AMUYEGHE MASO
Injala Pakisu Kyosa Yikongelela Panongwa Yabwite Nukuchenja kwa Kabalilo—Ngimba Ibaibolo Likuyoba Isyafiki?
Ubwite ubu bukubombiwa ku Ukraine, kangi ukuchenja kwa kabalilo fikupangisya ukuti paye indamyo yafyakulya pakisu kyosa. Abandu bingi mfisu ifilondo bikutamiwa fiyo ukuti bafyaghe ifyakulya ifyakufwana.
“Ubwite, ukuchenja kwa kabalilo, ukukwela untengo wa magesi na mafuta nifindu ifingi fikupangisya ukukwela kwa ntengo wafyakulya.”—António Guterres undembi wa UN, July 17, 2023.
“Abakalyoto bikuti panongwa yakuti ikisu kya Russia kilekile ukukonga imbatiko iyi balitikisenie iyakuti ikisu kya Ukraine kitumeghe ifyakulya mfisu ifingi, indamyo yafyakulya yibaghile ukongelela mfisu ifilondo. Untengo wafyakulya ghukuya pakukwela, fiyofiyo ku Kululu kwa Africa na ku Middle East.”—Ilipoti lya Atalayar.com, July 23, 2023.
Keta isi Ibaibolo likuyoba isyakufwana nindamyo yafyakulya na isi sikuya pakubombiwa nkyeni.
Ibaibolo lyayobile ngani isya ndamyo yafyakulya
Yesu ayobile ngani ukuti: “Namanga ikikolo kisakukisambukilagha ikikolo ikinine, bope nubunyafyale bwisakubusambukilagha ubunyafyale ubunine, yisakuyako injala.”—Matai 24:7.
Ibuku lya Ubusetuli likuyoba isya banyambala aba bakwelile pafalasi. Yumo wa banyambala aba uyu akwelile pafalasi, ikwimila ubwite. Uyungi uyu ali panyuma pake ikwimila injala, iyi yisakuyako pakabalilo aka ifyakulya fisakuyonga fiyo kangi ifyakulya fisakukwela fiyo untengo. “Ndinkuyibona ifalasi inditu, umwene uyu alitoghilepo akolile ikipimilo nkiboko kyake ikya kupilila ubusito. Popapo ndinkupilika ukuti isyu . . . likuti, ‘Imbepe ya ngano yifwene nuntengo wa isiku limo, kangi imbepe itatu sya malesi sifwene nuntengo wa isiku limo.’”—Ubusetuli 6:5, 6,
Isi Ibaibolo lyayobile ngani isyakufwana nindamyo yafyakulya sikufwanisiwa pakabalilo aka Ibaibolo likuyoba ukuti “mmasiku ghakubumalikisyo.” (2 Timoti 3:1) Ukuti mumanye nyingi isya “mmasiku ghakubumalikisyo” kangi na aba bakwelile pafalasi aba bikuyobiwa mu buku lya Ubusetuli, ketelela ividiyo iyakuti Ikisu Kichenjile Fiyo Ukwanda Itolo mu 1914 kangi belenga inkhani iyakuti “Kasi Ŵanalume Ŵanayi Awo Ŵakwera pa Mahachi Mbanjani?”
Muno Ibaibolo libaghile ukututulila
Ibaibolo lili nubulongosi ubwa mahala ubwa muno tubaghile ukwifimbilisyila kundamyo, ukongelelapo ukukwela untengo wafyakulya, kangi ukutamya kwa fyakulya. Keta ififwanikisyo fimo munkhani iyakuti “Isi Mubaghile Ukubomba Ukuti Mwikaleghe Ubumi Ubusita Kulonda Fingi.”
Kangi Ibaibolo likutupa ulusubilo ulwakuti ifindu fikuya pakuya kanunu mwalululu. Likuyoba isya kabalilo aka ‘imboto yafyakulya yisakuyagha nyingi nkisu’ kangi umundu aliwesa isakuyagha nifyakulya fingi. (Salimo 72:16) Linga mukulonda ukuti mumanye nyingi isyakufwana na isi Ibaibolo lifingile isya nkyeni namuno mubaghile ukuyila nulusubilo, belenga inkhani iyakuti “Ulusubilo Ulwakuti Nkyeni Ifindu Fikuya Pakuchenja.”