¿Bu cha vaʼan li xchʼunel avoʼontone? ¿Mi ta jiʼtik, o mi ta ba ton?
¿Bu cha vaʼan li xchʼunel avoʼontone? ¿Mi ta jiʼtik, o mi ta ba ton?
EPAL krixchanoetike tskʼupinik skʼelel li Vivliae. ¿Mi jech cha pas li voʼot eke? Yikʼaluk nopolik noʼox yakal cha chan xchiʼuk li yajrextikotak Jeovae. Mi jeche, toj tsots skʼoplal chavil li kʼusi melel avojtikinoj xae. Li avie xa naʼ xa kʼu yuʼun oy ep vokoliletik liʼ ta balumile (Apocalipsis 12:9, 12). Jech xtok, ep xa tekstoetik achanoj ta Vivlia ti stsatsubtasojbot avoʼonton kʼalal oy vokolile o yakʼoj spatel avoʼonton ta sventa li kʼusi ta mas tsʼakale (Salmo 145:14; 147:3; 2 Pedro 3:13).
Ta melel, li chanubtaseletik ta Vivliae toj jtunel sventa xi jkʼot ta yajtsʼaklom Cristo. Pe ¿mi jaʼ noʼox paj-o te skʼoplal? Moʼoj ta melel. Buchʼuuk ti yakal chchan Vivlia ti skʼan chkʼot ta melel yajtsʼaklom Cristo —ti chkuch yuʼun kʼusuk preva tsnup li xchʼunel yoʼontone— oy to yan kʼusi skʼan spas. ¿Mi cha kʼan cha naʼ kʼusi? Te ta jtabetik stakʼobil li ta mantaletik laj yal Jesús ta svitsal Galileae (Mateo 5:1, 2).
Chaʼpʼej na ti chichʼik akʼel ta prevae
¿Mi xavojtikin lek li mantaletik laj yal Jesús ta vitse? Mi xal avoʼontone, xuʼ xa chaʼkʼel ta Evanjelio yuʼun Mateo xchiʼuk Lucas (Mateo 5:1–7:29; Lucas 6:20-49). Manchuk mi jtob noʼox minuto chichʼ skʼelel taje, yichʼoj mas ta jtob tekstoetik ti lokʼemik ta Tsʼibetik ta Hebreo Kʼope xchiʼuk yichʼoj mas ta sinkuenta lokʼolkʼopetik. Ta sventa li lokʼolkʼopetik taje, oy jun tsots skʼoplal, yuʼun jaʼ jech la stsutses sloʼil li Jesuse: jaʼ sloʼilal chaʼvoʼ viniketik xchiʼuk snaik. Jchantik batel sventa jnaʼtik kʼusi xuʼ jpastik yoʼ tukʼ-o oyutik manchuk kʼusuk prevail sta li xchʼunel koʼontontike.
«Li bochʼo ta xaʼay cʼusi chcale, me ta xchʼune, —xi la slikes sloʼil li Jesuse,— jaʼ coʼol jech chac cʼu chaʼal jun bijil vinic la spas sna ta ba ton. Ital tsots voʼ. Ijelov nojelal ta spat xocon li snae. Ital tsots icʼ. Tsots icʼot icʼ yoʼ bu oy li snae. Pero muc xlom li snae, yuʼun lec tsacal ta ton li snaclebe. Li bochʼo chaʼay cʼusi chcale, me mu xchʼune, jaʼ jech chac cʼu chaʼal jun vinic ti muʼyuc bije ti ta ba yiʼtic noʼox la spas snae. Ital tsots voʼ. Ijelov nojelal ta spat xocon li snae. Ital tsots icʼ. Tsots icʼot icʼ yoʼ bu oy li snae. Toj lomel noʼox icʼot o.» (Mateo 7:24-27.)
Li vinik ti «nat la sjem yalel li banamile»
Jkʼeltik lek li loʼil taje, yoʼ jnaʼtik li kʼusi la skʼan laj yakʼ ta chanel li Jesuse. ¿Kʼusi chichʼ alel ta sventa li naetike? Koʼol kʼusitik ikʼot ta stojolalik. Yikʼaluk jmoj kʼuyelan pasbilik, koʼoltik van bu laj yichʼik vaʼanel xchiʼuk xuʼ van nopoltik xil sbaik. Pe li june laj yichʼ vaʼanel ta sba jiʼtik, xchiʼuk li june ta sba ton. ¿Kʼu yuʼun laj yichʼ vaʼanel ta jiʼtik li jpʼeje xchiʼuk ta ba ton li june? Jech kʼuchaʼal chal ta Evanjelio yuʼun Lucase, yuʼun li pʼijil vinike itojob, «nat la sjem yalel li banamile» jaʼ to kʼalal la sta tone (Lucas 6:48). Jaʼ yuʼun li snaʼe muʼyuk bu xlom.
