Kau Tupulaga, ʼe Kotou Tokaga Koa ʼo Fai Hakotou ʼu Fakatuʼutuʼu Fakalaumalie?
“Tuku [kia Sehova] au gaue fuli, pea e manuia anai au fakatuutuu.”—TAAGA LEA 16:3.
1-3. (1) Ko te aluʼaga fea ʼe tau mo te kau tupulaga, pea kotea ʼe feala ke tou fakatatau ki ai? (Vakaʼi te ʼuluaki pāki.) (2) Kotea anai ka tokoni ki te kau tupulaga Kilisitiano ʼi te aluʼaga ʼaia?
FAKAKAUKAUʼI age muʼa ʼe ke fakatuʼutuʼu ke ke alu ki he aluʼaga maʼuhiga ʼe fai ʼi he kolo ʼe mamaʼo. ʼE tonu ke ke toʼo he ka. Pea ʼi tau kaku atu ki te taulaga ka, ʼo sio ki te kaugā malie mo te lahi ʼo te ʼu ka, ʼe hage leva kua ke tuʼania. Kae meʼa lelei, he ʼe ke iloʼi pe ʼe ko te koga meʼa fea ʼae ʼe ke fia alu ki ai pea mo te ka ʼae ka ke toʼo. ʼE mole ke toʼo anai he tahi age ka, koteʼuhi ʼe mole ina ʼave anai koe ki te koga meʼa ʼae ʼe ke loto ki ai.
2 ʼE hage te maʼuli ko he folau, pea ʼe hage te kau tupulaga ko te hahaʼi ʼae ʼi te taulaga ka. ʼI ʼihi temi ʼe feala ke ke tuʼania ʼi te fai ʼo he tonu ki tou maʼuli ʼuhi ko te lahi ʼo te ʼu faigamalie ʼae ʼe ke maʼu. Kae ka ʼe ke iloʼi lelei te koga meʼa ʼae ʼe ke alu ki ai, ʼe faigafua anai tau toʼo he ʼu tonu ʼe lelei. Ko te ala fea ʼae ka ke toʼo?
3 ʼI te alatike ʼaeni ʼe tou tali anai ki te fehuʼi ʼaia pea ʼe ina fakalotomalohiʼi koe ke ke fakamuʼamuʼa ʼi tou maʼuli tau fakafiafiaʼi te loto ʼo Sehova. Ko tona fakaʼuhiga ke ke mulimuli ki te ʼu Taaga Lea 16:3.
tokoni ʼa Sehova ʼi te ʼu tonu fuli ʼae ka ke toʼo ʼi tou maʼuli, ohage ki te fale ako, peʼe ko he gaue, peʼe ke ʼohoana pea mo maʼu fanau. ʼE toe fakaʼuhiga foki ke ke fakahoko au fakatuʼutuʼu fakalaumalie ʼae ʼe ina fakaovi koe kia Sehova. Moka ʼe ke fakamuʼamuʼa tau tauhi ʼae kia Sehova, iloʼi papau ʼe ina tapuakinaʼi anai koe pea mo tokoni atu ke iku lelei tou maʼuli.—Lau iaHE KOʼE ʼE TONU KE TOU FAI HE ʼU FAKATUʼUTUʼU FAKALAUMALIE?
4. Kotea ʼae ka tou vakaʼi ʼi te alatike ʼaeni?
4 ʼE lelei ke tou fai he ʼu fakatuʼutuʼu fakalaumalie. Kotea tona tupuʼaga? ʼE tou vakaʼi anai tupuʼaga ʼe tolu. Ko te ʼuluaki mo te lua, ʼe tokoni atu anai ke ke mahino kapau ʼe ke fakahoko ʼau fakatuʼutuʼu fakalaumalie ʼe malohi anai tau fakakaumeʼa mo Sehova. Pea tolu leva, ʼe ina fakaha atu anai pe koʼe ʼe lelei tau fai te ʼu fakatuʼutuʼu ʼaia ʼi tau kei tupulaga.
