I te Akaari Anga i te Akangateitei te Oronga ra Ainei Koe i te Akaraanga?
I te Akaari Anga i te Akangateitei te Oronga ra Ainei Koe i te Akaraanga?
“I te akaari anga i te akangateitei ki tetai e tetai e oronga i te akaraanga.”—ROMA 12:10, NW.
1. Eaa te mea kare e rave matau akaouia ana i te au tuanga e manganui o teianei ao?
I ROTO i tetai au tuanga o teianei ao, e akonoanga matauia no te tamariki kia akangateitei i te aronga mamaata na te tuturi anga ki raro me noo i rotopu ia ratou. Na teia mataara, kare ratou e akaraanga teitei atu i te aronga pakari atu ia ratou. I roto i teia au ngai nei, e manako katoaia ana teia e e tu akangateitei kore no tetai tamaiti kia uri i tona tua ki tetai tangata mamaata. Noatu e akaariia ana te tu akangateitei na roto i te au mataara tukeke i roto i te au peu tini ke ke, te akamaara maira taua tu akangateitei ra ia tatou i te Ture a Mose. Te kapiti maira teia i te akauenga e: “E tu koe ki runga ki mua i te aroaro o te upoko inaina, e akangateitei koe i te tangata metua.” (Levi. 19:32) Te mea mii ra, e manganui te au ngai kare te akaari anga i te akangateitei ki etai ke, e rave matau akaouia ana. Ko te tika ra, te kiteaia nei te tu akangateitei kore i te au ngai ravarai i teia tuatau.
2. Koai ta te Tuatua a te Atua e akakite maira e kia akangateitei tatou?
2 I roto i te Tuatua a te Atua e mea puapinga maata tikai te akaari anga i te akangateitei. Te akakite maira te reira e kia akangateitei tatou ia Iehova e ia Iesu. (Ioa. 5:23) Te akaue katoaia maira tatou kia akaari i te akangateiteianga ki te au mema o to tatou ngutuare tangata e te au taeake akarongo e pera katoa ki te aronga i vao ake i te putuputuanga. (Roma 12:10; Ephe. 6:1, 2; 1 Pete. 2:17) Eaa tetai au mataara e akaari ana tatou e te akangateitei ra tatou ia Iehova? Akapeea tatou me akaari i te akangateiteianga me kore i te tu akangateitei oonu, ki to tatou au taeake e te au tuaine Kerititiano? Ka akamanako ana tatou i teia e tetai au uianga e piri maira.
E Akangateitei ia Iehova e Tona Ingoa
3. Eaa tetai mataara puapinga i te akangateitei ia Iehova?
3 Tetai mataara puapinga kia akangateitei ia Iehova koia oki na te akaari anga i te tu akangateitei tau no tona ingoa. I na oki e, e ‘tangata tatou no tona ingoa.’ (Anga. 15:14) E akangateiteianga tikai kia apai i te ingoa o te Atua mana katoatoa ko Iehova. Kua akakite te peroveta ko Mika e: “Kia aaere ua te tangata ravarai i te ingoa o tona uaorai atua, ka aaere ra tatou i te ingoa o Iehova, o to tatou Atua, e tuatatau ua atu.” (Mika 4:5) Ka “aaere ra tatou i te ingoa o Iehova” na te aruaru anga kia akaari i te akangateiteianga kia Iehova e tona ingoa. Mei ta Paulo i akamaara atu ki te au Kerititiano i Roma e, me kare tatou e akarotai i to tatou oraanga ki te tuatua meitaki ta tatou e tutu aere ra, ka “akakinoia” te ingoa o te Atua, e ka kore te tu akangateiteianga no te reira.—Roma 2:21-24.
