“Ko Taau ïa e Tuku ki te Aronga Tuatua-Mou”
“Ko taau ïa e tuku ki te aronga tuatua-mou, ko te tau kia apii atu ia etai ke ra.”—2 TIMOTEO 2:2.
1, 2. Eaa ta te manganui i manako no ta ratou angaanga?
MANGANUI tei manako e puapinga ratou me kore kare e puapinga kia tau ki te angaanga ta ratou e rave ra. I tetai au peu, me aravei i tetai tangata, e mea matau kia ui, “Eaa taau angaanga?”
2 Tetai taime te akataka ra te Pipiria i te tangata na te taiku anga i ta ratou angaanga i rave. Ei akaraanga, te akataka ra i “te telona ra ko Mataio,” ko “Simona rapakau kiri ra,” e ko “Luka rapakau maki akaperepereia nei.” (Mataio 10:3; Angaanga 10:6; Kolosa 4:14) I tetai taime, te taiku ra te Pipiria i te tuanga angaanga a te au tangata tei tavini ia Iehova. Akamanako ana i te Ariki ko Davida, te peroveta ko Elia, e te apotetoro ko Paulo. Kua akaperepere teia aronga i te tuanga angaanga ta Iehova i oronga kia ratou. Pera katoa, kia akaperepere tatou i tetai ua atu tuanga angaanga i roto i te angaanga a Iehova.
3. Eaa ra te au taeake pakarikari ka tereni ei i te au taeake mapu? (Akara i te tutu mua.)
3 E reka ana tatou i te tavini ia Iehova e ka akaperepere i ta Koheleta 1:4) Ka riro teia ei akaaoanga takake no te iti tangata o Iehova. I teia rā, te tupu maata nei te angaanga tutu aere, e te taangaanga nei te akaaerenga a Iehova i te technology ou kia akatotoa i te nuti meitaki ki te manganui. Inara tetai taime ka ngata i te aronga pakarikari kia apii i te au ravenga ou no te rave i te angaanga. (Luka 5:39) Pera katoa, e mea matau kia iti mai te maroiroi me pakarikari ake te tangata. (Maseli 20:29) No reira, e mea aroa e te tau me tereni te au taeake pakarikari i te au taeake mapu kia rave i te au apainga i roto i ta Iehova akaaerenga.—E tatau ia Salamo 71:18.
tatou tuanga angaanga. E manganui ia tatou tei reka tikai i ta tatou angaanga e ka inangaro i te rave ua atu i te reira. Te mea mii ra me pakarikari te tangata, kare e rauka ia ratou te rave i ta ratou i rave i to ratou mapuanga. (4. No teaa ra i ngata ei no tetai pae kia oronga i te apainga? (Akara i te pia “ Te Tumu Penei ka Ngata ia Tatou i te Oronga Atu ki Tetai Ke.”)
4 Kare i te mea māmā ua no te aronga e apainga maata ta ratou kia oronga i te angaanga ki te au taeake mapu. Ka maromaroa te au taeake me manako ratou e ka ngere i tetai tuanga angaanga ta ratou e inangaro maata ra. Penei ka mamae ratou i te manako i te tuku atu i tetai angaanga puapinga ta ratou e mareka ra. Me kore ka manamanata ratou e kare te angaanga e rave meitakiia me kare ratou e akaaere i te reira. Penei ka manako ratou e kare o ratou taime no te tereni i tetai ke. I taua taime rai, ka anoanoia te au taeake mapu kia akakoromaki me kare e orongaia te apainga kia ratou.
5. Eaa te au uianga ka uriuri tatou i teia atikara?
5 No reira eaa ra i puapinga ai no te au taeake pakarikari kia tauturu i te au taeake mapu kia rave i te apainga maata? Akapeea ratou me rave i teia? (2 Timoteo 2:2) E no teaa ra te au taeake mapu ka anoano ei i te tu tau meitaki me angaanga kapiti ki te au taeake pakarikari e te tukatau, kia apii mei ia ratou? Ei akamata, akara tatou akapeea te Ariki ko Davida te akapapa anga i tana tamaiti no tetai angaanga puapinga maata.
