NKHANI YAKUSAMBIRA 38
“Zani kwa Ine, . . . Ndipo Nimupumuzganinge”
“Zani kwa ine, imwe mose mukuphyoka na kunyekezgeka, ndipo nimupumuzganinge.”—MAT. 11:28.
SUMU 17 “Nkhukhumba”
CHILATO CHA NKHANI IYI *
1. Kuyana na Mateyu 11:28-30, kasi Yesu wakayowoya layizgo wuli?
YESU wakaphalira mzinda uwo ukamutegherezganga layizgo liwemi chomene. Wakati: “Zani kwa ine, . . . ndipo nimupumuzganinge.” (Ŵazgani Mateyu 11:28-30.) Mazgu agha wakayowoyangapo waka yayi. Mwachiyelezgero, ghanaghanirani ivyo wakachitira mwanakazi uyo wakalwaranga nthenda yakofya.
2. Kasi Yesu wakamuchitira vichi mwanakazi mulwari?
2 Mwanakazi uyu wakakhumbanga chomene kovwirika. Wakaluta ku madokotala ghanandi kuti panji wangachizgika. Mwanakazi uyu wakaŵa kuti walwara vyaka 12, kweni pakaŵavya uyo wakamovwira. Kuyana na Dango, wakaŵa wakufipirwa. (Lev. 15:25) Pamanyuma wakati wapulika kuti Yesu wakuchizga ŵalwari, nayo wakaluta kuti wakasangane nayo. Wakati wamusanga, wakakora mphonje za laya lake lakuwaro, ndipo nyengo yeneyiyo wakachira. Kweni Yesu wakachita vinandi padera pakumuchizga, wakamukhozga soni yayi pawumba. Mwachiyelezgero, apo wakayowoyanga nayo wakalongora kuti wakumutemwa na kumuchindika, ndipo wakamuchema kuti “wamwana.” Mwanakazi uyu wakwenera kuti wakakhozgeka na kupumuzgika panji kuti kusamphuskika.—Luka 8:43-48.
3. Kasi tizgorenge mafumbo wuli?
3 Wonani kuti mwanakazi ndiyo wakaluta kwa Yesu. Wakayezgayezga kuti wamusange. Nase ndimo tikwenera kuchitira mazuŵa ghano. Tikwenera kufwilirapo kuti ‘tize kwa’ Yesu. Mazuŵa ghano, Yesu wakuŵachizga mwamunthondwe yayi awo
‘ŵiza kwa’ iyo. Kweni wachali kutichema kuti: “Zani kwa ine, . . . ndipo nimupumuzganinge.” Mu nkhani iyi, tizgorenge mafumbo ghankhondi agha: Kasi tingachita wuli kuti ‘tize kwa’ Yesu? Kasi Yesu wakang’anamurangachi apo wakati: “Yeghani joko lane”? Kasi tingasambirako vichi kwa Yesu? Chifukwa wuli ntchito iyo wali kutipa njakupumuzga panji kuti kusamphuska? Ndipo kasi tingachita wuli kuti tilutilire kupumuzgika apo tayegha joko la Yesu?“ZANI KWA INE”
4-5. Kasi ni nthowa wuli zinyake izo ‘tingizira kwa’ Yesu?
4 Nthowa yimoza iyo ‘tingizira kwa’ Yesu nkhuyezgayezga kusambira ivyo wakayowoya na kuchita. (Luka 1:1-4) Ndipo ni udindo withu kusambira ivyo Baibolo likuyowoya vyakukhwaskana na Yesu. ‘Tikwizaso kwa’ Yesu para tasankha kubatizika na kuŵa msambiri wake.
