39 ESTUDIO
¿Pikunan kanku ancha askha runakuna?
‘Rikuruni mana piqpa yupay atinan ancha askha runakunata; [...] paykunan tronoq ñaupanpi corderoq ñaupanpiwan sayashasqaku’ (APO. 7:9)
60 TAKI Diosmi cuentata mañawasun
KAYKUNAMANTA YACHASUN *
1. ¿Imaynapin tarikusharan apóstol Juan 95 watapi jina?
APÓSTOL Juanqa sinchi llakikuypin tarikuran 95 watapi jina, payqa sinchi kuraqña karan Patmos islapitaq preso kasharan. Payllañachá apostolkunamantaqa kausasharan. (Apo. 1:9). Payqa yacharanmi chay tiempopi falso hermanokuna iñiqmasikunata engañashasqankuta t’aqanachisqankutapas. Yaqapaschá piensaran cheqaq cristianokuna chinkapunanta (Jud. 4; Apo. 2:15, 20; 3:1, 17).
Apóstol Juanmi rikuran “ancha askha runakunata” yuraq p’achawan p’achasqata, palmera k’allmakunatawan makinkupi jap’ishaqta (2 parrafota qhaway)
2. Apocalipsis 7:9-14 textopi nisqanman jina, ¿ima sumaq rijuriyta apóstol Juan rikuran? (Tapanpi kaq dibujota qhaway.)
2 Chhaynapi tarikushaspan apóstol Juanqa kusikunapaq rijuriyta rikuran. Chay rijuriypin rikuran tawa angelkunata, paykunan Diospa kamachinkuna sellasqa kanankukama jark’asharanku ñak’ariy tiempo chayamunanta (Apo. 7:1-3). Chay kamachikunaqa 144.000 cristianokunan kanku, paykunan janaq pachamanta Jesuswan kuska kamachimunqaku (Luc. 12:32; Apo. 7:4). Chay qhepamantaq Juanqa rikuran juñunasqa ancha askha runakunata. Paymi niran: “Chay qhepatataq rikuruni mana piqpa yupay atinan ancha askha runakunata; paykunan kasqaku lliu nacionkunamanta, lliu ayllukunamanta, lliu llaqtakunamanta, lliu rimaykunamantawan; paykunan tronoq ñaupanpi corderoq ñaupanpiwan [...] sayashasqaku”, nispa (leey Apocalipsis 7:9-14). Payqa anchatachá kusikuran jamuq tiempopi waranqa-waranqanpi runakuna Diosta servinankumanta yachaspa.
3. a) ¿Imanaqtinmi Juanpa rijuriypi rikusqan iñiyninchista kallpachanan? b) ¿Imakunamantan yachasun?
3 Chay rijuriyqa kallpacharanpunichá apóstol Juanta. Noqanchistaqa astawanraqmi kallpachawanchis kay tiempopi
chay profecía junt’akushasqanrayku. Kunan tiempopiqa millonninpi runakunan Diospa llaqtanman jaykumushanku, paykunan suyakushanku manchay ñak’ariypi salvakuspa wiñaypaq kay allpapi tiyayta. ¿Imaynatan Jehová Dios 80 wata ñaupaqta llaqtanman entiendechiran pikunachus ancha askha runakuna kasqankuta? Chay tapuymantan kaypi yachasun. Yachallasuntaqmi askha kasqankumanta tukuy ladomanta kasqankutapas. Chaykunamanta yachaspan allpapi tiyanankupaq suyakuyniyoqkunaq iñiynin astawanraq yapakunqa.¿MAYPIN TIYANQAKU ANCHA ASKHA RUNAKUNA?
4. ¿Imatan mana entiendenkuchu cristianon kayku niq religionkuna? ¿Imatan entienderanku Biblia estudiaq cristianokuna?