4. Eaa ra toou manako no runga i te tikaanga ngateitei kia akakitekite aere no runga ia Iehova?
4 E akangateitei katoa ana tatou ia Iehova na roto i ta tatou angaanga akakitekiteanga. I te tuatau i topa, kua pati atu a Iehova i te au mema o te iti tangata Iseraela kia riro ei au kite nona, inara kare i rauka ia ratou i te akatupu i taua angaanga ra. (Isa. 43:1-12) E putuputu ua ana ratou i te meameaau ia Iehova e “kua akaongoongo atu i Tei Tapu i Iseraela nei.” (Sala. 78:40, 41) I te openga i reira, kua ngere takiri taua iti tangata ra i ta Iehova akaperepereanga. Ko tatou ra i teia tuatau, te rekareka maata nei i te tikaanga ngateitei o te tutu aere anga no runga ia Iehova e te akakite anga i tona ingoa. No to tatou inangaro iaia e te anoano maata kia akatapuia tona ingoa i pera ai tatou. Eaa ra tatou ka akamutu ei i te tutu aere mei te mea e kua kite tatou i te tuatua mou no runga i to tatou Metua i te rangi e tona au akakoroanga? Te manako nei rai tatou mei te apotetoro ko Paulo i tona tuatua anga e: “Kare oki au e tika kia kore: e ae oki toku kia kore au e tutu i te evangelia!”—1 Kori. 9:16.
5. Akapeea te akarongo i roto ia Iehova i te piri atu anga ki te tu akangateitei iaia?
5 Kua akakite te tata taramo ko Davida e: “Te aronga i kite i toou ra ingoa, ka irinaki ia koe; ko tei kimi oki ia koe ra, e Iehova, ko tei kore roa ïa e akarukeia e koe ra.” (Sala. 9:10) Me e kite mou tikai to tatou ia Iehova e te akaari ra i te tu akangateitei no tona ingoa, ka irinaki tatou kiaia mei tona au tavini akarongo mou rai o mua ana. No reira ko te rauka anga teia irinakianga e te akarongo i roto ia Iehova, tetai mataara akaou mai i te akangateitei iaia. Ka akara ana e i akapeea te Tuatua a te Atua i te akaari mai anga i te pirianga i rotopu i te irinakianga ia Iehova e te tu akangateitei iaia. I te kore anga te iti tangata Iseraela i irinaki Iaia, kua ui a Iehova kia Mose e: “Aea ra teianei aronga e akapaki ei i te akakōkō mai iaku? Aea oki ratou e akarongo mai ei iaku, i te au akairo katoa taku i rave i roto ia ratou ra?” (Nume. 14:11) Te tika katoa ra rai tetai tua. Na te irinaki anga ia Iehova kia paruru e kia tauturu mai ia tatou kia akakoromaki i te tuatau o te timataanga, te akaari ra tatou e e tu akangateitei to tatou iaia.
6. Eaa te akakeu ra ia tatou kia akaari i te tu akangateitei oonu no Iehova?
6 Kua akakite a Iesu e ko te tu akangateitei no Iehova no roto mai tikai te reira i te ngakau. I te tuatua anga ki te aronga kare e tae ana te ngakau i ta ratou akamorianga, kua taiku atu a Iesu i ta Iehova i karanga e: “Te topiri mai nei teianei aronga iaku i to ratou vaa, e te akameitaki mai nei to ratou ngutu iaku; tei te atea ke ra to ratou ngakau iaku.” (Mata. 15:8) Ko te tu akangateitei no Iehova no roto mai te reira i te ngakau inangaro tika tikai iaia. (1 Ioa. 5:3) E kia akamaara katoa tatou i ta Iehova taputou e: “Ko tei akangateitei mai iaku ra, ko taku ïa e akangateitei atu.”−1 Samu. 2:30.
E Akaari te Au Akaaere i te Tu Akangateitei no Etai Ke
7. (a) Eaa te au taeake e taoonga akaaere to ratou ka akaari ei i te akangateiteianga ki te aronga i raro ake i ta ratou akaaereanga? (e) I akapeea a Paulo i te akaari anga i te tu akangateitei ki te au taeake akarongo?
7 Kua ako atu te apotetoro ko Paulo i te au taeake akarongo e: “I te akaari anga i te akangateitei ki tetai e tetai e oronga i te akaraanga.” (Roma 12:10, NW) Te au taeake e au taoonga akaaere to ratou i roto i te putuputuanga kia akanoo ratou i te akaraanga— “oronga i te akaraanga”—i te akaari anga i te akangateitei ki te aronga i raro ake i ta ratou akaaereanga. I roto i taua tu ra, e mea meitaki no te aronga e au apainga puapinga ta ratou kia aru i te akaraanga tei akanooia e Paulo. (E tatau ia 1 Tesalonia 2:7, 8.) Kua kite te au taeake i roto i te au putuputuanga ta Paulo i atoro atu e kare rava aia e pati ia ratou kia rave i tetai angaanga kare aia uaorai e inangaro i te rave. Kua akaari a Paulo i te tu ngateitei ki te au taeake akarongo, e ko tei tupu mai kua akangateitei mai ratou iaia. I to Paulo tuatua anga e: “E teianei te ako aroa atu nei au ia kotou e, ei aru mai kotou iaku nei,” papu ia tatou e e manganui ua atu tei aru puareinga ua ia Paulo no tana akaraanga meitaki.—1 Kori. 4:16.
