UYOVWINROTA 5
“Avwanre Che Nyupho rẹ Ọghẹnẹ Kerẹ Osun Ukperẹ Ihworakpọ”
Iyinkọn na ru obo re rhe dia udje vwọ kẹ Inenikristi rẹ uyota eje
E muro kpahen Iruo rẹ Iyinkọn Na 5:12–6:7
1-3. (a) Die yen nẹrhẹ e mu iyinkọn na kpo aguare ri Sanhẹdrin na, kẹ orhiẹn vọ yen ayen che bru? (b) Diesorọ avwanre vwọ guọnọ riẹn kpahen oborẹ iyinkọn na ruru vwẹ ẹdia yena?
IVUN miovwo iguẹdjọ ri Sanhẹdrin na djọghrọdjọghrọ! Iyinkọn ri Jesu mudia obaro rẹ aguare rode nana. Diesorọ? Josẹf Kaifas rọ dia orherẹn rode kugbe osun rẹ aguare ri Sanhẹdrin na da vwẹ orhọesio ọgangan vwọ kẹ ayen: “Avwanre jurhi kẹ ovwan nẹ ovwan rha vwẹ odẹ nana yono ihwo ọfa-a.” Osun nana rẹ ophu muẹ na sa tobọ se odẹ ri Jesu-u. Ẹkẹvuọvo, Kaifas da je ta: “Uyono rẹ ovwan vọn Jerusalẹm re, ovwan ji brorhiẹn nẹ ovwan cha reyọ ọbara rẹ ọshare nana rhe enu uyovwin rẹ avwanre.” (Iru 5:28) Oborẹ ayen ta na kọna: We rhe ghwoghwo ọfa-a, we de ru ọtiọyen, ke gboja kẹ ovwan!
2 Die yen iyinkọn na che ru enẹna? Jesu rẹ Ọghẹnẹ vwẹ uturhi kẹ na, yen kẹ ayen iruo rẹ ayen vwo ghwoghwo na. (Mt 28:18-20) Iyinkọn na cha djoshọ rẹ ihworakpọ je dobọ rẹ iruo na ji? Gbanẹ ayen che fiudugberi mudiagan ji muomaphiyọ iruo rẹ aghwoghwo na? Orhiẹn vọ kọyen ayen che bru? Ayen che nyupho rẹ Ọghẹnẹ gbanẹ ihworakpọ? Ayen ghwọrọ ọke-e, Pita de mudia kẹ iyinkọn ichekọ na vwọ ta ota. Ọ nabọ fiudugberi ta ota vẹ imuẹro.
3 Kidie nẹ avwanre Inenikristi rẹ uyota, avwanre guọnọ riẹn kpahen oborẹ iyinkọn na ruru ọke rẹ aguare ri Sanhẹdrin na vwọ djẹ uguegue muẹ ayen. Iruo re vwo ghwoghwo na ji te avwanre nonẹna. E ji se hirharoku ẹvwọsuọ ọke re de ruiruo nana rẹ Ọghẹnẹ vwọ kẹ avwanre na. (Mt 10:22) Ihwo re vwọsua se gberughwru phiyọ iruo avwanre yẹrẹ dobọ rọyen ji. Kẹ, die yen e che ru? A sa riẹn obo re che ru siẹrẹ a da fuẹrẹn obo re nẹrhẹ e mu iyinkọn na kpo aguare ri Sanhẹdrin kugbe oborẹ ayen ruru. a
“Amakashe ri Jihova de Rhie Ẹchẹ” Na (Iruo rẹ Iyinkọn Na 5:12-21a)
4, 5. Diesorọ Kaifas vẹ ihwo ri Sadiusi na rhe vwọ “vọn vẹ omaẹriọ”?