4 Yaqa llapa cristianon kayku niq religionkunan mana yachachinkuchu allin runakuna wiñaypaq kay allpapi tiyanankupaq (2 Cor. 4:3, 4). Paykuna ninku: “Allin runakunaqa janaq pachamanmi ripunku wañupuspaqa”, nispa. Biblia estudiaqkunan ichaqa entienderanku Jehová Dios kay allpata paraisoman tukuchiqtin kasukuq runakuna wiñaypaq kay allpapi tiyanankuta. Paykunan 1879 watamantapacha Qhawaq revistata runakunaq leenanpaq orqoranku. Ichaqa manan allintaraqchu entienderanku pikunachus chay kasukuq runakuna karanku chayta (Mat. 6:10).
5. ¿Imatan Biblia estudiaq cristianokuna yachachiranku 144.000 cristianokunamanta?
5 Biblia estudiaq cristianokunaqa entienderallankutaqmi wakin cristianokuna janaq pachaman ripunankuta Jesuswan kuska kamachimunankupaq (Apo. 14:3). Llapankupiqa 144.000 cristianokunan kanku, paykunan kay allpapi kashaspa tukuy sonqowan Diosta servinanku karan. Ichaqa, ¿pikunan kananku karan ancha askha runakuna?
6. ¿Imatan piensaranku Biblia estudiaq cristianokuna ancha askha runakunamanta?
6 Juanqa ancha askha runakunatan rikuran ‘tronoq ñaupanpi corderoq ñaupanpiwan sayashasqankuta’ (Apo. 7:9). Chayta leespankun Biblia estudiaqkuna entienderanku ancha askha runakunapas 144.000 cristianokuna jina janaq pachapi tiyanankuta. Iskaynin grupotaq janaq pachapi tiyanman chayqa, ¿imapin jujniray kankuman? Paykunaqa khaynatan piensaranku: “Ancha askha runakunaqa manan tukuypichu Diosta kasukuranku. Kallpachakurankuña ch’uya kausayniyoq kanankupaq chaypas, wakinqa cristianon kayku niq religionmantan karanku. Chaymi paykunaqa mana Jesuswan kuskachu kamachinqaku. Manataq tukuy sonqowanpunichu Diosta munakuranku chayqa, janaq pachaman rispaqa tronoq ñaupallanpi kashanqaku, manataq tronokunapichu tiyanqaku”, nispa.
7. a) Biblia estudiaqkunaq nisqanman jina, ¿pikunan kay allpapi tiyananku karan Jesús waranqa watata kamachishaqtin? b) ¿Imatan niranku ñaupaq tiempopi tukuy sonqowan serviq runakunamanta?
7 Chhayna kaqtinri, ¿pikunataq kay allpapi tiyananku karan? Bibliata estudiaqkunaqa nirankun: “144.000 cristianokunapas ancha askha runakunapas janaq pachaman ripusqanku qhepamanmi millonninpi runakuna kay allpapi tiyanqaku, paykunatan Cristoqa waranqa watata kamachinqa. Chay tiempopin chay runakunaqa Diosmanta yachachisqa kanqaku, jinaspa chayraq Diosta servinqaku. Diosta kasukuqkunaqa wiñaypaqmi kay allpapi tiyanqaku, mana kasukuqkunataq wiñaypaq wañuchisqa kanqaku. Wakin umalliqkunataq waranqa wata qhepaman janaq pachaman ripunqaku. Sal. 45:16).
Chay umalliqkunamanta wakinqa kanqaku manaraq Jesús kay allpaman jamushaspa ñaupaq tiempopi tukuy sonqowan Diosta serviq runakunan”, nispa (8. ¿Jayk’a t’aqa kananpin creeranku Biblia estudiaqkuna?
8 Biblia estudiaq cristianokunaqa creerankun kinsa t’aqa kananpi: 1) Janaq pachapi Jesuswan kuska kamachiq 144.000 cristianokuna. 2) Ancha askha runakuna janaq pachaman rinankupaq, paykunan ichaqa Diosta mana tukuy sonqowan servisqankurayku tronoq ñaupanpi Corderoq ñaupanpiwan kananku karan. 3) Kay allpapi millonninpi tiyaq runakuna, paykunatan Jesusqa waranqa wata kamachimuspa Diosmanta yachachinan karan. * Qhepamanmi ichaqa Jehová Diospa yanapayninwan aswan allinta entienderanku chay yachachikuykunamanta (Prov. 4:18).