5. Kotea te tupuʼaga tafito ʼae ʼe tonu ai ke ke fai hau ʼu fakatuʼutuʼu fakalaumalie?
5 Ko te ʼuluaki tupuʼaga ʼae ke tou fai ai he ʼu fakatuʼutuʼu fakalaumalie, ke tou fakamalo kia Sehova ki tona ʼofa pea mo te ʼu meʼa fuli ʼae neʼe ina fai maʼa tatou. Neʼe tohi fenei e te Tagata Faipesalemo: “ ʼE lelei ia te fakafetaʼi kia Sehova . . . He neʼe ke fakafiafiaʼi au, E Sehova, ʼuhi ko te ʼu meʼa ʼae neʼe ke fai; ʼuhi ko te ʼu gaue ʼo ʼou nima ʼe au kalaga fakafiafia.” (Pesalemo 92:1, 4, MN) Fakakaukauʼi te ʼu meʼa fuli ʼae neʼe foaki atu e Sehova: tou maʼuli, tau tui, te Tohi-Tapu, te kokelekasio, pea mo te ʼamanaki ʼae ke ke maʼuli ʼi he Palatiso ʼo talu ai. Moka ʼe ke fai hau ʼu fakatuʼutuʼu fakalaumalie, ʼe ke fakaha ai kia Sehova tau lotofakafetaʼi kia meʼa fuli pea ke toe fakaovi ai kia te ia.
6. (1) ʼE malave feafeaʼi ʼau fakatuʼutuʼu fakalaumalie ki tau felogoi mo Sehova? (2) Kotea ʼihi fakatuʼutuʼu ʼe feala ke ke fai ʼi tau kei veliveli?
6 Ko te lua tupuʼaga, moka ʼe ke faiga ke ke fakahoko ʼau fakatuʼutuʼu, ʼe ke fai ai he ʼu gaue lelei kia Sehova. Pea ʼe ke toe fakaovi ai kia te ia. Neʼe fakapapau fenei mai e te apositolo ko Paulo: “ ʼE mole heʼe faitotonu te ʼAtua ke ina galoʼi takotou gaue mo te ʼofa ʼae neʼe kotou fakaha ki tona huafa.” (Hepeleo 6:10) ʼE mole gata ʼaki pe ki te hahaʼi lalahi ʼe natou fai he ʼu fakatuʼutuʼu. Ohage la, ko Christine neʼe kei taʼu 10, ʼi tana fakatotonu ʼae ke ina lau tuʼumaʼu te ʼu fakamatala ʼo te maʼuli ʼo te ʼu tehina mo tuagaʼane agatonu. Ko Toby neʼe taʼu 12, ʼi tana fakatuʼutuʼu ʼae ke ina lau katoa ia te Tohi-Tapu ʼi muʼa ʼo tana papitema. Ko Maxim neʼe taʼu 11 mo tona kiʼi tokolua ko Noemi neʼe taʼu 10 ʼi te temi ʼae neʼe nā papitema ai. Neʼe nā fakatuʼutuʼu tokolua ke nā gaue ʼi te Petele. Ke mole galo tanā fakatuʼutuʼu ʼaia, neʼe nā pulusi te pepa kole ʼae ke hu ki te Petele ʼi tonā ʼapi. Kae ʼe feafeaʼi kia koe? ʼE ʼi ai koa he ʼu fakatuʼutuʼu ʼe feala ke ke fai pea mo ke faiga ke ke fakahoko?—Lau ia Filipe 1:10, 11.
Moka ʼe ke iloʼi ʼau fakatuʼutuʼu, ʼe faigafua anai tau toʼo he ʼu tonu fakapotopoto
7, 8. (1) ʼE tokoni feafeaʼi mai ʼatatou fakatuʼutuʼu ke tou toʼo he ʼu tonu ʼe lelei? (2) He koʼe neʼe filifili e he kiʼi finemui ke mole alu ʼo ako ʼi te univelesite?
