21 EKOBEE UE ENƆ
YƆƆ 107 Sīdee Jɛhova Tɔgɛ Wereloo
Kɛ̄ O Dap Gbī Nɛɛ A Bɔloo E’ii Ale Nɛɛ E’iya Doo
“Mɛɛ na a dap gbī kaāna wa muɛ a? A si du ee dɛ̄dɛɛ̄ dɛm a si gbɛnɛ du.”—Kam 31:10.
NU I NƆ
Pya daakuu Baibol lo eyerebah nɛ pya a gbī e’ii wa ale e’iya dam kɔ ba a dap muɛ nɛɛ a bɔloo, le kɛ̄ pya dɔɔ̄na nɛɛ a le bu bɔŋanaloo edap yerekpotɛ̄ pya a sii ii wa ale iya dam doo.
1-2. (a) Ena Pya Nɛɛ Kraist a le aba aba edasī kɛɛrɛ lɛɛ ba gae bɔātɛ̄ ebiraloo iya ziī a? (b) Ena “biraloo iya ziī” kura a? (Buū “Ue Alu Ekɔ Baatɛ̄.”)
ENIĀ a lo e’ii wa ale iya dam ni? Kereadoo a naale aba iya dam ale ii wa na a wee doo kɔ nɛɛ a ɛrɛ ɛɛbu a, gbɛnɛ-edo nɛɛ a le aba aba anii’ee, kere pya a le zege ale pya e’ana gbī e’ii wa sa iya dam. Lɛɛ o gae nyɔɔnɛ ziī nɛɛ biraloo ii wa ale iya dam, muɛ kɔ o dasī nyɔɔnɛ Jɛhova ɛnia kaāna gbanialoo a agatɛ̄, suāloo oloo leere, sa ɛrɛ kpugi ale pya dɔɔ̄na nu o dap su kuādɛɛ̄loo butɔ. a (1 Kɔr 7:36) Lo o doo wo, o iya dam le wa dap kiisī leere sa le bu ɛɛbu.
2 A naa wee aadee waɛ lo emuɛ nɛɛ elu le dam ale le wa. (Kam 31:10) E kere sɔ̄ o emɔna nɛɛ a a nia sa o gaa gbī esuā ye loo leere, a naa wee waɛnage ebɔātɛ̄ biraloo iya ziī. b Bu ekobee ue ama, i gaa le kɔnia nu edap yerebah nɛ Pya Nɛɛ Kraist a le aba aba kɔ ba a gbī sa muɛ nɛɛ a bɔloo e’ii ale e’iya le kɛ̄ ba edap bɔātɛ̄ biraloo iya ziī doo. E i nɔnage kɛ̄ pya dɔɔ̄na a le bu bɔŋanaloo edap yerebah nɛ pya a gbī e’ii wa sa iya dam doo.
NU EDAP A YEREBAH NƐ KƆ O MUƐ LE WA ALE LE DAM
3. Pya ena Nɛɛ Kraist a le aba ɛɛ edasī kɛɛrɛ sɔ̄ a gaa gbī nɛɛ e’ii ale nɛɛ e’iya a?
3 Lo o gbī e’ii wa ale iya dam, elee o dasī suā pya elap o gbī kɔ nɛɛ elu o wa ale o dam a ɛrɛ lɛɛ o gae bɔātɛ̄ enyɔɔnɛ ye biraloo iya ziī. Lo oo doo wo, a dap doo kɔ o lɛɛbahloo nɛɛ ebee a bɔloo, ale nyɔɔnɛ nɛɛ a naale ebɔ a loo biraloo iya ziī. Bu kaka, ɛrɛgebah nɛɛ o gbī e’ii ale o gbī e’iya ɛrɛge elu Nɛɛ Kraist eliamaā. (1 Kɔr 7:39) Kerewo, a naale dɛ̄dɛɛ̄ nɛɛ eliamaā na edap lu le dam ale le wa a nɛ a. Nyɔɔwo, o dap bip oloo kɔ: ‘Pya ena m seeasī bu dum a? Pya amunu elap na m gbī kɔ nɛɛ elu na dam ale na wa a ɛrɛ a? Ekɔ pya nu m ɛmadɛɛ̄ ama bɔgeloo sa lu nu lo nɛɛ edap doo ni?’