ALLINTA ENTIENDENKU CHEQAQ YACHACHIKUYKUNATA
1935 watapi asamblea aparikusqanpin askha bautizakuqkuna karanku kay pachapi tiyanankupaq suyakuyniyoqkuna (9 parrafota qhaway)
9. a) ¿Imaynapin ancha askha runakuna kay allpapi kashaspa tronoq ñaupanpi Corderoq ñaupanpiwan kashanku? b) ¿Imanaqtinmi Apocalipsis 7:9 textota chhaynata entiendesqanku allinpuni karan?
9 Testigokunaqa 1935 watapin entienderanku pikunachus ancha askha runakuna kasqankuta. Paykunan niranku: “Ancha askha runakunaqa manan janaq pachapiraqchu kananku tronoq ñaupanpi Corderoq ñaupanpi kanankupaqqa, chaypi willasqanqa rijch’anachiyllan, paykunaqa kay pachapin tiyanqaku. Paykunaqa Diostan jatun kamachiqninkuta jina rikunku, chhaynapin tronoq ñaupanpi sayashankuman jina kanku (Is. 66:1). Sonqomantataq iñinku Jesuspa sacrificakusqanpi, chhaynapin Corderoq ñaupanpipas sayashankuman jina kanku”, nispa. Chhaynatan entiendekullantaq Mateo 25:31, 32 textopi nisqanta. Chaypin willashan llapa nacionkuna jinallataq millay runakunapas Jesús qhapaq trononpi tiyaykuqtin ñaupanpi kanankuta. Chay runakunaqa manan janaq pachamanchu rinqaku, aswanpas kay allpapin kashanqaku. Chhaynata entiendesqankuqa allinpunin karan. Chaychá Bibliaqa ancha askha runakunamanta rimaspa mana ninchu: “Janaq pachamanmi ripunqaku”, nispaqa. 144.000 cristianokunamanta rimaspan ichaqa willan janaq pachamanta reykuna jina Jesuswan ‘allpata’ kamachimunankuta (Apo. 5:10).
10. ¿Imanaqtinmi ancha askha runakuna yachananku Diospa kamachikuyninkunata manaraq Jesús kay pachata kamachishaqtin?
10 Jehová Diospa testigonkunaqa 1935 watamantapachan entienderanku ancha askha runakuna junt’aq sonqo cristianokuna kasqankuta, paykunan suyakushanku kay allpapi wiñaypaq tiyanankupaq. Manchay ñak’ariy p’unchaypi salvakunankupaqtaq allinta yachananku Diospa kamachikuyninkunamanta, allin iñiyniyoqtaq kananku manaraq Jesucristo kay pachata kamachishaqtin (Luc. 21:34-36).
11. ¿Imanaqtinmi Bibliata estudiaq cristianokuna creeranku wakin junt’aq sonqo runakuna waranqa watata Jesús kamachiyta tukuqtin janaq pachaman rinankupaq?
11 Qanchis parrafopi rikusqanchis jina Bibliata estudiaq cristianokunan creeranku waranqa wata Jesuspa kamachisqan qhepaman wakin runakuna janaq pachaman rinankuta. Chay yachachikuymi lloqsimuran 1913 watapi 15 febrero La Atalaya revistapi. Chhaynata creeranku kay jinata piensasqankurayku: “Sichus mana tukuy sonqowan Diosta serviq cristianokunapas
janaq pachaman rillanqakutaq chayqa, ¿imaraykutaq ñaupaq tiempopi tukuy sonqowan Diosta serviqkuna kay allpapi tiyanallankupaq premiota chaskinkuman?”, nispa. Chhaynatan piensaranku iskay yachachikuyta mana allinta entiendespa: 1) Ancha askha runakuna janaq pachaman rinankupaq piensaspa. 2) Ancha askha runakuna mana junt’aq sonqowanchu Diosta servinankupaq piensaspa ima.12, 13. ¿Imatan allinta entiendenku janaq pachaman riqkuna kay pachapi tiyanankupaq suyakuyniyoqkunapas?