8. (a) Eaa tetai mataara puapinga e akaari ana a Iesu i te tu akangateitei no tana au pipi? (e) Ka akapeea te au akaaere o teia tuatau i te aru anga i te akaraanga a Iesu?
8 Tetai mataara akaou mai kia akaari tetai taeake akaaere i te tu akangateitei no te aronga i raro ake i tana akaaereanga koia oki na te akakite anga kia ratou e eaa te tumu no tana au patianga me kore no tana au aratakianga e oronga ra. Na te akapera anga, te aru ra aia ia Iesu. Ei akatauanga, i te akakite anga ki tana au pipi kia pure kia maata mai te aronga angaanga ka tonoia ki te kokotianga, kua akakite a Iesu kia ratou e eaa te tumu. Kua akakite aia e: “Te maata ua nei te mou, te iti nei ra te aronga e kokoti: E teianei, e pure kotou i te Atu o te mou, kia unga mai aia i tetai aronga ei rave i taua mou nana ra.” (Mata. 9:37, 38) Mei te reira katoa rai, i tona akakite anga ki tana au pipi “kia matakite,” kua akakite aia e eaa te tumu. Kua karanga atu aia e: “No te mea kare kotou i kite e eaa te ra e tae mai ei to kotou Atu.” (Mata. 24:42, NW) E putuputu ua ana a Iesu i te akakite ki tana au pipi i ta ratou ka rave e te tumu ka rave ei ratou i te reira. I roto i taua tu ra, te akaari ra aia i te tu akangateitei kia ratou. E akaraanga meitaki tikai teia no te au akaaere Kerititiano kia aru!
E Akaari i te Tu Akangateitei no to Iehova Putuputuanga e ta te Reira Aratakianga
9. Koai katoa ta tatou e akangateitei ra me akaari tatou i te tu akangateitei no te putuputuanga Kerititiano e to te reira au komono i te ao katoa nei? E akamarama mai.
9 Kia akangateitei ia Iehova, ka anoano katoaia tatou kia akangateitei i te putuputuanga Kerititiano 3 Ioane 9-11.) Te akaari maira te au tuatua a Ioane e te ngere ra te tu akangateitei no tetai au akaaere e ta ratou apiianga e ta ratou aratakianga. Te mea mataora ra, kare te maataanga o te au Kerititiano e akapera ana. I te au apotetoro e ora ra, te akaari ra te taokotaianga taeake i te tu akangateitei oonu no te aronga e akaaere ra.—Phili. 2:12.
i te ao katoa nei, e to te reira au komono. Me akono tatou i te au akoanga Tuatua Tapu mei ko mai i te pupu tavini akono meitaki, te akaari ra tatou i te tu akangateitei no ta Iehova akanoonooanga. I roto i te putuputuanga Kerititiano o te anere mataiti mua, kua akakite te apotetoro ko Ioane i tona mareka kore i te aronga tei ngere i te tu akangateitei no te aronga tei ikiia. (E tatau ia10, 11. E akamarama mai mei te au Tuatua Tapu e, eaa i tau ei kia orongaia te mana akaaere ki tetai aronga i roto i te putuputuanga Kerititiano.
10 Kua karanga tetai aronga e i te mea e kua akakite a Iesu ki tana au pipi e “e taeake anake oki kotou katoa na,” tikaanga i reira, kare e au taoonga akaaere i roto i te putuputuanga Kerititiano. (Mata. 23:8) Inara, e maata ua atu te au akaraanga i roto i te au Tuatua Tapu Epera e te Ereni no te au tangata ta te Atua i akamana ei akaaere. Te oronga maira te tuatua enua o te au pateriareka, te au akava, e te au ariki i rotopu i te au ngati Epera i taito i te au akapapuanga e manganui e te oronga maira a Iehova i te aratakianga na roto i te au komono tangata. Me kare te tangata e akaari i te akangateiteianga tau ki te aronga tei ikiia, e akautungaia ana ratou e Iehova.—2 Ari. 1:2-17; 2:19, 23, 24.