5 Nthowa yinyake iyo ‘tingizira kwa’ Yesu nkhuluta ku ŵalara ŵa mpingo para tikukhumba wovwiri. Yesu wakugwiliskira ntchito ŵabali ŵalara kupwelelera mberere zake. (Efe. 4:7, 8, 11; Yoh. 21:16; 1 Pet. 5:1-3) Tikwenera kuchitapo kanthu kuti ŵalara ŵatovwire. Tileke kukhazga kuti ŵalara ŵamanyenge ŵekha kuti tikukhumbikwira wovwiri. Wonani ivyo mubali munyake zina lake Julian wakayowoya, iyo wakati: “Nkheneranga kuleka uteŵeti wa pa Beteli chifukwa cha ulwari, ndipo mubwezi wane munyake wakaniphalira kuti nikumane na ŵabali ŵalara kuti ŵanikhozge. Pakwamba nkhawonanga kuti nkhukhumbikwira wovwiri yayi. Kweni pamanyuma nkhapempha wovwiri, ndipo wovwiri uwo ŵakanipa ukaŵa chawanangwa chapadera chomene icho nindapokerepo.” Ŵalara ŵakugomezgeka nga ni awo ŵakawovwira Julian, ŵangatovwira kumanya “maghanoghano gha Khristu.” (1 Kor. 2:16; 1 Pet. 2:21) Ichi ntchawanangwa chakuzirwa chomene icho ŵangatipa.
“YEGHANI JOKO LANE”
6. Kasi Yesu wakang’anamurangachi apo wakati: “Yeghani joko lane”?
6 Apo Yesu wakati: “Yeghani joko lane,” wakang’anamuranga kuti “Zomerani mazaza ghane.” Kweniso panji wakang’anamuranga kuti “Yeghani joko lane pamoza na ine, ndipo tose pamoza titeŵeterenge Yehova.” Fundo zose ziŵiri izi zikung’anamura kuti tikwenera kuchitapo kanthu.
7. Kuyana na Mateyu 28:18-20, kasi tili kupika ntchito wuli, ndipo tikugomezga vichi?
7 Para tajipatulira kwa Yehova na kubatizika ndikuti tazomera ntchemo ya Yesu. Yesu wakuchema waliyose kuti wize kwa iyo, ndipo wazamukanapo waliyose yayi uyo wakukhumba nadi kuteŵetera Chiuta. (Yoh. 6:37, 38) Wose awo ŵakulondezga Khristu ŵali kupika ntchito iyo Yehova wakaphalira Yesu kuti wachite. Tikugomezga kuti Yesu waŵenge nase nyengo zose kuti watovwire kuchita ntchito iyi.—Ŵazgani Mateyu 28:18-20.
“SAMBIRANI KWA INE”
Samphuskani ŵanji nga umo yesu wakachitira (Wonani ndime 8-11) *
8-9. Chifukwa wuli ŵanthu ŵakujiyuyura ŵakizanga kwa Yesu, ndipo kasi tikwenera kujifumba mafumbo wuli?
8 Ŵanthu ŵakujiyuyura ŵakizanga kwa Yesu. (Mat. 19:13, 14; Luka 7:37, 38) Chifukwa wuli? Ghanaghanirani mphambano iyo yikaŵapo pakati pa Yesu na Ŵafarisi. Ŵalongozgi ŵa chisopa aŵa ŵakaŵa ŵankhaza kweniso ŵakujikuzga. (Mat. 12:9-14) Kweni Yesu wakaŵa wachitemwa na wakujiyuyura. Ŵafarisi ŵakakhumbanga kumanyikwa na kupika ntchindi chifukwa ŵakajiwonanga kuti mbakuzirwa. Kweni Yesu wakati ntchiwemi yayi kuchita nthena, ndipo wakasambizga ŵasambiri ŵake kuti ŵaŵe ŵakujiyuyura na kuteŵetera ŵanji. (Mat. 23:2, 6-11) Ŵafarisi ŵakaŵa na mazaza chomene pa ŵanthu. Ndipo ŵanthu ŵakawopanga ivyo vingaŵachitikira usange ŵangaleka kuŵapulikira. (Yoh. 9:13, 22) Yesu wakakhozganga ŵanji na milimo yachitemwa kweniso mazgu ghalusungu.
9 Namwe sambiraniko kwa Yesu. Jifumbani kuti: ‘Kasi nkhumanyikwa kuti ndine wakuzika na wakujiyuyura? Kasi nkhuchita ntchito izo zikuwoneka zapasi kuti niteŵetere ŵanji? Kasi ndine walusungu?’