7 Kotea te tolu tupuʼaga ʼae ʼe lelei ke ke fai ai hau ʼu fakatuʼutuʼu ʼi tau kei ke tupulaga? ʼI tou ʼuhiga tupulaga ʼe lahi te ʼu tonu ʼe maʼua ke ke toʼo. ʼE ʼaoga anai ke ke fakakaukauʼi te faʼahiga ako peʼe ko he gaue ʼe ke fai anai, pea mo ʼihi atu. Ko te ʼu tonu ʼaia ʼe hage ko hau filifili te ala ʼae ʼe ke alu ai moka ʼe ke tau atu ki he magafa. Moka ʼe ke iloʼi te faʼahi ʼae ʼe ke alu ki ai, ʼe faigafua anai tau filifili te ala ʼae ka ke toʼo. ʼE toe tatau pe mo tou maʼuli, kapau ʼe ke iloʼi ʼau fakatuʼutuʼu, ʼe faigafua anai Taaga Lea 21:5, MN: “Ko te ʼu fakatuʼutuʼu ʼa te tagata poto ʼe fua manuʼia moʼoni.” Moka ʼe ke fai tautonu hau ʼu fakatuʼutuʼu lelei, ʼe ke toe maʼu tautonu pe anai ʼona fua lelei. Ko te aluʼaga ʼaia, neʼe hoko kia Damaris ʼi te temi ʼae neʼe maʼua ai ke ina toʼo he tonu maʼuhiga ʼi tana kei finemui.
tau toʼo he ʼu tonu fakapotopoto. ʼE ui fenei ia8 Neʼe maʼu e Damaris ʼona nota lelei ʼi te ʼosi ʼo tana ako ʼi te lise. Pea neʼe feala ke hoko atu tana ako te lao ʼi te univelesite kae mole totogi. Kae neʼe ina filifili ke alu ʼo gaue ʼi te fale paʼaga. Kotea tona tupuʼaga? Koteʼuhi kua ina fakatotonu ke pionie talu mai tana kei veliveli. ʼE ina ui fenei: “Neʼe tonu ke au maʼu he gaue vaeluaʼi temi. Ka na neʼe au maʼu pepa la ʼi te univelesite, neʼe feala pe ke au maʼu falā, kae neʼe mole lagi feala ke maʼu haku gaue vaeluaʼi temi.” Kua taʼu 20 nei te pionie ʼa Damaris. ʼE manatu koa neʼe ina fai he fakatuʼutuʼu lelei peʼe ko he tonu lelei neʼe ina toʼo ʼi tana kei finemui? ʼEi. ʼI te fale paʼaga ʼae ʼe gaue ai, ʼe felaveʼi mo te kau avoka ʼe natou fai te gaue ʼae neʼe tonu ke ina fai moka neʼe hoko atu tana ako ʼi te univelesite. ʼE ina ui, tokolahi ia natou ʼe mole natou fiafia ʼi tanatou gaue. Neʼe tokoni age tana pionie ke maʼu e Damaris he toe fiafia lahi, pea ke mole hage ko natou ʼaia.
9. He koʼe ʼe tou fiameʼameʼa ʼuhi ko ʼatatou kau tupulaga?
9 Ko te toko lauʼi afe kau tupulaga ʼo te malamanei katoa ʼe tuha mo te fakamalo. ʼE natou fakamuʼamuʼa ʼi ʼonatou maʼuli tanatou fakakaumeʼa mo Sehova pea mo ʼanatou fakatuʼutuʼu fakalaumalie. ʼE leleiʼia moʼoni e te kau tupulaga ʼaia ia te maʼuli, pea ʼe natou ako ke natou mulimuli ki te ʼu tokoni ʼa Sehova ia faʼahi fuli pe, ʼo kau ki ai te ako, te gaue, pea mo te maʼuli fakafamili. Neʼe ui fenei e Salomone: “Falala kia [Sehova] i tou loto katoa . . . Ke ke falala kia ia i ou ala fuli, pea e ina fakatokatoka anai ou ala.” (Taaga Lea 3:5, 6) Kau tupulaga, ʼe ʼofa mamahi ia Sehova kia koutou. ʼE kotou maʼuhiga ʼaupito kia te ia, pea ʼe ina puipui anai, takitaki, pea mo tapuakinaʼi koutou.