12 Jehová Diospa testigonkunan ichaqa 1935 watamantapacha allinta entienderanchis ancha askha runakuna Armagedonpi salvasqa kanankuta. Paykunan manchay ñak’ariymanta lloqsimuspa fuerte kunkawan ninqaku: “Salvacionninchisqa tronopi tiyaq Diosmanta corderomantawanmi jamun”, nispa (Apo. 7:10, 14). Chaymantapas Bibliaqa willanmi janaq pachaman riq cristianokuna “aswan allin” premiota ñaupaq tiempopi Diosta serviqkunamanta chaskisqankuta (Heb. 11:40). Chay yachachikuykunata entiendespan hermanonchiskunaqa kallpachakuranku runakunaman Diosmanta yachachinankupaq, chhaynapi yachachisqanku runakuna kay allpapi wiñaypaq tiyanankupaq.
13 Ancha askha runakunamanta kaqkunaqa anchatan kusikunku suyakuyninkumanta. Jehová Diosmi nin pichus janaq pachapi tiyananta pitaqchus kay pachapi tiyananta. Jinaspapas Jehová Dios wawanta kachamusqanraykun premionchista chaskisunchis, chaytan allinta entiendenchis (Rom. 3:24).
KAY PACHAPI TIYANANKUPAQ RUNAKUNA YAPAKUNKU
14. ¿Imaraykun askha hermanokuna niranku: “Imaynapin kay pachapi kausanankupaq suyakuyniyoqkuna yapakunqaku”, nispa?
14 1935 watakuna qhepamanmi askha hermanokuna tapukuranku: “¿Imaynapin kay pachapi tiyanankupaq suyakuyniyoqkuna yapakunqaku?”, nispa. Ronald Parkin hermanonchismi 12 watayoq kasharan pikunachus ancha askha runakuna kasqanmanta allinta entiendekuqtin. Paymi yuyarin: “Chay tiempopiqa 56.000 hermanokunan pachantinpi karan, yaqa llapankutaqmi janaq pachaman rinankupaq suyakuyniyoq karanku. Chaymi ancha askha runakunamanta kaqkunaqa yupasqalla karan”, nispa.
15. ¿Imaynapin yapakuran kay pachapi kausanankupaq suyakuyniyoqkuna?
15 Chay watakuna qhepamanmi askha misionerokunata kacharanku askha nacionkunaman, jinan Testigokunaqa astawan Is. 60:22). Kay watakunapitaq Diospa llaqtanqa imaymana herramientakunata orqomuran runakunata Bibliamanta yachachinanchispaq. Chaymi kunanqa ancha askha runakunamanta pusaq millón más runakuna kashanku.
yapakuran. 1968 watapin Bibliamanta runakunaman yachachiyta qallariranku La verdad que lleva a vida eterna librowan. Chay libropi yachachikuykunaqa fácil entiendeyllan karan, chaymi askha runakuna Diospa llaqtanman jaykumuranku. Tawa watakunallapin kuskan millón más runakuna bautizakuranku. Chaymantapas iglesia Catolicaq atiyninmi pisiyapuran América ladopi juj nacionkunapipas; Europa, África ladokunapitaq gobiernokuna manaña jark’akurankuchu Diospaq llank’asqanchista, chaymi millonninpi runakuna jaykumuranku (TUKUY LADOMANTAN KANKU
16. ¿Maykunamantan kanku ancha askha runakuna?