4 Karophiyọ nẹ ọke rẹsosuọ ra vwọ vuẹ iyinkọn na nẹ ayen dobọ rẹ aghwoghwo na ji, Pita vẹ Jọn da kpahen: “Avwanre che jẹ oborẹ avwanre mrẹre vẹ oborẹ avwanre nyori ẹta-a.” (Iru 4:20) Aguare ri Sanhẹdrin na vwo siobọnẹ ayen nu, Pita vẹ Jọn kugbe iyinkọn ri chekọ na ji muomaphiyọ iruo aghwoghwo na vwẹ uwevwin rẹ ẹga na. Iyinkọn na ru emu rẹ igbevwunu ride, ayen sivwin ihwo re muọga je djẹ ẹwẹn rẹ Idẹbono vwo nẹ oma rẹ ihwo. “Ugana ri Solomọn” yen ayen de ru enana, ugana ra bọn rhurhu vwẹ ẹbẹre ọnre va nẹcha rẹ uwevwin rẹ ẹga na rọ dia asan rẹ ihwo ri Ju buebun de koko. O gbe ohwo unu nẹ uhoho ri Pita dede tobọ sivwin ihwo! Ihwo buebun rẹ ayen sivwin ega rayen kpo de rhiabọreyọ ota rẹ Ọghẹnẹ. Fikirẹ ọnana, “ihwo ri se Ọrovwori na gbuyota ke vwomaba ayen, unu rayen pha buebun, te eshare te eya.”—Iru 5:12-15.
5 Kaifas vẹ ihwo rẹ ẹga rọyen rọ dia ẹga ri Sadiusi da rhe “vọn vẹ omaẹriọ,” ayen de mu iyinkọn na phiyọ uwodi. (Iru 5:17, 18) Diesorọ ivun vwo miovwo ihwo ri Sadiusi na? Iyinkọn na yono nẹ Jesu vrẹn nẹ ushi re, jẹ ihwo ri Sadiusi na vwo esegbuyota kpahen evrẹnushi-i. Iyinkọn na yono nẹ e se vwo vwo usivwin, ke vwo esegbuyota kpahen Jesu tavwen, ẹkẹvuọvo oshọ muẹ ihwo ri Sadiusi na ayen vwo ni Jesu kerẹ Osun kidie ọnana sa nẹrhẹ usuon ri Rom gboja kẹ ayen. (Jọ 11:48) A gbe ta rẹ ihwo ri Sadiusi na vwo vwo owenvwe ọgangan rẹ ayen vwọ dobọ rẹ iruo aghwoghwo rẹ iyinkọn na ji!
6. Ihwo vọ yen me koko erhanre phiyọ omukpahen rẹ idibo ri Jihova nonẹna, kẹ diesorọ o rhe gbe avwanre unu-u?
6 Ihwo ri me koko erhanre phiyọ omukpahen rẹ idibo ri Jihova nonẹna yen ilori rẹ ẹga re vwọsua. Ihwo nana davwẹngba ayen vwọ dobọ rẹ aghwoghwo rẹ avwanre ji womarẹ ekuakua re ghwa iyẹnrẹn kugbe uphẹn rẹ oyerinkugbe rẹ ayen vẹ ihwo rehẹ ẹgba rẹ usuon vwori. Ofori nẹ ọnana gbe avwanre unu? Ẹjo. Kidie ovuẹ rẹ avwanre ghwoghwo na nẹrhẹ a mrẹ aphiphẹn rẹ ẹga rẹ efian. Ihwo ri vwo ẹwẹn esiri sa vrabọ rẹ esegbuyota vẹ iruemu ri Baibol na yonori-i kidie ayen rhiabọreyọ uyota rọhẹ Baibol na. (Jọ 8:32) A gbe ta, ovuẹ avwanre vwọ nẹrhẹ ivun miovwo ilori rẹ ẹga ayen je vwọ rioma kpahen avwanre!
7, 8. Die yen iji rẹ amakashe na mu iyinkọn na vwo ru, kẹ onọ vọ yen ofori nẹ a nọ oma avwanre?