TEUTEU LELEI KE KE PALALAU KI ʼIHI ʼO ʼUHIGA MO SEHOVA
10. (1) He koʼe ʼe tonu ke tou fakamuʼamuʼa te gaue faifakamafola? (2) ʼE feala ke ke fakamahino feafeaʼi te ʼu akonaki ʼae ʼe ke tui ki ai?
10 Moka ʼe ke tokaga tafito ke ke fakafiafiaʼi Sehova ʼi tou maʼuli, ʼe ke fia palalau anai ki ʼihi ʼo ʼuhiga mo ia. Neʼe ui e Sesu Kilisito “ ʼe tonu muʼa ke fakamafola te logo lelei.” (Maleko 13:10) Koia ko te gaue faifakamafola ʼe maʼuhiga ʼaupito pea ʼe tonu ke tou fakamuʼamuʼa. ʼE feala koa hau fakatuʼutuʼu ke ke faifakamafola tuʼumaʼu? Peʼe ke pionie? Kae ʼe feafeaʼi moka ʼe mole ke leleiʼia te faifakamafola tuʼumaʼu? Pea ʼe feala ke ke fakamahino feafeaʼi te ʼu akonaki ʼae ʼe ke tui ki ai? Ko manatu ʼe lua ʼe tokoni atu anai: Ke ke teuteu lelei, pea ke ke faʼa kataki ʼi te palalau ki ʼihi ʼo ʼuhiga mo Sehova. ʼE ke punamaʼuli anai ʼi te lahi ʼo te fiafia ʼae ʼe ke maʼu ʼi tau faifakamafola.
ʼE ke teuteuʼi feafeaʼi tau palalau ʼae ki ʼihi ʼo ʼuhiga mo Sehova? (Vakaʼi te palakalafe 11, 12)
11, 12. (1) ʼE feala ke ke teuteuʼi feafeaʼi tau palalau ʼae ki ʼihi ʼo ʼuhiga mo Sehova? (2) Kotea te faigamalie ʼae neʼe maʼu e he tupulaga ke palalau ai ʼo ʼuhiga mo Sehova ʼi te fale ako?
ADOLESCENTS, ʼe ke maʼu anai ʼi te kiʼi pepa gaue, fiches de réflexion ia te fehuʼi ʼaeni “ Pourquoi est-ce que je crois en Dieu ? ” (He Koʼe ʼe Au Tui Ki Te ʼAtua?). Mulimuli ki te ʼu faʼahi ʼae ʼe tuʼu ʼi te kiʼi pepa gaue ʼaeni moʼo teuteuʼi tau tali. ʼE ke maʼu ai vaega Fakatohi-tapu ʼe tolu ʼe feala tau fakaʼaogaʼi, ko Hepeleo 3:4, Loma 1:20, pea mo Pesalemo 139:14. ʼE toe ʼi ai ʼihi kiʼi pepa gaue ʼe feala tau fakaʼaogaʼi ki ʼihi atu fehuʼi.—Lau ia 1 Petelo 3:15.
