Cà vạt thời xưa và thời nay
Cà vạt thời xưa và thời nay
QUA hàng ngàn năm, đàn ông đã lo trang sức cho phần cổ. Thí dụ, khoảng năm 1737 TCN, vua Pha-ra-ôn của Ai Cập tặng cho Giô-sép một dây chuyền bằng vàng.—Sáng-thế Ký 41:42.
Ngày nay ở nhiều nơi trên thế giới, đàn ông đeo cái gọi là cà vạt. Theo nhiều nguồn tài liệu, cà vạt xuất hiện lần đầu tiên ở Anh và Pháp vào hậu bán thế kỷ 16. Đàn ông thường mặc áo khoác gọi là áo chẽn, và để phục sức, họ đeo cổ áo diềm xếp nếp. Trong nhiều trường hợp, cổ áo loại này có hình đĩa lớn, dày đến vài centimét. Nó làm bằng vải trắng và được làm cứng nếp để giữ nguyên hình dạng.
Sau này, cổ áo “phủ” thay thế cổ áo xếp nếp. Cổ áo màu trắng này phủ xuống che vai và phần trên của cánh tay. Nó cũng gọi là Vandykes. Nhiều người mặc cổ áo loại này, kể cả nhóm người Thanh Giáo.
Vào thế kỷ 17, người ta bắt đầu mặc áo gi lê dài ở dưới áo khoác dài. Người ta cũng lấy khăn, hoặc cà vạt, quàng cổ. Họ quấn miếng vải nhiều lần choàng cổ, và hai đầu vải thòng xuống áo. Những tấm tranh vào hậu bán thế kỷ 17 cho thấy lúc đó cà vạt rất được thịnh hành.
Cà vạt làm bằng vải muxơlin, batit và ngay cả ren. Cà vạt bằng ren rất đắt tiền. Có lời tường thuật rằng Vua James II của nước Anh đã mua một cà vạt bằng ren với giá 36 đồng bảng Anh và 10 silinh cho lễ đăng quang của ông, một giá khá đắt vào thời đó. Một số cà vạt bằng ren cũng khá lớn. Tượng Charles II ở tu viện Westminster Abbey cho thấy cà vạt của ông rộng 15 centimét và dài 86 centimét.
Có nhiều kiểu thắt cà vạt. Trong một số trường hợp, người ta cài một ruy băng bằng tơ lên trên cà vạt để giữ chỗ rồi thắt nó thành nơ lớn dưới cằm. Đây là kiểu “đơn độc” (solitaire), tương tự như nơ con bướm dùng ngày nay. Người ta nói rằng có ít nhất một trăm kiểu thắt cà vạt. Người ta tường thuật rằng có lần ông Beau Brummell, một người Anh đã từng ảnh hưởng đến thời trang đàn ông, đã dành cả buổi sáng để thắt cà vạt cho đúng điệu.
Đến thập niên 1860, cà vạt với hai đuôi dài đã có hình dạng giống như cà vạt ngày nay. Nó cũng được gọi là “xe bốn ngựa”, vì cái nút giống như cái nút mà những người lái xe bốn ngựa thường dùng. Lúc đó người ta thích mang áo có cổ. Người ta thắt cà vạt dưới cằm và để hai đuôi thòng xuống áo. Và như thế cà vạt hiện đại ra đời. Một loại cà vạt khác, gọi là nơ con bướm, bắt đầu thịnh hành vào thập niên 1890.
Ngày nay, nhiều người xem cà vạt rất quan trọng trong bộ y phục. Một số người còn đánh giá người khác tùy theo cà vạt họ đeo. Vì vậy, nên đeo cà vạt sạch sẽ, có mẫu hay màu hợp với áo, quần và com-lê.
Nên thắt cà vạt gọn gàng. Có lẽ nút thông thường nhất là kiểu “xe bốn ngựa”. (Xem hình nơi trang 14). Kiểu nút này tươm tất, không quá lố, và được hầu hết mọi người chấp nhận cho những dịp phải ăn mặc đàng hoàng. Một kiểu thịnh hành khác gọi là nút “Windsor”, nút này lớn hơn một chút. Người ta thường làm cho cà vạt lún vào một tí ngay dưới cái nút.
Nhiều người đàn ông thấy đeo cà vạt khó chịu. Họ không thích cái gì cài chặt vào cổ. Tuy nhiên, một số người gặp vấn đề này đã khám phá ra họ khó chịu không phải vì cà vạt nhưng vì cỡ áo. Nếu đây là trường hợp của bạn, hãy kiểm xem cổ áo có quá chật không. Khi cổ áo vừa, thậm chí bạn có thể không biết mình đang thắt cà vạt.
Ở nhiều nước, người ta xem cà vạt là một phần không thể thiếu được của y phục doanh nhân. Vì thế, nhiều nam tín đồ Đấng Christ thắt cà vạt khi đi rao giảng chính thức. Vâng, một miếng vải choàng cổ có thể tạo vẻ trang trọng cho người đàn ông.
[Biểu đồ nơi trang 14]
(Để có thông tin đầy đủ, xin xem ấn phẩm)
Cách thắt cà vạt kiểu thông thường *
1 Bắt đầu bằng cách để cho đầu rộng của cà vạt thòng xuống khoảng 30 centimét so với đầu hẹp, và đem vòng dưới đầu hẹp.
2 Đem đầu rộng vòng qua trở lại và xỏ qua cái lỗ.
3 Dùng ngón tay trỏ cầm nút nhẹ nhàng, và kéo đầu rộng qua cái vòng ở phía trước.
4 Từ từ kéo nút cho chặt, tay cầm đầu hẹp và kéo nút lên đến cổ áo.
[Chú thích]
^ đ. 15 Trích từ sách Shirt and Tie.
[Các hình nơi trang 15]
Những kiểu cà vạt từ thế kỷ 17 đến nay