7 Ayen vwọ hẹ uwodi hẹrhẹ orhiẹn re che bru, iyinkọn na se roro sẹ ivwighrẹn na che hwe ayen fikirẹ esegbuyota rayen. (Mt 24:9) Ẹkẹvuọvo vwẹ ason, emu rẹ igbevwunu ọvo da phia, “amakashe ri Jihova de rhie ẹchẹ rẹ uwodi na.” b (Iru 5:19) Amakashe na da vwẹ odjekẹ ọvo kiriguo vwọ kẹ ayen: Ovwan “mudia vwẹ uwevwin rẹ ẹga na, rere ovwan rha ta ota kẹ ihwo na.” (Iru 5:20) Aphro herọ-ọ, iji yena vwẹ imuẹro kẹ iyinkọn na nẹ oborẹ ayen ruẹ jovwo na shephiyọ. Ọ sa dianẹ eta rẹ amakashe na je bọn ayen gan rẹ ayen vwo fiudugberi o toro obo re phiare-e. Iyinkọn na re vọnre vẹ esegbuyota na de fiudugberi “ro uwevwin rẹ ẹga na rẹ ọke vwo rhie, ayen da tuẹn uyono phiyọ.”—Iru 5:21.
8 E jẹ avwanre ohwo ọvuọvo nọ oma rọyen, ‘Mi vwo esegbuyota vẹ uduefiogbere ra guọnọre e se vwo ghwoghwo ọkieje ọ da dianẹ mi hirharoku oka rẹ ẹdia rẹ iyinkọn na hirharoku?’ E jẹ udu rẹ avwanre gan ra vwọ riẹn nẹ emekashe biẹcha avwanre je vwẹ odjekẹ phia kpahen owian ọghanghanre nana rọ dia e vwo “soseri ro fiotọ kpahen Uvie rẹ Ọghẹnẹ” na.—Iru 28:23; Ẹvw 14:6, 7.
“Avwanre Che Nyupho rẹ Ọghẹnẹ Kerẹ Osun Ukperẹ Ihworakpọ” (Iruo rẹ Iyinkọn Na 5:21b-33)
“Ọtiọyena, ayen da reyọ ayen rhe, ayen da vwẹ ayen mudia obaro ri Sanhẹdrin na.”—Iruo rẹ Iyinkọn Na 5:27
9-11. Die yen iyinkọn na tare ọke rẹ aguare ri Sanhẹdrin na vwọ vuẹ ayen nẹ ayen dobọ rẹ aghwoghwo na ji, kẹ omamọ udje vọ yen ọnana phi phiyotọ kẹ Inenikristi rẹ uyota?
9 Asaọkiephana, Kaifas kugbe iguẹdjọ efa vwẹ aguare ri Sanhẹdrin na muegbe rẹ ayen vwo gboja kẹ iyinkọn na. Aguare na de ji elọkpa nẹ ayen re mu iyinkọn rehẹ uwodi na rhe kidie ayen je rhe riẹn obo re phiare vwẹ uwodi na-a. Vwẹ ẹwẹn roro obo ro gbe elọkpa na unu te ọke rẹ ayen vwọ mrẹ nẹ ihwo re mu phiyọ uwodi na rha herọ-ọ dede nẹ a nabọ kanre ẹchẹ rẹ uwodi na, “erhẹrotọ na ji mudia anurhoro na.” (Iru 5:23) O rhe kri-i, ọrọvwẹrote erhẹrotọ rẹ uwevwin ẹga na da rhe riẹn nẹ iyinkọn na rhoma rhivwin rhe uwevwin ẹga na rhi soseri kpahen Jesu Kristi, rọ dia iruo rọ nẹrhẹ e mu ayen phiyọ uwodi jovwo na! Ọrọvwẹrote erhẹrotọ rẹ uwevwin ẹga na kugbe elọkpa na de brokpakpa kpo uwevwin ẹga na re koko ihwo rehẹ uwodi na, ji sun ayen kpo aguare na.