4. Ena pio nɛɛ wee bara bu kara sɔ̄ ba gaa gbī nɛɛ ba e’ii ale nɛɛ ba e’iya a?
4 Lo o gbī e’ii wa ale iya dam, lɔgɔ baɛbaɛ beenyiɛ naale loo kɔ o ebee yere kara nɛ Jɛhova kɔ a yerebah a nɛ lokwa o muɛ nɛɛ o ii ale nɛɛ o iya. (Fil 4:6) Kaka ue a le na kɔ, Jɛhova naa yira yii kɔ etuboebahloo wa ale dam nɛ lɔgɔ nɛɛ. Mɛ a suā pya nu alu o ebɛɛ̄ le kɛ̄ nu a tɔɔ̄loo doo sa a kuūdɛɛ̄loo, e eyerebah a nɛ kɔ o muɛ le wa ale le dam. Nyɔɔwo, kiisī lo ekɔ pya nu o gbī le pya nu alu o ekɛɛrɛ ye nɛ. (Yɔɔ 62:8) Yere kara kɔ a yerebah a nɛ kɔ o ɛrɛ egerebu le suānu. (Jem 1:5) Ziī wuga nɛɛdam a sii ii wa a kura John c lo a aa United States bee kɔ pio nu alɛ wee kɔ bu kara. A bee kɔ: “M wee kɔ nɛ Jɛhova pya elap m gbī kɔ wa m ii a ɛrɛ. M wee yerenage kara sa ye bara kɔ a doo kɔ m zɔ̄ŋia nɛɛ elu le wa mɛ nɛ. E m wee baranage Jɛhova kɔ a yerebah mɛ nɛ kɔ m ɛrɛ pya elap dogo edoo kɔ m lu le dam.” Ziī wuga nɛɛwa a aa Sri Lanka, lo ye bee kura Tanya bee kɔ: “Sɔ̄ m gaa bee gbī nɛɛ m iya, m bee bara Jɛhova kɔ a yerebah mɛ nɛ kɔ m bia bu bɔ ture nyiɛ loo sa le bu ɛɛbu.” Kereadoo o sii muɛ nɛɛ o ii ale nɛɛ o iya anyaawo, Jɛhova yira yii kɔ ekiiesī lo ewere a loo, a kuūdɛɛ̄loo sa a nɛ pya nu a a bɛɛ̄.—Yɔɔ 55:22.
5. Mɛ sɔ̄ na Pya Nɛɛ Kraist a le aba aba edap ɛrɛ dee lo ezɔ̄ŋia pya dɔɔ̄na a lenage aba aba lo ba wereloo Jɛhova a? (1 Pya Kɔrint 15:58) (Ɛpnage foto.)
5 Baibol yere i mɛmloo kɔ i “si tam Nɛɛ-a-i-ɛrɛ eenyɔɔ.” (Buū 1 Pya Kɔrint 15:58.) Lo o kiisī lo elu kirikiri bu esiatam Jɛhova sa su sɔ̄ tɔ̄makpaɛ̄ keekee pya wuga nɛɛdam le nɛɛwa, naale aba kɔ o ɛrɛ ekpeloo aāloo eyɔ wa gbaa, mɛ o ɛrɛnage dee lo ezɔ̄ŋia pya dɔɔ̄na wuga a le aba aba dookɛ̄ olo lenage doo, lo ba su taāŋabah Jɛhova nua tuatua bu wa dum. E lo o piiga lo edoo nu a nia Jɛhova, o ɛrɛ kaka ɛɛbu.