11 Kamata teuteuʼi hau ʼu tali ki he ʼu fehuʼi ʼe feala ke fai atu e ʼou kaugā ako, ohage la, “He koʼe ʼe ke tui ki te ʼAtua?” ʼE lava tokoni atu te ʼu alatike ʼi tatatou tuʼasila ʼi te Neti jw.org ke ke tali ki te fehuʼi ʼaia. Ka ke vakaʼi LA BIBLE ET VOUS >12 Fakalotomalohiʼi ʼou kaugā ako ke natou vakaʼi totonu tatatou tuʼasila ʼi te Neti jw.org. Ko te faʼahi ʼaia neʼe fai e Luca. ʼI te tahi ʼaho, ko te ako neʼe fai ʼi tana kalasi neʼe fai ʼo ʼuhiga mo te ʼu lotu kehekehe. Neʼe tokagaʼi e Luca, neʼe hala ʼihi faʼahi ʼe talanoa ki ai te tohi ako ʼo ʼuhiga mo te kau Fakamoʼoni ʼa Sehova. Logo la neʼe lotohoha ʼaupito ia Luca, kae neʼe ina kole ki tana tagata faiako ke ina fakaha ki te kalasi ia te ʼu manatu hala ʼo ʼuhiga mo te kau Fakamoʼoni ʼa Sehova. Neʼe fakagafua age e tana tagata faiako ke ina fakamahino te ʼu akonaki ʼae ʼe tui ki ai. Pea neʼe feala ai ke ina fakaha ki te kalasi katoa ia tatatou tuʼasila ʼi te Neti. Ko te gaue ʼae neʼe kole e te tagata faiako ke fai e te kalasi katoa ʼi ʼonatou ʼapi, ke natou sioʼi te kiʼi ʼata viteo ʼi tatatou tuʼasila ʼi te Neti “ Mets un harceleur K.-O. sans utiliser les poings ! ” (Ke Ke Tauʼi Tou Gaohi Koviʼi ʼo Mole ʼAki Te Agamalohi). Tou fakakaukauʼi age muʼa te fiafia lahi ʼo Luca ʼi tana palalau ʼo ʼuhiga mo Sehova ʼi te fale ako.
13. He koʼe ʼe mole tonu ke tou lotovaivai moka tou tau mo he ʼu faigataʼaʼia?
13 Moka ʼe ke tau mo he ʼu faigataʼaʼia, ʼaua tau lotovaivai, kae faigaʼi ke ke fakahoko ʼau fakatuʼutuʼu. (2 Timoteo 4:2) Ko te faʼahi ʼaia neʼe fai e Katharina. ʼI tona taʼu 17, neʼe ina fakatotonu ke faifakamafola ki ʼona kaugā gaue takitahi. Neʼe tuʼa lahi tona tauveleʼi e te tahi ia natou. Kae neʼe mole ina galoʼi ia tana fakatuʼutuʼu. Neʼe punamaʼuli ai tona tahi kaugā gaue ʼe higoa ko Hans ʼo ʼuhiga mo tana aga ʼi te aluʼaga ʼaia. Neʼe lau ai e Hans ʼatatou tohi, mo ina ako te Tohi-Tapu pea mo papitema. Kae neʼe mole iloʼi e Katharina te aluʼaga ʼaia he neʼe kua fetogi ʼapi ʼi te temi ʼaia. Koia, hili ki ai taʼu ʼe 13, ʼi tana tahi alu ʼo fono mo tona kiʼi famili, neʼe punamaʼuli he ʼe ko te tehina ʼae neʼe ina fai te akonaki ki te kaugā malie neʼe ko Hans. Neʼe fiafia ʼaupito ai ʼi tana mole lotovaivai, kae neʼe ina haga fakahoko tana fakatuʼutuʼu ʼae ke faifakamafola ki ʼona kaugā gaue.
ʼAUA NAʼA KE GALOʼI ʼAU FAKATUʼUTUʼU
14, 15. (1) Kotea ʼe tonu ke ke manatuʼi moka ʼe fakaneke koe e ʼihi ke ke muli ia natou? (2) Kotea ʼe tonu ke ke fai ke feala hau tekeʼi tou fakaneke e ʼihi?