10 Kirobo re djisẹ rọyen vwẹ ọtonphiyọ rẹ uyovwinrota nana, ilori ẹga rẹ ophu muẹ djọghrọdjọghrọ na vuẹ iyinkọn na phephẹn nẹ ayen dobọ rẹ iruo aghwoghwo na ji. Die yen ẹkpahọnphiyọ rẹ iyinkọn na? Pita rọ dia ọtota rayen, da kpahen kẹ ayen vẹ uduefiogbere nẹ: “Avwanre che nyupho rẹ Ọghẹnẹ kerẹ osun ukperẹ ihworakpọ.” (Iru 5:29) Ọnana omamọ udje rẹ iyinkọn na phi phiyotọ kẹ Inenikristi rẹ uyota eje. Avwanre che se nyupho rẹ ihwo ri vwo ẹgba rẹ usuon na-a ọke rẹ ayen da guọnọ nẹ avwanre ru oborẹ Ọghẹnẹ ghare yẹrẹ avwanre gha oborẹ Ọghẹnẹ guọnọre. Nonẹna “ogangan rẹ usuon ro kpenu” da dobọ rẹ iruo aghwoghwo rẹ avwanre ji, avwanre cha sa dobọ rẹ iruo nana rẹ Ọghẹnẹ vwọ kẹ avwanre na ji-i. (Ro 13:1) Ukperẹ ọtiọyen, avwanre cha guọnọ idjerhe efa ra sa vwọ vwẹ aghwanre vwo soseri ro fiotọ kpahen Uvie rẹ Ọghẹnẹ na ọkieje.
11 O rhe gbe ohwo unu-u nẹ ẹkpahọnphiyọ rẹ iyinkọn na da nẹrhẹ ivun miovwe rẹ iguẹdjọ na rhoma ganphiyọ. Ayen de brorhiẹn ayen vwọ teyen iyinkọn na “hwe.” (Iru 5:33) Asaọkiephana, ọ họhọre nẹ ighwoghwota nana re vọnre vẹ uduefiogbere kugbe oruru na cha sa vrabọ rẹ ughwu-u fikirẹ esegbuyota rayen. Ẹkẹvuọvo, ayen da rhe mrẹ ukẹcha vwẹ idjerhe rẹ ayen rhẹro rọye-en!
“Ovwan Che se Phi Ayen Kparobọ-ọ” (Iruo rẹ Iyinkọn Na 5:34-42)
12, 13. (a) Uchebro vọ yen Gamaliẹl vwọ kẹ ihwo rehẹ aguare na, kẹ die yen ayen ruru? (b) Die yen Jihova se ru vwọ chochọn rẹ ihwo rọyen nonẹna, kẹ imuẹro vọ yen e se vwo ọ da dianẹ Ọghẹnẹ vwẹ uphẹn kẹ avwanre nẹ a “rioja fikirẹ ọvwata”?
12 Gamaliẹl rọ dia “oyono rẹ urhi rẹ ihwo eje muọghọ kẹ” da ta ota phia. c O muẹro nẹ Gamaliẹl ojurhi rẹ ihwo muọghọ kẹ mamọ, kidie ọyen ochidiagbara, ọ je tobọ vwẹ “iji phia nẹ e jẹ [iyinkọn] na ro otafe tavwen.” (Iru 5:34) O vwo djunute ẹko evo re vwomaphia jovwo re ri ji she ọke rẹ inini rayen vwo ghwu nu, Gamaliẹl da vuẹ ihwo rehẹ aguare na nẹ ayen vwo odirin, je jomaotọ nene iyinkọn na yerin, kidie o ji rhi kri Onini rayen Jesu ghwuru-u. Iroroẹjẹ ri Gamaliẹl na vọnre vẹ ẹgba: “Ovwan kpokpo eshare nana-a, ẹkẹvuọvo ovwan yanjẹ ayen vwo, kidie ọ da dia obọ rẹ ohworakpọ yen uyono yẹrẹ iruo nana nurhe, e che phiokparobọ; ẹkẹvuọvo ọ da dia obọ rẹ Ọghẹnẹ yen o nurhe, ovwan che se phi ayen kparobọ-ọ. Ọ rha dia ọtiọye-en, ovwan sa rhe dia ihwo re họnra vwọsua Ọghẹnẹ komobọ.” (Iru 5:38, 39) Iguẹdjọ na ru nene uchebro rọyen na. Dedena, ayen je fa iyinkọn na ji jurhi kẹ ayen nẹ, “ayen rha vwẹ odẹ ri Jesu ta ota ọfa-a.”—Iru 5:40.