Lo o su sitam nɛ Jɛhova nua nu a a kuīloo sa su sɔ̄ tɔ̄makpaɛ̄ keekee pya wuga nɛɛdam le nɛɛwa, lo ama edoo kɔ o zɔ̄ŋia pya dɔɔ̄na lo ba gaa gbīnage nɛɛ ba e’ii ale nɛɛ ba e’iya (Ɛp 5 barakpaɛ̄)
6. Sɔ̄ Pya Nɛɛ Kraist a le aba aba aa gbī nɛɛ ba e’ii ale nɛɛ ba e’iya, ena ba ɛrɛ esuā a?
6 A ɛrɛ nu a bɔloo kɔ i nwaɛ̄dɛɛ̄ loo, ɛɛ na kɔ: Iī ɛrɛ esu gbīgbī nɛɛ i ii ale nɛɛ i iya nua nu a i kuīloo gbɛnɛ bu dum. (Fil 1:10) Kaka ɛɛbu naa dɛɛa nyɔɔ sɛh o le aba ɔɔ ale o e’ira sa ii, mɛ nu a dɛɛa nyɔɔ na gbanialoo o nyɔɔnɛ Jɛhova ɛnia. (Mat 5:3) E sɔ̄ o le aba ɔɔ, o ɛrɛ booboo dee lo enyimɛ o esiatam yereloo. (1 Kɔr 7:32, 33) Su sɔ̄ o le aba ɔɔ ama daānu leere. Ziī wuga nɛɛwa a aa United States lo ye bee kura Jessica, lo a bee iya dam sɔ̄ ewaraloo 40 zua bee kɔ: “Lɛɛ m gae iya dam, m wee lu kirikiri bu esiatam zue ue, e wo bee mɛ yerebah nɛ kɔ loo mɛ a sukɛ̄ kaɛlɛɛ kɔ m gaa bee gbī e’iya dam.”
SU SƆ̄ NƆĀ LO NƐƐ
7. Ena anua alu nu suānu le loo kɔ o dasī nɔ nu akiiloo nɛɛ o gaa gbī e’ii ale nɛɛ o gaa gbī e’iya lɛɛ o gae kɔ ye nɛ ale doo nu a tɔgɛ kɔ bu a ɛɛe ye loo a? (Kam 13:16)
7 Lo o kɛɛrɛ kɔ ziī nɛɛ o muɛ elu le wa ale le dam o nɛ, ena o doo a? Ekɔ o aadee nwaābah ye kɔ nɛ ale doo nu a tɔgɛ kɔ bu a ɛɛ ye loo ni? Baibol kɔ nɛɛ suānu wee dasī gbītɛ̄ nu lɛɛ a gae doo. (Buū Kam 3:16.) Nyɔɔwo, alu nu suānu le loo lo edasī ɛp lo nɛɛ bu ziī kere sɔ̄, lɛɛ o gae doo ale kɔ nu a tɔgɛ kɔ bu a ɛɛ ye loo. Ziī nɛɛ a kura Aschwin a aa Netherlands bee kɔ: “O dap nwaābah ɛrɛ taɛ bu ziī nɛɛ, e kɛ̄ lo taɛ dapnage nwaābah pe aa doolo. Nyɔɔwo, lo o su sɔ̄ nɔā nu akiiloo ziī nɛɛ kaāna, oo le nyɔɔnɛ ye bɔātɛ̄ biraloo iya ziī aba nyɔɔ taɛ maniākɛ̄.” Kuma sɔ̄ o gaa nɔ nu akiiloo lo nɛɛ, o dap muɛ nu a tɔgɛ kɔ lo nɛɛ naale bɔ a loo.
8. Bu mɛ sīdee na nɛɛ a le aba ɛɛ edap gbītɛ̄ nu akiiloo nɛɛ a gaa gbī e’ii ale nɛɛ a gaa gbī e’iya a? (Ɛpnage foto.)
8 Bu mɛ sīdee na o dap su suānu gbiātɛ̄ nu akiiloo lo nɛɛ a? O dap nɔ nu akiiloo pya elap dogo lo nɛɛ, ye kɛ̄tɔɔ̄ bu edɔɔ̄, le kɛ̄ a wee doo nu doo bie pya i enɔānu ale pya dɔɔ̄na kɛ̄ alu egbaa bɔŋana. Ba mɛɛ̄ na pya ye koo a, e ena a wee bialoo kɔ nu akiiloo a? (Luk 6:45) Ekɔ pya nu alɛ seeasī le pya nu olo seeasī gbaageloo ziī ni? O dap bip nu a ye kiiloo aābah pya kanɛɛ a le bu ye bɔŋanaloo ale pya dɔɔ̄na Nɛɛ Kraist enyima tura lo ba suāloo lo nɛɛ kaāna. (Kam 20:18) O dap bip nu pya dɔɔ̄na suā akiiloo lo nɛɛ le ye elap dogo. (Rut 2:11) Kuma sɔ̄ o gaa gbītɛ̄ nu akiiloo lo nɛɛ, nwaɛ̄dɛɛ̄ sa muɛ kɔ oo doo lɔgɔ nu edoo kɔ loo lo nɛɛ aa sukɛ̄. Tɔgɛ enwadɛɛ̄ loo kɛ̄ nu tɔɔ̄loo lo nɛɛ doo le ye ekɛɛrɛ, e o aa gbī egbītɛ̄ dɛ̄dɛɛ̄ nu a ye kiiloo ale le kpaɛ̄ lo nɛɛ dɛ̄dɛɛ̄ sɔ̄.