14 ʼE fakalotomalohiʼi koe ʼi te alatike ʼaeni ke ke fakamuʼamuʼa tau fakafiafiaʼi te loto ʼo Sehova pea mo fai hau ʼu fakatuʼutuʼu fakalaumalie. Kae tokolahi te kau tupulaga ʼo tou taʼiake ʼe natou fia fakafiafia pe natou. Pea ʼe natou uga anai koe ke ke muli ia natou. Kae ʼe ʼi ai pe leva he temi, ʼe tonu anai ke ke fakaha kia natou ko te fakahoko ʼo ʼau fakatuʼutuʼu ʼae ʼe maʼuhiga age. ʼAua naʼa ke tuku ke fakaleluʼi ʼau fakatuʼutuʼu e he tahi. Ka na neʼe ke tuʼu la ʼi te taulaga ka ʼae ʼe talanoa ki ai ʼi te kamata ʼo te alatike, ʼe ke hoko toʼo pe anai koa he ka, ʼuhi he ʼe fakafiafia te hahaʼi ʼi te ka ʼaia? Kailoa ia.
15 Kotea ʼae ʼe tonu ke ke fai ke feala hau tekeʼi tou fakaneke e ʼihi? Fakamamaʼo mai te ʼu aluʼaga ʼae ʼe feala ke ke tuʼutamaki ai. (Taaga Lea 22:3) Fakakaukau ki te ʼu nunuʼa ʼae ʼe ke maʼu mai te ʼu gaue kovi. (Kalate 6:7) Pea ʼaki he agavaivai, ʼe tonu ke ke tali ʼe ʼaoga atu ia he tokoni. Fakalogo ki te ʼu tokoni ʼae ʼe fai atu e ʼau matuʼā mo te ʼu tehina mo tuagaʼane kua fotufotuʼa ʼi te kokelekasio.—Lau ia 1 Petelo 5:5, 6.
16. ʼE ha feafeaʼi ʼi te aluʼaga ʼae neʼe hoko kia Christoph ʼe maʼuhiga ke tou agavaivai?
16 Neʼe tokoni ia te agavaivai kia Christoph ke ina tali te ʼu tokoni. ʼI te hili pe ʼo tana papitema, neʼe kamata tatuʼu ai leva ki te fale faigaoʼi. Pea ʼi ai, neʼe fakaafe ai e ʼihi tupulaga ke kau ki tanatou foʼi gaoʼi. Neʼe alu leva ʼo faipalalau mo te tagata ʼafeā, pea neʼe ui age e te tagata ʼafeā ʼaia ke fakakaukau ki te ʼu aluʼaga fakatupu kovi ʼe feala ke hoko, ohage ko te aga fakataupiepie. Kae neʼe fakatotonu pe e Christoph ke kau ki te foʼi gaoʼi. Hili ki ai he kiʼi temi, neʼe ina fakatokagaʼi leva neʼe ko he gaoʼi agamalohi pea mo fakatupu tuʼutamaki. Neʼe toe alu ʼo faipalalau mo he kau tagata ʼafeā, pea neʼe natou foaki age he ʼu tokoni Fakatohi-tapu. ʼE ui fenei e Christoph: “Neʼe fekauʼi mai e Sehova he kau faitokoni lelei, pea neʼe au fakalogo kia te Ia, tatau aipe pe neʼe ʼaoga ki ai he temi.” ʼE ke agavaivai koa ke feala hau tali te ʼu tokoni?
17, 18. (1) Kotea ʼae ʼe loto e Sehova ke fai e te kau tupulaga ia ʼaho nei? (2) Kotea ʼae ʼe feala ke ke fai ke mole ke fakahemala ki ʼamuli ʼo ʼuhiga mo te ʼu tonu ʼae neʼe ke fai? Tuku mai he faʼifaʼitaki.