¿Kʼu yuʼun laj yal Jesús li loʼil taje? Li Jesuse maʼuk skʼan chalbe li kʼuyelan spat xokon li naetike, mi jaʼuk li bu laj yichʼ pasele xchiʼuk mi jaʼuk ta sventa li tsatsal ikʼ xchiʼuk tsatsal voʼ kʼot ta stojolalike. Moʼoj, jaʼ tskʼan chalbe skʼoplal li kʼusi la spasik li chaʼvoʼ jpas naetike: june nat la sjem yalel li balumil sventa snakleb li snae, li june mu jechuk la spas. ¿Kʼuxi xuʼ xa chanbe li pʼijil vinike xchiʼuk xa sabe lek snakleb li xchʼunel avoʼontone? Li Jesuse jaʼ la stakʼ stuk kʼalal xi laj yale: «¿Cʼu yuʼun “Cajval, Cajval” xavuticun, me mu xacʼan xapasic cʼusi chacalboxuque? Scotol li bochʼo chtal ta jtojole, me chaʼibun li jcʼope xchiʼuc me ta spase, chacalboxuc avaʼyic cʼu xʼelan: Jaʼ coʼol jech chac cʼu chaʼal jun vinic [...] nat la sjem yalel li banamile; jaʼ to te la sliquesbe tal snacleb ti bu la sta tone» (Lucas 6:46-48).
Ta melel, mi jaʼ noʼox ta xkaʼitik li chanubtaseletik ta Vivlia o jaʼ noʼox ta jkʼel ta jtuktik li jVivliatike xkoʼolaj kʼuchaʼal ta jlikestik ta ba jiʼ li snakleb jnatike. Pe sventa xichʼ pasel li kʼusi laj yakʼ ta chanel Jesuse, skʼan to mas tsots yipal, jech kʼuchaʼal li vinik ti skʼan nat sjem yalel balumil sventa tsta ton ti lek tsots sventa li snakleb snae.
Jaʼ yuʼun, li yajtsʼaklom Cristo ti tskʼan tukʼ-o oye, skʼan me chakʼ ta xkuxlejal li kʼusi chaʼie. Mi chavakʼ ta akuxlejal jujun kʼakʼal li kʼusi achanoj xa ta Vivliae, jaʼ jech yakal cha pas kʼuchaʼal li pʼijil vinik ti «nat la sjem yalel li banamile». Lek me ti xi sjakʼbe sba skotol li buchʼutik chchanik Vivliae: «¿Kʼusi yakalun spasel li voʼone? ¿Mi naka noʼox ta jkʼel xchiʼuk ta jchan li sKʼop Diose, o mi ta xkakʼ sbeiltasun li mantaletik ta Vivlia kʼalal oy kʼusi ta jnop ta jpase?».
Oy me sbalil ti xkakʼbetik yipale
Jkʼelbetik skʼoplal jun vinik ti jaʼ sbi Josee. Manchuk mi ta sbikʼtal onoʼox laj yichʼ chanubtasel yuʼun stot smeʼ ti akʼo xichʼ ta venta li mantaletik ta Vivliae, muʼyuk laj yakʼbe yipal ta xchanel stuk li sKʼop Diose. ¿Kʼusi kʼot ta pasel kʼalal laj yikta komel snae? «Ta slikebale, ta jkʼan ox lek chkʼot ta pasel kuʼun li kʼusitike, pe lik jchiʼinan chopol amigoiletik, lik jtunes droga, lik mulivajkun xchiʼuk lik jtikʼ jba ta majbail», xi li Josee.
Ta tsʼakale, la snop tsjel li xkuxlejale xchiʼuk laj yakʼ ta yoʼonton xchanel lek li Vivliae. «Jtos ti kʼusi la stijbun koʼonton ta jel li jkuxlejale —xi chal li Josee— jaʼ li skʼelel xchiʼuk yaʼibel lek smelolal li Mantaletik ta Vits laj yal Jesuse. Manchuk mi jech, jalij jutuk sventa jel li jkuxlejale xchiʼuk li jtalelale. Li xiʼ xtok mi chopol kʼusi snopik ta jtojolal li kamigotake, pe tsal kuʼun. Laj kikta li jut kʼope xchiʼuk yalel li chopol kʼopetike xchiʼuk lik batkun yan velta li ta tsobajeletik yuʼun yajrextikotak Jeovae. Jech kʼuchaʼal yaloj Jesuse, laj kakʼ venta ti melel muyubajele chichʼtael mi lek noʼox chkichʼ batel jkuxlejaltike xchiʼuk mi ta jchʼuntik li mantaletik ta Vivliae.» (Mateo 5:3-12.)