11 Na roto rai i taua tu ra, e ariki ana te au Kerititiano o te anere mataiti mua i te mana akaaere o te au apotetoro. (Anga. 2:42) Ei akaraanga, kua oronga ana a Paulo i te aratakianga no tona au taeake. (1 Kori. 16:1; 1 Tesa. 4:2) Noatu ra, kua kauraro puareinga katoa aia ki te aronga tei akamanaia i runga ake iaia. (Anga. 15:22; Gala. 2:9, 10) E tika roa e te akaari maira a Paulo i te tu manako tau no runga i te mana akaaere i roto i te putuputuanga Kerititiano.
12. Eaa te nga tuanga apii e rua no runga i te mana akaaere ka tau tatou kia tamou mai mei roto i te au akaraanga a te Pipiria?
12 E rua tuanga o te apiianga ta tatou i tamou mai. Te mea mua, te tau ra i te Tuatua Tapu no “te tavini akono meitaki e te pakari” na roto i tona Pupu Akaaere kia iki i tetai au tangata no te au taoonga akaaere, e kua akamanaia tetai au tangata ki rungao i tetai aronga ke atu tei ikiia. (Mata. 24:45-47; 1 Pete. 5:1-3) Te rua, pouroa tatou, kapiti mai te au tangata tei ikiia, kia akangateitei i te aronga tei akamanaia ki rungao ia tatou. Eaa i reira tetai au mataara tau no tatou kia akangateitei i te aronga e taoonga akaaere to ratou i roto i te putuputuanga Kerititiano i te ao katoa nei?
Akaari Anga i te Tu Akangateitei no te Au Akaaere Tutaka
13. Ka akapeea tatou i te akaari anga i te tu akangateitei no te au komono o te putuputuanga Kerititiano i teia tuatau?
13 Kua akakite a Paulo e: “Te ako atu nei matou ia kotou, e te au taeake, e kite atu kotou i te aronga i rave i te angaanga a te Atu ki roto ia kotou na, ko te akakite ki rungao ia kotou i te Atu nei, e te ako atu oki ia kotou; E kia maata rava i te akangateitei ia ratou ma te aroa no ta ratou angaanga. E ei au oki to roto ia kotou uaorai.”—(1 Tesa. 5:12, 13) E mea tau tikai e kia kapitiia atu te au akaaere tutaka ki roto i “te aronga i rave i te angaanga.” No reira, e oronga tatou kia ‘maata rava te akangateitei ia ratou.’ Tetai mataara i te rave i te reira koia oki na te aru ngakau tae anga i ta ratou akoanga e te akamaroiroianga. Me oronga mai taua akaaere ra i te aratakianga kia tatou mei te pupu tavini akono meitaki, ka akakeu te “pakari no runga maira” ia tatou kia “akarongo ngoie” ua.—Iako. 3:17.
14. Akapeea te putuputuanga i te akapapu anga i te tu akangateitei tika tikai no te au akaaere tutaka, e eaa te ka tupu mai?
14 Peea i reira me akakiteia mai kia tatou kia rave i te au mea na roto i tetai mataara tei tuke rai mei ta tatou i matau? I te akaari anga i te tu akangateitei, i tetai au taime penei ka anoanoia tatou kia kopae i te manako e, “Kare matou e akapera ana i konei” me kore, “Penei ka angaanga tena i tetai au ngai ke, eiaa ra i roto i ta matou putuputuanga.” Inara, e aruaru tatou i te aru i te reira. Na te akamaara ua anga rai e na Iehova te putuputuanga e ko Iesu te Upoko o te reira e tauturu ia tatou kia aru i te aratakianga. Me ariki rekarekaia te aratakianga mei te akaaere tutaka e me aru te putuputuanga i te reira, e akapapuanga te reira no te tu akangateitei tika tikai. Kua akameitaki te apotetoro ko Paulo i te au taeake i Korinetia no te tu akangateitei o te akarongo ta ratou i akaari no te aratakianga tei orongaia mai e te tangata pakari ko Tito tei atoro atu ia ratou. (2 Kori. 7:13-16) Teia tuatau, ka papu katoa ia tatou e ka riro te tu inangaro puareinga ua i te aru i te aratakianga mei te au akaaere tutaka, i te akamaata roa atu i to tatou rekareka i roto i te angaanga tutuanga.—E tatau ia 2 Korinetia 13:11.