10. Chifukwa wuli chikaŵa chipusu kuteŵetera na Yesu?
10 Yesu wakaŵa wakufwatuka na wamtende ku ŵanthu awo ŵakateŵeteranga nayo lumoza, ndipo wakakondwanga kuŵasambizga. (Luka 10:1, 19-21) Wakaŵachiskanga ŵasambiri ŵake kumufumba mafumbo, ndipo wakakhumbanga kupulika maghanoghano ghawo. (Mat. 16:13-16) Nga ni vyakumera ivyo ŵakuvipwelelera makora, ŵasambiri ŵa Yesu nawo ŵakalutilira kukura mwauzimu. Ŵakasambirako kwa Yesu, ndipo ŵakapambika vipambi pakuchita milimo yiwemi.
Muŵe ŵakufwatuka na ŵaubwezi
Mulimbikirenge kupharazga
Muŵe ŵakujiyuyura na ŵakujipeleka *
11. Kasi tikwenera kujifumba mafumbo wuli?
11 Kasi muli na udindo? Para ni nthena, jifumbani kuti: ‘Kasi nkhuchita nawo wuli ŵanji ku ntchito panji ku nyumba? Kasi nkhukhuŵilizga mtende? Kasi nkhuchiska ŵanji kuti ŵanifumbenge mafumbo? Ndipo kasi nkhupulika maghanoghano ghawo?’ Tikwenera kuŵa nga Mbafarisi yayi, awo ŵakakwiyanga para ŵafumbika, ndipo ŵakatambuzganga waliyose uyo wakaŵanga na maghanoghano ghakupambana na ghawo.—Mrk. 3:1-6; Yoh. 9:29-34.
“NIMUPUMUZGANINGE”
12-14. Chifukwa wuli ntchito iyo Yesu wali kutipa njakupumuzga?
12 Chifukwa wuli tikupumuzgika pakuchita ntchito iyo Yesu wali kutipa? Pali vifukwa vinandi kweni tidumbiskanengepo vichoko waka.
13 Tili na ŵalaŵiliri ŵawemi chomene. Yehova, Mulaŵiliri withu mukuru, ngwankhaza yayi panji wambura kuwonga. Wakuwonga chomene mulimo uwo tikuchita. (Heb. 6:10) Ndipo wakutipa nkhongono izo tikukhumbikwira kuti tichite mulimo uwo wali kutipa. (2 Kor. 4:7; Gal. 6:5) Yesu, Themba lithu, ntchiyelezgero chiwemi chomene pa nkhani iyi. (Yoh. 13:15) Ndipo ŵalara awo ŵakutipwelelera ŵakuŵikapo mtima kuyezga Yesu, “muliska mukuru.” (Heb. 13:20; 1 Pet. 5:2) Ŵakuyezgayezga kuŵa ŵalusungu, ŵakukhozga, na ŵachikanga apo ŵakutisambizga na kutivikilira.
14 Tili na ŵabwezi ŵawemi chomene. Palije munthu uyo wali na ŵabwezi ŵawemi na ntchito yakuzirwa kuluska ise. Ghanaghanirani fundo iyi: Tikuteŵetera na ŵabali na ŵadumbu awo ŵali na nkharo yiwemi kweniso awo ŵakujiwona kuti mbawemi chomene kuluska ŵanyawo yayi. Ŵali na maluso ghapadera kweni mbakujiyuyura, ndipo ŵakuwona kuti ŵanyawo ŵakuŵaluska. Ŵakuwona kuti ndise ŵateŵeti ŵanyawo kweniso ŵabwezi ŵawo. Chitemwa chawo kwa ise ntchikuru chomene mwakuti mbakunozgeka kutifwira.
15. Kasi tikwenera kujipulika wuli na ntchito iyo tikuchita?
15 Tili na ntchito yakuzirwa chomene. Tikusambizga ŵanthu unenesko wakukhwaskana na Yehova na kuvumbura mautesi gha Dyabulosi. (Yoh. 8:44) Satana wakubulumutizga ŵanthu na mautesi ndipo ghakuŵapangiska kuti ŵaŵavye chilindizga chilichose. Mwachiyelezgero, wakukhumba tigomezgenge kuti Yehova watigowokerenge yayi zakwananga zithu kweniso kuti wakutitemwa yayi. Mautesi agha ngakofya chomene ndipo ghakupangiska ŵanthu kugongowa. Unenesko ngwakuti para ‘tiza kwa’ Khristu, zakwananga zithu zikugowokereka. Ndipo nadi tose Yehova wakutitemwa chomene. (Rom. 8:32, 38, 39) Ntchakukondweska chomene kovwira ŵanthu kuti ŵagomezgenge Yehova na kuwona kuti ŵakusintha nkharo zawo.