Lɛɛ o gae kɔ nɛ ziī nɛɛ kɔ bu a ɛɛe ye loo, dasī su suānu ɛma lo nɛɛ bu ziī kere sɔ̄ (Ɛp 7-8 barakpaɛ̄)
9. Lɛɛ o gae kɔ ue nɛ nɛɛ o gaa gbī e’ii ale nɛɛ o gaa gbī e’iya, ena o ɛrɛ edasī doo a?
9 Ku enɔɔ̄ ale zua na o su gbiātɛ̄ nu akiiloo nɛɛ o gaa gbī e’ii ale nɛɛ o gaa gbī e’iya lɛɛ o gae doo ale kɔ nu a tɔgɛ kɔ bu a ɛɛe ye loo ani? Lo o nwaābah ye kɔ nɛ, edoo kɔ a kɛɛrɛ kɔ oo wee dasī kɛɛrɛ nu leere lɛɛ o gae biaɛfii. (Kam 29:20) Nyɔɔ lo dɔɔ̄na bah, lo o pee sɔ̄ gbɛnɛ lɛɛ o gae kɔ ye nɛ, a dap doo kɔ a kɛɛrɛ kɔ o lu nɛɛ a naa dap biaɛfii nu, lo a eetɔɔ̄ na lo ebee muɛ nu a tɔgɛ kɔ bu a ɛɛ ye loo. (Eklis 11:4) Nyɛŋiabu kɔ a naa lu ebɛɛ̄ kɔ o dasī biaɛfii kɔ taɛ nɛɛ o ii ale nɛɛ o iya na ama, lɛɛ o gae kɔ ye nɛ. Mɛ o ɛrɛ edasī kpɛ̄naloo e’ii wa ale lo e’iya dam lɛɛ o gae kɔ ye nɛ. E o ɛrɛnage edasī muɛ nu a tɔgɛ kɔ lo nɛɛ dap lu le wa ale le dam a nɛ.
10. Ena o doo lo o muɛ kɔ bu ziī nɛɛ ɛɛ a loo kerewo, olo oo ɛrɛ nia bu lo nɛɛ a?
10 Ena o doo lo o muɛ kɔ bu ziī nɛɛ ɛɛe a loo a? Lo oo ɛrɛ nia bu lo nɛɛ, doo kɔ a suā tɛ̄maloo o dogo. Naa lee edoo kɔ lo nɛɛ a kɛɛrɛ kɔ o gaa le iie ye ale iyae ye sɔ̄ bu kaka oo gaa le doo wo.—1 Kɔr 10:24; Ɛfɛs 4:25.