13 Jihova je sa reyọ ihwo ri titiri kerẹ Gamaliẹl vwọ chochọn rẹ ihwo Rọyen nonẹna. (Isẹ 21:1) Jihova sa reyọ ẹwẹn ọfuanfon rọyen vwo mu isun, iguẹdjọ yẹrẹ ijurhi vwo ru ọhọre rọyen. (Ne 2:4-8) Ẹkẹvuọvo, e se vwo imuẹro rẹ erọnvwọn ivẹ ọ da dianẹ Ọghẹnẹ vwẹ uphẹn kẹ avwanre nẹ a “rioja fikirẹ ọvwata.” (1Pi 3:14) Ẹsosuọ, Ọghẹnẹ sa kẹ avwanre ẹgba re vwo chirakon. (1Kọ 10:13) Ọrivẹ, ihwo re vwọsua “che se phi” iruo rẹ Ọghẹnẹ kparobọ-ọ.—Aiz 54:17.
14, 15. (a) Die yen iyinkọn na ru kpahen ẹfa ra fa ayen na, kẹ diesorọ? (b) Gbikun rẹ oborerhiẹromrẹ ro djerephia nẹ ihwo ri Jihova chirakon vẹ aghọghọ.
14 Ẹfa ra fa iyinkọn na nẹrhẹ ẹwẹn rayen kuọnrọn yẹrẹ ọ nẹrhẹ ayen wene ẹwẹn? Ẹjo, kakaka! “Ayen de vrẹn nẹ obaro ri Sanhẹdrin na, jẹ ayen ghọghọ.” (Iru 5:41) Diesorọ ayen vwọ “ghọghọ”? Ọ dia fikirẹ ọmiaovwẹ rẹ ẹfa na so kẹ aye-en. Ayen ghọghọ kidie ayen riẹnre nẹ e mukpahen ayen fikirẹ ọyọnregan rayen kẹ Jihova kugbe udje ri Jesu rẹ ayen nene kpẹkpẹkpẹ.—Mt 5:11, 12.
15 Kerẹ Inenikristi rẹ ẹgbukpe ujorin rẹsosuọ, avwanre chirakon vẹ aghọghọ ọke rẹ avwanre da rioja fikirẹ iyẹnrẹn esiri na. (1Pi 4:12-14) Jẹ ọ dia ọnana mudiaphiyọ nẹ oma vwerhen avwanre siẹrẹ a da djoshọ mu avwanre, muẹkpahan yẹrẹ mu avwanre phiyọ uwodi-i. Ẹkẹvuọvo, avwanre vwo uvi rẹ omavwerhovwẹn siẹrẹ a da yọnregan. Roro kpahen udje ri Henryk Dornik, ro chirakon rẹ omukpahen ọgangan vwẹ obọ rẹ ihwo ri vwo ẹgba rẹ usuon vwẹ ikpe buebun. Ọ karophiyọ nẹ vwẹ August 1944, ihwo ri vwo ẹgba rẹ usuon de brorhiẹn re vwo muo vẹ oniọvo rọyen kpo ọko rẹ oja. Ihwo re vwọsua na da ta: “Ọ bẹnre mamọ e vwo wene ẹwẹn rayen. Ehwe re hwe ayen ghwẹ fikirẹ esegbuyota rayen na kẹ ayen omavwerhovwẹn.” Oniọvo Dornik tare nẹ: “Dede nẹ ọ dia urhuru rẹ ughwu si vwe-e, jẹ mi se vwo fiudugberi rioja je fuevun kẹ Jihova na kẹ vwẹ aghọghọ.”—Jem 1:2-4.