LUTILIRANI KUPUMUZGIKA NA JOKO LA YESU
16. Kasi katundu uyo Yesu wati tinyamure wakupambana wuli na katundu munyake uyo tinganyamura?
16 Katundu uyo Yesu wakuti tinyamure wakupambana chomene na katundu munyake uyo tinganyamura. Mwachiyelezgero, para taŵeruka ku ntchito zithu zakuthupi, taŵanandi tikuŵa kuti tavuka kweniso tikuŵa ŵambura kukondwa. Kweni para tamalira nyengo yithu pa kuteŵetera Yehova na Khristu, tikuŵa ŵakukondwa chomene. Nyengo zinyake tikuŵa kuti tavuka ndipo tikuchita kujichichizga kuti tilute ku maungano gha mpingo mise iyo. Kweni kanandi para tawerako ku maungano tikuŵa kuti tasamphuskika na kukhozgeka. Ndimo vikuŵiraso para tikuyezgayezga kupharazga na kuchita sambiro la taŵene, tikukhozgeka na kusamphuskika.
17. Kasi tikwenera kumanya vichi, ndipo chifukwa wuli?
17 Tikwenera kumanya kuti nkhongono izo tili nazo pasono, zuŵa linyake zizamumara. Ntheura tikwenera kuŵa maso chomene na ivyo tikuchita. Mwachiyelezgero tingamalira nkhongono zithu pakupenja vinthu vyakuthupi. Wonani ivyo Yesu wakayowoya kwa muwukirano munyake musambazi uyo wakamufumba kuti: “Kasi nichitechi kuti nihare umoyo wamuyirayira?” Muwukirano uyu wakaŵa kuti wakulondezga kale Dango. Wakwenera kuti wakaŵa munthu muwemi chifukwa buku la Mariko likuti Yesu “wakamutemwa.” Yesu wakachema mwanalume uyu, ndipo wakamuphalira kuti: “Luta, ukaguliske vinthu ivyo uli navyo . . . [ndipo] wize uŵe mulondezgi wane.” Mwanalume uyu wakakhumba kulondezga Yesu, kweni wakatondeka chifukwa “wakaŵa na vinthu vinandi chomene.” (Mrk. 10:17-22) Wakakana joko la Yesu ndipo wakalutilira kuŵa muzga wa “usambazi.” (Mat. 6:24) Kasi muŵenge imwe mphanyi mukachita wuli?
18. Kasi nyengo na nyengo tikwenera kuchita vichi, ndipo chifukwa wuli?
18 Nyengo na nyengo, tikwenera kusanda ivyo tikudangizga mu umoyo withu. Chifukwa wuli? Kuti timanye usange tikugwiliskira ntchito makora nkhongono zithu. Wonani ivyo munyamata munyake zina lake Mark wakayowoya. Iyo wakati: “Kwa vyaka vinandi, nkhaghanaghananga kuti nkhukhumba vinandi yayi pa umoyo. Nkhaŵa mupayiniya, kweni nyengo zose nkhaghanaghananga waka vya ndalama kweniso kuŵa na umoyo wawofuwofu. Nkhajifumbanga chifukwa icho umoyo ukaŵira wakusuzga. Pamanyuma nkhamanya kuti kanandi nkhaŵikanga vyakukhumba vyane pa malo ghakwamba m’malo mwakudangizga Yehova.” Mark wakasintha kaghanaghaniro kake mwakuti wachite vinandi pakuteŵetera Yehova. Iyo wakuti: “Nyengo zinyake nkhwenjerwa, kweni chifukwa chakuti Yehova na Yesu ŵakunovwira, namazga masuzgo agho nkhaŵa nagho.”