16 Juanmi rikuran ancha askha runakunaqa “lliu nacionkunamanta, lliu ayllukunamanta, lliu llaqtakunamanta, lliu rimaykunamantawan” kasqankuta. Profeta Zacariaspas niranmi: “Chay p’unchaykunapin suyukunapi kaq imaymana rimay rimaqkunamanta chunka runa juj judío runata capanmanta qaqata jap’iykuspa ninqa: Noqaykun Zac. 8:23).
uyariyku qankunawan Dios kashasqanta, chayrayku pusakapuwayku”, nispa (17. ¿Imatan Diospa llaqtan ruwashan lliu nacionmanta lliu rimaykunamanta runakunata yanapananchispaq?
17 Testigokunaqa yachanchismi imaymana rimay rimaqkunata Diospa llaqtanman pusamunapaqqa askha rimaykunapi willananchis kasqanta. Chaymi 130 wata masña Bibliamanta qelqakunata t’ijrakushan. Kay tiempopiqa 900 más rimaykunapin t’ijrakushan. Chaymi ancha askha runakunaqa llapa nacionkunamanta kanku, chayqa Jehová Diospa milagronmi. Askha rimaykunapi qelqanchiskuna lloqsimusqanraykun Diosta serviqkunaqa juj nisqalla kausanchis. Tukuy sonqon Diosmanta jujkunaman willanchis, munanakuspataq kausanchis, chaymi iñiyninchisqa astawan yapakun (Mat. 24:14; Juan 13:35).
¿IMAYNATAN JUANPA RIJURIYPI RIKUSQAN YANAPAWANCHIS?
18. a) Isaías 46:10, 11 textopi nisqanman jina, ¿imaraykun mana iskayanchischu ancha askha runakunamanta profecía junt’akusqanmanta? b) ¿Imaraykun mana pisichasqachu sientekunku kay pachapi tiyanankupaq suyakuyniyoqkuna?
18 Ancha askha runakunamanta willaq profeciata entiendespan anchata kusikunchis. Jehová Diosqa tiempollanpin imaymanata ruwaran chay profecía junt’akunanpaq (leey Isaías 46:10, 11). Ancha askha runakunamanta kaqkunaqa Diostan agradecekunku suyakuyninkumanta. Manan pisichasqachu sientekunku janaq pachaman mana rinankumanta. Paykunaqa yachankun ñaupaq tiempopi bautizaq Juanpas rey Davidpas tukuy sonqonkuwan Diosta serviq juj runakunapas santo espirituta chaskisqankuta, manaña 144.000 cristianokunamantachu karanku chaypas (Mat. 11:11; Hech. 2:34). Chaymi paykunaqa juj runakunawan kuska paraisopi kausarimpunqaku. Jinan ancha askha runakunawan kuska rikuchiyta atinqaku Jehová Dios kasukusqankuta.
19. ¿Imatan ruwananchis ancha askha runakunamanta profeciaq junt’akusqanta yachaspa?
19 Manan jayk’aqpas Jehová Diosqa kunan tiempopi jinaqa llapa nacionkunamanta millonninpi runakunata juñuranchu payta adoranankupaq. Janaq pachapi tiyanapaq otaq kay pachapi tiyanapaq suyakuyniyoqña kanchis chaypas, runakunatan yanapashanallanchis ancha askha runakunaq t’aqanman jaykumunankupaq (Juan 10:16). Pisi tiempollamantan Jehová Diosqa manchay ñak’ariyta apamuspa llapa gobiernokunata pantasqa religionkunatapas chinkachipunqa runakunata sufrichisqankurayku. Jinaspa ancha askha runakunamanta kaqkuna wiñaypaq kay allpapi kausanqaku (Apo. 7:14).
139 TAKI Mosoq pachapi piensay
^ párr. 5 Apóstol Juanmi juj rijuriypi rikuran ‘ancha askha runakuna’ jamuq tiempopi juñusqa kanankuta. Chayqa iñiyninchistan anchata kallpachan, astawanqa chay t’aqa runakunamanta kaq iñiqmasikunata. Chaymantan kaypi yachasun.