11. Lo o tɔɔ̄ barasī a wee lu enɔɔ biraloo iya ziī ale iya dam le wa tɛ̄mabah pya dɔɔ̄na, pya ena o seea nyiɛ a?
11 Bu pio barasī, wee lu e’ɛmadɛɛ̄ kɔ pya tɛ le ka ale pya dɔɔ̄na nɛɛ enyima tura nɛɛ a sagɛ nɛɛ pya a nuūna wa bɔtɔ e’ii ale e’iya. E bu pya dɔɔ̄na barasī, pya o butɔ ale pya o gbo wee gbī nɛɛ o ii ale nɛɛ o iya a nɛ, sa ba nɔɔ kɔ lo nɛɛ le ɔɔ a gbaa zɔ̄ŋia lokwa bui ɛp sɛh bui dapge iya ziī naa e. Lo alu olo na ba kɔ nɛ kɔ o nɔɔ nu akiiloo wa biraloo iya ziī ale iya dam le wa a, dasī suā nu a wee nia baɛ lo nɛɛ le nu ba gbī. Lo o kɛɛrɛ kɔ o emɔnae nɛɛ elu le dam ale le wa nɛ o gbo ale ziī o manamana, dasī gbītɛ̄ nu akiiloo lo nɛɛ leere, suā pya ye elap dogo, e lo a kuī eera na gbanialoo a nyɔɔnɛ Jɛhova ɛnia. Kaāna gbanialoo lo nɛɛ nyɔɔnɛ Jɛhova ɛnia kuī ee kpugi, suā kpa, ale gbɛnɛ dɔ. Kerewo, nyɛŋiabu kɔ lo wuga nɛɛdam ale wuga nɛɛwa a le aba ɛɛ a, na ebiaɛfii nɛɛ alɛ e’ii ale nɛɛ e’iya a, e a naale olo.—Gal 6:5.
BU MƐ SĪDEE NA O DAP BƆĀTƐ̄ BIRALOO IYA ZIĪ A?
12. Lo bu a ɛɛ loo ziī nɛɛ sa o gaa gbī enyɔɔnɛ ye biraloo iya ziī, bu mɛ sīdee na o dap ye kɔ nɛ a?
12 Lo o gaa gbī enyɔɔnɛ ziī nɛɛ biraloo iya ziī, bu mɛ sīdee na o kɔ ye nɛ a? d O dap nɔɔ lo enyɔɔnɛ lo nɛɛ kɔnia ue bie kɛ̄ pya dɔɔ̄na le ale tɛ̄ma nyɔɔ fon. Kɔ ye nɛ kɔ bu a ɛɛe ye loo sa o gbī esuāe ye loo leere, o aa gɔ̄ egā loo. (1 Kɔr 14:9) Lo alu ebɛɛ̄, nɛ ye sɔ̄ kɔ a dasī kɛɛrɛ nu akiiloo lɛɛ a gae agara a nɛ. (Kam 15:28) E lo a le lo nɛɛ naa ɛrɛ a nia bu, nwadɛɛ̄ ɛrɛgebah nu a a agara nɛ sa o aa biirebu.
13. Lo a le ziī nɛɛ kɔ a nɛ kɔ bu ye ɛɛe a loo, ena o doo a? (Pya Kɔlɔsi 4:6)
13 Ena o doo lo a le ziī nɛɛ kɔ a nɛ kɔ bu ye ɛɛe a loo a? Suā kɔ naadabah a bee ye agaloo lɛɛ a gae kɔ a nɛ kɔ bu ye ɛɛe a loo, nyɔɔwo, lu fɛgɛ ye loo sa ye nwadɛɛ̄. (Buū Pya Kɔlɔsi 4:6.) Lo o sii kpɛ̄naloo enyɔɔnɛ ye biraloo iya ziī, kɔ ye nɛ. Mɛ piiga lo emuɛ kɔ oo pee sɔ̄ lo ekɔ ye nɛ. (Kam 13:12) Lo oo ye ɛrɛ nia bu, fɛɛrɛloo ye kɔ nɛ bu fɛgɛ, sa o aa gɔ̄ egā loo. Naa ɛp kɛ̄ ziī wuga nɛɛdam a kura Hans lo a aa Austria bee agara ue nɛ ziī wuga nɛɛwa lo a bee ye kɔ nɛ kɔ bu ye ɛɛe ye loo doo. Hans kɔ: “M bee kɔ nu m kɛɛrɛ ye nɛ bu sīdee alu fɛgɛ sa mm bee gɔ̄ egā loo. Mm bee pee sɔ̄ lo ekɔ ye nɛ nyɔɔbee mm gbī kɔ a kɛɛrɛ kɔ m ɛrɛ ye nia bu, sa i dap iya ziī lu dam le wa ziī dee a ee, sɔ̄ a naale doo wo. E m bee nwaɛ̄dɛɛ̄ sa muɛ kɔ mm kɔ ale doo lɔgɔ nu edoo kɔ a kɛɛrɛ kɔ m dap nyaana na nyiɛ ziī dee a ee.” Nyɔɔ lo dɔɔ̄na bah, lo a le bu a ɛɛ loo lo nɛɛ sa o gbī esuā ye loo leere, kɔ ye nɛ, sa o nyɔɔnɛ ye kɔnia pya nu o gbī kɔ a sira bu sɔ̄ bui aa biraloo iya ziī. Pya nu olo gbī kɔ a sira bu sɔ̄ bui aa biraloo iya ziī dap lu kee loo nu lo nɛɛ gbī, dɛɛa nyɔɔ sīdee doonu barasī ziī ziī bui aa ale pya dɔɔ̄na nu.