19. Chifukwa wuli ntchakuzirwa chomene kuŵa na maghanoghano ghakwenelera?
19 Tilutilirenge kupumuzgika na joko la Yesu para tikuchita vinthu vitatu ivi. Chakwamba, para tikulutilira kuŵa na maghanoghano ghakwenelera. Ntchito iyo tikuchita nja Yehova, ntheura tikwenera kuyichita umo iyo wakukhumbira. Ise tili ŵantchito, ndipo Yehova ni Mweneko. (Luka 17:10) Para tichitenge ntchito yake munthowa iyo ise tikukhumba, tisanganenge na masuzgo. Nanga ng’ombe yingaŵa na nkhongono, yikujipweteka yekha para yikulimbana na joko na kutondeka kulondezga uyo wakuyilongozga. Kweni para tichitenge ntchito ya Yehova umo iyo wakukhumbira, tifiskenge kuchita milimo iyo njinonono kweniso titondenge masuzgo ghalighose agho tingakumana nagho. Kumbukani kuti palije uyo wangatondeska Yehova kufiska khumbo lake.—Rom. 8:31; 1 Yoh. 4:4.
20. Kasi tikwenera kuŵa na chilato wuli para tikunyamura joko la Yesu?
20 Chachiŵiri, muŵe na chilato chiwemi. Chilato chithu ntchakuti tilumbe Yehova, Dada withu wachitemwa. Ŵanthu ŵanyake awo ŵakalondezganga Yesu chifukwa cha uryezi panji kujighanaghanira ŵekha, mwaluŵiro ŵakaŵa ŵambura kukondwa ndipo ŵakalikana joko la Yesu. (Yoh. 6:25-27, 51, 60, 66; Fil. 3:18, 19) Kweni awo ŵakamulondezganga chifukwa cha kutemwa Chiuta na ŵazengezgani ŵawo, ŵakanyamura joko la Yesu mwakukondwa umoyo wawo wose wa pa charu chapasi, ndipo ŵakaŵa na chigomezgo chakuti ŵamuteŵetera na Khristu kuchanya. Mwakuyana waka, nase tilutilirenge kuŵa ŵakukondwa para tikunyamura joko la Yesu na chilato chiwemi.
21. Kuyana na Mateyu 6:31-33, kasi tikukhazga kuti Yehova wachitenge vichi?
21 Chachitatu, lutilirani kugomezga kuti Chiuta wamovwiraninge. Tili kusankha kuchita uteŵeti wakujipeleka ndipo ngunonono. Yesu wakachenjezga kuti titambuzgikenge. Ndipouli, tikukhazga kuti Yehova watipenge nkhongono kuti tizizipizge. Para tikuzizipizga ndipo tikuŵa ŵakukhora chomene. (Yak. 1:2-4) Kweniso tikukhazga kuti Yehova watipenge ivyo tikukhumbikwira, Yesu watiliskenge, ndipo ŵabali na ŵadumbu ŵithu ŵatikhozgenge. (Ŵazgani Mateyu 6:31-33; Yoh. 10:14; 1 Tes. 5:11) Nadi, tili na vyose ivyo tikukhumbikwira kuti tizizipizge suzgo lililose.
22. Kasi tikuwonga vichi?
22 Mwanakazi yura Yesu wakamuchizga wakapumuzgika pa zuŵa ilo wakachilira. Kweni wakeneranga kuzgoka msambiri wakugomezgeka wa Khristu kuti wapumuzgike muyirayira. Kasi mukughanaghana kuti wakachita wuli? Usange wakasankha kuyegha joko la Yesu ndikuti wakaŵa na mwaŵi wa kuteŵetera na Yesu kuchanya. Ndikuti vyose ivyo wakaleka mwakuti walondezge Khristu vingayana yayi na thumbiko ilo wali kusanga. Kwali tizamukhala pa charu chapasi panji kuchanya, tikuwonga chomene kuti tili kuzomera ntchemo ya Yesu yakuti: “Zani kwa ine!”
SUMU 13 Khristu Ntchakuwonerapo Chithu
^ ndime 5 Yesu wakutichema kuti tize kwa iyo. Kasi tingachita wuli kuti tizomere ntchemo iyi? Nkhani iyi yizgorenge fumbo ili, ndipo yitovwirenge kumanya kuti tikupumuzgika para tikuteŵetera pamoza na Khristu.
^ ndime 60 MAZGU GHAKULONGOSORA CHITHUZI: Yesu wakasamphuskanga ŵanji munthowa zinandi.
^ ndime 66 MAZGU GHAKULONGOSORA CHITHUZI: Nga ni Yesu, mubali wakusamphuska ŵanthu munthowa zakupambanapambana.