17 ʼE ui fenei ʼi te Tohi-Tapu: “Tama tupulaga, ke ke fiafia i te temi o tou tupulaga, tuku Ekelesiasi 12:1) ʼE loto e Sehova ke ke fiafia ʼi tou temi tupulaga. Neʼe tou ako ʼi te alatike ʼaeni ke feala hau maʼuli fiafia, ʼe tonu ke ke fakamuʼamuʼa ʼau fakatuʼutuʼu fakalaumalie pea mo ke mulimuli ki te ʼu tokoni ʼa Sehova ʼi ʼau fakatuʼutuʼu mo ʼau tonu fuli. Moka ʼe ke fai tautonu te ʼu faʼahi ʼaia ʼi tou maʼuli, pea ʼe ke toe sio tautonu anai ki tou faʼahiga takitaki, puipui, pea mo tapuakinaʼi e Sehova. Fakakaukauʼi ia te ʼu tokoni lelei fuli ʼae ʼe ina foaki atu ʼi tana Folafola, pea mo ke maʼuliʼi ia te tokoni ʼaeni: “Ke ke manatui tou tupuaga i te temi o tou tupulaga.”—Ekelesiasi 12:3.
tou loto ki te fiafia i te lolotoga o te u aho o tou temi tupulaga.” (18 ʼE vave te tupu ake ʼa te kau tupulaga pea mo tanatou liliu ko ni hahaʼi lalahi. Meʼa fakaʼofaʼofa, tokolahi ʼe natou fakahemala ki ʼamuli he neʼe mole lelei ʼanatou fakatuʼutuʼu pe neʼe mole natou fai hanatou ʼu fakatuʼutuʼu ʼi tanatou kei tupulaga. Kae kapau ʼe ke tokaga tafito ki ʼau fakatuʼutuʼu fakalaumalie, ʼi tau lahi ake ʼe ke fiafia anai ʼo ʼuhiga mo te ʼu tonu ʼae neʼe ke fai. Ko te faʼahi ʼaia neʼe hoko kia Mirjana. ʼI tana kei finemui, neʼe faiva ʼi te faigaoʼi. Neʼe fakaafe ia ia ki te ʼu Faigaoʼi Fakamalamanei ʼi Te Nive. Kae, neʼe ina filifili ke tauhi temi katoa kia Sehova. Kua hili nei ki ai taʼu ʼe 30 tupu, kae ʼe kei kau pe ʼi te selevisi temi katoa, ʼo fakatahi mo tona ʼohoana. ʼE ina ui, ko te hahaʼi ʼae ʼe fia logona, mo loto ke fakaʼapaʼapaʼi, pea mo fia maʼu koloa, ʼe mole natou fiafia anai ʼi he temi. ʼE ina toe ui, ko te ʼu fakatuʼutuʼu ʼae ʼe lelei tukupau ko takita tauhi mo tokoni ki te hahaʼi ke natou iloʼi te ʼAtua.
19. He koʼe ʼe lelei ke ke tokaga tafito ki ʼau fakatuʼutuʼu fakalaumalie ʼi tau kei tupulaga?
19 Kau tupulaga, ʼe kotou tuha mo te fakamalo koteʼuhi logo la te ʼu faigataʼaʼia ʼae ʼe kotou tau mo ia, kae ʼe kotou fakamuʼamuʼa takotou tauhi ʼae kia Sehova. ʼE kotou fai ʼakotou fakatuʼutuʼu fakalaumalie pea ʼe maʼuhiga ʼaupito ia te gaue faifakamafola kia koutou. Pea ʼe mole kotou tuku ke fakaleluʼi ʼakotou fakatuʼutuʼu e te malama. Kotou tui papau, ʼe mole vaʼiganoa ʼakotou faiga. ʼE ʼi ai ʼokotou tehina mo tuagaʼane ʼe ʼoʼofa pea mo lagolago kia koutou. Koia kotou ‘tuku [kia Sehova] ʼakotou gaue fuli, pea ʼe manuʼia anai ʼakotou fakatuʼutuʼu.’