AKAPAPA A DAVIDA IA SOLOMONA
6. Eaa ta te Ariki ko Davida i inangaro i te rave? Eaa ta Iehova i akakite kiaia?
6 No tetai tuatau roa, kua takinga kinoia a Davida e kua neke aere mei tetai ngai ki tetai. I reira, te riro anga mai aia ei ariki, kua noo aia ki roto i tetai are manea. No reira kua akakite aia ki te peroveta ko Natana: “I na, te noo nei au i roto i te are arezi, kareka te aruna koreromotu a Iehova te vai nei i roto i te paruru.” E ākā inangaro to Davida i te akatu i tetai iero manea no Iehova. Akakite a Natana kiaia: “Ko ta to ngakau e manako ra, e rave ïa; tei ia koe oki te Atua.” Inara kare ko teia ta Iehova i inangaro. Akakite aia kia Natana e tuatua atu kia Davida e: “Auraka koe e akatu i tetai are ei nooanga noku.” Noatu kua taputou a Iehova kia Davida e ka vaitata ua rai Aia kiaia, kua kite a Davida e na tetai tamaiti ana e akatu i te iero. Akapeea a Davida i te ariu anga?—1 Paraleipomeno 17:1-4, 8, 11, 12; 29:1.
7. Akapeea a Davida te ariu atu anga i ta Iehova aratakianga?
7 Kua inangaro tikai a Davida i te akatu i 1 Paraleipomeno 22:11, 14-16.
tetai iero no Iehova, no reira e mea papu kua maromaroa aia. Noatu ra, kua turuturu maata aia i te angaanga ta tana tamaiti ko Solomona ka akaaere. Kua tauturu a Davida i te akaaere i te aronga angaanga e te akaputu i te auri, veo, ario, auro, e te rakau. Kare aia i manata ana koai te ka akameitakiia no te akatu i te iero, tei kapikiia i muri mai e ko te iero o Solomona. Mari ra, kua akamaroiroi aia ia Solomona, i te na ko anga: “E tenana, e taku tamaiti, ei vaitatā Iehova ia koe; kia manuia taau, e e akatu i te are o to Atua o Iehova, tana oki i tuatua maira ia koe ra.”—8. No teaa ra a Davida i manako ei kare a Solomona i tau kia akatu i te iero? Inara eaa ta Davida i rave?
8 E tatau ia 1 Paraleipomeno 22:5. Penei kua manako a Davida e kare a Solomona i papa ake no te akaaere i te angaanga puapinga. Ko te iero “ka riro ia ei maata, ei teitei,” e ko Solomona “te vai ou nei aia e te pakari kore.” Inara kua kite a Davida e ka tauturu a Iehova ia Solomona kia rave i teia angaanga puapinga. No reira kua rave a Davida i tana i rauka ei tauturu iaia kia akapapa no teia angaanga maata.
KIA MATAORA I TE TERENI I TETAI KE
Mataora tatou me kite i te au taeake mapu e rave ra i te au apainga (Akara i te parakarapa 9)
9. Akapeea te au taeake pakarikari e mataora ai i te oronga i te apainga ki tetai ke? Oronga mai i tetai akatutuanga.
9 Eiaa te au taeake pakarikari e maromaroa me anoanoia ratou kia oronga i te au apainga ki te au taeake mapu. Kua kite tatou pouroa e ko te mea puapinga roa atu koia oki ko te angaanga a Iehova. Me tereni i te au taeake mapu kia rave i te au apainga, ka tauturu i te angaanga kia oti. Akamanako ana i teia. I toou tamariki anga, penei kua akara koe i toou papa e akaoro ra i te motoka. Kia maata mai koe, kua akamārama aia kia koe eaa tana e rave ra. Aere ua rai, kua tiki koe i taau license e kua akamata
i te akaoro motoka. Noatu rai, kua oronga toou papa i te manako tauturu kia koe. Tetai taime naau e akaoro. Inara ia papa e pakari maira, naau e akaoro i te maata anga o te taime. Kua mareka kore ainei toou papa? Kare, papu kua mataora aia e naau e akaoro iaia ki te au ngai tana i inangaro. Mei te reira katoa, ka mataora te au taeake pakarikari i te kite i te au taeake mapu ta ratou i tereni e kua papa no te rave i te au apainga i roto i ta Iehova akaaerenga.10. Eaa to Mose manako no te akangateitei anga e te rauka anga te taoonga?