¿Kʼusi cha pas voʼote? Mi chavakʼbe yipal sjemel yalel jaʼ to mi la ta li tone —jaʼ xkaltik, mi chavakʼolan-o ta akuxlejal li kʼusi cha chan ta sKʼop Diose—, ¿kʼusitik chkʼot ta pasel? Xi laj yal li Jesuse: «Cʼalal ital tsots voʼe, inoj ta jyalel li ucʼume; tsots icʼot smaj sba ta sna li vinique. Pero muʼyuc xlom li snae, yuʼun ta ba ton liquem tal snacleb» (Lucas 6:48). Jaʼ yuʼun, sventa chavakʼbe lek snakleb li xchʼunel avoʼontone akʼo ta akuxlejal li kʼusi cha chane. Jech taje, chʼabal junuk preva ti xkoʼolaj ta tsatsal ikʼ xchiʼuk tsatsal voʼ ti xuʼ slomes li xchʼunel avoʼontone. ¿Mi mu tauk spat avoʼonton taje?
Li yajtsʼaklom Cristo ti Santiago sbie, ti jaʼ noʼox xchaʼitsʼin xtok li Jesuse, laj yal yan sbalil chichʼ tael mi ta jpastik li kʼusi chal Vivliae, ti maʼuk noʼox naka ta jchantike, xi laj yale: «Pasic me li cʼusi chavaʼyic ta scʼop Diose. Mu me jaʼuc noʼox chavaʼyilanic», xi. Ta mas tsʼakale xi laj yal xtoke: «Li bochʼo mu xchʼay ta yoʼnton cʼusi chaʼye, ti jaʼ te oy o ta yoʼnton li lequil mantal ti jaʼ chacʼ colcutique, xchiʼuc ti chchʼun o li cʼusi chale, xcuxet noʼox yoʼnton yuʼun li cʼusi ta spase» (Santiago 1:22-25).
Ta melel, ta sventa ti chchʼunik li mantaletik ta Vivliae, li yajtsʼaklomtak Cristoe xmuyubajik ta melel. Li muyubajel taje, jaʼ ch-akʼbat stsatsal yoʼontonik sventa stsal yuʼunik skotol li kʼusitik xkoʼolaj ta tsatsal ikʼ xchiʼuk tsatsal voʼ ti chakʼ ta preva mi tskʼan chichʼik lek ta mukʼ li Diose xchiʼuk li xchʼunel yoʼontonike.
¿Kʼusi cha pas li voʼote?
Li ta Mantaletik ta Vits laj yal Jesuse, jamal laj yakʼ ta ilel ti persa ta jtʼujtik mi chi jtun ta stojolal Jeova o mi moʼoj. Jaʼ jech laj yakʼ ta chanel ti jkotoltik skʼan jtʼujtik mi ta jkʼan ti lek li jsatike o mi muʼyuk lek li jsatike, mi jaʼ tsmosoinutik li Diose o mi jaʼ li kʼulejale xchiʼuk mi ta jkʼan teutik li ta bikʼit bee o li ta mukʼta bee (Mateo 6:22-24; 7:13, 14). Jaʼ yuʼun chaʼa, li ta slajebal lokʼolkʼop ti bu laj yalbe skʼoplal chaʼvoʼ viniketik ti la svaʼan snaike, laj yakʼbe akʼo stʼuj kʼusi tspasik li yajtsʼaklomtake: mi jech tspasik kʼuchaʼal li pʼijil vinike o mi jech kʼuchaʼal li vinik ti muʼyuk spʼijile.
Mi chavakʼ ta akuxlejal li kʼusi cha chan kʼalaluk cha kʼel li aVivliae yakal me cha vaʼan ta ba ton li snakleb xchʼunel avoʼontone. Xuʼ xkaltik xtok ti jech yakalot spasel kʼuchaʼal li pʼijil vinike. Taje ta me xakʼbot labalik sba bendision li avie xchiʼuk li ta tsʼakale (Proverbios 10:25).
[Lokʼol ta pajina 12]
Sventa jtsaltik li prevaetik tsnuptan xchʼunel koʼontontike, skʼan me xkakʼ ta jkuxlejaltik li kʼusitik ta jchantike