BU MƐ SĪDEE NA PYA DƆƆ̄NA EDAP YEREBAH NƐ PYA NƐƐ KRAIST BA LE ABA ABA A?
14. Bu mɛ sīdee na i yerebah nɛ pya i wuga ba le aba aba tɛ̄maloo pya nu i kɔ a?
14 Bu mɛ sīdee na dɛ̄dɛɛ̄ ii edap yerebah nɛ Pya Nɛɛ Kraist ba le aba aba lo ba gbī e’ii sa iya a? Ziī sīdee na tɛ̄maloo enwaɛ̄dɛɛ̄ loo nu i kɔ. (Ɛfɛs 4:29) I dap bip aba ii kɔ: ‘Ekɔ m wee su bii kɔā pio ue lo edoo kɔ pya a le aba aba a bɔātɛ̄ ekɛɛrɛ nu akiiloo iya dam le wa ni? Sɔ̄ m muɛ ziī wuga nɛɛdam le nɛɛwa ba gaa gbaa kɔnia ue, ekɔ m wee aadee su kɔ ba ɛrɛ nia bu ziī sa gaa gbī e’iya ziī ni?’ (1 Tim 5:13) Gbaāloo wo, ii le ekɔ ale doo lɔgɔ nu edoo kɔ Pya Nɛɛ Kraist ba le aba aba a kɛɛrɛ kɔ ba kiiekɛ̄ nyɔɔbee ba sii ii ale ba sii iya. Hans i bee kɔ nu akiioo tua sɔ̄ a, bee kɔ: “Pio pya wuga wee kɔ, ‘Ena anua o sii iige wa ale o sii iyage dam ani? O suāge kɔ oo lena pya miɔŋɔ ni?’ Pya ue a le doo wo doo kɔ pya a le aba aba a ɛp aba aba kumakɛ̄, sa bɔātɛ̄ ekɛɛrɛ aba nu akiiloo kɛ̄ ba etɛɛ̄ doo ii wa ale iya dam.” Elee kɔ o gbī pya nu o yira nyɔɔ kaɛgɛ pya wuga ba le aba aba.—1 Tɛs 5:11.
15. (a) Dɛɛa nyɔɔ nu a le bu Pya Rom 15:2, ena i dasī kɛɛrɛ nu akiiloo lɛɛ i gae gbī wa ale dam nɛ ziī nɛɛ a? (Ɛpnage foto.) (b) Pio amunu nu enɔ a kuī na o nɔ aābu lo vidio a? (Ɛp ue a le kɛɛ̄.)
15 E lo o kɛɛrɛ kɔ ziī wuga nɛɛdam le nɛɛwa ebɔloo ziī lo ba iya ziī sa lu dam le wa ni a? Baibol kɔ i nɛ kɔ i kɛɛrɛ nu akiiloo kɛ̄ nu tɔɔ̄loo pya dɔɔ̄na doo. (Buū Pya Rom 15:2.) A naa wee nia gbɛnɛ-edo pya a le aba aba kɔ dɔɔ̄na nɛɛ a gbī nɛɛ ba e’ii ale nɛɛ ba e’iya wa nɛ, e a lee kɔ i tɔgɛ enwadɛɛ̄ kumaloo nu a naa wee wa nia ama. (2 Tɛs 3:11) Kerewo, a wee nia pio nɛɛ kɔ pya dɔɔ̄na a gbī nɛɛ ba e’ii ale nɛɛ ba e’iya wa nɛ, mɛ ii ɛrɛ egbī wa nɛ lo ba naa kɔ i nɛ kɔ i doo wo. e (Kam 3:27) E lo ba kɔ i nɛ kɔ i doo wo, a wee nia pio nɛɛ kɔ aa lu ekɔ nɛ lo nɛɛ ba gaa wa gbī nɛ a kɔ ɛɛ alabae na a gaa gbī e’ii ye ale iya ye a. Ziī wuga nɛɛwa a kura Lydia lo a aa Germany kɔ: “O dap kue lo wuga nɛɛdam le lo wuga nɛɛwa nua loo ziī doonu, kɛ̄ gbɛnɛ-edo nɛɛ le, sa o doo kɔ baɛ aba a ɛrɛ dee lo ezɔ̄ŋia lokwa ba dap gbaa kɔnia nu ba gbī edoo.”