Kerẹ iyinkọn na, avwanre ghwoghwo “nẹ uwevwin kpo uwevwin”
16. Mavọ yen iyinkọn na vwo djephia nẹ ayen brorhiẹn ayen vwo soseri ro fiotọ, kẹ idjerhe vọ yen avwanre vwọ vwẹrokere ayen nonẹna?
16 Iyinkọn na nama ghwọrọ ọke ayen ke rhoma tuẹn iruo rẹ aghwoghwo na phiyọ-ọ. Oshọ mu aye-en, “kẹdi kẹdẹ vwevunrẹ uwevwin rẹ ẹga na kugbe vwo nẹ uwevwin kpo uwevwin” kọyen ayen vwo ghwoghwo “iyẹnrẹn esiri ro shekpahen Kristi.” d (Iru 5:42) Ighwoghwota nana re vọnre vẹ oruru na brorhiẹn rẹ ayen vwo soseri ro fiotọ. Noso nẹ ayen ghwoghwo ovuẹ na kẹ ihwo vwẹ iwevwin rayen kirobo ri Jesu Kristi ji iji kẹ ayen. (Mt 10:7, 11-14) Aphro herọ-ọ, idjerhe ọtiọna yen uyono rayen vwọ hrabọ nene Jerusalẹm. Nonẹna, a riẹn Iseri ri Jihova phiyọ ihwo re je vwẹrokere ona rẹ iyinkọn na vwo ghwoghwo. Avwanre de bru ihwo ra vwẹ iwevwin rayen de re ghwoghwo, ọnana odjephia nẹ a guọnọ soseri ro fiotọ rere kohwo kohwo se vwo uphẹn ro vwo nyo iyẹnrẹn esiri na. Jihova bruba iruo rẹ nẹ uwevwin kpo uwevwin na? E, dẹn! Enẹna, iduduru rẹ ihwo rhiabọreyọ ovuẹ rẹ Uvie na re. Buebun rayen ke nyo iyẹnrẹn esiri na ọke rẹ Oseri ọvo vwo hworo ẹchẹ rayen.
Eshare ri Muwan re Vwẹrote “Iruo Nana rọ Pha Ghanghanre” (Iruo rẹ Iyinkọn Na 6:1-6)
17-19. Obẹnbẹn vọ yen vwomaphia rọ sa so ohra, kẹ odjekẹ vọ yen iyinkọn na vwọphia rere a sa vwọ rhuẹrẹ ota na phiyọ?
17 Obẹnbẹn ọvo rhe vwomaphia vwevunrẹ ukoko kpokpọ nana ro dino so ohra. Ọyen die? Buebun rẹ idibo ri bromaphiyame na erhorha re rhe Jerusalẹm, ayen guọnọ yono kpobarophiyọ tavwen ayen ki rhivwin kpo. Idibo re dia Jerusalẹm rhievun toro igho ra sa vwọ dẹ emu vẹ ekuakua efa ra guọnọre. (Iru 2:44-46; 4:34-37) Ọke nana, ota ọvo da rhe vwomaphia. Vwẹ emu ra “ghara kẹdi kẹdẹ na,” a “kpairoro vrẹ eyauku” re jẹ Grik. (Iru 6:1) Ẹkẹvuọvo, ayen kpairoro vrẹ eyauku re jẹ Hibru-u. Kọyen omaẹfẹnẹ yen obẹnbẹn na. Omaẹfẹnẹ ghene sa so ohẹriẹ dẹn.