10 Kia matakite tatou auraka e vareae i te tuanga angaanga a tetai ke. Ka apii tatou mei te tu i ariu atu ei a Mose te akamata anga tetai pae Iseraela i te totou ei au peroveta. (E tatau ia Numero 11:24-29.) Kua inangaro a Iosua i te tāpu ia ratou, karanga ra a Mose: “Te vareae ra koe iaku? ko toku ïa inangaro, ei peroveta ravarai to Iehova ra tangata e pini ua ake, e kia tuku a Iehova i tona Vaerua ki rungao ia ratou!” Kua kite a Mose e ko Iehova te arataki i te angaanga. Kare a Mose i kimi i te kaka nona uaorai, mari ra, kua inangaro aia i te au tavini pouroa o Iehova kia rauka tetai tuanga angaanga. Akapeea tatou? Ka mataora ainei tatou me orongaia te au tuanga angaanga ki tetai ke i roto i te angaanga a Iehova?
11. Eaa ta tetai taeake i tuatua no te oronga i te apainga ki tetai ke?
11 E maata te au taeake tei angaanga pakari no tetai tuatau roa i roto i ta Iehova angaanga e kua tereni i te au taeake mapu kia rave i te au apainga. Ei akaraanga, ka akamanako ana tatou i tetai taeake ko Peter. I tona 74 mataiti i roto i te angaanga orometua tamou, kua akapou aia e 35 mataiti i te tavini i ko i te opati Betela i Europa. No tetai tuatau roa, koia te akaaere o te Tipatimani Tavini Anga. E oti kua orongaia teia apainga ki tetai taeake mapu ko Paul, tei tereniia e Peter. Kua mareka kore ainei a Peter i teia tauianga? Kare. Karanga aia: “Mataora tikai au i te kite i te au taeake tei tereniia kia rave i te au apainga maata e tei mako tikai i te akono i te angaanga.”
AKANGATEITEI I TE AU TAEAKE PAKARIKARI
12. Eaa ta tatou ka apii mei te akaraanga o Rehoboama?
12 Te riro anga te tamaiti a Solomona ko Rehoboama ei ariki, kua pati aia ki te aronga pakari no te tauturu kia akono i 2 Paraleipomeno 10:6-11, 19) Eaa ta tatou ka apii mai? E mea meitaki kia pati i te tauturu a te au taeake pakarikari e te tukatau. Eiaa te au taeake mapu e manako e te māroia ra ratou kia aru tikai i te au ravenga mei tei raveia i mua ana. Noatu ra, ka tau ratou kia akangateitei i te au manako o te au taeake pakarikari e auraka e viviki ua i te manako e kare ta ratou au ravenga e angaanga.
tana tuanga angaanga ou. Inara kua kopae aia i ta ratou tauturu! Mari ra, kua aru aia i te akoanga a te aronga mapu e tai o ratou uki. Kua taki atu teia ki te tumatetenga. (13. Akapeea te au taeake mapu me angaanga kapiti ki te au taeake pakarikari?
13 Tetai taime, ka orongaia ki te au taeake mapu te apainga no te akaaere i te angaanga a te au taeake pakarikari e te tukatau. E mea meitaki no ratou kia apii mei teia au taeake pakarikari. I te akaraanga tei akatakaia i mua ake, i te mono anga a Paul ia Peter ei akaaere no te tipatimani Betela, karanga aia, “Kua akapou au i te taime no te kimi i te tauturu a Peter, e kua akamaroiroi au i tetai pae i roto i te tipatimani kia pera.”
Kua akapou a Paulo i te taime kia apii ia Timoteo, e kua apii meitakiia a Timoteo