Sɔ̄ Pya Nɛɛ Kraist a le aba aba le kɛ̄ alu egbaa bɔŋana, a doo kɔ ba a ɛrɛ dee lo ezɔ̄ŋia pya dɔɔ̄na lo ba lenage aba aba (Ɛp 15 barakpaɛ̄)
16. Ena a bɔloo kɔ pya wuga a le aba aba a suā a?
16 Dɛ̄dɛɛ̄ ii dap ɛrɛ ɛɛbu—kere i sii ii sa iya ale i e’iya sa ii. (Yɔɔ 128:1) Nyɔɔwo, lo o gbī e’ii wa ale o gbī e’iya dam, sa o sii muɛ nɛɛ o ii ale nɛɛ o iya, kiisī lo esu sitam nɛ Jɛhova nua nu a a kuīloo bu dum. Ziī wuga nɛɛwa a kura Sin Yi lo a aa Macao kɔ: “Lo o su sɔ̄ o gaa le tɔ̄makpaɛ̄ o wa ale o dam bu Paradais dooreloo sɔ̄ o le aba ɔɔ anyaawo, sɔ̄ o le aba ɔɔ anyaawo kpuria. Su sɔ̄ o le aba ɔɔ anyaawo daānu leere sa ɛrɛ ekpeloo aāloo.” Mɛ lo alu kɔ o emɔna nɛɛ o ii ale nɛɛ o iya, sa bui e’ina aa bɔātɛ̄ biraloo iya ziī ni a? Bu ekobee ue a nyɔɔnɛ, i kɔnia nu eyerebah a nɛ kɔ o dap biaɛfii nu a lee.
YƆƆ 137 Pya Wuga Nɛɛwa A Yira Agɛrɛ
a Lo esuā sɛh o ekpɛ̄nageloo e’ii wa ale iya dam, buū ekobee ue a le nyɔɔ jw.org lo a kɔ “Dating—Part 1: Am I Ready to Date?”
b UE ALU EKƆ BAATƐ̄: Bu ekobee ue ama le lo a nyɔɔnɛ, nu biraloo iya ziī kura na sɔ̄ ziī nɛɛdam le nɛɛwa aa nɔ ziī lo esuā sɛh ba ebɔgeloo ziī sa lu le dam le wa naa e. Biraloo iya ziī wee bɔātɛ̄ sɔ̄ ziī nɛɛdam le nɛɛwa edora kɔ ɛnia aba a suā kɔ ba wereeloo sa ɛrɛ nia bu ziī, e a wee kiisī mmɛ sɔ̄ baɛ aba e’iya ziī, ale sɔ̄ baɛ aba e mmɛ kuma loo wa biraloo iya ziī.
c Elua enyaana pio bee.
d Bu pio sīdee doonu, a wee le wuga nɛɛdam na a wee kɔ nɛ wuga nɛɛwa kɔ bu ye ɛɛe ye loo a, le kɔ ba ebɔāetɛ̄ biraloo iya ziī. Kerewo, a naa bee piya lo ziī wuga nɛɛwa kɔ nɛ wuga nɛɛdam kɔ bu ye ɛɛe ye loo. (Rut 3:1-13) Lo esuā yereloo, buū ekobee ue a le bu Awake! October 22, 2004, lo a kɔ “Young People Ask . . . How Can I Tell Him How I Feel?”
e Ɛp vidio a kura Successful Fighters for the Faith—Single Christians lo a le nyɔɔ jw.org.