18 Iyinkọn re ga kerẹ ẹko rọvwẹrote ukoko rọ rhuaphiyọ na mrẹvughe nẹ ọ dia emu rẹ aghwanre rẹ ayen vwọ “yanjẹ ota rẹ Ọghẹnẹ vwo, ra ghare” emuọre-e. (Iru 6:2) A sa vwọ rhuẹrẹ ota na phiyọ, a da vuẹ idibo na nẹ ayen guọnọ eshare ighwrẹn “re vọnre vẹ ẹwẹn kugbe aghwanre” rẹ iyinkọn na se vwo mu vwọ vwẹrote “iruo nana rọ pha ghanghanre na.” (Iru 6:3) Eshare ri muwan yen a guọnọre vwẹ iruo nana rọ vrẹ emu ẹgharọ na kidie iruo na ji churobọ si igho ẹyọnrọn, emu ẹdẹ vẹ ra vwọ sẹro rẹ iyẹnrẹn. Eshare ra sanere na eje vwo odẹ ri Grik, ọ sa dianẹ a sane ayen rere ẹwẹn rẹ eyauku re ni kuẹrofia jovwo na se vwo totọ. A vwọ fuẹrẹn iroroẹjẹ na je nẹrhovwo kpahọn nu, iyinkọn na da vwẹ eshare ighwrẹn na vwo mu rere ayen vwẹrote “iruo nana rọ pha ghanghanre na.” e
19 Ọ vwọ dianẹ a vwẹ eshare ighwrẹn yena vwo mu nẹ e vwẹrote emu ẹgharọ na, ko mudiaphiyọ nẹ ayen rhe che vwobọ vwẹ eghwoghwo rẹ iyẹnrẹn esiri na-a? Ẹjo, kakaka! A rhe riẹn Stivin, rọhẹ usun rẹ eshare ra sanere na phiyọ ohwo ro vwo uduoyivwin, rọ je nabọ soseri. (Iru 6:8-10) Filip jẹ ọvo usun rẹ eshare ighwrẹn na, e sere “oghwoghwota na.” (Iru 21:8) O muẹro dẹn nẹ, eshare ighwrẹn nana ji ruiruo aghwoghwo na vẹ oruru.
20. Idjerhe vọ yen ihwo ri Jihova vwo nene udje rẹ iyinkọn na nonẹna?
20 Ihwo ri Jihova ji ruẹ nene udje rẹ iyinkọn na nonẹna. Ofori nẹ eshare re jiriri vwọ kẹ ewian vwẹ ukoko na vwo aghwanre ro nẹ obọ rẹ Ọghẹnẹ rhe, ayen mi ji djephia nẹ ẹwẹn ọfuanfon na yen muẹ ayen vwo ruiruo. Vwo nene odjekẹ rẹ Ẹko Rọvwẹrote na, a vwẹ eshare re yanmu iwan rehẹ Baibol na vwo muẹ ekpako yẹrẹ idibo rowian vwẹ ikoko na. f (1Ti 3:1-9, 12, 13) A sa tanẹ ẹwẹn ọfuanfon na yen a vwọ reyọ eshare re yanmu iwan nana vwo muẹ. Eshare nana re wian gangan na je vwẹrote “iruo” buebun re pha ghanghanre. Kerẹ udje, ekpako se ru ọrhuẹrẹphiyotọ ra vwọ vwẹ ukẹcha kẹ iniọvo re kpakore re fuevun re ghene guọnọ ukẹcha. (Jem 1:27) Ekpako evo vwobọ vwẹ ebanbọn rẹ Eguan Ruvie, ru ọrhuẹrẹphiyotọ rẹ eghwẹkoko yẹrẹ nene umẹ re ga vwẹ Umẹ Rọvwẹrote Omaesivwo wian. Idibo rowian vwẹrote ewian buebun ri ghwe churobọ si ẹroevwote rẹ iniọvo na yẹrẹ eyono vwẹ ukoko na-a. Ofori nẹ iniọvo eshare nana re vwo mu na gbobọnyẹ iruo aghwoghwo rẹ Uvie na fikirẹ iruo rẹ ayen ruẹ vwẹ ukoko na-a.—1Kọ 9:16.