14. Eaa ta tatou ka apii mei te angaanga kapitianga a Timoteo raua ko te apotetoro ko Paulo?
14 E mapu ake a Timoteo i te apotetoro ko Paulo, e kua angaanga kapiti raua no tetai tuatau roa. (E tatau ia Philipi 2:20-22.) Akakite a Paulo ki to Korinetia: “I tono atu ei au i taku tamaiti akaperepere e te pikikaa kore i te Atu nei, ia Timoteo, kia kotou na, nana e akakite atu ia kotou i toku au aerenga i te Mesia nei, taku apii anga i te au ngai katoa, i te au ekalesia katoa.” (1 Korinetia 4:17) Te taka meitaki ua ra mei teia irava e kua angaanga kapiti a Paulo raua ko Timoteo ma te tau meitaki e kua turu i tetai e tetai. Kua akapou a Paulo i te taime kia apii ia Timoteo i tona “au aerenga i te Mesia nei,” e kua apii meitakiia a Timoteo. Kua akaperepere a Paulo ia Timoteo e kua papu iaia ka akono meitaki aia i te au taeake e te au tuaine i Korinetia. Ka tau te aronga pakari kia aru i te apotetoro ko Paulo me tereni ratou i te au taeake kia rave i te aratakianga i roto i te putuputuanga.
E TUANGA PUAPINGA TA TATOU TATAKI TAI
15. Akapeea a Roma 12:3-5 te tauturu anga ia tatou kia akono i te au tauianga?
15 Te noo nei tatou i te tuatau umere tikai. Te tupu ua atura te tuanga o ta Iehova akaaerenga i te enua nei. Tera te aiteanga, ka tauiui ua rai te reira. Ka riro tetai au tauianga ei akakeu ia tatou e kare i te mea māmā i te akono. Ka tauturuia tatou me vai akaaka ua e me akamou ki runga i te ka riro ei meitaki no te angaanga Patireia, kare ki runga i ta tatou i inangaro. Me akapera, ka taokotaiia tatou. Kua tata a Paulo ki te au Kerititiano i Roma: “Teia taku tuatua kia kotou katoatoa e ope rava ake, . . . eiaa e maata te manako iaia uaorai, i tei tau iaia kia manako.” E oti kua akamārama aia mei te au mero rai o te kopapa e tuanga Roma 12:3-5.
tukeke tona, e tuanga tukeke ta te au mema tataki tai o te putuputuanga.—Ka inangaro te iti tangata pouroa o Iehova i te turu i te Patireia e te rave i tetai ua atu mea tei patiia mai
16. Eaa ta te au Kerititiano tataki tai ka rave kia akono i te au e te taokotai i roto i ta Iehova akaaerenga?
16 Ka inangaro te iti tangata pouroa o Iehova i te turu i te Patireia e te rave i tetai ua atu mea tei patiia mai. Ka tereni te au taeake pakari i te au taeake mapu. Ka rave te au taeake mapu i te apainga maata ma te tu tau e te akangateitei. Pera katoa e mataora ana te au taeake me turu ta ratou vaine ia ratou noatu e ka taui te turanga. Ka aru teia au vaine ia Peresila, tei angaanga kapiti ki tana tane ko Akuila, ma te tiratiratu.—Angaanga 18:2.
17. Eaa ta Iesu i tereni i tana au pipi kia rave? Eaa te angaanga tana i tereni ia ratou kia rave?
17 Kua akanoo a Iesu i te akaraanga meitaki rava atu no te tereni i tetai ke. Kua kite a Iesu e, ka anoanoia tetai ke kia rave ua atu rai i tana angaanga. E tika, kua kite aia e tu apa ua to tana au pipi. Inara kua papu iaia e ka rauka ia ratou i te akatotoa maata atu i te nuti meitaki mei tana i rave. (Ioane 14:12) Kua tereni meitaki aia ia ratou, e kua rauka ia ratou i te tutu aere i te au enua ta ratou ka aere.—Kolosa 1:23.
18. Eaa ta tatou angaanga i te tuatau ki mua? Eaa ta tatou angaanga i teianei?
18 I muri ake i to Iesu matenga, kua akatu akaou a Iehova iaia e kua oronga i te angaanga maata nana, pera katoa te mana taoonga “ki runga rava atu i te au ariki ravarai, e te aronga mana, e te marōrō, e te maata.” (Ephesia 1:19-21) Noatu e ka mate tatou ei tavini tiratiratu no Iehova i mua ake ia Aramakito, ka ora akaou tatou e ka maata te angaanga puapinga i te rave i roto i te ao ou. I teianei e tuanga angaanga umere tikai ta tatou kia tutu aere i te nuti meitaki e te akariro i te tangata ei pipi. No reira noatu e mapu koe me kore e pakarikari, te “maata nei te rave anga i te angaanga a te Atu, auraka e tivata.”—1 Korinetia 15:58.