita ivintu vino twatemwa.
Uzye ukwelenganya pa vintu vivyo kwaipa? Awe foo! Malembelo yakalanda ukuti Leza wika ukulondesya ukuya nu umi amanda pe umu myenzo itu. (Kasambilizya 3:11) Baibo nupya ikalanda ukuti: “Leza ukutemwa.” (1 Yoane 4:8) Leza watutemwa nupya atanga atunene sile ukuti tulikala mande pe lino vivyo vitanga vicitike.
Kusi akalonda ukufwa. Na Baibo ikaama imfwa ukuti “mwanisi.” (1 Kolinto 15:26) Yamwi yakafwa ala yacili ance; yauze nayo yakalengela ukufwa. Nomba aliwensi alafwa. Antu aingi yakauvwa intete ndi yelenganya pa kufwa. Uzye imfwa ilatala ifumiziwepo? Uzye ica musango uwo cingacitika?
VINO LEZA WAUMBA VIKATULANGA UKUTI ANTU YATALINZILE UKUFWA
Uzye mungazunguka ndi cakuti muvwile ukuti asi kulonda kwakwe Leza ukuti antu yafwa? Ibuku lya Utandiko likatupeela usininkizyo wakuti ukulonda kwakwe Leza u kwakuti antu yaikala amanda pe pano nsi. Yeova Leza wapanzile insi nu kwikamo vyonsi vino antu yangalondekwa pakuti yaye nu umi nu kuya ni nsansa. Lyene waumvile umonsi wa kutandikilapo Adamu nu kumwika umu paladaise iyamwangwa ukuti icalo ca Edeni. Lyene “Leza alola vyonsi vino waumvile ukuti ivisuma wakwe cimwi.”—Utandiko 1:26, 31.
Malango 32:4) Umuci wakwe Adamu, Eva nawe kwene waumvilwe ukwaula akalema umu melenganyo nu ku mwili. Yeova wayanenyile ukuti: “Muvyalane muvule mulimbe insi yonsi nu kuyangalila. Namupeela uwangalizi pa nswi, ivyunyi ivikapapuka ni nyama zyonsi zya mu nsi.”—Utandiko 1:28.
Leza waumvile Adamu umumalilike. (Pakuti Adamu na Eva yazuzye insi pali nu kupita insita iitali. Eva wali nu kukwata ana, ana nayo yaali nu kukwata ana mpaka insi yonsi ikazule wakwe vino Leza walondanga. (Ezaya 45:18) Uzye cingaya sile ningo ukwelenganya ukuti Yeova angapeela Adamu na Eva umulimo uwo ndi cakuti wayaumvile ukuti yakikale sile imyaka inono, ukwaula ukumanya ni vyali nu kucitika?
Elenganyini na pa mulimo uno wapeezile Adamu uwakwangalila inyama. Leza wanenyile Adamu ukutemela inyama zyonsi amazina, nupya cico cali nu kumusendela sana insita. (Utandiko 2:19) Nomba pakuti aangalila inyama zyonsi walondekwanga ukusambilila pa nyama zizyo nu kumanya vino angacita pakuti azisakamala. Nomba cico cali nu kumusendela imyaka iingi ukuluta na pa kuzitemela amazina.
Fwandi vino Leza walanzile pa kuzuzya insi nu kwangalila inyama vyalangililanga ukuti atwalane yano Leza waumvile pa kutandika yali nu kwikala imyaka iingi. Nu mu cumi Adamu wikazile imyaka iingi.
LEZA WALONDANGA UKUTI ANTU YAIKALA AMANDA PE MULI PALADAISE PANO NSI
IKAZILE IMYAKA IINGI SANA
Adamu wali ni myaka 930
Metusela wali ni myaka 969
Nowa wali ni myaka 950
Ndakai tukaikala imyaka 70 ukufika kuli 80
Baibo ikalangilila ukuti kwali insita ino antu ikazile imyaka iingi ukucila vino tukaikala amanda yaa. Ikalanda ukuti Adamu “wafwile ali ni myaka 930.” Lyene ikakonkezyapo nu kulumbula na onsi na yauze 6 aikazile imyaka ukucila pali 900. Antu yayo a Seti, Enosi, Kenani, Yaledi, Metusela na Nowa. Yonsi yaa ikazile lino Mulamba mukalamba uwaliko umu nsita yakwe Nowa atali aize, nupya Nowa wikazile imyaka 600 lino kutali kuye Mulamba. (Utandiko 5:5-27; 7:6; 9:29) Cali uli pakuti ikale imyaka yonsi iyo?
Aonsi yonsi yao yali nu umi ala patatala palengela ukufuma pano Adamu na Eva yali amalilike. Uwo kwene ali mulandu uno ikalile imyaka iingi. Nomba uzye ukuya umumalilike kungalemulenga ukwikala imyaka iingi? Nupya imfwa ingacimviwa? Pakuti tuzane ivyasuko, tulinzile kutandikilapo ukumanya umulandu uno tukakotela nu kufwa.