“Ota rẹ Ọghẹnẹ kọ Hẹrẹphiyọ” (Iruo rẹ Iyinkọn Na 6:7)
21, 22. Die yen djerephia nẹ Jihova bruba kẹ ukoko kpokpọ nana?
21 Dede nẹ ukoko kpokpọ nana rhiẹromrẹ omukpahen vẹ obẹnbẹn rọ sa so ohra vwevunrẹ ukoko na, jẹ ọ je hẹrephiyọ kidie Jihova bicha. Jihova ghini ku ebruba rọyen ku ukoko nana, kidie Baibol na tare nẹ, “Ota rẹ Ọghẹnẹ kọ hẹrẹphiyọ, idibo na ki buẹnphiyọ vwẹ Jerusalẹm; irherẹn buebun ki ji rhiabọreyọ esegbuyota na.” (Iru 6:7) Ọnana ọvo usun rẹ iyẹnrẹn rẹ ẹyan-obaro ra niyẹnrẹn rọyen phiyọ ọbe rẹ Iruo rẹ Iyinkọn Na. (Iru 9:31; 12:24; 16:5; 19:20; 28:31) Oma vwerhen avwanre ọke re de nyo iyẹnrẹn rẹ ẹyan-obaro rẹ iruo aghwoghwo rẹ Uvie na vwẹ ẹbẹre efa vwẹ akpọ na nonẹna?
22 Vwẹ ẹgbukpe ujorin rẹsosuọ, ilori rẹ ẹga rẹ ophu muẹ djọghrọdjọghrọ na dobọ rẹ omukpahen ji-i. Omukpahen ọgangan ọfa guọnọ tuanphiyọ. O rhe kri-i, ayen de mukpahen Stivin gangan kirobo ra cha mrẹ vwẹ uyovwinrota rọ vwọ kpahen ọnana.
a Ni ekpeti na “ Sanhẹdrin—Aguare Rode rẹ Ihwo ri Ju.”
b Ọnana yen obọ rẹsosuọ vwẹ usun rẹ abọ 20 re vwo djunute emekashe kiriguo vwẹ ọbe rẹ Iruo rẹ Iyinkọn Na. Ẹsosuọ, vwẹ ọbe rẹ Iruo rẹ Iyinkọn Na 1:10, a vwẹ “eshare . . . ri ku iwun efuanfon phiyọ” vwo djisẹ rẹ emekashe na.
c Ni ekpeti na “ Gamaliẹl—Ohwo re Muọghọ kẹ Vwẹ Usun ri Rabbi Na.”
d Ni ekpeti na “ Ayen Ghwoghwo ‘Nẹ Uwevwin Kpo Uwevwin.’ ”
e Ọ sa dianẹ eshare nana yanmu iwan ra guọnọ mie ekpako, kidie ra vwọ vwẹrote “iruo nana rọ pha ghanghanre na” lọhọre kakaka-a. Ẹkẹvuọvo, Baibol na ghwa vuẹ avwanre ọke kiriguo ra vwọ tuẹn evwomuẹ rẹ ekpako yẹrẹ iniruo phiyọ vwẹ ukoko rẹ Inenikristi-i.
f Vwẹ ẹgbukpe ujorin rẹsosuọ, a vwẹ uturhi vwọ kẹ eshare ri muwan ayen vwọ vwẹ ekpako vwo mu. (Iru 14:23; 1Ti 5:22; Tai 1:5) Nonẹna, Ẹko Rọvwẹrote na yen vwẹ iniruo okinriariẹ vwo muẹ, iniruo okinriariẹ na ke rha vwẹ ekpako vẹ idibo rowian vwo muẹ.