“E Akangateitei Atu i te Tangata Ravarai”
15. Eaa ua ai tetai au mataara ka rauka ia tatou kia akaari i te tu akangateitei no to tatou au taeake akarongo?
15 Kua tata a Paulo e: “Eiaa e kauvae atu i te tangata pakari, e ako atura, mei te mea e metua; e te au tangata ou ra, ei taeake ïa; E te au vaine pakari ra, mei te metua vaine, e te au vaine ou ra, ei tuaine ïa, ma te akono meitaki. E kite meitaki atu i te au vaine takaua ra, i te takaua tikai ra.” (1 Timo. 5:1-3) Ae, te ako maira te Tuatua a te Atua ia tatou kia akangateitei i te au tangata ravarai i roto i te putuputuanga Kerititiano. Peea i reira me e manamanata tetai i rotopu i tetai taeake me kore i tetai tuaine i roto i te putuputuanga? Ka tapu ainei te reira ia koe mei te akaari anga i te tu akangateitei ki toou taeake Kerititiano? Me ka akatikatika ainei koe i toou tu na te ariki anga i te au tu Kerititiano o taua tavini ra o te Atua? E mea tau kia akaari te aronga e mana akaaere to ratou i te tu manako akangateitei no to ratou au taeake—“auraka [rava] ma te akaueue ua kia runga i te . . . anana.” (1 Pete. 5:3) E tika rava e, i roto i te putuputuanga Kerititiano, tei kiteaia no te aroa tika tikai i rotopu i tona au mema, e maata ua atu te au atianga no te akangateitei i tetai e tetai.—E tatau ia Ioane 13:34, 35.
16, 17. (a) Eaa i puapinga ai kia akaari i te tu akangateitei ki te aronga e tutu atura tatou e pera katoa ki te aronga e patoi maira? (e) Ka akapeea tatou me “akangateitei atu i te tangata ravarai”?
Gala. 6:10) E tika rai e, ka riro te taangaanga anga i taua kaveinga ra ei akaaoanga me ka takinga kino mai tetai oa angaanga me kore tetai oa apii ia tatou. I taua au atianga ra, kia akamaara tatou i te au tuatua e: “Auraka koe e kinokino i te aronga tuatua kino.” (Sala. 37:1) Na te akono anga i taua akoanga ra e tauturu ia tatou kia ariu atu ma te tu akangateitei ki te aronga katoa e patoi maira. Mei te reira katoa, ia tatou i roto i te angaanga orometua, ka tauturu te manako akaaka ia tatou uaorai kia ariu atu ki te katoatoa rava “ma te maru e te kauraro marie.” (1 Pete. 3:15) Ka akaari katoa mai to tatou tu akaraanga e te kakau e te akangateitei ra tatou i te aronga e tutu atura tatou.
16 E tika oki e, kare tatou e akakotinga ua ana i to tatou tu akangateitei ki te aronga ua i roto i te putuputuanga. Kua tata a Paulo ki te au Kerititiano i tona tuatau e: “Kia rauka ta tatou ravenga, e takinga-meitaki tatou i te tangata ravarai.” (17 E tika rava e, noatu e te piri atura tatou ki to tatou au taeake akarongo me kore ki te aronga i vao ake i te putuputuanga, kia aruaru rai tatou i te akono i te akoanga e: “E akangateitei atu i te tangata ravarai. E aroa atu i te au taeake. Ka mataku i te Atua. Ka akateitei i te Ariki.”—1 Pete. 2:17.
Akapeea Koe me Pau?
Ka akapeea koe me akaari i te tu akangateiteianga tau:
• No Iehova?
• No te aronga pakari o te putuputuanga e te au akaaere tutaka?
• No te au mema ravarai o te putuputuanga?
• No te aronga e tutu atura tatou?
[Au Uianga Apii]
[Tutu i te kapi 23]
E akaari ana te au Kerititiano i te anere mataiti mua i te tu akangateitei no te akaaereanga a te pupu akaaere
[Tutu i te kapi 24]
E akangateitei ana te aronga pakari i te au enua ravarai i te au akaaere tutaka, tei ikiia e te Pupu Akaaere